Tải bản đầy đủ

Tài liệu Các thuốc chống viêm không steroid doc

Các thuốc chống viêm không steroid

Thuốc chống viêm không steroid.
Thuốc chống viêm giảm đau không steroid (CVKS) là nhóm thuốc bao gồm
các thuốc có hoạt tính chống viêm và không chứa nhân steroid.
Nhóm này bao gồm nhiều chất có thành phần hoá học khác nhau nhưng
cách thức tác dụng gần tương tự nhau là ức chế các chất trung gian hoá học gây
viêm, nhất là prostaglandin.
Tác dụng chính và cơ chế của các thuốc CVKS
Các tác dụng chính là chống viêm, giảm đau, hạ sốt và chống ngưng tập
tiểu cầu. Tùy từng loại thuốc mà mức độ của các tác dụng này biểu hiện ít hoặc
nhiều.
Tác dụng chống viêm: Các thuốc CVKS có tác dụng chống viêm do các cơ
chế sau:
- Ức chế sinh tổng hợp các prostaglandin thông qua ức chế enzym
cyclooxygenase (COX).
Một số cơ chế khác: Thuốc CVKS ức chế tạo các kinin cũng là những chất
trung gian hoá học của phản ứng viêm. Thuốc làm bền vững màng lysosome (thể
tiêu bào) của đại thực bào, do đó giảm giải phóng các enzym tiêu thể và các ion
superoxyd dẫn đến giảm quá trình viêm.
Thuốc còn ức chế di chuyển bạch cầu, ức chế sự kết hợp kháng nguyên

kháng thể, đối kháng với các chất trung gian hoá học của viêm do tranh chấp với
cơ chất của enzym.
Tác dụng giảm đau: Các thuốc CVKS có tác dụng ức chế các prostaglandin
PGF2 alpha, do đó làm giảm tính cảm thụ của các đầu dây thần kinh cảm giác với
các chất gây với đau như brandykinin, histamin, serotonin vì vậy làm giảm đau
trong quá trình viêm. Thuốc không có tác dụng với các đau nội tạng, không gây
ngủ, không gây nghiện.
Tác dụng hạ sốt: Thuốc ở liều điều trị có tác dụng làm tăng quá trình thải
nhiệt (giãn mạch ngoại vi, ra mồ hôi), lập lại thăng bằng cho trung tâm điều nhiệt
ở vùng dưới đồi, do đó hạ nhiệt trên những người tăng thân nhiệt do bất kỳ nguyên
nhân gì mà không gây hạ nhiệt độ ở người có thân nhiệt bình thường.
Tác dụng chống ngưng tập tiểu: Thuốc CVKS chống ngưng tập tiểu cầu do
ức chế enzym thromboxan synthetase dẫn đến giảm tổng hợp thromboxan A2 là
chất làm đông vón tiểu cầu.
Dùng các thuốc chống viêm trong thấp khớp học
Chỉ định:
- Bệnh khớp cấp tính: thấp khớp cấp, gút cấp, đau lưng cấp, đau thần kinh
tọa.
- Bệnh khớp mạn tính: viêm khớp dạng thấp, viêm cột sống dính khớp,
viêm khớp mạn tính thiếu niên, viêm khớp phản ứng, thấp khớp vẩy nến Tổn
thương khớp trong các bệnh tạo keo như luput ban đỏ hệ thống, xơ cứng bì
Thoái hóa khớp và cột sống. Bệnh lý phần mềm như viêm gân, viêm bao khớp,
viêm quanh khớp vai. Điều trị đau do tổn thương cơ xương, đau do chấn thương
mô mềm Lưu ý. các thuốc CVKS chỉ làm giảm các triệu chứng viêm mà không
loại trừ được các nguyên nhân gây viêm, không làm thay đổi tiến triển của quá
trình bệnh lý chính.
Các tác dụng phụ
Tác dụng phụ trên đường tiêu hoá : Thường gặp nhất là các tác dụng phụ
nhẹ như buồn nôn, đau thượng vị, ợ hơi, ợ chua. Có thể gặp các biến chứng nặng
nề như viêm loét dạ dày tá tràng, xuất huyết, thủng đường tiêu hoá. Một số cơ địa
dễ có biến chứng tiêu hoá khi dùng CVKS: tiền sử loét cũ, người nghiện rượu,
người có tuổi, đang dùng thuốc chống đông.
Thuốc có thể làm tăng transaminase khi sử dụng lâu dài. Cần ngừng dùng
thuốc khi transaminase tăng gấp 3 lần bình thường. Hiếm xảy ra biến chứng nặng
như viêm gan.
Đối với cơ quan tạo máu: Thuốc CVKS có thể gây độc tế bào, giảm bạch
cầu, suy tuỷ (hay gặp ở nhóm pyrazol); rối loạn đông máu (aspirin) do tác dụng ức
chế ngưng tập tiểu cầu của thuốc.
Đối với thận: Thuốc gây viêm thận kẽ cấp hoặc suy thận cấp chức năng.
Đối với hệ tim mạch: Thuốc nhóm ức chế chuyên biệt COX-2 có thể làm
gia tăng các biến cố tim mạch ở người có tiền sử tim mạch, đặc biệt tiền sử bệnh
mạch vành, tăng huyết áp nên cần tránh sử dụng.
Tác dụng phụ khác: Đối với thần kinh gây đau đầu, chóng mặt
(indomethacin), ù tai và giảm ngưỡng nghe (dùng aspirin quá liều); trên da, niêm
mạc có thể gặp ban, ngứa, dị ứng nặng: hội chứng Lyell, Steven Jonhson; trên hô
hấp gây hen phế quản; làm nhiễm trùng nặng thêm
Nguyên tắc sử dụng thuốc CVKS: Bắt đầu bằng loại thuốc có ít tác dụng
phụ nhất. Dùng liều tối thiểu có hiệu quả, không vượt liều tối đa. Thận trọng với
các bệnh nhân có tiền sử dạ dày, dị ứng, suy gan, suy thận, người già, phụ nữ có
thai. Phải theo dõi các tai biến, tác dụng phụ. Chú ý các tương tác của thuốc
CVKS với các thuốc khác. Không kết hợp các thuốc CVKS với nhau vì không làm
tăng hiệu quả mà chỉ tăng tác dụng phụ.

Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×

×