Tải bản đầy đủ

chuyên đề: “ VAC XIN VÀ THUỐC KHÁNG SINH DÙNG VẬT NUÔI ”

BÁO CÁO HỘI THẢO
CHUYÊN ĐỀ ĐỔI MỚI SINH HOẠT CHUYÊN MÔN CẤP THPT
MÔN CÔNG NGHỆ LỚP 10
I. Tác giả chuyên đề, chức vụ và đơn vị công tác.
- Tác giả: ……..
- Chức vụ: Giáo viên
- Đơn vị công tác: ……………..
II. Tên chuyên đề
- Tên chuyên đề: “ VAC XIN VÀ THUỐC KHÁNG SINH DÙNG VẬT
NUÔI ”
- Nội dung kiến thức: Bài 38: ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ SINH HỌC TRONG
SẢN XUẤT VAC XIN VÀ THUỐC KHÁNG SINH
III. Đối tượng học sinh, thời gian
- Đối tượng: Học sinh lớp 10.
- Thời gian thực hiện: 02 tiết.
Bài 38: ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ SINH HỌC TRONG SẢN XUẤT
VAC XIN VÀ THUỐC KHÁNG SINH
A.MỤC TIÊU BÀI HỌC
1. Mục tiêu kiến thức, kĩ năng và thái độ
- Biết được cơ sở khoa học của công nghệ gen trong sản xuất vac xin và thuốc
kháng sinh.

- Biết được ứng dụng của công nghệ gen trong sản xuất vac xin và thuốc kháng
sinh.
- Kể ra được một số vac xin và thuốc kháng sinh hiện nay sử dụng trên thực tế ở
vật nuôi.
- Xác định được ưu điểm của việc sử dụng vac xin và thuốc kháng sinh thông
qua việc sản xuất từ công nghệ sinh.

1


- Vận động gia đình và những người xung quanh sử dụng vac xin và thuốc
kháng sinh đúng nguyên tắc.
- Nhằm tạo ra môi trường nghiên cứu khoa học cho giáo viên và học sinh.
- Giáo viên và học sinh cần được tiếp cận với công nghệ thực tế.
2. Các năng lực có thể hình thành và phát triển cho học sinh
Việc tổ chức dạy học bài học này hướng tới hình thành và phát triển cho học
sinh các năng lực sau:
- Năng lực tự học
- Năng lực hợp tác
- Năng lực khám phá và giải quyết vấn đề
- Năng lực tìm tòi và nghiên cứu khoa học ứng dụng.
- Ảnh hưởng của việc sử dụng kháng sinh không đúng nguyên tắc đến sức khỏe
của vật nuôi và đời sống con người.
B.CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
1. Chuẩn bị của giáo viên
- Kế hoạch bài học
- Video về vac xin : https://www.youtube.com/watch?v=Mi1pq8dni8g
- Video về kháng sinh: https://www.youtube.com/watch?v=1JZM9CxOS-E
- Video clip về tạo ADN tái tổ hợp
- Máy tính + máy chiếu + màn hình
2.Chuẩn bị của học sinh
- Nghiên cứu trước nội dung bài 38
- Tìm hiểu vac xin và thuốc kháng sinh hiện nay sử dụng cho vật nuôi.

2


C. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
Hoạt động 1: Khởi động
1. Mục đích
Biết được cơ sở khoa học của công nghệ gen trong sản xuất vac xin và thuốc
kháng sinh; biết được ứng dụng của công nghệ gen trong sản xuất vac xin và
thuốc kháng sinh. Xác định được ưu điểm của việc sử dụng vac xin và thuốc
kháng sinh thông qua việc sản xuất từ công nghệ sinh. Nhằm tạo ra môi trường
nghiên cứu khoa học cho giáo viên và học sinh.
2. Nội dung
- Tìm hiểu ứng dụng của công nghệ gen trong sản xuất vac xin và thuốc kháng
sinh thông qua video clip:
- Tìm hiểu việc sử dụng vac xin và kháng sinh ở vật nuôi ở địa phương.
3. Kĩ thuật tổ chức hoạt động
* Chuyển giao nhiệm vụ
- Giáo viên định hướng quan sát, tìm hiểu ứng dụng công nghệ sinh học trong
sản xuất vac xin và thuốc kháng sinh cho học sinh bằng cách giao nhiệm vụ và
yêu cầu học sinh ghi vào vở các câu hỏi sau:
+ Vac xin và thuốc kháng sinh có vai trò như thế nào đến vật nuôi?
+ Kể tên 1 số loại vac xin và thuốc kháng sinh thường dùng cho vật nuôi?
+ Vac xin và thuốc kháng sinh được sản xuất như thế nào?
- Giáo viên chiếu đoạn bài giảng powerpoint về sản xuất vac xin và thuốc kháng
sinh: Vac xin vô hoạt ( vac xin chết), vac xin nhược độc ( vac xin sống ).
* Thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nghiên cứu và trả lời từ kiến thức đã biết và đoạn bài giảng
powerpoint.
- Học sinh trao đổi trong nhóm kết quả thực hiện nhiệm vụ. Đề xuất ý kiến thắc
mắc.
* Báo cáo, trình bày kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Giáo viên gọi 1 - 2 đại diện học sinh trình bày kết quả thực hiện nhiệm vụ.
3


- Nhận xét và chỉ ra những kiến thức cần nắm bắt để có cái nhìn so sánh khác về
việc sản xuất vac xin và thuốc kháng sinh bằng công nghệ sinh học ( Công nghệ
gen ).
4. Sản phẩm học tập
- Báo cáo của cá nhân về kết quả quan sát, tìm hiểu vac xin và thuốc kháng sinh
đối với vật nuôi.
-Vấn đề đặt ra tiếp theo cần giải quyết: Việc sản xuất vac xin bằng công nghệ
gen diễn ra như như thế nào? Sản xuất vac xin và thuốc kháng sinh bằng công
nghệ gen có ý nghĩa gì?
Hoạt động 2: Tiếp cận kiến thức mới về ứng dụng công nghệ sinh học trong sản
xuất vac xin và thuốc kháng sinh
1.Mục đích
Tiếp thu kiến thức mới về sản xuất vac xin và thuốc kháng sinh bằng ứng dụng
công nghệ sinh học để:
- Hiểu nội dụng kiến thức cơ bản về cơ sở khoa học của việc ứng dụng công
nghệ sinh học trong sản xuất vac xin và thuốc kháng sinh.
- Vận dụng kiến thức về công nghệ gen để sản xuất vac xin và thuốc kháng sinh.
2. Nội dung
- Cơ sở khoa học của việc ứng dụng công nghệ sinh học để sản xuất vac xin và
thuốc kháng sinh.
- Ứng dụng công nghệ gen trong sản xuất vac xin.
- Ứng dụng công nghệ gen trong sản xuất thuốc kháng sinh.
3.Kĩ thuật tổ chức hoạt động
* Chuyển giao nhiệm vụ
Giáo viên yêu cầu và hướng dẫn học sinh thực hiện các nhiệm vụ sau:
Nhiệm vụ :Tự nghiên cứu lí thuyết của bài học để trả lời các câu hỏi dưới đây:
+ Tạo ra 1 ADN tái tổ hợp bằng cách nào?
+ Nhân nhanh số lượng ADN tái tổ hợp như thế nào?
+ Tách chiết ADN tái tổ hợp mang gen cần thiết bằng cách nào?
+ Cho ví dụ 1 vac xin ở vật nuôi về việc sản xuất vac xin bằng công nghệ gen
4


+ Ý nghĩa của vac xin được sản xuất bằng công nghệ gen?
+ Sẩn xuất kháng sinh bằng công nghệ gen có những lợi ích nào?
* Chuyển giao nhiệm vụ
- Làm việc cá nhân: Học sinh tự nghiên cứu nội dung mục I, II,III trong SGK
( từ trang 114 đến trang 115 ). Vận dụng kiến thức mới đã tiếp thu được để viết
vào vở kết quả thực hiện nhiệm vụ được giao.
- Làm việc nhóm: Từng thành viên trong nhóm trình bày, sau đó trao đổi và
thống nhất trong nhóm kết quả thực hiện nhiệm vụ.
*Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ
Làm việc cả lớp
- Đại diện 1 - 2 nhóm trình bày kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh các nhóm khác lắng nghe, nhận xét, phản biện và bổ sung ý kiến.
- Chốt kiến thức mới:
+ Trong công nghệ gen, người ta có thể cắt một đoạn gen từ phân tử ADN này
và nối ghép nó vào một phân tử ADN khác có vai trò là thể truyền. Phân tử ADN
mới này gọi là ADN tái tổ hợp. ADN tái tổ hợp được đưa vào tế bào vi khuẩn có
đặc tính phát triển nhanh ( tế bào chủ ). Nhờ sự nhân lên của tế bào chủ, các
phân tử ADN tái tổ hợp cũng được nhân lên rất nhanh chóng và như vậy đoạn
gen cần thiết cũng được nhân lên rất nhanh chóng và như vậy đoạn gen cần thiết
cũng được nhân lên cùng với nó. Bằng các kĩ thuật chiết tách, tinh chế , người ta
thu lấy những phân tử ADN mang đoạn gen cần thiết này để sử dụng vào những
mục đích đã định như sản xuất vac xin, thuốc kháng sinh…
+ Ý nghĩa: Việc sản xuât vac xin bằng công nghệ tái tổ hợp gen không những
nâng cao năng suất sản xuất vac xin mà còn tạo được sản phẩm vac xin có
những ưu điểm sau:
- Vac xin tái tổ hợp gen rất an toàn vì trong vac xin không có sự tồn tại của
mầm bệnh.
- Không cần bảo quản lạnh nên giảm được chi phí và phù hợp với điều
kiện sử dụng ở những nước đang phát triển.
+ Lợi ích của việc sản xuất kháng sinh bằng công nghệ gen:
- Tăng năng suất tổng hợp kháng sinh.
- Tạo ra được các loại kháng sinh mới.
Giáo viên cho học sinh xem video clip https://www.youtube.com/watch?
v=gFqY1wPb7sw
5


Giáo viên cho học sinh biết về hiện tượng kháng thuốc kháng sinh hiện nay và
chỉ ra lợi ích của việc sản xuất kháng sinh bằng công nghệ gen
Để quan sát và tư duy việc ứng dụng công nghệ gen trong việc sản xuất vac xin
và thuốc kháng sinh.
* Đánh giá kết quả hoạt động 2:
Học sinh đối chiếu kết quả thực hiện nhiệm vụ hoạt động 2 của cá nhân với nhận
xét, góp ý của giáo viên, các bạn và nội dung chốt để tự đánh giá.
Ghi kết quả đánh giá vào vở.
4. Sản phẩm học tập
- Kết quả trả lời các câu hỏi trong nhiệm vụ được ghi vào vở, có ghi ý kiến bổ
sung sau khi thảo luận nhóm và làm việc cả lớp.
Hoạt động 3: Luyện tập
1. Mục đích
- Học sinh vận dụng tổng hợp kiến thức mới được hình thành vào hoạt động
luyện tập. Qua đó củng cố kinh nghiệm các kiến thức mới lĩnh hội được.
2.Nội dung
Làm bài tập
3.Kĩ thuật tổ chức hoạt động
* Chuyển giao nhiệm vụ
Giáo viên yêu cầu học sinh làm bài tập:
Bài tập 1: Trình bày phương pháp sản xuất vac xin lở mồm long móng thế hệ
mới.
Bài tập 2: Em hãy đánh dấu X vào ô thích hợp trong bảng dưới đây:
Đặc điểm
Cách xử lí
mầm bệnh

Vac xin vô hoạt
( vac xin chết )
Giết chết mầm bệnh bằng các
tác nhân lí, hóa học.

Tạo miễn dịch

Nhanh ( có miễn dịch sau 5
đến 7 ngày )

Tính an toàn

An toàn

Đúng sai

6


Điều kiện bảo Dễ bảo quản
quản
Mức độ và thời Tạo miễn dịch yếu, thời gian
gian miễn dịch miễn dịch ngắn

Đặc điểm
Cách xử lí
mầm bệnh
Tạo miễn dịch

Vac xin nhược độc ( vac xin
sống )
Làm giảm độc lực, mầm bệnh
vẫn sống nhưng không có khả
năng gây bệnh
Chậm ( có miễn dịch sau 15
đến 20 ngày)

Tính an toàn

An toàn

Điều kiện bảo
quản

Bảo quản nhiệt độ từ 20 đến 80
C

Đúng sai

Mức độ và thời Tạo miễn dịch mạnh, thời gian
miễn dịch dài từ 1 đến 2 năm
gian miễn dịch
*Thực hiện nhiệm vụ
- Làm việc cá nhân
- Làm việc nhóm
* Báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ
Làm việc cả lớp
- Đại diện 1 - 2 nhóm trình bày kết quả thực hiện nhiệm vụ.
- Học sinh các nhóm khác lắng nghe, nhận xét, phản biện và bổ sung ý
kiến
*Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động 3
Học sinh đối chiếu kết quả làm bài tập của cá nhân với đáp án chung để tự
đánh giá.
7


Ghi kết quả đánh giá vào vở.
4. Sản phẩm học tập
Ghi chép kết quả làm bài tập, có bổ sung, chỉnh sửa sau khi thảo luận nhóm
và làm việc cả lớp.
Đáp án bài tập
Bài tập 1:
- Tìm đoạn gen có tính kháng nguyên cao
- Dùng enzim sinh học cắt lấy đoạn.
- Nhân lên bằng công nghệ tái tổ hợp gen.
- Chiết, tách, sử dụng chế tạo.
Bài tập 2
Đặc điểm
Cách xử lí
mầm bệnh
Tạo miễn dịch

Vac xin vô hoạt
Đúng
( vac xin chết )
Giết chết mầm bệnh bằng x
các tác nhân lí, hóa học.
Nhanh ( có miễn dịch sau
5 đến 7 ngày )
An toàn
x
Dễ bảo quản

Tính an toàn
Điều kiện bảo
quản
Mức độ và thời Tạo miễn dịch yếu, thời
gian miễn dịch ngắn
gian miễn dịch

Đặc điểm
Cách xử lí
mầm bệnh
Tạo miễn dịch
Tính an toàn

sai

x

X

Vac xin nhược độc ( vac xin sống )
Làm giảm độc lực, mầm bệnh vẫn sống
nhưng không có khả năng gây bệnh
Chậm ( có miễn dịch sau 15 đến 20 ngày)
An toàn

Điều kiện bảo Bảo quản nhiệt độ từ 20 đến 80 C
quản
Mức độ và thời Tạo miễn dịch mạnh, thời gian miễn dịch
dài từ 1 đến 2 năm
gian miễn dịch

Đúng sai
x
x
x
x
x

8


Hoạt động 4: Vận dụng
Hoạt động này thực hiện ngoài giờ học trên lớp
1. Mục đích
Học sinh vận kiến thức đã học vào việc tìm hiểu và nghiên cứu vac xin và kháng
sinh tái tổ hợp gen để từ đó có tư duy nghiên cứu khoa học.
2. Nội dung
- Tìm hiểu vac xin và thuốc kháng sinh thường dùng cho vật nuôi.
- Sử dụng vac xin tái tổ hợp gen trong chăn nuôi hiện nay.
- Tìm hiểu, nghiên cứu cách tách chiết ADN tái tổ hợp gen.
3. Kĩ thuật tổ chức hoạt động
Giáo viên hướng dẫn học sinh về nhà tìm hiểu vac xin và thuốc kháng sinh
thường dùng cho vật nuôi :
- Theo dõi thành phần và tác dụng của vac xin và thuốc kháng sinh đối với
các chủng VSV gây bệnh.
4. Sản phẩm học tập
Ghi chép kết quả thực hiện hoạt động vận dụng
Hoạt động 5: Tìm tòi, mở rộng
Không bắt buộc tất cả học sinh thực hiện và cũng không bắt buộc tất cả học sinh
thực hiện giống nhau.
1. Mục đích
Học sinh mở rộng kiến thức hiểu biết về việc tách chiết ADN tái tổ hợp.
2. Nội dung và kĩ thuật thực hiện
Học sinh tra cứu trên mạng internet, tìm đọc sách liên quan đến nội dung bài
học.

9


3. Sản phẩm học tập
Ghi chép và tìm hiểu về công nghệ gen trong ứng dụng trên thực tế.

10



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×

×