Tải bản đầy đủ

Giáo án Ngữ văn 6 bài 10: Ếch ngồi đáy giếng

GIÁO ÁN NGỮ VĂN 6
BÀI 10 - TIẾT 39: VĂN BẢN: ẾCH NGỒI ĐÁY GIẾNG
( Truyện ngụ ngôn)
I. Mục tiêu:

Giúp HS.

1. Kiến thức: - Đặc điểm nhân vật, sự kiện, cốt truyện trong một tác phẩm ngụ ngôn.
- Ý nghĩa giáo huấn sâu sắc của truyện ngụ ngôn.
- Nghệ thuật đặc sắc của truyện: Mượn chuyện loài vật để nói chuyện con người, ẩn bài
học triết lí; tình huống bất ngờ, hài hước, độc đáo.
2. Kĩ năng: - Đọc - hiểu văn bản truyện ngụ ngôn.
- Liên hệ các sự việc trong truyện với những tình huống, hoàn cảnh thực tế.
- Kể lại được truyện.
3. Thái độ: - Giáo dục học sinh tinh thần học hỏi, mở mang kiến thức để có thể nhìn xa trông
rộng nhiều vấn đề của cuộc sống .
II. Chuẩn bị:
1. GV: - Đọc và nghiên cứu bài. Bảng phụ ghi bài tập.
2.HS:

- Đọc và soạn bài theo câu hỏi SGK.


III. Tiến trình tổ chức dạy - học.
1. Kiểm tra bài cũ (5’)
-Văn bản Ông lão đánh cá và con cá vàng phản ánh nội dung gì ?
2. Các hoạt động dạy - học (35’).
Hoạt động của thầy và trò

Nội dung kiến thức

HĐ 1: Tìm hiểu khái niệm truyện ngụ ngôn.

I. KHÁI NIỆM TRUYỆN NGỤ NGÔN (3’)

- HS đọc chú thích *

- Là truyện kể bằng văn xuôi hoặc văn vần,
mượn chuyện về loài vật, đồ vật hoặc về
chính con người để nói bóng gió kín đáo
chuyện con người nhằm khuyên nhủ, răn
dạy người ta bài học nào đó trong cuộc sống.

? Thế nào là truyện ngụ ngôn?
- HS: Trả lời.
HĐ 2: Tìm hiểu văn bản.
- GV đọc mẫu

II. TÌM HIỂU VĂN BẢN
1. Đọc - Tìm hiểu chú thích ( 3’)


- HS đọc
? Chú thích 2 -3 giải nghĩa theo cách nào?
- HS: Cách dùng từ đồng nghĩa.
- GV: Lưu ý HS đây là văn bản ngắn, phần mở
truyện gắn liền với thân truyện.
? Truyện kể về ai ? ( Một chú Ếch )
? Có mấy sự việc xoay quanh nhân vật chú ếch
này ?
- HS: Hai sự việc: Kể chuyện ếch khi ở trong
giếng; ếch khi ra khỏi giếng.



2. Phân tích ( 24’)
a. Con ếch khi ở trong giếng.
* Hoàn cảnh sống:

? Mở đầu văn bản giới thiệu môi trường sống
của Ếch ở đâu ?

- Sống lâu ngày trong một cái giếng.

? Giếng là một không gian như thế nào?

- Xung quanh là những con vật nhỏ bé.

- HS: Trật hẹp, không thay đổi

à môi trường sống của Ếch nhỏ hẹp.

? Em có nhận xét gì về môi trường sống của
Ếch ?
- Hàng xóm của Ếch gồm có những ai ?
- HS: vài con nhái, cua, ốc -> là những con vật
nhỏ bé, còn Ếch chỉ cần kêu ồm ộp là khiến
những con vật kia hoảng sợ
? Trong môi trường ấy Ếch có tầm nhìn và hiểu
biết như thế nào ?
? Tác giả dân gian sử dụng nghệ thuật gì để
diễn tả nhận thức của Ếch ?
? Tác dụng của biện pháp nghệ thuật này ?

- Ếch: tưởng trời bé bằng chiếc vung, còn
GV bình: Sống trong môi trường nhỏ bé, tầm mình thì oai như một vị chúa tể
nhìn lại hạn hẹp, ít hiểu biết khiến cho Ếch
không biết mình là ai, nên dẫn đến "mục hạ vô à Nghệ thuật so sánh: làm nổi bật hiểu biết
nhân"- dưới con mắt không coi ai ra gì- và tỏ ra nông cạn nhưng lại huênh hoang của Ếch.
kiêu căng, ngạo mạn, không biết mình biết
người.
? Nói về tầm nhìn và hiểu biết của Ếch, nhưng
tác giả dân gian ám chỉ ai ?


- HS: nói về con người, con người sống trong
môi trường hạn hẹp cũng dễ khiến người ta
không biết mình, biết người
- Theo em với cách nhìn nhận về thế giới xung
quanh của Ếch thì điều tất yếu nào sẽ sảy ra ?
- HS: Chính Ếch sẽ tự hại mình
? Việc Ếch ra khỏi giếng do ý muốn chủ quan
hay khách quan ?
? Em có nhận xét gì về môi trường sống của
Ếch lúc này ?
? Ếch có nhận ra sự thay đổi đó không ?
? Ếch có thái độ và hành động nào?
? Tại sao Ếch lại có thái độ " nhâng nháo" và "
chẳng thèm để ý" như thế ?
? Tác giả đã sử dụng biện pháp nghệ thuật gì để
diễn tả thái độ và hành động của Ếch? Tác dụng
của biện pháp nghệ thuật ấy ?
? Kết cục chuyện gì đã sảy ra với Ếch ?
Nguyên nhân dẫn đến cái chết của Ếch là gì ?
? Truyện kể về một con Ếch nhưng thực chất
nói về ai ?
- GV cho học sinh thảo luận nhóm theo bàn.
- GV giao nhiệm vụ: Truyện "Ếch ngồi đáy
giếng" ngụ ý phê phán điều gì, khuyên răn điều
gì ?
- HS: Các nhóm thảo luận, ghi ra phiếu học tập
- HS: Đại diện nhóm lên bảng gắn phiếu học
tập -> Nhóm khác nhận xét- - - GV nhận xét,
kết luận.
- Qua nội dung bài học em rút ra được điều gì
cho bản thân ?
GV bình: Trong cuộc sống, ta luôn phải
thường xuyên học tập, mở mang hiểu biết,

b. Ếch khi ra khỏi giếng:
- Môi trường sống thay đổi : hẹp à rộng .

- Ếch: nghênh ngang , nhâng nháo, chủ quan,
kiêu ngạo.
-> Ếch bị trâu giẫm chết.
àTác giả sử dụng từ láy, nghệ thuật nhân
hóa: khắc họa rõ tính cách kiêu ngạo không
coi ai ra gì .


khiêm tốn.

3. Bài học:

? Thành ngữ :" Ếch ngồi đáy giếng" có nội
dung gì, được vận dụng vào trường hợp nào ?
- HS đọc ghi nhớ SGK.
HĐ3: Hướng dẫn học sinh luyện tập :
? Hãy tìm và gạch chân 2 câu văn trong văn
bản mà em cho là quan trọng nhất trong việc
thể hiện nội dung, ý nghĩa của truyện ?
- HS trả lời.
- Không được chủ quan kiêu ngạo, dù ở môi
trường nào, hoàn cảnh nào cũng phải cố gắng
học hỏi để mở rộng kiến thức, hiểu biết .

* Ghi nhớ : sgk .
IV. LUYỆN TẬP :
Bài tập 1 :
- " Ếch cứ tưởng bầu trời trên đầu chỉ bé
bằng chiếc vung và nó thì oai như một vị
chúa tể"
- " Nó nhâng nháo đưa cặp mắt nhìn lên bầu
trời, trả thèm…..giẫm bẹp "


3.Củng cố (3’)
- Nhắc lại khái niệm truyện ngụ ngôn.
- Truyện Ếch ngồi đáy giếng nêu lên bài học gì ?
A. Không nên hống hách mà mang vạ vào thân .
B. Sống phải có tư tưởng, lập trường
C. Phê phán những kẻ hiểu biết hạn hẹp, khuyên nhủ con người phải mở rộng hiểu biết, không
được chủ quan, kiêu ngạo. (*)
D. Cả 3 phương án trên đều đúng .
4. Hướng dẫn học ở nhà ( 2’)
- Đọc lại văn bản, tập kể diễn cảm câu chuyện theo đúng trình tự các sự việc.
- Tìm 2 câu trong văn bản mà em cho là quan trọng nhất trong việc thể hiện nội dung, ý
nghĩa của truyện.
- Tìm và đọc thêm các truyện ngụ ngôn khác.
- Đọc và soạn bài: Thầy bói xem voi.



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×