Tải bản đầy đủ

BÀI GIẢNG NHẬP MÔN HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC CHỦ ĐỀ 3

BÀI GIẢNG

NHẬP MÔN
HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC


CHỦ ĐỀ III
CHỨC NĂNG, HÌNH THỨC VÀ PHƯƠNG PHÁP QUẢN LÝ HÀNH
CHÍNH NHÀ NƯỚC


Nội dung chính
I. Khái niệm chức năng hành chính nhà nước
II. Các chức năng quản lí hành chính nhà nước cụ thể
III. Phương tiện để thực hiện chức năng hành chính nhà nước
IV. Hình thức và phương pháp quản lí hành chính nhà nước


I. KHÁI NIỆM CHỨC NĂNG HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC

•Chức năng hành chính nhà nước là những phương diện hoạt


động chuyên biệt của hành chính nhà nước, là sản phẩm của quá
trình phân công, chuyên môn hóa hoạt động trong lĩnh vực thực thi
quyền hành pháp.

•Các chức năng hành chính đều được quy định chặt chẽ bằng

hệ thống văn bản quy phạm pháp luật và được phân cấp cho các cơ
quan hành chính nhà nước từ trung ương đến cơ sở.
Ví dụ: theo hệ thống pháp luật Việt Nam, Chính phủ là cơ quan
chấp hành của Quốc hội, thực thi quyền hành pháp, đông thời là cơ
quan hành chính nhà nước cao nhất của Nhà nước Cộng hoà xã
hội chủ nghĩa Việt Nam, thực hiện chức năng quản lý nhà nước trên
các lĩnh vực đời sống xã hội.


PHÂN LOẠI CHỨC NĂNG HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC

• Theo phạm vi thực hiện chức năng: chức năng đối nội, chức năng đối ngoại.
• Theo tính chất hoạt động: chức năng lập quy và chức năng điều hành hành chính.
• Theo lĩnh vực chủ yếu: chức năng chính trị, chức năng kinh tế, chức năng văn hóa, chức năng xã
hội.

• Theo cấp hành chính: chức năng hành chính trung ương và chức năng hành chính địa phương.
• Theo nhóm chức năng: chức năng bên trong (nội bộ) và chức năng bên ngoài.


• Chức năng bên trong: gồm các chức năng vận hành nội bộ nền hành chính hoặc cơ quan hành
chính. Bao gồm: chức năng lập kế hoạch, chức năng tổ chức, chức năng nhân sự, chức năng ra
quyết định hành chính, chức năng lãnh đạo, chức năng phối hợp, chức năng tài chính, chức
năng kiểm soát, chức năng báo cáo.

• Chức năng bên ngoài: gồm có nhóm chức năng quản lý hành chính nhà nước đối với các lĩnh
vực và chức năng cung ứng dịch vụ công.


II. CHỨC NĂNG QUẢN LÝ
HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC

2.1. Chức năng hành chính tổng quát


2.2. Cơ chế vận hành của chức năng hành chính nhà nước


CHỨC NĂNG HÀNH CHÍNH TỔNG QUÁT

Bao gồm:

•Chức năng đối với dân.
•Chức năng đối với nền kinh tế thị trường.
•Chức năng đối với xã hội.
•Chức năng hành chính đối với bên ngoài.


CHỨC NĂNG ĐỐI VỚI DÂN

• Thiết lập hệ thống chính sách an dân, khơi dậy và phát huy tính chủ động sáng tạo của nhân
dân.

• Giao cho dân một công việc tự quản. Dân được tự quản những công việc gì?
• Bảo đảm cho dân tham gia xây dựng, giám sát hoạt động của cơ quan và công chức hành
chính nhà nước. Thể hiện như thế nào?

• Thực hiện phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra. Thể hiện như thế nào?


CHỨC NĂNG ĐỐI VỚI NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG

• Đảm bảo cho mọi tổ chức, thành phần kinh tế và mọi công dân có điều kiện sản xuất kinh
doanh thuận lợi, được tự do tìm kiếm lợi nhuận trong khuôn khổ pháp luật.


Vai trò, chức năng hành chính Nhà nước đối với nền kinh tế thị trường ở nước ta

Tác động trực
tiếp

Đầu tư

Sản xuất

Định hướng

Dẫn đắt

Khuyến khích

Hỗ trợ

Điều tiết

Ngăn ngừa

Tác động gián tiếp

Thông tin công

Giá 1 số mặt

Hệ thống chính sách kinh

Hệ thống thể chế kinh

nghệ

hàng

tế

tế

Tăng trưởng nhanh, lâu bền, ổn định


CHỨC NĂNG ĐỐI VỚI XÃ HỘI

• Điều hành xã hội, bảo đảm trật tự kỷ cương, an toàn xã hội, phòng chống tệ nạn xã hội, tham
nhũng, thực hiện công bằng xã hội.


CHỨC NĂNG ĐỐI VỚI BÊN NGOÀI

• Là sự cụ thể hóa các vai trò và nội dung của hành chính nhà nước đối với xã hội. Thiết lập thể
chế, tổ chức bộ máy và công chức hành chính làm công tác đối ngoại.

• Ví dụ: hợp tác chuyển giao công nghệ câu cá ngừ ở Bình Định với Nhật Bản; hợp tác chuyển
giao công nghệ trồng rau sạch ở Đà Lạt với Nhật Bản; hợp tác về giáo dục đưa một số cán bộ
đi du học với các nước như Mỹ, Nhật, Nga.


CHỨC NĂNG VẬN HÀNH (CỤ THỂ) CỦA HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC

• Chức năng quy hoạch, kế hoạch
• Chức năng tổ chức bộ máy hành chính nhà nước
• Chức năng nhân sự hành chính
• Chức năng ra các quyết định hành chính
• Chức năng điều hành, hướng dẫn thi hành
• Chức năng phối hợp
• Chức năng tài chính
• Chức năng theo dõi, giám sát, kiểm tra
• Chức năng sơ kết, tổng kết, đánh giá và báo cáo


CHỨC NĂNG QUY HOẠCH, KẾ HOẠCH



Quy hoạch? => là sự cụ thể hóa ý tưởng chiến lược về mục tiêu và giải pháp trên không gian lãnh thổ với

từng lĩnh vực cụ thể.



Kế hoạch? Theo Từ điển Bách khoa Việt Nam, Kế hoạch là một dự án tổng thể với các mục tiêu kinh tế - xã

hội ở tầm kinh tế vĩ mô hay kinh tế vi mô được thể hiện thành các chỉ tiêu chung của nền kinh tế quốc dân hay
các ngành, các đơn vị hay một lãnh thổ, hay đơn vị cơ sở, cùng với chính các chính sách, các giải pháp tương
ứng để thực hiện.
Trong giáo trình Kế hoạch hóa phát triển kinh tế - xã hội, kế hoạch là một công cụ quản lý và điều hành vĩ mô
nền kinh tế quốc dân, nó là sự cụ thể hóa các mục tiêu định hướng của chiến lược phát triển theo từng thời kỳ
bằng các chỉ tiêu mục tiêu và chỉ tiêu, biện pháp định hướng phát triển và hệ thống chính sách, cơ chế áp dụng
trong thời kỳ kế hoạch


CHỨC NĂNG QUY HOẠCH, KẾ HOẠCH

•Là một quá trình xác định những mục tiêu tương lai và các
cách thức thích hợp để đạt mục tiêu đó. Đây là một quá trình
nhằm trả lời câu hỏi:

o
o
o
o
o
o

Đạt mục tiêu gì?
Phải làm gì đạt mục tiêu?
Làm như thế nào?
Ai làm?
Khi nào làm?
Làm ở đâu?


CHỨC NĂNG QUY HOẠCH, KẾ HOẠCH

•Nội dung:
o Xác lập hệ thống mục tiêu, tốc độ phát triển, cơ cấu và
cân đối lớn, các chính sách, giải pháp để đưa đất nước
phát triển theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

o Tiến hành dự báo, dự toán, mô hình hóa, xây dựng
chiến lược phát triển, lập các chương trình, dự án cho
từng ngành, từng vùng, từng lĩnh vực.

o Bao quát các ngành, các vùng, các lĩnh vực và các
thành phần kinh tế phù hợp với cơ cấu và cơ chế quản lý
kinh tế mới ở nước ta.


CHỨC NĂNG QUY HOẠCH, KẾ HOẠCH



Là chức năng cơ bản nhất trong các chức năng quản lý, là cơ sở cho
việc thực hiện các chức năng còn lại. Vì:

o Giúp cho cơ quan hành chính nhà nước đối phó với sự bất

định và thay đổi trong tương lai.

o Tập trung các nỗ lực của cơ quan hành chính nhà nước vào

việc hoàn thành mục tiêu đề ra.

o Tạo được khả năng tiết kiệm nguồn lực của cơ quan.
o Là cơ sở cho việc thực hiện chức năng theo dõi, giám sát,

kiểm tra.

• Các giai đoạn tiến hành lập kế hoạch:
o Xác định mục tiêu.
o Xây dựng kế hoạch hành động nhằm thực hiện mục tiêu.
o Tổng kết, đánh giá mức độ hoàn thành kế hoạch.


CHỨC NĂNG TỔ CHỨC BỘ MÁY HÀNH CHÍNH NHÀ NƯỚC



Là một quá trình của quản lý bao gồm các hoạt động như thiết lập một cơ cấu tổ chức hợp lý,
phân công lao động phù hợp, thiết lập môi trường làm việc tập thể.



Nội dung:
- Xây dựng cơ cấu tổ chức hợp lý: thiết kế cơ cấu tổ chức gọn, phù hợp với mục tiêu, chức
năng, nhiệm vụ của tổ chức; phân định trách nhiệm rõ ràng, và tạo thuận lợi cho việc chỉ đạo và
phối hợp.
- Phân công công việc cho từng cá nhân phù hợp với năng lực, bộ phận hợp lý.
- Xây dựng mối quan hệ bên trong – bên ngoài, quan hệ trực thuộc, quan hệ phối hợp.


CHỨC NĂNG NHÂN SỰ HÀNH CHÍNH



Là việc tuyển dụng, sắp xếp bố trì, phát triển nguồn nhân lực theo tiêu chuẩn chức danh; tiêu chuẩn hóa
các ngạch bậc công chức hành chính; tổ chức hệ thống công việc theo số lượng định liệu thích hợp.


CHỨC NĂNG RA QUYẾT ĐỊNH HÀNH CHÍNH

• Là chức năng cơ bản của quản lý hành chính nhà nước. Bao gồm các công việc sau:







Xác định vấn đề, phân tích vấn đề.
Xác định mục tiêu và tiêu chí quyết định.
Xác định trọng số của từng tiêu chí.
Xây dựng các phương án giải quyết vấn đề và phân tích các phương án.
Soạn thảo quyết định.
Thông qua và ban hành quyết định.


CHỨC NĂNG ĐIỀU HÀNH, HƯỚNG DẪN THI HÀNH

• Xây dựng các hướng dẫn cụ thể để thực hiện các quyết định thuộc phạm vi, trách nhiệm công
vụ của từng cấp, từng ngành.


CHỨC NĂNG PHỐI HỢP

• Xây dựng cơ chế phối hợp hoạt động giữa các cá nhân, bộ phận, đơn vị trong cơ quan.
• Thiết lập mối quan hệ, thông tin đơn giản, hiệu quả giữa các bộ phận trong cơ quan thông qua
hình thức họp giao ban định kỳ, cơ chế thông báo, báo cáo…


CHỨC NĂNG TÀI CHÍNH

–Là việc xây dựng ngân sách, chú trọng nuôi dưỡng và khai thác nguồn thu; sử dụng hiệu quả, tiết kiệm,
ngân sách được cấp đúng chế độ, đúng quy định phân cấp; quản lý chặt chẽ công sản và những cơ sở vật chất
khác. Bao gồm:



Lập dự toán ngân sách hàng năm.



Thực hiện thu, chi ngan6n sách hàng năm.



Tổ chức quyết toán ngân sách hàng năm.


CHỨC NĂNG THEO DÕI,
GIÁM SÁT, KIỂM TRA

• Thiết lập một hệ thống kiểm tra có đủ thẩm quyền, có tính toàn diện, thường xuyên, liên tục,
công khai và có cơ chế để nhân dân tham gia vào công tác giám sát, kiểm tra nâng cao hiệu
lực và hiệu quả quản lý hành chính nhà nước.


Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×