Tải bản đầy đủ

Giáo án Sinh học 11 bài 5: Dinh dưỡng nitơ ở thực vật

Tuần: 5
Tiết: 5-cb

Bài 5: DINH DƯỠNG NITƠ Ở THỰC VẬT
I. Mục tiêu
Sau khi học xong bài này HS cần:
- Nêu được vai trò sinh lý của Nitơ.
- Trình bày được quá trình đồng hóa Nitơ trong mô thực vật
II. Chuẩn bị
Tranh hình SGK
III. Tiến trình bài học
1. Ổn định tổ chức
Ngày
Lớp

11A3

11A4

Vắng
2. Kiểm tra bài cũ

- Thế nào là nguyên tố khoáng dinh dưỡng thiết yếu trong cơ thể thực vật?
- Vì sao cần phải bón phân hợp lí cho cây trồng?
3. Bài mới

TaiLieu.VN

Page 1


Hoạt động GV và HS
Hoạt động 1: Vai trò sinh lí của nguyên tố nitơ
Yêu cầu HS quan sát H5.1 SGK

Nội dung
I. Vai trò sinh lí của nguyên tố
nitơ

- Vai trò chung
▼ So sánh sự sinh trưởng và phát triển của cây lúa
trong các dung dịch dinh dưỡng khoáng khác nhau?
Nitơ là nguyên tố dinh dưỡng
khoáng thiết yếu cần cho sự sinh
- Cây lúa sinh trưởng phát triển tốt nhất khi đủ các trưởng và sự phát triển của thực
nguyên tố dinh dưỡng khoáng và sinh trưởng phát vật, được cây hấp thụ ở dạng NH4+,
triển kém nhất khi thiếu Nitơ
NO3-.
▼ Dấu hiệu đặc trưng nhất khi cây thiếu Nitơ? (Quan - Vai trò cấu trúc
sát H5.2)
Nitơ là thành phần bắt buộc của
- Sinh trưởng của các cơ quan bị giảm (chậm lớn), lá nhiều hợp chất sinh học quan trọng
vàng nhạt
như: prôtêin, enzym, côenzym, axit
nuclêic, diệp lục, ATP......
▼ Nitơ đóng vai trò gì trong cây?
- Vai trò điều tiết
- Tham gia cấu tạo nên tế bào, cấu tạo các hợp chất
hữu cơ; điều tiết các quá trình trao đổi chất.
Nitơ tham gia điều tiết các quá
trình trao đổi chất trong cơ thể
▼ Vì sao Nitơ có vai trò điều tiết các quá trình trao thực vật thông qua hoạt động xúc


đổi chất trong cơ thể thực vật?
tác, cung cấp năng lượng và điều
tiết trạng thái ngậm nước của các
- Vì nitơ có mặt trong cấu trúc của các enim, côenzym phân tử prôtêin trong tế bào chất.
và ATP tham gia điều tiết quá trình trao đổi chất trong
cơ thể thực vật
GV: Thiếu N cây sinh trưởng kém, diệp lục không
được tổng hợp đầy đủ, lá vàng, đẻ nhánh và phân
cành kém, giảm năng suất.
- Thừa N: Cây sinh trưởng quá mạnh, thân lá tăng
nhanh mà mô cơ giới kém hình thành nên cây rất yếu,
dễ lốp đổ, giảm năng suất.

TaiLieu.VN

Page 2


Hoạt động 2: Quá trình đồng hóa nitơ ở thực vật
▼ Thực vật chỉ sử dụng Nitơ ở dạng nào?
- Rễ cây hấp thụ nitơ ở dạng NH4+, NO3-.

II. Quá trình đồng hóa nitơ ở
thực vật

▼ Trong mô thực vật nitơ được đồng hóa như thế
nào? (Gồm mấy giai đoạn ?)
1. Quá trình khử nitrat

- Gồm 2 giai đoạn: Quá trình khử nitrat và quá trình (Quá trình chuyển NO3- thành
đồng hóa NH3 trong mô thực vật
NH4+)
▼ Vì sao trong mô thực vật xảy ra quá trình khử - Quá trình khử nitrat được thực
nitrat?
hiện trong mô rễ và mô lá
- Vì nitơ trong các hợp chất cấu thành cơ thể thực vật - Quá trình khử nitrat gồm 2 giai
chỉ tồn tại ỏ dạng khử NH4+ do đó sẽ xảy ra quá trình đoạn:
khử nitrat (NO3- → NO2- → NH4+)
+ gđ 1
Enzim, 2e
▼ Quá trình khử nitrat cần có sự tham gia của những
NO3- (nitrat)
NO2- (nitrit)
nhân tố nào? Và xảy ra ở đâu?
Enzim, 2e
- Có sự tham gia của Mo và Fe. Quá trình này diễn ra + gđ 2
trong mô rễ và mô lá.
NO2-(nitrit)
NH4+(amôni)
GV: Vấn đề khử nitrat có ý nghĩa thực tiễn lớn. Dư
lượng nitrat trong nông sản là 1 chỉ tiêu dùng để đánh - Điều kiện cho quá trình khử nitrat
giá độ sạch hóa học, ví dụ rau bắp cải < 500mg/kg.
Mo và Fe hoạt hóa enzym tham gia
Hàm lượng nitrat cao gây bệnh ung thư cho người.
vào quá trình khử trên.
▼ Có mấy con đường đồng hoá NH3?
2. Quá trình đồng hóa NH3 trong
mô thực vật
- Có ba con đường:

+ Amin hóa trực tiếp các axit xêtô
+ Chuyển vị amin
+ Hình thành amit

Có 3 con đường liên kết NH 3 với
các hợp chất hữu cơ.
- Amin hóa trực tiếp các axit xêtô
(Axit xêtô + NH3→Axit amin)

▼ NH3 tích lũy nhiều trong mô sẽ gây độc cho cây.
TaiLieu.VN

Page 3


Vậy cần phải có quá trình nào xảy ra để hạn chế sự - Chuyển vị amin
tích lũy đó?
(A.amin + A.xêtô → A.amin mới +
- Cần hình thành amit để hạn chế tích lũy NH3
A.xêtô mới)
▼ Ý nghĩa sinh học của quá trình hình thành amit là - Hình thành amit
gì?
(A.amin đicacbôxilic + NH3 →
- Là cách giải độc tốt nhất cho tế bào; Là nguồn dự Amit)
trữ NH3 quan trọng rất cần thiết cho cơ thể thực vật
* Ý nghĩa sinh học của sự hình
thành amit
- Khử độc NH3 dư thừa
- Tạo nguồn dự trữ NH3

IV. Củng cố và hướng dẫn HS học ở nhà
- Nitơ có vai trò gì đối với cây xanh?
- Vì sao trong mô thực vật diễn ra quá trình khử nitrat?
- Học bài và hoàn thành các câu hỏi ở cuối bài
- Đọc mục em có biết trang 27
- Xem tiếp bài dinh dưỡng nitơ ở thực vật (tt)

TaiLieu.VN

Page 4



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×