Tải bản đầy đủ

bài thu hoạch giáo viên hạng 2

Nguyễn Thị Hồng Cúc

VL.PT2.04.09

20/12/1980

Vĩnh Long

Email: hongcuc3388@gmail.com

0989091741

Đơn vị công tác: Trường THCS – THPT Long Phú

KHÓA BỒI DƯỠNG THEO TIÊU CHUẨN CHỨC
DANH NGHỀ NGHIỆP GIÁO VIÊN THPT – Hạng
II
Đơn vị tổ chức: Trường Đại học Sư phạm Tp. Hồ Chí Minh
Địa điểm học: Trường Tiểu học Phạm Hùng, P9, Thành phố Vĩnh Long.

TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TRÊN LỚP

THEO HƯỚNG ĐỔI MỚI CỦA GIÁO VIÊN
ĐẠT HIỆU QUẢ CAO

Bài thu hoạch này được hoàn thành vào ngày 16/06/2018

MỤC LỤC
Tiêu đề

Trang
Trang 1/23


Phần mở đầu

3

Phần nội dung

5

1. Tổ chức hoạt động dạy học:

5

1.1.Tổ chức hoạt động dạy học trên lớp của giáo viên.

5

1.2. Tổ chức đổi mới phương pháp dạy học, phương tiện dạy học.

5

1.3. Tổ chức hoạt động tổ chuyên môn

5

1.4. Tổ chức hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh

6


1.5. Tổ chức hoạt động học tập của học sinh.

6

2. Tổ chức hoạt động dạy học trên lớp của giáo viên tại trường

6

THPT.
2.1. Đổi mới cách tổ chức hoạt động dạy học theo hướng phát triển

6

năng lực học sinh.
2.2. Những thuận lợi và khó khăn của một số hình thức tổ chức hoạt

7

động dạy học trên lớp của giáo viên.
2.3. Một số giải pháp tăng cường tính hiệu quả của việc tổ chức hoạt

9

động dạy học trên lớp của giáo viên.
2.4. Thiết kế một giờ dạy học trên lớp của giáo viên theo định

16

hướng đổi mới phương pháp dạy học.
Phần kết luận

22

Tài liệu tham khảo

23

PHẦN MỞ ĐẦU
Bồi dưỡng theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp giáo viên trung học
phổ thông (THPT) hạng II theo quy định hiện hành là lĩnh vực rất quan trọng
và có ý nghĩa, đáp ứng yêu cầu bồi dưỡng và thăng hạng của giáo viên, là căn
cứ để thực hiện việc tuyển dụng, sử dụng và quản lý viên chức giảng dạy
trong các cơ sở giáo dục công lập trong cả nước, góp phần quan trọng vào
việc xây dựng đội ngũ nhà giáo phục vụ sự nghiệp đổi mới căn bản và toàn
diện giáo dục và đào tạo.
Trang 2/23


Qua quá trình tập huấn được học tập và nghiên cứu cũng như sự hướng
dẫn, truyền đạt của các thầy, cô giáo phụ trách giảng dạy Chương trình bồi
dưỡng theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp giáo viên THPT hạng II, tôi
nắm bắt được các nội dung như sau:
Có kiến thức về lý luận hành chính nhà nước, nắm vững và biết vận
dụng đường lối, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước, đặc biệt trong
lĩnh vực giáo dục nói chung và giáo dục THPT nói riêng vào quá trình thực
hiện nhiệm vụ.
Nắm bắt xu hướng phát triển của giáo dục trong cơ chế thị thường định
hướng xã hội chủ nghĩa, tinh thần đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục đào
tạo, các chính sách phát triển giáo dục.Vận dụng sáng tạo và đánh giá được
việc vận dụng những kiến thức về giáo dục học và tâm sinh lý lứa tuổi vào
thực tiễn giáo dục học sinh THPT của bản thân và đồng nghiệp. Chủ động,
tích cực phối hợp với đồng nghiệp, cha mẹ học sinh và cộng đồng để nâng
cao chất lượng giáo dục học sinh THPT.
Thực hiện nhiệm vụ có tính chuyên nghiệp (quán xuyến, thành thạo và
chuẩn mực) theo vị trí chức danh nghề nghiệp giáo viên THPT hạng II, làm
nòng cốt cho việc nâng cao chất lượng đào tạo ở trường THPT.
Hiểu rõ hơn về tổ chức hoạt động dạy học, xây dựng và phát triển kế
hoạch giáo dục ở trường THPT, từ đó tìm ra được những phương pháp dạy
học, kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lục học sinh.
Trong những năm vừa qua, phần lớn giáo viên và bản thân tôi đã thực
hiện nhiều công việc trong đổi mới phương pháp dạy học và cũng đã đạt được
một số thành công nhất định. Tuy nhiên, từ thực tế giảng dạy cũng như việc
tham gia dự giờ đồng nghiệp, bản thân tôi nhận thấy rằng việc tổ chức các
hoạt động dạy học nói chung và tổ chức hoạt động dạy học trên lớp của giáo
viên nói riêng còn hạn chế, dẫn đến học sinh chưa phát huy được hết tính tích
cực, tự lực của học sinh. Vì những lý do trên, tôi chọn chuyên đề: “Tổ chức
Trang 3/23


hoạt động dạy học trên lớp theo hướng đổi mới của giáo viên đạt hiệu
quả cao” để bản thân tích lũy thêm kiến thức về phương pháp dạy học, từ đó
tổ chức hoạt động dạy học trên lớp hiệu quả hơn và nâng cao chất lượng dạy
học của bản thân.
.

Trang 4/23


PHẦN NỘI DUNG
1.

Tổ chức hoạt động dạy học

1.1. Tổ chức hoạt động dạy học trên lớp của giáo viên.
Tổ chức hoạt động dạy học trên lớp của giáo viên là tạo điều kiện cho
giáo viên thực hiện giờ học trên lớp, sử dụng thời khóa biểu, kế hoạch dạy
học, sổ báo giảng của giáo viên để quản lý giờ học của Bộ, Sở, Phòng quy
định. Trong quá trình dạy học, việc tổ chức các hoạt động dạy học trên lớp
của giáo viên ở các trường trung học phổ thông có nhiều hình thức tổ chức
dạy học như: dạy học theo nhóm, dạy học cả lớp, dạy học cá nhân,...
Trong mỗi bài học trên lớp, theo logic của quá trình nhận thức, thông
thường học sinh phải trải qua các hoạt động: khởi động nêu vấn đề, hình
thành kiến thức bài học, luyện tập, vận dụng kiến thức vào thực tiễn và tìm
tòi mở rộng.
1.2. Tổ chức đổi mới phương pháp dạy học, phương tiện dạy học.
Tổ chức đổi mới phương pháp dạy học, phương tiện dạy học là
nâng cao nhận thức cho giáo viên về định hướng đổi mới phương pháp
dạy học (PPDH).
Để thực hiện tốt thì các cấp lãnh đạo phải tổ chức, hướng dẫn, bồi
dưỡng giáo viên về PPDH tích cực và phương tiện dạy học (PTDH) hiện
đại. Tổ chức dự giờ, thao giảng, rút kinh nghiệm về PPDH tích cực, ứng
dụng công nghệ thông tin vào dạy học. Tổ chức, chỉ đạo, hướng dẫn giáo
viên vận dụng PPDH tích cực, PTDH phù hợp với môn học. Cung cấp tài
liệu, sách báo khoa học về PPDH tích cực, ứng dụng công nghệ thông tin
vào dạy học. Phát huy vai trò của tổ chuyên môn trong đổi mới PPDH. Quy
định đổi mới PPDH thành tiêu chí thi đua. Trang bị đầy đủ các PTDH hỗ
trợ PPDH. Tổ chức học tập, bồi dưỡng, thực hiện ứng dụng công nghệ
thông tin vào dạy học.
Trang 5/23


1.3. Tổ chức hoạt động tổ chuyên môn
Tổ chức hoạt động tổ chuyên môn là biên chế hợp lý tổ, nhóm chuyên
môn theo tình hình thực tế của trường. Chọn tổ trưởng chuyên môn những
giáo viên giỏi, có năng lực và phẩm chất trong lĩnh vực quản lý. Tổ trưởng chỉ
đạo xây dựng kế hoạch, nội dung hoạt động của tổ chuyên môn. Thống nhất
trong tổ về qui định chế độ sinh hoạt chuyên môn hàng tháng. Tổ chức, chỉ
đạo các hoạt động chuyên môn theo định kì.
1.4. Tổ chức hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh.
Tổ chức hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh là
nâng cao nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên (GV) và hoạt động kiểm tra
đánh giá kết quả học tập học sinh. Phổ biến cho giáo viên các quy chế, quy
định về kiểm tra, đánh giá, xếp loại học sinh. Lập kế hoạch kiểm tra, đánh giá
các môn học và hoạt động theo từng thời gian. Tổ chức kiểm tra, đánh giá
đúng qui chế.
1.5. Tổ chức hoạt động học tập của học sinh (HS).
Tổ chức hoạt động học tập của HS là giáo dục thái độ học tập, xây dựng
và tổ chức thực hiện nề nếp học tập, tổ chức hoạt động học tập trên lớp của
người học, tổ chức hoạt động học tập ngoài lớp của người học. Giúp đỡ các
đối tượng người học đặc biệt (yếu, giỏi, có hoàn cảnh khó khăn,…)
- Phối hợp các lực lượng giáo dục trong quản lý hoạt động học tập của người
học (Giáo viên chủ nhiệm, gia đình,…)
2. Tổ chức hoạt động dạy học trên lớp của GV tại trường THPT.
2.1. Đổi mới cách tổ chức hoạt động dạy học theo hướng phát triển năng
lực học sinh.
Tổ chức hoạt động dạy học nhằm giúp học sinh hình thành và phát triển
năng lực, phẩm chất cũng không phải là mới tuy nhiên quá trình tổ chức dạy
học để thể hiện rõ nét việc phát huy năng lực cá nhân, tạo điều kiện cho HS
Trang 6/23


phát huy được tính sáng tạo và phối hợp tương trợ lẫn nhau trong học tập
trong mỗi đơn vị kiến thức, mỗi tiết học, hoạt động giáo dục vẫn cần sự thay
đổi và thay đổi trong mỗi GV. Một thay đổi cần làm cụ thể, thiết thực và quan
trọng để dạy học hình thành, phát triển phẩm chất, năng lực của cá nhân là lập
kế hoạch, tổ chức một số tiết học.
Là một giáo viên dạy học môn Toán trước đến giờ nghĩ mình đã áp dụng
tốt các hoạt động dạy học trên lớp và thực hiện tốt việc đổi mới phương pháp.
Nhưng sau khi học xong chuyên đề 5 và chuyên đề 7 thì bản thân mình sẽ áp
dụng tốt hơn nữa các hoạt động dạy học đặc biệt là tổ chức các hoạt động dạy
học trên lớp theo hướng phát triển năng lực của học sinh trong thời gian tới,
cụ thể như sau: Không chỉ chú ý tích cực hóa học sinh về hoạt động trí tuệ mà
còn chú ý rèn luyện năng lực giải quyết vấn đề gắn với những tình huống của
cuộc sống và nghề nghiệp, đồng thời gắn hoạt động trí tuệ với hoạt động thực
hành, thực tiễn. Tăng cường việc học tập trong nhóm, đổi mới quan hệ giáo
viên – học sinh theo hướng công tác có ý nghĩa quan trọng nhằm phát triển
năng lực xã hội.
2.2. Những thuận lợi và khó khăn của một số hình thức tổ chức hoạt
động dạy học trên lớp của GV:
Phần lớn giáo viên đang công tác tại trường THPT, GV được cử đi tập
huấn các lớp bồi dưỡng phương pháp giảng dạy tích cực. Qua các lớp bồi
dưỡng đã giúp giáo viên nắm vững các phương pháp từ đó có kế hoạch trong
việc nghiên cứu soạn giảng để nâng cao chất lượng dạy và học, gắn giữa lý
luận với thực tiễn, học đi đôi với hành ngay trong quá trình dạy học. Trong
quá trình dạy học, việc tổ chức các hoạt động dạy học trên lớp của GV ở các
trường THPT có nhiều hình thức tổ chức dạy học như: dạy học theo nhóm,
dạy học cả lớp,...Mỗi hình thức tổ chức dạy học có những thuận lợi và khó
khăn khác nhau, trong khuôn khổ bài thu hoạch này, tôi xin nêu ra thuận lợi,

Trang 7/23


khó khăn của hai hình thức tổ chức dạy học phổ biến trên lớp của GV ở
trường THPT như sau:
Dạy học theo nhóm:
Dạy học theo nhóm là hình thức tổ chức dạy học hợp tác, qua đó HS
được tổ chức để chia sẻ những hiểu biết của mình và đối chiếu sự hiểu biết
của mình với bạn học. Hình thức tổ chức dạy học này khai thác trí tuệ của tập
thể học sinh, đồng thời HS được rèn luyện thông qua hoạt động tập thể.
- Thuận lợi:
+ HS dễ học hỏi lẫn nhau, từng em có thể bộc lộ ý kiến của mình và
nghe ý kiến của người khác để có thể hoàn thành nhiệm vụ và hạn chế sự tiếp
nhận thụ động từ GV trên cơ sở đó, hiệu quả dạy học sẽ cao hơn.
+ Tạo điều kiện cho HS cách lắng nghe và lựa chọn thông minh từ bạn
để có thể bổ sung vốn kiến thức, làm phong phú thêm sự hiểu biết của mình
(thu thập thông tin).
+ Hình thức tổ chức dạy học này là dịp để HS phát duy vai trò trách
nhiệm trong học tập, điều đó làm phát triển kỹ năng giao tiếp hằng ngày và
tính cách của trẻ, gồm cả việc hợp tác,phối hợp với các bạn khác.
+ Khi HS làm việc theo nhóm, GV có điều kiện tập trung để quan sát,
theo dõi hoạt động của từng HS, giúp các em giải quyết khó khăn trong quá
trình học tập, khiến hiệu quả dạy học được nâng cao.
- Khó khăn:
+ Áp dụng phương pháp này bị hạn chế bởi không gian chật hẹp của lớp
học dễ gây ồn, ảnh hưởng tới các lớp khác.
+ Do thời gian hạn định của tiết học, nên tổ chức thời gian không hợp lí
sẽ làm mất thời gian, bài dạy khó hoàn thành.
- Từ những thuận lợi và khó khăn, chúng ta cần lưu ý một số vấn đề sau:
Trang 8/23


+ Cần linh hoạt trong việc chia nhóm theo từng tháng sao cho vừa thuận
tiện trong việc theo dõi tổ chức học tập theo nhóm, vừa giúp HS ở các trình
độ học tập khác nhau có thể trao đổi với nhau.
+ Nên duy trì nhóm từ 3-5 HS.
Dạy học cả lớp:
Dạy học cả lớp hình thức tổ chức dạy học (TCDH) mà đối tượng tiếp
nhận kiến thức là toàn bộ học sinh trong lớp học. Theo hình thức TCDH này,
hoạt động trong giờ học chủ yếu là GV, HS làm ít và tiếp nhận thông tin một
cách thụ động.
- Thuận lợi:
+ Tạo điều kiện thuận lợi để GV truyền đạt thông tin một cách hệ thống, logic.
+ GV dễ điều hành và quản lí lớp.
+ GV dễ sử dụng các phương tiện dạy học hiện có để thực hiện dạy theo
chương trình, hạn chế lệ thuộc môi trường xung quanh.
+ Trong một thời gian ngắn GV có thể cung cấp nhiều kiến thức.
- Khó khăn:
+ GV hoạt động nhiều. HS ít làm và tiếp nhận kiến thức thụ động.
+ HS phải quan sát, tiếp thu phần lớn kiến thức gián tiếp qua tranh ảnh,
ngôn ngữ, ít có điều kiện vận dụng thực hành.
+ HS ít có điều kiện làm việc với các phương tiện học tập cá nhân để suy
nghĩ, phát huy khả năng bản thân.
2.3. Một số giải pháp tăng cường tính hiệu quả của việc tổ chức hoạt
động dạy học trên lớp của giáo viên:
Việc vận dụng các phương pháp và kĩ thuật dạy học tích cực, thiết kế
tiến trình dạy học các bài học hoặc chủ đề dạy học đảm bảo các yêu cầu về
Trang 9/23


PPDH, cách xây dựng, tổ chức thực hiện, kiểm tra đánh giá chuỗi các hoạt
động học theo sự định hướng phát triển năng lực người học là rất cần thiết đối
với GV trong giai đoạn hiện nay.
2.3.1. Chia nhóm học tập
Việc chia nhóm phải đảm bảo cho các em học sinh được học tập thuận
lợi, chỗ ngồi của nhóm phải dễ trao đổi thảo luận với nhau để cùng nhau học
tập xây dựng bài học dưới sự điều khiển của GV. Các em phải được thuận lợi
trong việc ghi vở và đọc các tư liệu bài học. Nhóm học tập có thể 2 em, 3 em,
tốt nhất là 4 em, đảm bảo các em dễ hợp tác với nhau. Nhóm trưởng trong
nhóm phải được giáo viên chỉ định, tuyệt đối không được chia nhóm một cách
hình thức tạo nên sự gò bó khiên cưỡng trong quá trình học tập.
Khi chia nhóm, GV cần tránh:
- Số lượng nhóm quá lớn làm cản trở sự trao đổi và điều khiển của nhóm
trưởng cũng như các thành viên trong nhóm, dẫn đến một số em bị bỏ rơi khi
thảo luận hoặc không có cơ hội trình bày ý kiến của mình khi thảo luận.
- Hình thức hóa nhóm tức là lựa chọn học nhóm không phù hợp với
phương pháp, kỹ thuật mà giáo viên đưa ra, chẳng hạn như thuyết trình, trình
chiếu, vấn đáp, không có thảo luận trong nhóm học sinh.
Giáo viên nên:
- Chia nhóm một cách tối ưu (nếu được 4 em một nhóm là tốt nhất) sao
cho các em có thể trao đổi thảo luận và quán xuyến công việc của nhau trong
quá trình học tập. Như vậy việc kê bàn ghế theo nhóm phải linh hoạt tránh
gượng ép. Có thể là trên một bộ bàn ngồi 8 em sẽ được chia thành 2 nhóm,
mỗi nhóm 4 em…
- Vị trí đặt bàn ghế các nhóm phải thuận lợi cho việc đi lại của GV và
HS, nên để không gian trong lớp mà GV có thể đi lại được xung quanh lớp
học.
Trang 10/23


- Điều chỉnh những đồ đạc không cần thiết được cất đi khi tổ chức hoạt
động, không nên bầy nhiều thứ làm giảm không gian của nhóm gây khó khăn
khi học tập…
- Chỉ định nhóm trưởng, chỉ định thành viên báo cáo kết quả hoạt động
nhóm một cách linh hoạt phù hợp với hoạt động học nhóm.
2.3.2. Hướng dẫn học sinh ghi vở
Vở ghi học sinh là tài liệu quan trọng, hỗ trợ cho HS trong quá trình học
tập. Việc ghi vở phải khoa học, rõ ràng, thiết thực trong quá trình học tập trên
lớp cũng như ở nhà. Vở ghi giúp HS tái hiện lại những kiến thức, kỹ năng và
kết quả học tập của mình trong quá trình học tập, giúp cho GV cũng như cha
mẹ HS biết được trình độ nhận thức cũng như kết quả học tập của các em
trong quá trình học ở trường THPT. Căn cứ vào vở ghi HS, GV biết được việc
học hành của các em đồng thời có thể sử dụng để đánh giá quá trình học tập
của HS, điều chỉnh cách học của HS sao cho đạt được hiệu quả mong muốn.
Để làm được điều này, ngay từ đầu, trong mỗi hoạt động học GVcần lưu
ý cho HS ghi chép vở theo những bước sau đây:
Bước 1: Ghi chép ý kiến chuyển giao nhiệm vụ của thầy (cô) trong hoạt
động vào vở.
Bước 2: Ghi chép ý kiến cá nhân của mình về nhiệm của nhóm vào vở.
Bước 3: Ghi chép ý kiến giống và khác nhau của các bạn trong nhóm
vào vở trong quá trình thảo luận.
Bước 4: Ghi chép để đưa ra ý kiến trình bày kết quả hoạt động (báo
cáo) của nhóm.
2.3.3. Kỹ thuật ghi bảng giáo viên
Bảng là một thiết bị rất hữu hiệu, thiết thực của lớp học trong quá trình
dạy học. Dù sau này các kỹ thuật và phương pháp dạy học có tân tiến đến đâu
Trang 11/23


thì bảng vẫn là dụng cụ gần gũi, thiết thực hỗ trợ GV và HS trong quá trình
học tập ở mọi nơi mọi chỗ.
Để sử dụng bảng hiệu quả, giáo viên nên tránh:
- Viết các tiêu đề một cách hình thức, không có nội dung khoa học, bài nào
cũng giống bài nào.
- Dùng bảng như là bình phong để treo bảng phụ và các tài liệu khác mà
đáng lẽ ra GV hoặc HS có thể kẻ, vẽ nhanh được trên bảng...
Giáo viên cần:
- Ghi bảng khi thấy cần thiết như nội dung hoạt động chung cả lớp, tên bài
học, các nhiệm vụ chuyển giao cho HS, các ý kiến của HS (nếu cần thiết) và
hệ thống hóa kiến thức, những gợi ý hoạt động như cách thức hoạt động, yêu
cầu thiết bị và học liệu cũng như sản phẩm của hoạt động…
- Ghi những điểm cần khắc sâu như công thức, mệnh đề... để các em lưu ý
khi hệ thống hóa kiến thức. Tránh ghi trùng lặp kiến thức đã có ở bảng phụ,
slide và các tài liệu khác một cách quá thái không cần thiết.
2.3.4. Tổ chức hoạt động khởi động
Hoạt động khởi động rất cần thiết trong dạy học nhằm phát triển năng
lực cho học sinh, phát triển năng lực tư duy nêu để giải quyết vấn đề.
Hoạt động này cần tạo ra những tình huống, những vấn đề ở đó người
học cần được huy động tất cả các kiến thức hiện có, những kinh nghiệm, vốn
sống của mình để cố gắng nhìn nhận và giải quyết theo cách riêng của mình
và cảm thấy thiếu hụt kiến thức, thông tin để giải quyết.
Như vậy, hoạt động “khởi động” nêu vấn đề là một hoạt động học tập,
nhiệm vụ chuyển giao của giáo viên phải rõ ràng, học sinh phải được bày tỏ ý
kiến riêng của mình cũng như ý kiến của nhóm về vấn đề đó cũng như việc
trình bày báo cáo kết quả.
Trang 12/23


Tuy nhiên, một số GV còn lạm dụng hoạt động này. Chẳng hạn như tổ
chức trò chơi, hát múa mà không ăn nhập với bài học hoặc chỉ là để “vào bài”
với cái tên bài học mà ai cũng biết.
Để tổ chức hiệu quả hoạt động này, GV tránh:
- Cho học sinh hoạt động trò chơi, múa hát không ăn nhập với bài học,
nhất là lạm dụng Hội đồng tự quản để điều khiển việc này.
- Lựa chọn các tình huống không đắt giá dẫn đến các em có thể trả lời
được một cách dễ dàng với các câu hỏi đặt vấn đề đơn giản (vấn đề với câu
lệnh what?)…
- Thời gian cho hoạt động này quá ít vì chưa coi đó là một hoạt động học
tập, chưa cho các em suy nghĩ, bầy tỏ ý kiến của mình.
- Cố gắng giảng giải, chốt kiến thức ở ngay hoạt động này!
Giáo viên cần:
- Coi hoạt động này là một hoạt động học tập, có mục đích, thời gian hoạt
động và sản phẩm hoạt động.
- Chuyển giao nhiệm vụ rõ ràng, cụ thể phù hợp với đối tượng học sinh,
lựa chọn các tình huống, những câu hỏi đắt giá để giúp học sinh động não
(vấn đề với câu lệnh why?)…
- Bố trí thời gian thích hợp cho các em học tập, bày tỏ quan điểm cũng như
sản phẩm của hoạt động.
2.3.5. Hệ thống hóa kiến thức bài học
Khâu quan trọng trong bài học là hệ thống hóa kiến thức được hình thành
trong bài học. Thông thường GV tổ chức hoạt động này trong mục “Hình
thành kiến thức” hoặc “Luyện tập”. Trong bài học người GV cần hệ thống hóa
kiến thức. Bài học bây giờ có thể một chủ đề dạy học gồm các tiết học với các
nội dung đòi hỏi người GV phải chọn thời điểm thích hợp để hệ thống hóa
Trang 13/23


kiến thức đảm bảo sao cho đạt được mục tiêu của bài học, đó là bài học phải
đạt được mục tiêu của chuẩn kiến thức, kỹ năng trong chương trình giáo dục
phổ thông quy định.
Theo tôi để tổ chức hệ thống hóa bài học, giáo viên nên làm như sau:
Thảo luận chung toàn lớp về những kiến thức mới được hình thành ở
hoạt động “hình thành kiến thức” với những vấn đề mà các em phát hiện ra
ban đầu ở hoạt động “khởi động” nêu vấn đề. Trên cơ sở đó GV có những
nhận xét đánh giá kết quả hoạt động của các nhóm, hoặc từng cá nhân học
sinh, lựa chọn và ghi vào “sổ tay lên lớp” của mình. Đây chính là thời điểm
hay nhất để giúp GV có sự nhìn nhận, đánh giá, rút kinh nghiệm sự tổ chức
hoạt động của mình.
Giáo viên phải là trọng tài, giám khảo để chốt lại kiến thức, giúp các em
nhận thức ra chân lý. Nếu các em còn gặp khó khăn cần sử dụng các kỹ thuật
hoặc phương pháp để trợ giúp các em, thậm chí cần giảng giải đưa ra những
minh chứng thực tiễn về vấn đề đó, hoặc tiếp tục cho các em nghiên cứu tìm
hiểu ở ngoài lớp học....
Khi hệ thống hóa kiến thức, GV cần biên soạn (có thể là phiếu học tập)
các câu hỏi lý thuyết, các bài tập cơ bản đảm bảo cao cho đạt chuẩn kiến thức,
kỹ năng của chương trình hiện hành và mục tiêu bài học đặt ra.
2.3.6. Kết thúc và hướng dẫn giao nhiệm vụ về nhà
Trong giờ dạy, người giáo viên cần chủ động kết thúc và giao nhiệm vụ về
nhà cho học sinh. Thông thường ít nhất 3 đến 5 phút trước khi kết thúc tiết
dạy (nếu không tiếp tục dạy ở tiết sau), giáo viên cần cho các em dừng việc
học tập ở trên lớp lại, có thể lúc đó công việc trên lớp vẫn còn dang dở.
Không nên giao nhiệm vụ về nhà cho học sinh bằng những câu hỏi, bài tập
có tính chất học thuộc lòng máy móc, mà nên lựa chọn những tình huống,

Trang 14/23


nhiệm vụ học tập bổ ích liên quan đến thực tiễn đòi hỏi các em phải hợp tác
với cộng đồng để tìm tòi, khám phá.
2.3.7. Kĩ thuật theo dõi HS đánh giá quá trình học tập.
Theo dõi đánh giá HS trong quá trình học tập là một trong những khâu
quan trọng trong kiểm tra đánh giá kết quả học tập của người học. Ở đây, GV
được quan sát, "mục sở thị" các hoạt động, cử chỉ, hành vi, tác phong của các
em trong quá trình học ở lớp học cũng như tự học ở ngoài lớp học (nếu quan
sát được). Căn cứ vào sản phẩm học tập và thái độ học tập, GV đánh giá được
sự tiến bộ của HS, đánh giá được khả năng vận dụng giải quyết tình huống
vào thực tiễn.
Để theo dõi đánh giá quá trình học tập của HS, GV cần:
- Có sổ theo dõi quá trình học tập, ở đó ghi có ghi những lưu ý, chú ý về
khả năng phát triển cũng như các hạn chế của từng em trong quá trình học tập.
- Theo dõi đánh giá khả năng nhận thức, thái độ học tập thông qua hoạt
động học: tiếp nhận nhiệm vụ, tự học cá nhân, trao đổi thảo luận, tư duy sáng
tạo học tập và trình bày sản phẩm học tập, các kỹ năng thao tác thực hành...
- Nên chuẩn bị các tiêu chí đánh giá, phân tích hướng dẫn cho HS cách tự
đánh giá, đánh giá lẫn nhau.
- Thường xuyên tổ chức cho HS tự đánh giá, đánh giá lẫn nhau thông qua
tổ chức trò chơi học tập, đánh giá sản phẩm học tập,
- Thường xuyên xem vở ghi của HS, phát hiện những điểm yếu kém của
HS, động viên khích lệ sự cố gắng, nỗ lực tiến bộ của HS so với bản thân các
em. Đa dạng hoá các hình thức và phương pháp đánh giá...
GV cần tránh:
Không ghi chép, đánh giá HS theo cảm tính không có minh chứng kết
quả học tập. Thiên vị, không tạo cơ hội cho các em được đóng vai, nhất là khi
Trang 15/23


tổ chức học hợp tác như làm nhóm trưởng, thư ký nhóm,... Bỏ qua những HS
bị bỏ rơi, lười học tập mà không tìm hiểu nghuyên nhân, không có sự trợ giúp
kịp thời. Bỏ quên những sản phẩm học tập tự làm ở nhà của HS...
2.3.8. Sử dụng CNTT trong hỗ trợ tổ chức hoạt động học
Dạy học có ứng dụng CNTT giúp GV thuận lợi trong tổ chức hoạt động
học. Những phần mềm, tranh ảnh, sơ đồ, mô hình mẫu vật, thí nghiệm mô
phỏng, video... có tác dụng thiết thực trong quá trình dạy học.
GV chỉ nên sử dụng CNTT để thay thế các thiết bị, thí nghiệm mà thực tế
khó thực hiện, mang tính nguy hiểm... hoặc không thực hiện được: phản ứng
hạt nhân, mô phỏng chuyển động của các hành tinh...
Khi sử dụng CNTT tổ chức hoạt động học, GV cần:
- Chuẩn bị chu đáo các thiết bị CNTT để hỗ trợ: phần mềm, máy tính, ....
- Chỉ nên hỗ trợ trình chiếu khi chuyển giao nhiệm vụ, khi cần thuyết trình
giải thích hoặc khi hệ thống hoá kiến thức bài học...
GV nên tránh:
Dạy học theo kiểu trình chiếu, thuyết trình cả bài; Trình chiếu trong lúc
học sinh học cá nhân, thảo luận nhóm....
2.3. Thiết kế một giờ dạy học trên lớp của giáo viên theo định hướng đổi
mới phương pháp dạy học:
2.3.1. Quy trình chuẩn bị một giờ học trên lớp.
Để chuẩn bị cho giờ học trên lớp, GV cần thực hiện các công việc sau :
- Xây dựng kế hoạch dạy học
- Xây dựng hồ sơ dạy học và những điều kiện cần thiết cho việc dạy học
- Thiết kế giáo án

Trang 16/23


- Tổ chức thực hiện trên lớp theo giáo án thiết kế, chú ý xử lý các tình
huống dạy học ngoài dự kiến, vấn đề giao tiếp sư phạm…
- Sau giờ học trên lớp tổ chức rút kinh nghiệm và đánh giá kết quả học tập
của học sinh.
2.3.2. Thực hiện giờ dạy học.
Một giờ dạy học nên được thực hiện theo các bước cơ bản sau:
a. Kiểm tra sự chuẩn bị của HS:
- Kiểm tra tình hình nắm vững bài học cũ và những KT, KN đã học có
liên quan đến bài mới.
- Kiểm tra tình hình chuẩn bị bài mới (soạn bài, làm bài tập, chuẩn bị tài
liệu và đồ dùng học tập cần thiết)).
Lưu ý: Việc kiểm tra sự chuẩn bị của HS có thể thực hiện đầu giờ học
hoặc có thể đan xen trong quá trình dạy bài mới.
b.Tổ chức dạy và học bài mới:
- GV giới thiệu bài mới: nêu nhiệm vụ học tập và cách thức thực hiện để
đạt được mục tiêu bài học; tạo động cơ học tập cho HS.
- GV tổ chức, hướng dẫn HS suy nghĩ, tìm hiểu, khám phá và lĩnh hội
nội dung bài học, nhằm đạt được mục tiêu bài học với sự vận dụng PPDH phù
hợp.
c. Luyện tập, củng cố:
GV hướng dẫn HS củng cố, khắc sâu những KT, KN, thái độ đã có thông
qua hoạt động thực hành luyện tập có tính tổng hợp, nâng cao theo những
hình thức khác nhau.
d. Đánh giá:

Trang 17/23


- Trên cơ sở đối chiếu với mục tiêu bài học, GV dự kiến một số câu hỏi,
bài tập và tổ chức cho HS tự đánh giá về kết quả học tập của bản thân và của
bạn.
- GV đánh giá, tổng kết về kết quả giờ học.
e. Hướng dẫn HS học bài, làm việc ở nhà:
- GV hướng dẫn HS luyện tập, củng cố bài cũ (thông qua làm bài tập,
thực hành, thí nghiệm,…).
- GV hướng dẫn HS chuẩn bị bài học mới.
2.3.3. Tổ chức hoạt động dạy học môn Toán 11 trên lớp của cá nhân
tại trường THCS – THPT Long Phú – Vĩnh Long.
Kế hoạch bài học: ĐƯỜNG THẲNG VUÔNG GÓC VỚI MẶT PHẲNG
MÔN: HÌNH HỌC 11 NÂNG CAO
I. MỤC TIÊU
Sau tiết học, HS đạt được:
1.1 Kiến thức:
Học sinh phát biểu được:
- Định nghĩa và điều kiện đường thẳng vuông góc với mặt phẳng.
- Nội dung của hai tính chất: tính chất 1 và tính chất 2.
1.2 Kĩ năng:
Chứng minh được: một đường thẳng vuông góc với một mặt phẳng; một
đường thẳng vuông góc với một đường thẳng.
1.3. Thái độ (giá trị):
- Tự giác, tích cực trong học tập.
- Tư duy các vấn đề của toán học một cách lôgic và hệ thống.
Trang 18/23


1.4. Định hướng phát triển năng lực:
- Năng lực tư duy, năng lực giải quyết vấn đề, năng lực mô hình hóa toán học.
- Năng lực giao tiếp, Năng lực tự học toán.
2. CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
2.1. Chuẩn bị của giáo viên
- Giáo án, SGK, sách giáo viên, sách chuẩn kiến thức và kĩ năng.
- Thiết bị và đồ dùng dạy học: Phấn, thước kẻ, máy tính, máy chiếu, bảng
phụ, phiếu học tập, sợi dây dọi, đoạn video clip, mô hình tự làm.
- Học liệu: Các câu hỏi gợi mở, các ví dụ sinh động được lấy từ sách giáo
khoa, sách bài tập, sách giáo viên, sách tham khảo….
2.2. Chuẩn bị của HS
- Cần ôn tập lại kiến thức đã học và có đọc trước nội dung bài học.
- Có đầy đủ sách, vở và đồ dùng học tập.
- Sưu tầm một số hình ảnh minh họa về đường thẳng vuông góc với mặt
phẳng.
3. TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP
3.1. Ổn định, tổ chức lớp
Kiểm diện, chia nhóm: 2 bàn gần nhau là nhóm (4 HS)
3.2. Hoạt động khởi động
- Tổ chức cho cả lớp chơi trò chơi: Đoán hình trong bức tranh
- Nội dung của trò chơi: Có một bức tranh ẩn sau các hình ảnh chiếu lên máy
chiếu, khi HS chọn các ô số thì sẽ có một câu hỏi trắc nghiệm tương ứng, nếu
trả lời đúng câu hỏi đó thì một phần hình ảnh của bức tranh sẽ hiện ra, trả lời
sai thì phần hình ảnh bức tranh trong ô số đó sẽ không hiện ra. Cứ như vậy

Trang 19/23


khi trả lời xong 3 câu hỏi thì HS được quyền trả lời về tên của di tích lịch sử
có trong bức tranh.
- Hình ảnh trong bức tranh: Chùa Một cột- Hà Nội

3.3. Tiến trình bài học
Hoạt động 1: Xây dựng định nghĩa đường thẳng vuông góc với mặt phẳng
+) Bước 1: Phát hiện vấn đề
+) Bước 2: Tìm hướng giải quyết vấn đề và trình bày giải pháp
+) Bước 3: Kết luận và hợp thức hóa kiến thức
+) Bước 4: Củng cố, vận dụng
+) Bước 5: Mở rộng
Hoạt động 2: Hình thành các tính chất
4. TỔNG KẾT VÀ HƯỚNG DẪN HỌC TẬP
4.1. Tổng kết: qua sự hướng dẫn của GV, HS phải nêu được những nội dung
chính của bài học gồm:
- Định nghĩa đường thẳng vuông góc với mặt phẳng.
- Điều kiện để đường thẳng và mặt phẳng vuông góc với nhau.
- Các tính chất 1 và tính chất 2.
4.2. Hướng dẫn học tập
- Giải cụ thể bài toán: tìm tập hợp các điểm cách đều ba đỉnh của tam giác.
- Tìm tập hợp các điểm cách đều các đỉnh của một tứ diện bất kì và các tứ
diện đặc biệt.
Trang 20/23


- Làm bài tập trong sách giáo khoa và sách bài tập.
- Tìm thêm các đồ vật liên quan đến nội dung bài học và có ứng dụng thực tế
(tương tự như sợi dây dọi).
- Đọc trước các nội dung còn lại của bài học.

PHẦN KẾT LUẬN

Trang 21/23


Dạy học là con đường trực tiếp, thuận lợi cơ bản nhất để thực hiện mục
đích giáo dục.
Hoạt động dạy học là hoạt động trung tâm của nhà trường, chiếm nhiều
thời gian và chi phối các hoạt động khác.
Hoạt động dạy học bao gồm hai hoạt động tương tác phối hợp thống
nhất: hoạt động dạy của giáo viên và hoạt động học của học sinh.
Tổ chức hoạt động dạy học là nhiệm vụ trung tâm, đòi hỏi nhà quản lý
nhận thức đầy đủ tầm quan trọng, nội dung quản lý hoạt động dạy học, tìm tòi
các biện pháp tổ chức phù hợp với quy định chung và thực tế trường học.
Sự thành công của một giờ dạy theo định hướng đổi mới PPDH phụ
thuộc vào rất nhiều yếu tố trong đó quan trọng nhất là sự chủ động, linh hoạt,
sáng tạo của cả người dạy và cả người học. Những phần trình bày trên đây chỉ
là những kinh nghiệm được đúc kết từ thực tiễn chỉ đạo triển khai đổi mới
PPDH trong nhiều năm qua ở trường phổ thông, là những điều mà các GV,
các đơn vị có thành tích tốt trong dạy học đã làm. Dù ở điều kiện và hoàn
cảnh nào, sự chuẩn bị chu đáo theo quy trình trên đều đem lại những giờ học
có hiệu quả, bổ ích và hứng thú đối với cả người dạy, người học. Mỗi nội
dung kiến thức lại đòi hỏi một hình thức tổ chức dạy học khác nhau nên cần
căn cứ vào nội dung bài học, điều kiện cơ sở vật chất của nhà trường, đặc
điểm tâm sinh lý của học sinh để có thể lựa chọn được hình thức tổ chức dạy
học phù hợp nhất trong mỗi hoàn cảnh để có thể mang lại chất lượng giáo dục
một cách hiệu quả nhất.

HỌC VIÊN THỰC HIỆN
NGUYỄN THỊ HỒNG CÚC

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Trang 22/23


[1] Tài liệu Bồi dưỡng theo tiêu chuẩn chức danh nghề nghiệp giáo viên
trung học phổ thông hạng II, NXB Giáo dục.
[2] Điều lệ Trường THCS, trường THPT và trường phổ thông có nhiều cấp
học (Ban hành theo Thông tư số 12/2011/TT-BGDĐT ngày 28 tháng 3 năm
2011 của Bộ Trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo.
[3] Bộ Giáo dục và Đào tạo, CTGD phổ thông, 2006.
[4] Nguyễn Công Khanh, Đổi mới kiểm tra, đánh giá HS theo cách tiếp cận
năng lực, tài liệu tập huấn GV, 2013.
[5] Bộ Giáo dục và Đào tạo, Dạy học và kiểm tra, đánh giá theo hướng phát
triển năng lực của HS, Tài liệu tập huấn GV, 2014.
[6]

Hình học nâng cao 11, NXB Giáo dục.

[7] Trần Kiều (2015), Về mục tiêu môn Toán trong trường phổ thông Việt
Nam, Kỉ yếu Hội thảo khoa học phát triển năng lực nghề nghiệp giáo viên
toán phổ thông.
[8] Nguyễn Bá Kim (2006), Phương pháp dạy học môn Toán, NXB Đại học
Sư phạm.
[9] https://gdthhatinh.violet.vn/entry/show/entry_id/11986487

Trang 23/23



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×