Tải bản đầy đủ

Khóa luận tốt nghiệp: Công tác quản lý thuế và kiểm tra thuế tại chi cục thuế quận Bình Thạnh

BỘ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TPHCM
KHOA TÀI CHÍNH CÔNG

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
Đề tài
Công tác quản lý thu thuế và kiểm tra thuế tại cơ
quan thuế của Chi cục Thuế quận Bình Thạnh giai
đoạn 2013 -2015

GVHD: PGS.TS Diệp Gia Luật
Sinh viên: Nguyễn Hoàng Sơn
MSSV: 31121021180
Lớp: PF04

Năm 2017


LỜI CẢM ƠN
Em xin gửi lời cảm ơn chân thành và sự tri ân sâu sắc đối với các thầy cô của trường
Đại học Kinh Tế TPHCM, đặc biệt là các thầy cô khoa Tài chính công của trường

đã tạo điều kiện cho em thực tập ở Chi cục Thuế quận Bình Thạnh để có nhiều thời
gian cho khóa luận tốt nghiệp. Và em cũng xin chân thành cảm ơn thầy PGS.TS Diệp
Gia Luật đã nhiệt tình hướng dẫn hướng dẫn em hoàn thành tốt khóa thực tập.
Trong quá trình thực tập, cũng như là trong quá trình làm bài báo cáo thực tập, khó
tránh khỏi sai sót, rất mong các thầy, cô bỏ qua. Đồng thời do trình độ lý luận cũng
như kinh nghiệm thực tiễn còn hạn chế nên bài báo cáo không thể tránh khỏi những
thiếu sót, em rất mong nhận được ý kiến đóng góp thầy, cô để em học thêm được
nhiều kinh nghiệm và sẽ hoàn thành tốt hơn bài báo cáo tốt nghiệp sắp tới.
Em xin chân thành cảm ơn!


Nhận xét của cơ quan thực tập
(Chi cục Thuế quận Bình Thạnh)
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................

Người nhận xét
(Ký và ghi rõ họ tên)


Nhận xét của GVHD
....................................................................................................................................


....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................
....................................................................................................................................

GVHD
(Ký và ghi rõ họ tên)


MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ...................................................................................................
LỜI CAM ĐOAN .............................................................................................
MỤC LỤC.........................................................................................................
DANH MỤC VIẾT TẮT ..................................................................................
LỜI NÓI ĐẦU ..................................................................................................
CHƯƠNG I: GIỚI THIỆU CƠ QUAN THỰC TẬP ..................................... 1
1. Giới thiệu sơ lược quận Bình Thạnh ......................................................... 1
2. Bộ máy tổ chức của Chi cục Thuế quận Bình Thạnh ................................ 2
CHƯƠNG II: CƠ SỞ LÝ LUẬN ................................................................... 5
1. Quản lý thu thuế ......................................................................................... 5
a. Khái niệm ............................................................................................... 5
b. Đặc điểm ................................................................................................ 6
c. Vai trò .................................................................................................... 6
d. Nguyên tắc quản lý thu thuế .................................................................. 7
e. Nội dung quản lý thu thuế...................................................................... 7
2. Kiểm tra thuế.............................................................................................. 9
a. Khái niệm ............................................................................................... 9
b. Đặc điểm ................................................................................................ 9
c. Mục đích của kiểm tra thuế.................................................................... 9
d. Vai trò của kiểm tra thuế...................................................................... 10
e. Ý nghĩa của kiểm tra thuế .................................................................... 11
f. Nội dung kiểm tra, thanh tra thuế ........................................................ 11
CHƯƠNG III: NGHIÊN CỨU ..................................................................... 14
1. Thực trạng công tác quản lý thu thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh giai
đoạn 2013-2015 ....................................................................................... 14
a. Thực trạng thu thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh ..................... 14
b. Thực trạng quản lý thu nợ thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh ... 18
i. Tình hình nợ thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh..................... 18
ii. Công tác thu nợ thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh ............... 20
iii. Kết quả thu hồi nợ tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh ................... 20


2. Thực trạng công tác kiểm tra thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh.. 21
a. Quy trình kiểm tra thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh .............. 21
b. Kết quả kiểm tra tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh .......................... 28
c. Kết quả công tác kiểm tra hoàn thuế.................................................... 30
CHƯƠNG IV: KẾT LUẬN VÀ GIẢI PHÁP .............................................. 31
CHƯƠNG V: TÀI LIỆU THAM KHẢO ..................................................... 35
PHỤ LỤC ...................................................................................................... 36
1. . PHỤ LỤC 1: Bảng kết quả thu NSNN về thuế của Chi cục Thuế Quận Bình
Thạnh năm 2013 ...................................................................................... 36
2. PHỤ LỤC 2: Bảng kết quả thu NSNN về thuế của Chi cục Thuế Quận Bình
Thạnh năm 2014 ..................................................................................... 37
3. . PHỤ LỤC 3: Bảng kết quả thu NSNN về thuế của Chi cục Thuế Quận Bình
Thạnh năm 2015 ...................................................................................... 38
4. PHỤ LỤC 4: Bảng tình hình nợ thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh tính
đến 31/12/2014......................................................................................... 39
5. PHỤ LỤC 5: Bảng tình hình nợ thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh tính
đến 31/12/2015......................................................................................... 39
6. PHỤ LỤC 6: Bảng kết quả công tác kiểm tra tại cơ quan thuế của Chi cục Thuế
quận Bình Thạnh ...................................................................................... 39
7. PHỤ LỤC 7: Bảng kết quả kiểm tra hoàn thuế tại Chi cục Thuế quận Bình
Thạnh giai đoạn 2013 – 2015 .................................................................. 40
8. PHỤ LỤC 8: Biểu đồ kết quả thu nợ thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh
giai đoạn 2013 -2015 ............................................................................... 41
9. PHỤ LỤC 9: Biểu đồ kết quả hoàn thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh giai
đoạn 2013 – 2015 ..................................................................................... 41


DANH MỤC VIẾT TẮT

Ký hiệu sử dụng

Tên đầy đủ

NSNN

Ngân sách Nhà nước

CBCC

Cán bộ công chức

TNDN

Thu nhập doanh nghiệp

TNCN

Thu nhập cá nhân

TTĐB

Tiêu thụ đặc biệt

GTGT

Giá trị gia tăng

CTN – NQD

Công thương nghiệp – Ngoài quốc doanh


LỜI MỞ ĐẦU
Tính cấp thiết của đề tài
Thuế là nguồn thu chủ yếu của ngân sách Nhà nước, là công cụ có tính cưỡng
chế dùng để phân phối thu nhập và là công cụ điều tiết vĩ mô nền kinh tế. Đây
là công cụ tinh tế và nhạy cảm, liên quan đến lợi ích của các chủ thể và có tác
động sâu rộng đến hầu hết các mặt của nền kinh tế - xã hội. Thu đúng, thu đủ
số thuế ngoài việc điều tiết thu nhập, đảm bảo công bằng xã hội mà còn tạo
nguồn thu để duy trì bộ máy Nhà nước, giúp nhà nước thực hiện nhiệm vụ
chi: chi cho an ninh quốc phòng, giáo dục, y tế, văn hoá, các chính sách phát
triển kinh tế xã hội, phúc lợi công cộng... cùng với sự phát triển của đất nước,
hệ thống thuế Việt Nam ngày càng được đổi mới và hoàn thiện, phù hợp với
nền kinh tế thị trường và hội nhập thế giới.
Việc đổi mới chính sách thuế của Nhà nước trong thời gian vừa qua vừa góp
phần không nhỏ trong việc khuyến khích đầu tư trong nước, đầu tư nước
ngoài, thúc đẩy sản xuất kinh doanh. Bên cạnh đó, luật quản lý thuế ra đời
phát huy tác dụng tích cực trên các mặt của đời sống kinh tế - xã hội, điều tiết
vĩ mô nền kinh tế. Đồng thời, luật thuế mới này ra đời thì công tác quản lý
thuế nói chung và công tác kiểm tra, thanh tra thuế nói riêng trở nên quan
trọng và cấp thiết hơn. Bên cạnh những mặt tích cực của chính sách thuế thì
việc thực thi pháp luật thuế còn nhiều phức tạp và khó khăn, do đó dễ dẫn đến
tình trạng các đơn vị lợi dụng những kẻ hở trong công tác quản lý thuế để thực
hiện các hành vi gian lận, lách thuế, trốn lậu thuế gây thất thoát nguồn thu cho
NSNN. Thông qua việc kiểm tra, thanh tra thuế chặt chẽ giúp cho đơn vị nộp


thuế thực hiện nghiêm chỉnh các văn bản pháp luật về công tác quản lý thuế,
ngăn ngừa, xử lý những mặt tiêu cực và giúp tạo ra môi trường cạnh tranh
lành mạnh và bình đẳng, đồng thời cũng giúp cơ quan Thuế thu đúng, thu đủ,
kịp thời và chính xác các khoản thuế cho NSNN.
Từ những thực tế phát triển trên, để mọi người hiểu hơn về công tác quản lý
thuế và kiểm kiểm tra thuế tại cơ quan thuế, tôi xin lựa chọn đề tài nghiên cứu:
“Công tác quản lý thu thuế và kiểm tra thuế tại cơ quan thuế của Chi cục Thuế
quận Bình Thạnh giai đoạn 2013 – 2015.”

Mục tiêu nghiên cứu
• Phân tích thực trạng công tác quản lý thu thuế và kiểm tra thuế tại cơ quan
thuế của Chi cục Thuế quận Bình Thạnh.
• Tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến thực trạng trên và đưa ra kết luận về công
tác quản lý thu thuế và kiểm tra thuế.
• Đề xuất giải pháp hoàn thiện cơ chế trong công tác quản lý thu thuế và
kiểm tra thuế tại cơ quan thuế của Chi cục Thuế quận Bình Thạnh.

Câu hỏi nghiên cứu
• Thực trạng thực hiện công tác quản lý thu thuế và kiểm tra thuế tại cơ quan
thuế của Chi cục Thuế quận Bình Thạnh giai đoạn 2013 -2015 diễn ra như
thế nào?
• Nguyên nhân nào dẫn đên thực trạng trên? Và giải pháp cụ thể nhằm khắc
phục hạn chế, phát huy điểm mạnh trong công tác quản lý và kiểm tra thuế
là gì?


Phương pháp nghiên cứu
• Phương pháp thu thập và phân tích số liệu: từ báo cáo của các Đội kiểm tra,
các số liệu phản ánh kế hoạch và hoạt động kiểm tra, quản lý thu thuế của Chi
cục qua 3 năm 2013 - 2015.
• Phương pháp so sánh số liệu: sử dụng phương pháp so sánh tuyệt đối và tương
đối.
• Phương pháp thống kê, mô tả.

Bố cục luận văn
➢ Chương I : Giới thiệu cơ quan thực tập.
➢ Chương II : Cơ sở lý luận.
➢ Chương III : Nghiên cứu.
➢ Chương IV : Kết luận và giải pháp.


I.

GIỚI THIỆU CƠ QUAN THỰC TẬP
1. Giới thiệu sơ lược về quận Bình Thạnh.
o Vị trí địa lí
Bình Thạnh là một quận nội thành của TPHCM, nằm ở hướng Đông Bắc của
thành phố với tổng diện tích rộng khoảng 2076 ha. Quận Bình Thạn giáp với
các quận Gò Vấp, Phú Nhuận, Quận 3 ở phía tây, phía nam giáp với quận
trung tâm của TPHCM là quận 1, phía đông giáp với sông Sài Gòn cùng quận
2 và quận Thủ Đức. Địa bàn quận Bình Thạnh có hệ thống đường xá đông đúc
tấp nập, là cầu nối giữa quốc lộ 13 và 1A. Đồng thời, đây còn là cửa ngõ của
tuyến đường sắt Bắc – Nam đi vào TPHCM. Chính điều này giúp cho quân
Bình Thạnh trở thành một trung tâm đô thị sầm uất của TPHCM với số lượng
người dân, doanh nghiệp sinh sống và kinh doanh náo nhiệt.
o Đặc điểm kinh tế - xã hội
Dân cư quận Bình Thạnh chủ yếu là dân lao động chân tay, công nhân và là
lực lượng lao động chình tham gia vào các hoạt động kinh tế tạo ra của cải vật
chất cho TPHCM. Với dân số đông thứ hai của TPHCM, quận Bình Thạnh
được chia làm 20 phường. Tỷ lệ dân số tự nhiên của quận Bình Thạnh là
khoảng 1,3%. Với một vị trí địa lý thuận tiện cho việc tập trung lưu thông
hàng hóa đầu mối giao dịch ở cửa ngõ Đông Bắc của thành phố và cùng với
việc phát triển kinh tế theo chiều hướng công nghiệp hóa, đã tạo ra tiền đề
thúc đẩy các ngành sản xuất, kinh doanh, dịch vụ của quận ngày càng phát
triển theo chiều hướng tích cực, không ngừng cải thiện và phát triển theo định
hướng chung của nền kinh tế cả nước mà Đảng và Nhà nước đã đề ra. Quận
Bình Thạnh được coi là một trung tâm kinh tế mới của TPHCM với đội ngũ
lao động dồi dào, kinh nghiệm cùng với năng lực sản xuất công nghiệp, tiểu
thủ công nghiệp thuộc tốp đầu của TPHCM. Do điều kiện địa lý, dân cư thuận
lợi cho việc phát triển kinh tế nên số lượng và qui mô kinh doanh trên địa bàn
1


tăng mạnh trong những năm qua. Với một lượng lớn doanh nghiệp đang hoạt
động, Chi Cục Thuế quận Bình Thạnh đang đối mặt với áp lực không nhỏ
trong trong cả công tác quản lý thuế và công tác kiểm tra thuế. Do đó, đây
cũng chính là vấn đề cấp thiết nhất được đặt ra cho Chi cục nhằm hoàn thành
tốt nhiệm vụ.
2. Bộ máy tổ chức của chi cục thuế quận Bình Thạnh.
Chi cục thuế quận Bình Thạnh là cơ quan hành chính Nhà nước được thành
lập theo quyết định số 38/CP ngày 28/05/1990 do bộ Tài chính ban hành. Chi
cục hoạt động với chức năng giúp UBND quận thực hiện công tác thu và quản
lý Ngân sách về thuế trong phạm vi luật định. Chi cục là một tổ chức thuộc
bộ phận quản lí Nhà nước trực thuộc Cục thuế TPHCM chịu sự chỉ đạo về
nghiệp vụ và chuyên môn của Cục thuế TPHCM. Ngoài ra, chi cục còn nhận
được sự hỗ trợ và chỉ đạo của UBND quận Bình Thạnh.
Tổ chức bộ máy của Chi cục thuế Quận Bình Thạnh hiện nay (theo quyết định
số 503/QĐ-TCT ngày 29/3/2010 của tổng Cục thuế):
• Ban lãnh đạo: Bao gồm 01 Chi cục trưởng, 04 Chi cục phó và dưới ban
lãnh đạo gồm có 16 đội.
• Chi cục trưởng (Đồng chí Trần Văn Đức): là người người chịu trách nhiệm
cao nhất trong công tác điều hành mọi hoạt động của Chi cục. Trong đó
Chi cục trưởng còn trực tiếp quản lý 4 đội: Đội hành chánh nhân sự – tài
vụ, Đội kiểm tra nội bộ, Đội kiểm Tra 5, Đội kê khai – kế toán thuế và tin
học.
• Chi cục phó 1 (Đồng chí Nguyễn Thị Hiến): Giúp Chi cục trưởng chỉ đạo,
điều hành Đội thu lệ phí trước bạ và thu khác, Đội kiểm tra số 4, Đội quản
lý nợ và cưỡng chế thuế. Giải quyết các công việc khác khi được Chi cục
trưởng ủy quyền.
2


• Chi cục phó 2 (Đồng chí Nguyễn Ngọc Hiệp): Giúp Chi cục trưởng chỉ
đạo, điều hành Đội kiểm tra số 3, Đội Nghiệp vụ dự toán -Tuyên truyền hỗ
trợ - Thu nhập cá nhân. Giải quyết các công việc khác khi được Chi cục
trưởng ủy quyền.
• Chi cục phó 3 (Đồng chí Võ Hoàng Hoa): Giúp Chi cục trưởng chỉ đạo,
điều hành Đội Thuế liên phường 2, Đội kiểm tra số 2, Đội thuế chợ Bà
Chiểu. Giải quyết các công việc khác khi được Chi cục trưởng ủy quyền.
• Chi cục phó 4 (Đồng chí Lê Văn Thạch): Giúp Chi cục trưởng chỉ đạo,
điều hành Đội Thuế liên phường 1, Đội kiểm tra số 1, Đội Ấn chỉ. Giải
quyết các công việc khác khi được Chi cục trưởng ủy quyền.
Tổng số CBCC có đến 31/12/2015 là 258 người (trong đó có 98 nam, 160 nữ).
Thực hiện mô hình tổ chức mới theo Quyết định 503/QĐ-TCT của Tổng cục
thuế. Chi cục thuế Q.Bình Thạnh tổ chức sắp xếp lại nhân sự theo mô hình
gồm 14 Đội bao gồm:
1) Đội Tổng hợp - nghiệp vụ - dự toán, tuyên truyền và hổ trợ người nộp thuế,
thu nhập cá nhân.
2) Đội Kê khai, Kế toán thuế và tin học.
3) Đội Kiểm tra nội bộ.
4) Đội Kiểm tra thuế số 1: Kiểm tra các Công ty từ P.01 đến P.12.
5) Đội Kiểm tra thuế số 2: Kiểm tra các Công ty từ P.13 đến P.21.
6) Đội Kiểm tra thuế số 3: Kiểm tra các Công ty từ P.22 đến P.25.
7) Đội Kiểm tra thuế số 4: Kiểm tra các Công ty từ P.26 đến P.28. Kiểm tra
các DNTN và hộ cá thể mã số 1.
8) Đội Kiểm tra thuế số 5: Kiểm tra các Công ty từ P.01 đến P.28.
9) Đội Quản lý thu lệ phí trước bạ và thu khác.
10) Đội Quản lý nợ và cưỡng chế thuế.
3


11) Đội Ấn chỉ.
12) Đội Hành chánh – Nhân sự – Tài vụ.
13) Đội Thuế liên phường số 1: Quản lý P. 1, 2 ,3 ,5, 6, 7, 11, 12, 13, 14, Chợ
Bà Chiểu.
14) Đội Thuế liên phường số 2: Quản lý P. 15, 17, 19, 24, 21, 22, 25, 26, 27,
28, Chợ Thanh Đa, Chợ Thị Nghè.

4


II.

CƠ SỞ LÝ LUẬN
1. Quản lý thu thuế
a. Khái niệm
Trong cuốn “Tài chính công” của Khoa Tài chính Nhà nước Trường Đại học
Kinh tế thành phố Hồ Chí Minh (2005) thì “Quản lý thuế là những biện pháp
nghiệp vụ do cơ quan có chức năng thu ngân sách nhà nước (NSNN) thực
hiện”... “Đó là những hoạt động thường xuyên của cơ quan thu hướng về phía
đối tượng nộp nhằm đảm bảo thu thuế đầy đủ, kịp thời và đúng luật định”.
Theo nghĩa rộng, quản lý thuế là hoạt động nhằm đảm bảo sự thực thi nghiêm
chỉnh pháp luật về thuế thông qua sự tự giác của chính đối tượng nộp thuế và
sự hỗ trợ của cơ quan thuế và các cơ quan nhà nước có liên quan:
Quản lý thu thuế đối với doanh nghiệp là hoạt động quản lý của Nhà nước mà
cơ quan thuế là đại diện để tổ chức hướng dẫn, điều hành, giám sát việc thực
thi pháp luật về thuế đối với các doanh nghiệp nhằm động viên nguồn thu vào
ngân sách nhà nước.
Đối với cán bộ thuế, quản lý thu thuế nói chung và quản lý thu thuế doanh
nghiệp nói riêng bao gồm ba hoạt động riêng biệt, liên tiếp nhau: xác định đối
tượng nộp thuế, xác định số thuế phải nộp và thu thuế.
b. Đặc điểm
Thứ nhất, quản lý thuế là việc quản lý bằng pháp luật: Hoạt động quản lý
thuế được quy định rõ trong pháp luật quản lý thuế ( Luật quản lý thuế 2006).
Theo đó việc quy định quyền hạn, nghĩa vụ, trách nhiệm của người nộp thuế
trên cơ sở hệ thống các văn bản quản lý thuế cũng như quyền hạn, nghĩa vụ,
trách nhiệm của cơ quan có thẩm quyền quản lý.
5


Thứ hai, quản lý thuế chủ yếu được thực hiện bằng phương pháp hành chính:
Trong quản lý thuế, để đạt được hiệu quả có thể sử dụng nhiều phương pháp
khác nhau như: phương pháp kinh tế, phương pháp cưỡng chế, phương pháp
giáo dục,thuyết phục, phương pháp hành chính. Tuy nhiên phương pháp hành
chính là chủ yếu nhất. Phương pháp này thể hiện việc tuân thủ mệnh lệnh,
quyết định đơn phương của cơ quan quản lý cấp trên là chủ yếu. Đối tượng
nộp thuế phải chấp hành nghiêm chỉnh quyết định quản lý, nếu không chấp
hành sẽ phải chịu mức phạt hành chính theo quy định.
Thứ ba, quản lý thuế là hoạt động mang tính kỹ thuật, nghiệp vụ chặt chẽ:
Thuế là nguồn thu chủ yếu của NSNN, việc thu thuế để xây dựng và bảo vệ
đất nước là nghĩa vụ của mọi công dân. Tuy nhiên, thuế lại dễ gây ra phản ứng
từ người phải gánh chịu. Vì vậy, để thu được thuế không phải là điều đơn giản,
buộc những cán bộ ngành thuế phải có chuyên môn, nghiệp vụ nhất định trong
quản lý thu nộp thuế, đồng thời phải nắm bắt được những kỹ thuật, nghiệp vụ
chủ yếu để thu thuế hiệu quả.
c. Vai trò
• Quản lý thu thuế là yếu tố quyết định trong việc đảm bảo nguồn thu từ thuế
được tập trung, chính xác, kịp thời, thường xuyên, ổn định vào NSNN.
• Quản lý thu thuế góp phần hoàn thiện chính sách, pháp luật cũng như các
quy định về quản lý thuế.
• Quản lý thu thuế làm phát huy việc kiểm soát và điều tiết các hoạt động
kinh tế xã hội.

6


d. Nguyên tắc quản lý thu thuế
• Quản lý thu thuế phải tuân thủ đúng pháp luật( Luật quản lý thuế 2006 và
các luật khác liên quan).
• Quản lý thu thuế phải đảm bảo tính hiệu quả: Ở đây cần phân biệt hiệu quả
quản lý và hiệu năng quản lý thuế. Hiêu năng có thể đạt mà không cần tính
đến chi phí. Hiệu quả là số chi phí bỏ ra nhỏ hơn số lợi nhuận thu về. Trong
quản lý thu thuế thì hiệu quả tức là số thu từ thuế lớn nhất nhưng chi phí
lại tiết kiệm nhất. Như vậy cần phải có một cơ chế quản lý tốt, một bộ máy
gọn nhẹ, linh hoạt và giảm thiểu những thủ tục rườm rà.
• Quản lý thu thuế phải thực hiện theo nguyên tắc công khai, minh bạch,
bình đẳng, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người nộp thuế.
e. Nội dung quản lý thu thuế
• Thiết kế chính sách thuế và thể chế hoá thành pháp luật thuế
Nội dung đầu tiên quan trọng của quản lý thu thuế là việc thiết kế chính sách
và pháp luật thuế. Chính sách thuế là hệ thống quan điểm, đường lối, phương
châm điều tiết thu nhập của các tổ chức, cá nhân trong xã hội thông qua thuế.
Việc tạo ra các chính sách về thuế sẽ định hướng cho việc thực hiện nhiệm vụ
trong tương lai. Pháp luật thuế phải đạt được các yêu cầu về công bằng, hiệu
quả, ổn định, đơn giản.
• Xây dựng tổ chức bộ máy thu thuế
Để đảm bảo nguồn thu cho NSNN nhằm phục vụ cho việc thực hiện các nhiệm
vụ, chức năng của nhà nước từng thời kỳ nhất định, nhà nước ban hành pháp
luật thuế. Pháp luật thuế muốn được thực thi trong đời sống xã hội phải thông
qua hoạt động của bộ máy thu thuế. Bộ máy thu thuế là tổng thể các cơ quan
hành chính có quan hệ hữu cơ với nhau trên cơ sở chức năng, nhiệm vụ và
7


quan hệ công tác được quy định để tổ chức thực thi các luật thuế. Bộ máy thu
thuế được phân chia thành các cấp khác nhau Trung ương đến địa phương.
Tổng Cục thuế đề ra chế độ, chính sách về thuế. Cục thuế và Chi Cục Thuế
tham gia trực tiếp vào việc thu thuế. Ở nước ta, tổ chức bộ máy thu thuế theo
mô hình hỗn hợp giữa mô hình theo chức năng và mô hình theo sắc thuế. Tuy
nhiên mô hình theo chức năng nổi trội hơn cả. Việc xây dựng hệ thống các
quy định về chức năng, nhiệm vụ và mối quan hệ trong bộ máy được phân
chia theo các các cơ quan trong bộ máy, mỗi bộ phận có một chức năng riêng
và có nhiệm vụ nhất định để hoàn thành tốt việc thu thuế hiệu quả, công bằng.
• Xây dựng quy trình quản lý thu thuế
Quy trình quản lý thu thuế phải được quy định rõ ràng và công khai. Phải quy
định rõ trách nhiệm của đối tượng nộp thuế và có sự phân công rõ ràng nhiệm
vụ giữa các phòng ban chức năng của cơ quan thuế. Ngoài ra các phần việc
phải được quy định một cách khoa học, liên hoàn, thống nhất theo thứ tự yêu
cầu quản lý và thuận lợi cho người nộp thuế.

8


2. Kiểm tra thuế
a. Khái niệm
Kiểm tra thuế là hoạt động thường xuyên của cơ quan nhà nước có thẩm quyền
đối với các cơ quan, tổ chức và cá nhân chịu sự quản lý nhằm xem xét, đánh
giá việc thực hiện pháp luật về thuế. Nội dung kiểm tra thuế được quy định cụ
thể tại Luật quản lý Thuế 2006 (từ điều 77 đến điều 80).
b. Đặc điểm
• Về chủ thể kiểm tra thuế được xác định là các cơ quan quản lí thuế. Theo
quy định tại khoản 2, Điều 2, Luật quản lí thuế năm 2006 cơ quan quản lí
bao gồm: Cơ quan quản lí thuế: tổng cục thuế, cục thuế, các Chi Cục Thuế.
Cơ quan hải quan gồm: tổng cục hải quan, cục hải quan và các chi cục hải
quan.
• Về nội dung kiểm tra thuế: Thanh tra việc chấp hành luật, pháp lệnh, các
chính sách thuế đối với mọi đối tượng thuộc mọi thành phần kinh tế. Kiểm
tra việc chấp hành các luật thuế và việc thực hiện nghiệp vụ quản lí thu
thuế của cơ quan thuế các cấp, các viên chức ngành thuế. Xem xét và giải
quyết các khiếu nại, tố cáo về thuế của công dân và các tổ chức kinh tế.
Thứ ba, về phương pháp kiểm tra: Kiểm tra thuế là quá trình quan sát, yêu
cầu cung cấp thông tin, phân tích, xác minh để tìm kiếm sự bảo đảm hợp
lí các khoản, mục mà các đối tượng nộp thuế đã kê khai.
c. Mục đích của kiểm tra thuế
• Tăng cường công tác kiểm tra thuế theo quy định của Luật quản lý thuế và
Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý thuế trên cơ sở áp dụng
cơ chế quản lý rủi ro nhằm phát hiện, ngăn chặn và xử lý kịp thời những
vi phạm về thuế, chống thất thu thuế.
• Nâng cao tính tự giác tuân thủ pháp luật thuế của người nộp thuế trong
việc thực hiện kê khai thuế, tính thuế và nộp thuế.
9


• Thực hiện cải cách hành chính trong việc kiểm tra thuế, từ đó tránh gây
phiền nhiễu và tạo điều kiện thuận lợi cho người nộp thuế phát triển sản
xuất, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ.
d. Vai trò của kiểm tra thuế
• Kiểm tra thuế góp phần hoàn thiện cơ chế, chính sách pháp luật về thuế.
Hiện nay, nước ta có hệ thống thuế tương đối phức tạp với nhiều sắc thuế
khác nhau. Trong đó, mỗi sắc thuế lại có quy định quản lý khác nhau cộng
với sự chuyển mình sang nền kinh tế thị trường ở nước ta. Vì vậy, đòi hỏi
phải cần công tác kiểm tra thuế để giúp phát hiện ra những sai sót, bất cập
trong công tác quản lý thuế, cũng như để hoàn thiện hơn những quy định
trong thể chế pháp luật sao cho ngày càng phù hợp với thực tế phát triển
của đất nước.
• Kiểm tra thuế là phương tiện phòng ngừa, răn đe các hành vi vi phạm pháp
luật về thuế
• Kiểm tra thuế với tư cách là công cụ thực hiện chức năng quản lý Nhà
nước, có nhiệm vụ xem xét, kiểm tra các cá nhân – tổ chức có thực hiện
đúng các quy định của pháp luật về thuế hay không. Từ đó, nếu pháp hiện
có hành vi vi phạm, cơ quan kiểm tra thuế sẽ sử dụng các biện pháp bằng
mệnh lệnh hoặc bằng quyết định hành chính nhằm ngăn ngừa, xử lí các
hành vi đó. Thực tế cho thấy rằng không có một hệ thống Pháp luật nào
đảm bảo là không có khiếm khuyết. Đây chính là một trong những nguyên
nhân tạo cho các cơ quan tổ chức, cá nhân lợi dụng sơ hở để lách luật, trốn
thuế. Hoạt động kiểm tra phải phát hiện các hành vi trên để ngăn ngừa và
xử lý kịp thời.
• Kiểm tra thuế có vai trò quan trọng trong cải cách thủ tục hành chính. Ban
hành, triển khai luật thuế cũng đồng ban hành, triển khai thực hiện các thủ
10


tục hành chính thuế. Các thủ tục chính sách thuế được triển khai phải được
thực hiện nghiêm chỉnh và đúng theo quy định. Thông qua hoạt động kiểm
tra thuế có thể phát hiện những người nộp thuế thực hiện không đúng và
không đủ các thủ tục hành 6 chính thuế để có thể kịp thời chấn chỉnh. Đồng
thời, thông qua đó sẽ phát hiện các thủ tục hành chính còn khiếm khuyết,
không cần thiết, không còn phù hợp với tế nữa để kiến nghị bổ sung hoàn
thiện thủ tục chính sách thuế, nhằm nâng cao hiệu lực pháp luật thuế.
e. Ý nghĩa của kiểm tra thuế
• Kiểm tra thuế nhằm giúp công chức thuế thực hiện thống nhất quy trình
kiểm tra tại cơ quan thuế.
• Kiểm tra thuế nhằm tăng cường công tác quản lý thuế, chống thất thu thuế
cho NSNN và kịp thời xử lý vi phạm về thuế.
f. Nội dung kiểm tra, thanh tra thuế
Bộ phận thanh tra, kiểm tra thuế tổ chức các nhóm để tập hợp, phân tích các
thông tin chuyên sâu đối với các loại tờ khai thuế tại cơ quan thuế của các đối
tượng nộp thuế, đã dự kiến thanh tra, kiểm tra theo kế hoạch tháng (đối với
hình thức thanh tra, kiểm tra toàn diện có thể tổ chức theo từng nhóm ngành
riêng biệt, đảm bảo tính chuyên sâu, chuyên môn hoá trong công tác thanh tra,
kiểm tra). Mỗi nhóm gồm một nhóm trưởng và một số thành viên (các nhóm
này có thể đồng thời là biên chế các đoàn thanh tra, kiểm tra từng doanh
nghiệp), thực hiện các bước công việc này gồm các nội dung sau:
• Kiểm tra, đối chiếu số liệu tổng hợp: Việc kiểm tra, đối chiếu số liệu tổng
hợp được thực hiện tuỳ theo phạm vi, qui mô, nội dung cuộc thanh tra,
kiểm tra theo quyết định thanh tra, kiểm tra ban hành có gắn với yêu cầu
của từng cuộc thanh tra, kiểm tra đó. Các nội dung kiểm tra đối chiếu số
liệu tổng hợp gồm:
11


➢ Kiểm tra hồ sơ đăng ký kinh doanh, đăng ký nộp thuế, mã số thuế, tình
hình đăng ký sử dụng hoá đơn...
➢ Kiểm tra đối chiếu tài liệu, hồ sơ gửi cơ quan thuế với thực tế xuất trình
của đối tượng nộp thuế, báo cáo quyết toán tài chính quí, năm; tờ khai
thuế Giá trị gia tăng, bản xác định số thuế Thu nhập doanh nghiệp tạm
nộp theo quí, tờ khai thuế Thu nhập doanh nghiệp tự quyết toán năm và
các tờ khai quyết toán thuế khác liên quan đến nội dung ghi tại quyết
định thanh tra, kiểm tra.
➢ Kiểm tra việc mở sổ sách và tính hợp pháp: sổ cái, các sổ theo dõi chi
tiết theo các chuẩn mực kế toán nhà nước qui định, đối chiếu số liệu
tổng hợp giữa sổ chi tiết với bảng cân đối số phát sinh và bảng tổng kết
tài sản.
➢ Ngoài ra, tuỳ theo từng trường hợp cụ thể cần kiểm tra xem xét các tài
liệu, hồ sơ liên quan khác: số thuế đầu kỳ trước chuyển sang, xác nhận
của cơ quan thuế, cơ quan kho bạc nhà nước về số nộp ngân sách trong
kỳ, các tài liệu liên quan đến hoàn thuế, miễn giảm thuế …
• Kiểm tra chi tiết, lập hồ sơ chứng lý: Căn cứ nhiệm vụ được phân công,
từng thành viên đoàn thanh tra, kiểm tra thực hiện kiểm tra sổ sách, chứng
từ và các hồ sơ liên quan đến nội dung thanh tra, kiểm tra theo đúng nội
dung đã ghi tại quyết định thanh tra, kiểm tra:
➢ Khi yêu cầu cung cấp tài liệu thì phải lập danh sách ghi rõ tên các loại
tài liệu và thời hạn cung cấp; khi nhận tài liệu phải kiểm tra lại tình
trạng thực tế của các tài liệu đó (Bản sao hay bản gốc? Có sửa chữa,
sao ghép gì không?). Nếu có nghi vấn thì thành viên đoàn thanh tra,
kiểm tra phải ghi vào sổ tay riêng mà không được đánh dấu hoặc ghi ký
hiệu gì vào tài liệu đó; phải bảo quản chu đáo, cẩn thận tài liệu; khi
nhận và hoàn trả tài liệu phải có biên bản giao nhận hoặc hoàn trả.
12


➢ Kiểm tra chi tiết các nghiệp vụ kinh tế phát sinh: đối chiếu số liệu hạch
toán, số liệu tính, kê khai, thu nộp thuế và hạch toán thực tế của doanh
nghiệp với các chuẩn mực nhà nước qui định (qui định luật, pháp lệnh
thuế và các văn bản hướng dẫn thi hành; các cơ chế tài chính và chuẩn
mực kế toán Nhà nước ban hành...).
➢ Thực hiện lập hồ sơ chứng lý thanh tra, kiểm tra, hồ sơ chứng lý được
coi là tài liệu gốc để lập biên bản thanh tra, kiểm tra, gồm: Các biên bản
ghi nhận kết quả đối chiếu; các bản sao chụp các tài liệu có liên quan
kể cả các bức ảnh, đoạn băng ghi lại những việc làm sai của đối tượng
nộp thuế (phân tán kho quỹ, cất giấu chứng từ, tài liệu...); biên bản kiểm
kê kho quỹ và ghi nhận kết quả làm việc của thành viên đoàn thanh tra,
kiểm tra với các đối tượng có liên quan của đối tượng nộp thuế; các tài
liệu, báo cáo của đối tượng nộp thuế lập theo yêu cầu của đoàn thanh
tra, kiểm tra hoặc các bảng kê tài liệu, số liệu mà đoàn thanh tra, kiểm
tra cùng lập với đơn vị được thanh tra, kiểm tra.
Trường hợp cần thiết phải giám định tài liệu, cần lập biên bản thu giữ tài liệu
ghi rõ tình trạng của tài liệu đó (kể cả hiện vật nếu có) để yêu cầu cơ quan có
trách nhiệm giám định. Đoàn thanh tra, kiểm tra phải thực hiện đúng qui định
về giám định: Lập yêu cầu giám định; công bố kết quả giám định; hoàn trả lại
tài liệu hoặc tiếp tục tạm giữ để xử lý.
Trong trường hợp thay đổi nội dung đã ghi trong Quyết định thanh tra, kiểm
tra hoặc trong quá trình thực hiện Quyết định kiểm tra thấy vụ việc cần phải
tiến hành thanh tra thì trưởng đoàn phải lập báo cáo nêu rõ lý do, kèm theo
Quyết định thanh tra, kiểm tra đã ban hành trình Chi Cục Thuế xét duyệt.

13


III.

NGHIÊN CỨU
1. Thực trạng công tác quản lý thu thuế tại Chi cục Thuế quận Bình
Thạnh giai đoạn 2013-2015
a. Thực trạng thu thuế tại Chi cục Thuế quận Bình Thạnh
Theo số liệu thống kê trong báo cáo tổng kết công tác thuế - Chi cục Thuế
quận Bình Thạnh các năm 2013 – 2015 và được tổng hợp lại trong các bảng
số liệu, chúng ta có thể dễ dàng nhận thấy rằng tổng thu ngân sách thực tế của
Chi cục Thuế quận Bình Thạnh đều vượt dự toán ban đầu cả về dự toán pháp
lệnh và dự toán phấn đấu.
Năm 2013
Cụ thể trong bảng Bảng kết quả thu NSNN về thuế của Chi cục Thuế Quận
Bình Thạnh năm 2013 (Phụ lục 1), chúng ta có thể thấy rằng năm 2013 tổng
thu NSNN của Chi cục là hơn 2.283 tỷ đồng vượt dự toán ban đầu đề ra là
1.886 tỷ đồng (đạt 122,36% so với dự toán) và tăng 36,31% so với cùng kỳ
năm 2012. Trong đó, hầu hết các sắc thuế quan trọng đều có mức thu vượt dự
toán ban đầu (dự toán pháp lệnh) với tỉ lệ khá cao. Có thể kể ra như thuế
TNCN vượt 19,06% so với dự toán, thuế sử dụng đất đạt tỉ lệ 175,78% so với
dự toán ban đầu, hay thuế TNDN cũng vượt dự toán với tỉ lệ khá cao là 36,4%.
Ngoài ra, các sắc thuế khác cũng có mức thu vượt dự toán là thuế Môn bài,
Thuế GTGT và đặc biệt là phí lệ phí có mức thu đáng kinh ngạc hơn 202 tỷ
đồng đạt tỉ lệ 1.267,4% so với dự toán.
Kết quả thu đáng mơ ước trên của Chi cục xuất pháp từ việc áp dụng chính
sách giãn nộp thuế GTGT của năm 2012 theo Thông tư 83/2012/TT-BTC và
Thông tư 175/2012/TT-BTC triển khai thực hiện Nghị quyết 13/NQ-CP ngày
10/05/2012 của Chính Phủ về một số giải pháp tháo gỡ khó khăn cho SXKD,
hỗ trợ thị trường: Gia hạn thời hạn nộp thuế GTGT phải nộp tháng 6/2012 của
14


các doanh nghiệp quy định tại khoản 1 Điều 1 Nghị quyết số 08/2011/QH13
và đang thực hiện nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ chuyển nộp hạn
chót 30/4/2013. Bên cạnh đó, nguồn thu phí lệ phí có mức thu tăng phi mã là
nhờ có sự đóng góp lớn của các khoản học phí, viện phí cũng như các loại phí
giao thông đường bộ được hạch toán số thu nộp chuyển vào NSNN tại địa
phương theo công văn 309/TCT-KK ngày 22/01/2013 của Tổng Cục thuế.
Năm 2014
Nhìn vào bảng số liệu kết quả thu NSNN về thuế của Chi cục Thuế Quận Bình
Thạnh năm 2014 (Phụ lục 2), chúng ta nhận thấy rằng tổng thu NSNN của Chi
cục Thuế quận Bình Thạnh cũng như năm 2013 tiếp tục đạt được tỉ lệ khá cao
và tích cực. Cụ thể, tổng thu NSNN là hơn 2.521 tỷ đồng đạt 127,29% dự toán
năm và vượt 10,44% so với cùng kì năm 2013.Trong đó, hầu hết các sắc thuế
cơ bản và quan trọng đều đạt tỉ lệ cao như thuế TNDN vượt dự toán 41,15%,
thuế sử dụng đất đạt 268,23% so với dự toán. Ngoài ra còn có phí lệ phí đạt
244,86% so với dự toán, thu khác ngân sách vượt dự toán 25,23%.
Nhìn tổng thể, Khu vực CTN-NQD đạt 132,25% dự toán pháp lệnh. Trong đó
thuế GTGT thu được 1.077,095 tỷ đồng, đạt 120,98% dự toán pháp lệnh, vượt
20,85% so với thu cùng kỳ năm 2013; thuế TNDN thu được 497,836 tỷ đồng
đạt 141,15% dự toán pháp lệnh, so với cùng kỳ bằng 131,29%; Thuế Môn bài
thu được 24,821 tỷ đồng đạt 112,82% dự toán pháp lệnh, và tăng 3,51% so
với cùng kỳ năm 2013.
Năm 2015
Cũng như các năm trước trong giai đoạn 2013 – 2015, tổng thu NSNN của
Chi cục Thuế quận Bình Thạnh năm 2015 đạt tỉ lệ khá cao khi vượt 17,3% so
với dự toán ban đầu, đạt mức thu hơn 2956 tỷ đồng. Trong đó: thuế TNDN có
15


Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×