Tải bản đầy đủ

Khắc phục lỗi phát âm trong dạy học phân môn Tập đọc cho học sinh lớp 3 trường Tiểu học số 1 Phúc Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình (Khóa luận tốt nghiệp)

LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu và kết
quả nghiên cứu nêu trong khóa luận là trung thực và chưa từng được công bố trong
bất cứ công trình nào.
Đồng Hới, ngày tháng năm 2018
Tác giả khóa luận

Phạm Thị Kim Anh


LỜI CẢM ƠN
Khoá luận hoàn thành chỉ sự cố gắng của bản thân thôi thì chưa đủ, đằng sau đó
là cả một hậu phương vững chắc giúp đỡ cả về tinh thần lẫn trí tuệ.
Với lòng biết ơn sâu sắc nhất từ sâu thẳm lòng mình, em xin gửi lời cảm ơn chân
thành nhất đến toàn thể quý thầy cô giáo Trường Đại học Quảng Bình và các thầy cô
trong khoa Sư phạm Tiểu học – Mầm non đã truyền đạt vốn kiến thức quý báu cho em
trong suốt bốn năm học tập tại trường, giúp em có được những hành trang vững chắc
để bước vào sự nghiệp trồng người của mình.
Đặc biệt em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới giảng viên TS. Nguyễn Thị Nga
người đã dùng cả tình yêu thương, sự tâm tâm huyết lẫn kiến thức, không quản ngại
tận tình hướng dẫn và giúp đỡ em trong suốt quá trình làm khoá luận.

Em xin chân thành cảm ơn cô giáo chủ nhiệm Trần Thị Mỹ Hồng đã động viên
khi em gặp khó khăn. Cảm ơn các thầy, cô giáo và các em học sinh lớp 3 Trường Tiểu
học số 1 Phúc Trạch – Bố Trạch – Quảng Bình đã tạo điều kiện chỉ dẫn, giúp đỡ để
em có thể thâm nhập thực tế tìm hiểu thực tiễn dạy học Tập đọc cho học sinh lớp 3 ở
trường trong quá trình làm khoá luận.
Xin gửi lời cảm ơn tới tập thể lớp Đại học Giáo dục Tiểu học (B) – K56, cũng
như gia đình, bạn bè đã quan tâm, tận tình giúp đỡ em khi em để hoàn thành khoá luận
này.
Do điều kiện về thời gian cũng như năng lực nghiên cứu của bản thân còn hạn
chế, khóa luận không tránh khỏi những thiếu sót, rất mong được các ý kiến đóng góp
của quý thầy cô và các bạn sinh viên để đề tài được hoàn chỉnh hơn.
Xin chân thành cảm ơn!
Đồng Hới, ngày tháng năm 2018
Sinh viên thực hiện

Phạm Thị Kim Anh


DANH MỤC NHỮNG TỪ VIẾT TẮT

GV:

Giáo viên

HS:

Học sinh

SGK:

Sách giáo khoa

SGV:

Sách giáo viên

TMĐ:

Tiếng mẹ đẻ


NXBGD: Nhà xuất bản Giáo dục


MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
LỜI CẢM ƠN
DANH MỤC NHỮNG TỪ VIẾT TẮT
MỤC LỤC
DANH MỤC BẢNG BIỂU
DANH MỤC BIỂU ĐỒ

PHẦN MỞ ĐẦU .............................................................................................................1
1. Lý do chọn đề tài .........................................................................................................1
2. Lịch sử nghiên cứu vấn đề ...........................................................................................3
3. Mục đích nghiên cứu ...................................................................................................4
4. Đối tượng, khách thể nghiên cứu ................................................................................4
5. Nhiệm vụ nghiên cứu ..................................................................................................4
6. Giới hạn đề tài nghiên cứu...........................................................................................5
7. Phương pháp nghiên cứu .............................................................................................5
8. Đóng góp của đề tài .....................................................................................................6
9. Thời gian thực hiện của đề tài .....................................................................................6
10. Cấu trúc đề tài ............................................................................................................6
PHẦN II: NỘI DUNG .....................................................................................................7
CHƯƠNG I: CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA VIỆC KHẮC PHỤC LỖI PHÁT ÂM CHO
HỌC SINH LỚP 3 TRƯỜNG TIỂU HỌC SỐ 1 PHÚC TRẠCH- BỐ TRẠCH QUẢNG BÌNH ................................................................................................................7
1.1 Cơ sở lý luận ..............................................................................................................7
1.1.1 Một vài khái niệm liên quan ...................................................................................7
1.1.2 Cơ sở tâm lý và sinh lý của học sinh Tiểu học .....................................................13
1.1.2.1 Cơ sở tâm lý học ................................................................................................ 13
1.1.2.2 Cơ sở sinh lý ......................................................................................................16
1.1.3 Vị trí, ý nghĩa của việc rèn phát âm trong dạy học Tập đọc cho học sinh ...........27
1.2 Cơ sở thực tiễn ........................................................................................................28
1.2.1 Và nét về mục tiêu và chương trình sách giáo giáo khoa tiếng Việt lớp 3 ..........28


1.2.1.1 Mục tiêu .............................................................................................................28
1.2.1.2 Vài nét về chương trình và sách giáo khoa Tiếng Việt lớp 3 ............................29
1.2.2 Khảo sát thực trạng sửa lỗi phát âm cho học sinh lớp 3 Trường Tiểu học số 1
Phúc Trạch, huyện Bố Trạch, tỉnh Quảng Bình ............................................................31
1.2.2.1 Mục đích khảo sát ..............................................................................................31
1.2.3 Kết quả khảo sát ...................................................................................................31
1.2.3.1 Thực trạng mắc lỗi phát âm của học sinh lớp 3 Trường Tiểu học số 1 Phúc
Trạch ............................................................................................................................32
1.2.3.2 Thực trạng dạy phát âm trong nhà trường .........................................................36
1.2.3.3 Nguyên nhân mắc lỗi phát âm của học sinh ......................................................38
Tiểu kết chương I...........................................................................................................44
CHƯƠNG II: BIỆN PHÁP KHẮC PHỤC LỖI PHÁT ÂM CHO HỌC SINH LỚP 3
TRƯỜNG TIỂU HỌC SỐ 1 PHÚC TRẠCH – BỐ TRẠCH – QUẢNG BÌNH ..........45
2.1 Luyện tập theo mẫu .................................................................................................46
2.2 Phân tích cách phát âm ............................................................................................49
2.3 Luyện tập tổng tập ...................................................................................................53
2.4 Tổ chức trò chơi học tập ..........................................................................................55
2.5 Thường xuyên luyện đọc các từ khó trong giờ Tập đọc..........................................60
2.6 Vận thiết bị dạy học để sửa lỗi phát âm trong dạy học Tập đọc .............................61
Tiểu kết chương II .........................................................................................................62
CHƯƠNG III: THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM ................................................................ 63
3.1. Những vấn đề chung ...............................................................................................63
3.1.1. Một số yêu cầu của thiết kế .................................................................................63
3.2. Thiết kế giáo án thực nghiệm sư phạm ..................................................................64
3.2.1. Thiết kế giáo án bài tập đọc “Bàn tay cô giáo” (tuần 21 – Tiếng Việt 3, tập 2) .64
3.2.2. Thiết kế giáo án bài tập đọc “Cuộc chạy đua trong rừng” (tuần 28 – Tiếng Việt
3, tập 2) ..........................................................................................................................64
3.3. Thực nghiệm ...........................................................................................................64
3.3.1. Mục đích thực nghiệm .........................................................................................64
3.3.2. Đối tượng, thời gian và địa bàn thực nghiệm ......................................................65
3.3.2.1. Đối tượng thực nghiệm .....................................................................................65


3.3.2.2. Thời gian và địa bàn thực nghiệm ....................................................................65
3.3.3. Cách thức thực nghiệm ........................................................................................65
3.3.4. Nội dung, phương pháp thực nghiệm ..................................................................65
3.3.4.1. Nội dung thực nghiệm ......................................................................................65
3.3.4.3. Phiếu bài tập thể nghiệm: .................................................................................66
3.4. Kết quả thể nghiệm .................................................................................................67
3.4.1. Chỉ tiêu đánh giá ..................................................................................................67
3.4.2. Kết quả thể nghiệm ..............................................................................................67
3.4.2.1. Phương pháp thực nghiệm ................................................................................67
Tiểu kết chương III ........................................................................................................70
PHẦN III: KẾT LUẬN .................................................................................................71
TÀI LIỆU THAM KHẢO .............................................................................................73
PHỤ LỤC


DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 1: Bảng sự khác biệt ngữ âm giữa các phương ngữ của tiếng Việt .....................11
Bảng 2: Phân loại thanh điệu theo âm điệu và âm vực .................................................13
Bảng 3: Sơ đồ cấu tạo âm tiết tiếng Việt .......................................................................18
Bảng 3: Thống kê lỗi phát âm của học sinh lớp 3 Trường Tiểu học số 1 Phúc Trạch –
Bố Trạch – Quảng Bình .................................................................................................33
Bảng 4: Khảo sát hứng thú học tập của học sinh khi học Tập đọc ...............................35
Bảng 5: Khảo sát vai trò của phân môn Tập đọc đối với học sinh ................................ 35
Bảng 6: Khảo sát nhận thức của các giáo viên về việc khắc phục lỗi phát âm trong
dạy học phân môn Tập đọc cho học sinh lớp 3 ..........................................................36
Bảng 7: Khảo sát sự tự đánh giá phát âm của giáo viên trong giờ Tập đọc ..................37
Bảng 8: Kết quả kiểm tra khả năng phát âm ban đầu của HS bằng điểm số .................66
Bảng 9: Kết quả kiểm tra chất lượng khả năng phát âm của HS bằng điểm số sau khi
áp dụng các biện pháp mà khóa luận đề xuất ................................................................ 68


DANH MỤC BIỂU ĐỒ

Biểu đồ 1: Kết quả kiểm tra khả năng phát âm ban đầu của HS bằng điểm số .............66
Biểu đồ 2: Kết quả kiểm tra chất lượng khả năng phát âm của HS bằng điểm số sau khi
áp dụng các biện pháp mà khóa luận đề xuất ................................................................ 68


PHẦN MỞ ĐẦU
1. Lý do chọn đề tài
Tiểu học là bậc học nền tảng trong hệ thống giáo dục quốc dân, nền tảng có vững
chắc thì toàn hệ thống mới tạo nên cấu trúc bền vững và phát triển hài hoà, muốn nền
tảng vững chắc trước hết yêu cầu người học phải học tốt môn Tiếng Việt. Môn Tiếng
Việt ở trường phổ thông có nhiệm vụ hình thành năng lực hoạt động ngôn ngữ cho học
sinh - năng lực hoạt động ngôn ngữ được thể hiện trong 4 dạng hoạt động tương ứng
với chúng là 4 kỹ năng: nghe, nói, đọc, viết. Đặc biệt phân môn Tập đọc lại không thể
thiếu, nó có một vị trí vô cùng quan trọng. Vì nó đảm nhiệm việc hình thành và phát
triển cho học sinh kỹ năng đọc, một kỹ năng quan trọng hàng đầu của học sinh ở bậc
Tiểu học. Trong khi đó ở trường Tiểu học việc dạy đọc, bên cạnh những thành công
còn nhiều hạn chế. Học sinh của chúng ta chưa đọc được như mong muốn. Kết quả
học đọc của các em chưa đáp ứng được yêu cầu của việc hình thành kĩ năng đọc. Các
em chưa nắm chắc được công cụ để lĩnh hội tri thức, tư tưởng, tình cảm của người
khác chứa đựng trong văn bản được đọc. Giáo viên Tiểu học vẫn còn lúng túng khi
dạy Tập đọc.
Phát âm sai có thể sẽ làm cho trẻ và người nghe hiểu sai ý của câu, vậy nên khi
đọc nếu trẻ phát âm đúng sẽ giúp trẻ chiếm lĩnh được ngôn ngữ để dùng trong hoạt
động học tập và cuộc sống: đứng trước sự phát triển như vũ bão của khoa học công
nghệ, đứng trước hàng trăm hàng ngàn những sáng kiến phát minh ra mỗi ngày nhờ
đọc mà trẻ lĩnh hội, tiếp thu tri thức một cách nhanh nhất. Mặt khác nhờ đọc mà trẻ
đánh giá nhận thức được đúng, sai về những điều xảy ra trong cuộc sống điều mà nhà
trường không có điều kiện truyền đạt hết qua đó hoàn thiện nhân cách bản thân. Con
người Việt Nam sử dụng tiếng Việt là công cụ giao tiếp chính, đọc giúp trẻ chiếm lĩnh
được ngôn ngữ để dùng trong giao tiếp: chỉ khi chúng ta đọc tốt, phát âm chuẩn thì
chúng ta mới viết tốt, mới hiểu rõ, nghe rõ được nội dung giao tiếp mà chủ thể giao
tiếp muôn truyền tải, từ đó biết điều chỉnh được hành vi của bản thân làm cho mối
quan hệ giữa người với người trở nên tốt đẹp hơn. Ngoài ra nó là tiền đề để học tập tốt
các môn học khác. Nó tạo hứng thú, động cơ học tập, đồng thời tạo điều kiện để học
sinh có khả năng tự học và tinh thần học tập cả đời.
1


Trong các bài tập đọc thường có những bài thơ, bài văn đề cao những giá trị cốt
lõi của dân tộc Việt như: yêu quê hương, đất nước, uống nước nhớ nguồn, thương
người như thể thương thân... Chỉ khi các em đọc đúng, phát âm chuẩn các em mới có
thể cảm nhận được nội dung, ý nghĩa của bài tập đọc, từ đó nảy nở những ước mơ tốt
đẹp, khơi dậy những năng lực, hành động, sức mạnh sáng tạo cũng như bồi dưỡng tâm
hồn trở nên nhân văn hơn, hoàn thiện hơn.
Mặt khác xã hội ngày nay lắm thói hư tật xấu, lứa tuổi học sinh là đối tượng rất
dễ bị tiêm nhiễm, qua lời cảnh báo mà các em đọc được trên các phương tiện truyền
thông sẽ cảnh tỉnh, giúp các em tránh xa. Nhờ biết đọc mà trong một số trường hợp
nguy kịch các em có thể tự tìm cách giải thoát cho bản thân và cho mọi người
Đã từ lâu tôi rất tâm đắc câu nói của William A. Warrd “Người thầy trung bình
chỉ biết nói. Người thầy giỏi biết giải thích. Người thầy xuất chúng biết minh họa.
Người thầy vĩ đại biết cách truyền cảm hứng”. Vâng đất nước đang trên đà hội nhập
và phát triển, sự phát triển đất nước phụ thuộc vào “chất xám” mà nước đó đang có.
Để nước ta vươn lên “Sánh vai với các cường quốc năm châu” tạo ra những người
công dân “xã hội chủ nghĩa” đòi hỏi ngành Giáo dục và Đào không được dậm chân
tại chỗ mà phải luôn có những đổi mới phù hợp. Bên cạnh sự đổi mới chương trình và
nội dung học tập, thì việc đổi mới phương pháp dạy học của người thầy là rất quan
trọng và được xem là khâu cơ bản đối với sự nghiệp giáo dục của nước ta.
Địa bàn Phúc Trạch là vùng 135 - vùng khó khăn nơi đây cơ sở vật chất kĩ thuật
còn hạn chế hơn nhiều so với các trường trong tỉnh. Mặt khác học sinh ở đây ảnh
hưởng nhiều của phương ngữ địa phương nên khả năng tiếp nhận tiếng Việt, đặc biệt
là khả năng phát âm đang gặp nhiều khó khăn. Vì vậy với ý nghĩa của việc dạy đọc thì
việc dạy đọc, dạy phát âm cho học sinh đóng vai trò quan trọng.
Sinh ra, lớn lên và từng được học tập tại ngôi trường Tiểu học số 1 Phúc Trạch
tôi có thể đi sâu vào tìm hiểu thực tế thực trạng mắc lỗi phát âm của học sinh lớp 3 ở
đây một cách dễ dàng hơn. Giai đoạn lứa tuổi học sinh Tiểu học là giai đoạn này then
chốt trong quá trình hình thành kỹ năng phát âm cho học sinh.
Vì những lý do trên tôi đã chọn đề tài “Khắc phục lỗi phát âm trong dạy học
phân môn Tập đọc cho học sinh lớp 3 trường Tiểu học số 1 Phúc Trạch, huyện Bố
Trạch, tỉnh Quảng Bình” nhằm góp phần nâng cao hiệu quả dạy học Tập đọc cho
học sinh lớp 3 Trường Tiểu học số 1 Phúc Trạch nói riêng và học sinh lớp 3 ở các ngôi
trường khác nói chung.
2


Khóa luận đủ ở file: Khóa luận full
















Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×