Tải bản đầy đủ

Đổi mới chính sách tín dụng

Đổi mới chính sách tín dụng: Chìa khoá của sự phát triển bền vững
Chính sách tín dụng là bộ phận quan trọng cấu thành hệ thống quản trị, điều hành hoạt động tín dụng của mỗi
Ngân hàng nói chung và Ngân Hàng Công Thương Việt Nam (VietinBank) nói riêng, được thể hiện bằng các
định hướng, tư tưởng chỉ đạo, cho đến các quy chế, quy trình cấp tín dụng, quản lý khoản tín dụng, danh mục tín
dụng, phân cấp thẩm quyền... Trong bài viết này, chúng tôi xin đề cập đến quá trình đổi mới chính sách tín dụng
để phần nào làm sáng tỏ bước phát triển hoạt động tín dụng của VietinBank trong 20 năm qua.

1. Tín dụng, hoạt động chủ lực của VietinBank.

20 năm xây dựng và phát triển, VietinBank đã khẳng định được vị trí là một trong các ngân hàng thương mại
(NHTM) hàng đầu, chiếm hơn 10% thị phần dịch vụ tài chính ở Việt Nam, với mạng lưới kinh doanh lớn, tập
trung ở các trung tâm kinh tế, quan hệ quốc tế rộng mở, công nghệ tiến tiến, đội ngũ cán bộ có trình độ, đặc biệt
là hoạt động kinh doanh tăng trưởng nhanh, có chất lượng và có hiệu quả.

Có thể khẳng rằng, những thành tựu đạt được của VietinBank cho đến nay, có sự trưởng thành và đóng góp
quan trọng của hoạt động tín dụng, thể hiện vai trò chủ lực của hoạt động kinh doanh. Cụ thể là hàng vạn tổ
chức kinh tế và hàng triệu cá nhân thường xuyên quan hệ tín dụng với số dư cho vay và bảo lãnh hơn 120.000
tỷ đồng, trong đó dư nợ cho vay hơn 100.000 tỷ đồng, chiếm gần 60% tổng tài sản, mang lại gần 80% thu nhập
và quyết định kết quả tài chính hàng năm của VietinBank. Không dừng lại ở những con số nêu trên, tín dụng còn
là hoạt động khởi tạo để khách hàng sử dụng các dịch vụ khác như thanh toán trong nước, thanh toán xuất nhập
khẩu, mua bán ngoại tệ..., đây là bức tranh phản ánh chân thực ý nghĩa của chính sách tín dụng đối với sự phát

triển của VietinBank.

Tuy nhiên, không phải lúc nào cũng “xuôi chèo mát lái”, hoạt động tín dụng đã trải qua những thời kỳ khó khăn,
một phần là do chính sách tín dụng và người thực thi chính sách không lường trước được hết biến động tiêu cực
của các yếu tố bên ngoài. Đó là: Cán bộ chưa được trang bị đầy đủ về kiến thức để ứng xử với những tình
huống phức tạp của nền kinh tế thị trường sơ khai, bộc lộ những mặt trái, trong khi khung pháp luật chưa hoàn
chỉnh; tác động của khủng hoảng tài chính khu vực (1996 -1997); “hình sự hoá” quan hệ kinh tế dân sự làm cho
cán bộ có tư tưởng “co cụm” không dám tăng trưởng tín dụng; tín dụng bước sang thời tín dụng tăng trưởng
nóng (sau năm 2002), vượt khả năng quản lý, giám sát của các chi nhánh; ...

2. Những kết quả nổi bật về đổi mới chính sách tín dụng của VietinBank.

Trước xu thế phát triển, hội nhập kinh tế quốc tế của đất nước, thể chế tín dụng đã có những thay đổi quan
trọng, đó là: chuyển từ lãi suất cố định, sang lãi suất khung và đến nay là lãi suất thoả thuận; tách tín dụng chính
sách ra khỏi tín dụng thương mại; bổ sung các nghiệp vụ tín dụng mới; mở rộng đối tượng tiếp cận tín dụng; trao
quyền tự chủ tự chịu trách nhiệm cho các NHTM....

Bước phát triển chính sách tín dụng của VietinBank là quá trình kế thừa, phát huy giá trị sẵn có, thay đổi để thích
nghi với sự biến động của môi trường kinh tế, xã hội và phù hợp pháp luật trong từng thời kỳ, tiếp cận nhanh
chóng xu thế mới, thông lệ quốc tế, các phương pháp quản lý tiên tiến... Giá trị cốt lõi là chuyển từ tư duy bao
cấp sang tư duy tín dụng thị trường. Theo đó tín dụng đã hướng tới phục vụ nhu cầu hợp lý của khách hàng, tạo
ra lợi nhuận trên cơ sở chấp nhận rủi ro đi kèm, các quyết định tín dụng dựa trên đánh giá lợi ích, rủi ro và có
biện pháp kiểm soát rủi ro. Có thể tựu trung lại, năm mặt nổi bật trong chính sách tín dụng của VietinBank trong
20 năm qua như sau:


Một là
, tổ chức bộ máy tín dụng của VietinBank ngày càng chuyên nghiệp hơn

VietinBank đã chuyển đổi mô hình tổ chức bộ máy tín dụng trong toàn hệ thống với các chức năng độc lập, vừa
đảm bảo tính chuyên nghiệp cao, vừa tăng cường khả năng giám sát giữa các chức năng, theo đó chức năng
nghiên cứu tham mưu ban hành chính sách tín dụng được tách biệt với chức năng quản lý khách hàng, thẩm
định và đề xuất tín dụng (Phòng khách hàng); thẩm định rủi ro và quản lý danh mục tín dụng (phòng Quản lý rủi
ro); theo dõi, quản lý các khoản nợ bị suy giảm khả năng trả nợ (Phòng quản lý nợ có vấn đề); kiểm tra, giám sát
tín dụng độc lập (Ban kiểm tra, kiểm soát nội bộ). Nhờ đó, quá trình đổi mới chính đã mang lại những kết quả
quan trọng.

Hai là
, xây dựng được hệ thống khuôn khổ cơ chế, chính sách tín dụng rõ ràng, khá đồng bộ, bao gồm:


- Định hướng chiến lược, tư tưởng chỉ đạo chính sách tín dụng khung và kế hoạch phát triển tín dụng đã được
thể hiện trong Sổ tay tín dụng, Chiến lược phát triển VietinBank đến năm 2010, tầm nhìn đến năm 2020 và các
kế hoạch tín dụng hàng năm.

- Khung chính sách tín dụng được ban hành khá đồng bộ, bao gồm quy định giới hạn tín dụng và thẩm quyền
quyêt định giới hạn tín dụng, quy chế Hội đồng tín dụng, quy định đồng tài trợ, quy định phân loại nợ, trích lập và
sử dụng dự phòng rủi ro, các các quy định cho vay, quy định bảo đảm tiền vay, quy định miễn, giảm lãi...

- Các quy trình nghiệp vụ tín dụng được chuẩn hoá theo tiêu chuẩn ISO 9001:2000 và các tài liệu hướng dẫn
như Sổ tay tín dụng, phân tích đảm bảo nợ vay, quy trình quản lý cho vay trên hệ thống INCAS.

- Ngoài ra, để ứng xử kịp thời với những biến động của môi trường kinh tế, pháp lý, còn có các văn bản chỉ đạo
và cảnh báo tín dụng trong từng thời kỳ.

Ba là
, quản lý điều hành tập trung bằng cơ chế, chính sách, quy trình tín dụng, thực hiện phân quyền cho các cá
nhân, đơn vị trong quá trình thực hiện.

- Hoạt động tín dụng được diễn ra thống nhất trong toàn hệ thống, đảm bảo các giới hạn chấp nhận rủi ro thông
qua các tiêu chuẩn cấp tín dụng, cũng như các biện pháp quản lý tín dụng, đảm bảo rằng dù khách hàng quan
hệ tín dụng ở bất cứ chi nhánh nào, cũng được hưởng lợi các sản phẩm tín dụng như nhau.

- Đồng thời, các cá nhân, đơn vị được quyền chủ động thực hiện thông qua việc phân cấp, uỷ quyền của Hội
đồng Quản trị, Tổng giám đốc và các cấp có thẩm quyền trên cơ sở phù hợp với môi trường, chất lượng hoạt
động, xếp hạng tín dụng của từng đơn vị và năng lực, trình độ, kinh nghiệm quản lý của người được uỷ quyền.


Bốn là
, chính sách tín dụng hướng tới phục vụ nhu cầu hợp lý của khách hàng và đảm bảo kiểm soát rủi ro.

- Mở rộng cấp tín dụng đến mọi đối tượng khách hàng, theo đó không chỉ dừng lại ở khối khách hàng doanh
nghiệp, cá nhân mà VietinBank còn cấp tín dụng hỗ trợ ngân sách tỉnh, các đơn vị sự nghiệp công lập và các
định chế tài chính thay vì chỉ cấp tín dụng cho các doanh nghiệp quốc doanh trong lĩnh vực công, thương nghiệp
như trước đây.

Các khách hàng được đối xử tín dụng bình đẳng, không phân biệt thành phần kinh tế, mà dựa trên các tiêu
chuẩn về năng lực tài chính, hiệu quả kinh doanh, phương án/ dự án của khách hàng, biện pháp bảo đảm tiền
vay... Có chính sách ưu đãi với các đối tác chiến lược, các khách hàng mang lại lợi ích lớn, đảm bảo lợi thế cạnh
tranh của VietinBank.

- Phát triển các sản phẩm tín dụng đa dạng, phong phú về phương thức, loại tiền, kỳ hạn..., có tính chuyên biệt
cao phù hợp nhu cầu khách hàng của các nhóm sản phẩm đồng tài trợ, cho vay, bảo lãnh, phát hành L/C, chiết
khấu, uỷ thác và nhận uỷ thác cho vay, sản phẩm kết hợp tín dụng, bảo hiểm...

- Các rủi ro được kiểm soát trong quá trình cấp, quản lý giới hạn tín dụng, khoản tín dụng cụ thể thông qua quá
trình thẩm định tín dụng, thẩm định rủi ro, giám sát liên tục quá trình sử dụng vốn, tài sản bảo đảm, hợp đồng tín
dụng và năng lực tài chính của khách hàng. Đồng thời, kiểm soát tình trạng danh mục tín dụng trên cơ sở phân
tích, dự báo môi trường kinh tế và các giới hạn được VietinBank thiết lập.

Năm là
, chính sách tín dụng đảm bảo tăng trưởng tín dụng hiệu quả và bền vững.

Thực hiện chính sách tăng trưởng tín dụng linh hoạt trong từng thời kỳ, giải quyết có hiệu quả tình trạng thừa
vốn, tình trạng tăng trưởng tín dụng nóng; ứng xử tín dụng hợp lý với các đối tượng cấp tín dụng cụ thể, tuân thủ
danh mục tín dụng đã được thiết lập, có ưu tiên cho các khu vực kinh tế phát triển, khách hàng có năng lực tài
chính mạnh, các lĩnh vực then chốt của nền kinh tế, ít chịu rủi ro; Nâng cao tiêu chuẩn lựa chọn khách hàng,
phương án, dự án kinh doanh, tăng cường biện pháp quản lý tín dụng đối với khách hàng, trích lập dự phòng rủi
ro đầy đủ và tích cực xử lý nợ xấu.

Nhờ đó, quy mô tín dụng của VietinBank tăng bình quân hàng năm 31% đến nay tăng gần 170 lần so với lúc mới
thành lập), đáp ứng được các nhu cầu vốn hợp lý của nền kinh tế, góp phần quan trọng vào công cuộc công
nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Cơ cấu tín dụng theo địa bàn, đối tượng khách hàng, mục đích sử dụng vốn,
ngành hàng, kỳ hạn cấp tín dụng, hình thức bảo đảm tiền vay.... được điều chỉnh theo hướng tích cực. Chất
lượng tín dụng được nâng cao và trở thành một trong những Ngân hàng có tỷ lệ nợ xấu thấp nhất.

3. Những yêu cầu đặt ra đối với chính sách tín dụng của VietinBank trong thời gian tới

Để thực hiện mục tiêu trở thành tập đoàn tài chính đa sở hữu, hoạt động đa ngành, đa lĩnh vực, phát triển bền
vững, giữ vững vị trí hàng đầu tại Việt Nam, hội nhập tích cực với khu vực và thế giới, trở thành Ngân hàng


thương mại lớn tại Châu Á, trong đó hoạt động tín dụng giữ vai trò chủ lực. Chúng tôi thiết nghĩ VietinBank cần
phải tiếp tục đổi mới chính sách tín dụng với các mặt trọng yếu sau:

Một là
, tiếp tục đổi mới tư duy tín dụng theo nguyên tắc thương mại, thị trường, coi trọng hiệu quả bền vững trên cơ sở
lợi nhuận có điều chỉnh rủi ro là yêu cầu cơ bản nhất xuyên suốt quá trình hoạt động.

Hai là
, xây dựng văn hoá tín dụng, có phát huy tinh hoa truyền thống, kết hợp với những kỹ năng, công nghệ tín dụng
hiện đại và phương pháp quản lý tiên tiến, với đặc trưng cơ bản là: Lợi ích của VietinBank, chính là lợi ích của
người lao động; Chủ động lựa chọn khách hàng trên cơ sở đáp ứng tiêu chuẩn tín dụng, khả năng trả nợ đúng
hạn để cấp tín dụng; Tự giác tuân thủ cơ chế, chính sách và quy trình.

Ba là
, thực hiện chính sách tín dụng linh hoạt, hiệu quả, phù hợp với từng đối tượng khách hàng, nhu cầu tín dụng.

- Tiếp tục hoàn thiện hệ thống chính sách tín dụng đảm bảo tính đầy đủ, đồng bộ, nhất quán và tiện lợi người
thực thi chính sách tín dụng.

- Thực hiện chính sách tín dụng linh hoạt, thích ứng với môi trường kinh tế, trên cơ sở cập nhật thông tin, phân
tích, đánh giá thực trạng và dự báo triển vọng từng ngành hàng, sản phẩm.

- Phát triển đa dạng các sản phẩm tín dụng chuyên biệt và cải tiến các sản phẩm hiện có. Phát triển sản phẩm
trọn gói bằng việc gắn sản phẩm tín dụng với các tiện ích khác của Ngân hàng.

- Xây dựng quy trình phê duyệt nhanh đối với các sản phẩm tín dụng nhỏ lẻ, hoặc các sản phẩm tín dụng ít chịu
rủi ro. Thiết lập luân chuyển tài liệu, hồ sơ điện tử để giảm thiểu thời gian giải quyết các khoản tín dụng vượt
cấp.

Bốn là
, xây dựng hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ, nâng cao hiệu quả công tác quản lý rủi ro tín dụng theo thông lệ
tốt nhất, phù hợp với bản chất, quy mô và mức độ phức tạp của hoạt động tín dụng, để:

- Đo lường rủi ro đối với các khoản tín dụng cũng như của toàn bộ danh mục tín dụng, trong mọi hoạt động tín
dụng nội bảng và ngoại bảng.

- Hình thành hệ thống thông tin quản lý cung cấp đầy đủ thông tin về cơ cấu và chất lượng danh mục tín dụng,
bao gồm xác định sự tập trung rủi ro và kiểm định các giới hạn rủi ro.


- Thực hiện giám sát hiệu quả, liên tục diễn biến các khoản tín dụng trong những điều kiện kinh tế bình thường,
cũng như các tình huống xấu nhất để phát hiện sớm và xử lý các khoản nợ có vấn đề.

Năm là
, xây dựng hệ thống định giá tín dụng có điều chỉnh rủi ro trên cơ sở đánh giá chính xác chi phí sử dụng vốn, chi
phí hoạt động, chi phí vốn chủ sở hữu, chi phí rủi ro và lợi nhuận kỳ vọng.

Sáu là
, tiếp tục đổi mới mô hình tổ chức bộ máy quản lý tín dụng theo thông lệ quốc tế, theo đó thành lập bộ phận quản
lý nợ để thực hiện giải ngân, thu nợ và quản lý dữ liệu trên hệ thống phần mềm. Để đạt được thành tựu như
ngày hôm nay, có sự chỉ đạo, hỗ trợ kịp thời của Chính Phủ, Ngân hàng Nhà Nước, nhưng cơ bản vẫn là sự nỗ
lực phát huy nội lực của VietinBank. Thực tiễn đã chỉ ra rằng, chính sách tín dụng chỉ thực sự có hiệu quả nếu
phù hợp với xu thế của nền kinh tế, môi trường pháp luật và thực trạng của chính mình. Đổi mới chính sách tín
dụng là quá trình liên tục và lâu dài, có kế thừa và phát triển theo thông lệ quốc tế tốt nhất về quản lý khách
hàng, quản trị rủi ro để tạo ra những bước đột phá của hoạt động tín dụng, không những tăng trưởng về quy mô,
đảm bảo an toàn mà còn nâng cao khả năng sinh lời đã được điều chỉnh rủi ro trên mỗi đồng vốn, đẩy nhanh sự
phát triển của các dịch vụ khác, đưa VietinBank hội nhập sâu, rộng vào cộng đồng tài chính khu vực và quốc tế./.



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×