Tải bản đầy đủ

GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN MẠNG lưới bán lẻ lúa gạo TRÊN địa bàn TỈNH hậu GIANG

TR Ư ỜN G ĐẠ I HỌC CẦ N THƠ
KHOA KINH TẾ VÀ QUẢN TRỊ KINH DOANH

LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP
GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN MẠNG LƯỚI BÁN LẺ LÚA GẠO TRÊN ĐỊA
BÀN TỈNH HẬU GIANG

Giáo viên hướng dẫn:

Sinh viên thực hiện:

PGS.TS. MAI VĂN NAM

ÂU THỊ BĂNG CHINH
Mã số SV: 4066104
Lớp: Kinh tế học 1
Khóa: 32
Cần Thơ, 5 /2010


LỜI CẢM TẠ

……
Qua bốn năm học ở Trường Đại học Cần Thơ em luôn nhận được sự
chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, đặc biệt là các thầy cô Khoa Kinh tế Quản trị kinh doanh. Đến thời điểm này nhờ sự truyền đạt của thầy cô nên em
đã có được một số kiến thức cơ bản về chuyên ngành kinh tế. Đây là lần đầu
tiên em làm luận văn tốt nghiệp nên không chỉ có những kiến thức em đã
được học mà còn có sự truyền đạt, giúp đỡ và hướng dẫn tận tình của các thầy
cô Khoa Kinh tế - Quản trị kinh doanh đặc biệt là thầy Mai Văn Nam để em
có thể hoàn thành bài luận văn này.
Em chân thành gửi lời cảm ơn tới Ban chủ nhiệm Khoa Kinh tế - Quản
trị kinh doanh đã tạo điều kiện cho em được thực tập tốt nghiệp tại khoa và
thầy Mai Văn Nam đã hướng dẫn và giúp đỡ em rất nhiều trong thời gian làm
luận văn tốt nghiệp.
Bên cạnh đó, em cũng gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy cô trong
Khoa Kinh tế - Quản trị kinh doanh, gia đình và bạn bè đã giúp đỡ em tận
tình trong thời gian qua.
Trong quá trình thực hiện đề tài luận văn này do kiến thức và thời gian
tìm hiểu còn hạn chế, nên luận văn nhất định sẽ còn những thiếu sót, rất mong
sự đóng góp của quý thấy cô để bài viết được tốt hơn.
Cuối lời em xin chúc quý thầy cô, gia đình và tất cả bạn bè lời chúc
sức khỏe và thành công.
Trân trọng.
Cần Thơ, ngày ….tháng…. năm 2010
Sinh viên thực hiện

ÂU THỊ BĂNG CHINH

i


LỜI CAM ĐOAN
…  …
Tôi tên Âu Thị Băng Chinh, lớp Kinh tế học 1, khóa 32. Tôi cam đoan
rằng đề tài này là do tôi thực hiện, các số liệu thu thập và kết quả phân tích
trong đề tài là trung thực, đề tài không trùng với bất kỳ đề tài nghiên cứu
khoa học nào.
Cần Thơ, ngày ….tháng…. năm 2010
Sinh viên thực hiện

ÂU THỊ BĂNG CHINH


ii


NHẬN XÉT CỦA CƠ QUAN THỰC TẬP
…  …
Số liệu trong luận văn được thu thập vào 4/2010 tại bốn huyện, thị trên
địa bàn tỉnh Hậu Giang gồm: huyện Phụng Hiệp, huyện Long Mỹ, thị xã Ngã
Bảy và thị xã Vị Thanh
Luận văn được hoàn thành tại Khoa Kinh tế - Quản trị kinh doanh
trường Đại học Cần Thơ
Cần Thơ, ngày….tháng….năm 2010
Trưởng khoa Kinh tế - Quản trị kinh doanh

PGS.TS.MAI VĂN NAM

iii


BẢN NHẬN XÉT LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
……
• Họ và tên người hướng dẫn: MAI VĂN NAM
• Học vị: Tiến sĩ
• Học hàm: Phó giáo sư
• Chuyên ngành: Kinh tế phát triển
• Cơ quan công tác: Khoa Kinh tế - Quản trị kinh doanh
• Tên học viên: ÂU THỊ BĂNG CHINH; Mã số sinh viên: 4066104
• Chuyên ngành: Kinh tế học
• Tên đề tài: Phát triển mạng lưới bán lẻ lúa gạo trên địa bàn tỉnh Hậu
Giang
NỘI DUNG NHẬN XÉT
1. Tính phù hợp của đề tài với chuyên ngành đào tạo:
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
2. Về hình thức:
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
3. Ý nghĩa khoa học, thực tiễn và tính cấp thiết của đề tài:
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
4. Độ tin cậy của số liệu và tính hiện đại của luận văn:
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
5. Nội dung và các kết quả đạt được: (theo mục tiêu nghiên cứu,…)
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
6. Các nhận xét khác:
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
7. Kết luận: (Cần ghi rõ mức độ đồng ý hay không đồng ý nội dung đề tài và
các yêu cầu chỉnh sửa,…)
...............................................................................................................................
...............................................................................................................................
Cần Thơ, ngày….tháng …..năm 2010
NGƯỜI NHẬN XÉT

iv


BẢN NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN PHẢN BIỆN
…  …
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................
...........................................................................................................................

Cần Thơ, ngày….tháng….năm 2010
GIÁO VIÊN PHẢN BIỆN

v


MỤC LỤC
…  …

Trang
LỜI CẢM TẠ ...................................................................................................... i
LỜI CAM ĐOAN ...............................................................................................ii
NHẬN XÉT CỦA CƠ QUAN THỰC TẬP......................................................iii
BẢN NHẬN XÉT LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC .............................. iv
BẢN NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN PHẢN BIỆN.......................................... v
MỤC LỤC ......................................................................................................... vi
DANH MỤC HÌNH........................................................................................... ix
DANH MỤC BIỂU BẢNG................................................................................. x
PHẦN GIỚI THIỆU .......................................................................................... 1
1. ĐẶT VẤN ĐỀ ................................................................................................. 1
2. SỰ CẦN THIẾT CỦA ĐỀ TÀI ....................................................................... 2
3. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU ............................................................................ 2
3.1. Mục tiêu chung ................................................................................... 2
3.2. Mục tiêu cụ thể .................................................................................. 3
4. PHẠM VI NGHIÊN CỨU ............................................................................... 3
5. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .................................................................... 3
5.1. Phương pháp thu thập số liệu ............................................................. 3
5.2. Phương pháp phân tích số liệu .......................................................... 3
6. LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU................................................................................. 4
PHẦN NỘI DUNG ............................................................................................. 5
CHƯƠNG 1: PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP
NGHIÊN CỨU ................................................................................................... 5
1.1. PHƯƠNG PHÁP LUẬN ............................................................................... 5
1.1.1. Bán lẻ là gì............................................................................................... 5
1.1.2. Các loại hình bán lẻ ................................................................................ 5
1.1.3. Hành vi người tiêu dùng .................................................................. 7
1.1.4. Kênh phân phối................................................................................ 8
1.2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ............................................................... 11
vi


1.2.1. Phương pháp thu thập số liệu ....................................................... 11
1.2.2. Phương pháp phân tích số liệu ...................................................... 12
1.2.2.1. Phương pháp so sánh ................................................................. 12
1.2.2.2. Phân tích thống kê mô tả (Descriptive Statistics)......................... 13
1.2.2.3. Phân tích phân biệt...................................................................... 13
CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG SỰ PHÁT TRIỂN CỦA
MẠNG LƯỚI BÁN LẺ LÚA GẠO TẠI HẬU GIANG.................................. 15
2.1. TỔNG QUAN VỀ TỈNH HẬU GIANG ...................................................... 15
2.1.1. Vị trí địa lý ................................................................................... 15
2.1.2. Dân số và lao động......................................................................... 16
2.1.3. Đơn vị hành chính.......................................................................... 16
2.1.4. Hạ tầng kinh tế - kĩ thuật ............................................................... 19
2.1.5. Nông - thủy sản.............................................................................. 21
2.1.6. Thành tựu kinh tế xã hội năm 2008 ................................................ 21
2.2. TỔNG QUAN VỀ CÁC ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU .............................. 22
2.2.1. Đối tượng 1: Nông hộ .................................................................... 22
2.2.2. Đối tượng 2: Thương lái ................................................................ 25
2.2.3. Đối tượng 3: Người bán lẻ ............................................................. 26
2.2.4. Đối tượng 4: Người tiêu dùng ........................................................ 28
2.3. NHẬN ĐỊNH TÌNH HÌNH CHUNG VỀ THỰC TRẠNG PHÁT
TRIỂN MẠNG LƯỚI BÁN LẺ TẠI HẬU GIANG ........................................... 31
2.3.1. Nhận định tình hình chung về thực trạng phát triển mạng lưới
bán lẻ tại Việt Nam ............................................................................................ 31
2.3.2. Tình hình phát triển mạng lưới bán lẻ tại Hậu Giang...................... 32
2.4. THỰC TRẠNG VỀ BÁN LẺ LÚA GẠO TẠI TỈNH HẬU GIANG ........... 35
2.4.1. Kênh phân phối lúa gạo ................................................................. 35
2.4.2. Thực trạng về sản xuất lúa của nông hộ ......................................... 44
2.4.3. Thực trạng về kinh doanh bán lẻ mặt hàng lúa gạo......................... 56
2.4.3.1. Thực trạng về thương lái............................................................. 56
2.4.3.2. Thực trạng về người bán lẻ ......................................................... 60
2.4.3.3. So sánh lợi nhuận của các đối tượng trong kênh phân phối
theo từng loại lúa gạo ....................................................................................... 64
vii


2.4.3.4. Phân tích các mối quan hệ giữa các đối tượng trong mạng lưới
bán
lẻ lúa gạo tại Hậu Giang ............................................................................................ 69
CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP XÂY DỰNG MÔ HÌNH KINH
DOANH BÁN LẺ LÚA GẠO ĐẠT HIỆU QUẢ ............................................ 78
3.1.SƠ LƯỢC CƠ SỞ ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN MẠNG LƯỚI
BÁN LẺ LÚA GẠO TẠI HẬU GIANG ............................................................ 78
3.1.1. Về điều kiện chủ quan của từng đối tượng trong kênh phân phối ........ 78
3.1.2. Về các điều kiện khách quan khác ........................................................ 78
3.2. NHỮNG TỒN TẠI CỦA MẠNG LƯỚI BÁN LẺ LÚA GẠO HẬU
GIANG .............................................................................................................. 78
3.2.1.Điều kiện chủ quan của từng đối tượng trong kênh phân phối ........ 78
3.2.2. Các điều kiện khách quan khác ..................................................... 80
3.3. ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN MẠNG LƯỚI BÁN LẺ LÚA
GẠO TẠI HẬU GIANG .................................................................................... 81
3.3.1. Giải pháp đối với đối tượng nghiên cứu ........................................ 81
3.3.2. Giải pháp về cơ sở vật chất, hạ tầng................................................ 82
PHẦN KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ .............................................................. 84
1. KẾT LUẬN.................................................................................................... 84
2. KIẾN NGHỊ ....................................................................................................... 85
2.1. Về phía Nhà nước và các cơ quan chức năng..................................... 85
2.2.Về phía các doanh nghiệp, các cơ sở kinh doanh ............................. 86
TÀI TIỆU THAM KHẢO .............................................................................. 88
PHỤ LỤC ......................................................................................................... 89

viii


DANH MỤC HÌNH
…  …
Hình 1: Mô hình kênh phân phối từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm .................. 10
Hình 2: Mô hình phân tích phân biệt ..................................................................... 14
Hình 3: Bản đồ hành chính tỉnh Hậu Giang ....................................................... 15
Hình 4: Biểu đồ trình độ học vấn của nông hộ tại Hậu Giang ............................ 23
Hình 5: Biểu đồ thể hiện lựa chọn giống của nông hộ tại Hậu Giang ...................... 23
Hình 6: Biểu đồ vị trí và lí do kinh doanh lúa gạo của các cửa hàng bán lẻ ............... 27
Hình 7: Biểu đồ trình độ học vấn của các cửa hàng bán lẻ ................................. 27
Hình 8:Thu nhập trung bình/tháng của các chủ cửa hàng bán lẻ......................... 28
Hình 9: Biểu đồ nghề nghiệp của người tiêu dùng gạo tại tỉnh Hậu Giang ................ 29
Hình 10:Biểu đồ thể hiện giới tính và quyết định việc tiêu dùng gạo tại
Hậu Giang .......................................................................................................... 29
Hình 11: Biểu đồ thể hiện giá trị bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ của
tỉnh Hậu Giang giai đoạn 2006 - 2009 ................................................................ 33
Hình 12: Biểu đồ thể hiện các loại hình bán lẻ lúa gạo tại Hậu Giang................ 35
Hình 13: Sơ đồ kênh phân phối lúa gạo từ nông hộ đến người tiêu dùng trên
địa bàn tỉnh Hậu Giang....................................................................................... 36
Hình 14: Biểu đồ thể hiện các sản phẩm bán ra sau thu mua của thương lái....... 39
Hình 15: Biểu đồ thể hiện tỷ lệ số vụ/năm của nông hộ tại Hậu Giang............... 44
Hình 16: Biểu đồ lý do bán lúa của nông hộ tại Hậu Giang ................................ 49
Hình 17: Biểu đồ tỷ lệ các sản phẩm bán ra của thương lái trong các vụ ................... 58
Hình 18: Biểu đồ thể hiện tỷ lệ lựa chọn người mua - người bán của thương lái và
nông hộ ....................................................................................................................... 70
Hình 19: Biểu đồ thể hiện đối tượng quyết định giá trong mua bán giữa
người bán lẻ và người cung ứng ......................................................................... 73

ix


DANH MỤC BIỂU BẢNG
Bảng 1: Đối tượng nghiên cứu ........................................................................ 12
Bảng 2: Tình hình cơ bản của các hộ nông dân điều tra trên địa bàn tỉnh Hậu
Giang ............................................................................................................... 22
Bảng 3: Tiêu chí ưu tiên lựa chọn giống lúa của nông hộ ........................................ 24
Bảng 4: Tình hình cơ bản của các thương lái thu mua lúa điều tra trên địa bàn tỉnh
Hậu Giang................................................................................................................. 25
Bảng 5: Địa phương thu mua của thương lái ........................................................... 26
Bảng 6: Tình hình cơ bản của các cửa hàng bán lẻ lúa gạo điều tra trên địa bàn
tỉnh Hậu Giang......................................................................................................... 26
Bảng 7: Tình hình cơ bản của các hộ tiêu dùng lúa gạo điều tra trên địa bàn tỉnh
Hậu Giang ............................................................................................................ 28
Bảng 8: Thu nhập, chi tiêu của hộ tiêu dùng trong tháng ..................................... 30
Bảng 9: Các trung tâm thương mại và hiệu suất kinh doanh năm 2007 tại
thành phố Hồ Chí Minh.................................................................................... 31
Bảng 10: Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ phân theo thành
phần kinh tế...................................................................................................... 33
Bảng 11: Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ phân theo quận,
huyện ............................................................................................................... 34
Bảng 12: Giá mua vào và giá bán ra của cửa hàng bán lẻ lúa gạo và siêu thị
Coop – Mart.......................................................................................................... 40
Bảng 13 Cơ cấu bày bán và phần trăm bán được mỗi ngày của các cửa hàng
bán
lẻ lúa gạo .............................................................................................................. 43
Bảng 14: Chi phí lao động nhà/công/vụ của nông hộ ....................................... 44
Bảng 15: Chi phí nhân công/công ruộng/vụ của nông hộ ................................. 45
Bảng 16: Giá lúa giống và trị giá mua qua các vụ ............................................ 46
Bảng 17: Năng suất trung bình/công của các vụ trong năm .............................. 46
Bảng 18: Giá bán trung bình của các loại lúa theo từng vụ của nông hộ........... 47
Bảng 19: Thời gian bán ra trung bình của nông hộ........................................... 49
Bảng 20: Các khoản chi phí trung bình nông hộ chi ra trong các vụ/ha ............ 50
x


Bảng 21: Lợi nhuận trung bình mỗi vụ/ha của nông hộ ....................................... 51
Bảng 22: Kết quả chạy mô hình hàm phân biệt ....................................................... 54
Bảng 23: Sự khác biệt giữa nhóm nông hộ có lợi nhuận cao với nông hộ có lợi
nhuận thấp................................................................................................................. 55
Bảng 24:Tổng sản lượng lúa mua vào của thương lái/vụ ................................ 56
Bảng 25: Giá mua trung bình mỗi vụ đối với từng loại lúa của thương lái ..... 57
Bảng 26: Các khoản chi phí của thương lái trung bình/vụ ................................ 58
Bảng 27: Các chỉ tiêu kinh doanh của thương lái/tháng ................................... 59
Bảng 28: Số lượng mua vào, số lượng bán ra trung bình/tháng tại các cửa
hàng bán lẻ ....................................................................................................... 60
Bảng 29: Giá mua vào – bán ra của các loại gạo và các sản phẩm từ lúa của
các cửa hàng bán lẻ tại Hậu Giang................................................................... 61
Bảng 30: Tổng sản phẩm bán ra/tháng và mức chênh lệch giá cả từng loại sản
phẩm tại các cửa hàng........................................................................................... 62
Bảng 31: Chi phí trung bình/tháng của các cửa hàng bán lẻ lúa gạo trên địa bàn
tỉnh Hậu Giang ......................................................................................................... 63
Bảng 32: Năng suất lúa trung bình từng vụ theo loại lúa ......................................... 64
Bảng 33: Chi phí, lợi nhuận, tỷ suất sinh lợi theo loại lúa/ha................................ 65
Bảng 34: Giá mua vào và bán ra các loại sản phẩm của thương lái ......................... 66
Bảng 35: Mức chênh lệch giá mua – bán của người bán lẻ............................... 67
Bảng 36: Lợi nhuận trung bình/kg lúa (gạo) của các đối tượng trong kênh
phân phối ......................................................................................................... 68
Bảng 37: Hiệu suất kinh doanh/tháng của các đối tượng trong kênh phân phố
lúa gạo ............................................................................................................. 68
Bảng 38: Địa phương nhập hàng của người bán lẻ .............................................. 72
Bảng 39: Địa điểm mua hàng của người tiêu dùng........................................... 75
Bảng 40: So sánh việc đánh giá mức độ của các tiêu chí giữa người bán lẻ và
người tiêu dùng..................................................................................................... 76

xi


PHẦN GIỚI THIỆU

1. ĐẶT VẤN ĐỀ
Hoạt động dịch vụ phân phối, bán lẻ có vai trò rất quan trọng đối với
nền kinh tế Việt Nam, bởi lĩnh vực này đã đóng góp khoảng trên 15% vào
GDP hàng năm và tạo công ăn việc làm thường xuyên cho trên 5,4 triệu lao
động. Năm 2009, mặc dù bị ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng tài chính toàn
cầu và thời kỳ hậu suy thoái nhưng tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu
dịch vụ tiêu dùng vẫn tăng trưởng 18 - 20%. Với nhu cầu bán lẻ phục vụ gần
90 triệu dân cùng với hàng chục triệu du khách nước ngoài mỗi năm, thị
trường bán lẻ Việt Nam đang là thị trường khá lớn trong tương lai gần và hiện
đang là thị trường hấp dẫn cho các nhà đầu tư nước ngoài.
Mua lẻ hàng hóa là cách mua hàng truyền thống của người Việt Nam
nói chung và của người dân Hậu Giang nói riêng. Trong đó mặt hàng tiêu
dùng lẻ quan trọng phải kể đến chủ yếu theo thói quen tiêu dùng của người dân
ở đây là mặt hàng nông sản, đặc biệt là sản phẩm lúa (gạo) – nguồn thực phẩm
chính của người tiêu dùng Việt Nam. Tuy nhiên, do nền kinh tế ngày càng
phát triển, chất lượng cuộc sống của người dân ngày càng được cải thiện, điều
đó làm cho thói quen tiêu dùng của người dân cũng dần chuyển sang xu
hướng mới (yêu cầu được thỏa mãn nhu cầu ngày càng cao hơn). Vì vậy,
làm thế nào để có thể đáp ứng tốt xu hướng tiêu dùng mới đó đang là mối
quan tâm của các doanh nghiệp bán lẻ nói chung.
Bên cạnh đó, theo cam kết WTO, bắt đầu từ 01/01/2009 Việt Nam sẽ
mở cửa thị trường tất cả các mặt hàng, các tập đoàn, doanh nghiệp phân phối
bán lẻ lớn trên thế giới sẽ tràn vào Việt Nam. Đây chính là cơ hội giúp người
tiêu dùng làm quen và thích nghi với nhiều hình thức mua sắm hiện đại
nhưng cũng là thách thức đối với các doanh nghiệp bán lẻ trong nước do phải
cạnh tranh với lực lượng bán lẻ nước ngoài.
Lúa gạo là hàng hóa thiết yếu ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống tiêu
dùng hàng ngày của hơn 80 triệu dân trên đất nước Việt Nam nói chung và
gần 1 triệu người tiêu dùng trên địa bàn tỉnh Hậu Giang nói riêng mà được
1


phân phối chủ yếu thông qua mạng lưới bán lẻ tại các chợ và siêu thị là chính.
Do đó việc phản ánh thực trạng phát triển mạng lưới bán lẻ mặt hàng lúa gạo
và đề ra giải pháp xây dựng mô hình kinh doanh bán lẻ mặt hàng này là vấn
đề cần được quan tâm.
2. SỰ CẦN THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
- Việt Nam gia nhập tổ chức thương mại thế giới (WTO) vào năm
2007. Theo cam kết, từ ngày 01/01/2009 Việt Nam mở cửa hoàn toàn thị
trường bán lẻ hàng hóa trong nước. Điều đó đồng nghĩa với việc các doanh
nghiệp Việt Nam bước vào giai đoạn cạnh tranh khốc liệt khi các tập đoàn,
các doanh nghiệp bán lẻ hàng đầu thế giới như: Metro Cash & Carry (Đức),
Big C (Pháp), … chen chân vào thị trường bán lẻ nước ta.
- Thông qua phát triển hệ thống mạng lưới bán lẻ mặt hàng lúa gạo sẽ
tạo đầu ra mạnh cho các doanh nghiệp sản xuất hàng hóa trong khu vực, các
ngành công nghiệp phụ trợ, công nghiệp chế biến, thiết lập mối quan hệ chặt
chẽ giữa nhà sản xuất, nhà phân phối và tiêu thụ hàng hóa nhằm tạo sự cạnh
tranh với nhà đầu tư bán lẻ nước ngoài về giá cả (giảm được chi phí vận
chuyển, nguồn nguyên liệu giá rẻ tại chỗ,…).
- Xây dựng mô hình phát triển mạng lưới bán lẻ mặt hàng lúa gạo chặt
chẽ, hợp tác và hiệu quả dựa trên mối quan hệ liên kết giữa các đối tượng
trong kênh phân phối lúa gạo trong giai đoạn hiện nay là rất quan trọng để
cạnh tranh được với lực lượng bán lẻ nước ngoài.
3. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
3.1. Mục tiêu chung
Phân tích thực trạng phát triển mạng lưới bán lẻ mặt hàng lúa gạo trên
cơ sở nghiên cứu các mối quan hệ giữa người phân phối lẻ (bán lẻ) mặt hàng
lúa gạo, người cung ứng, nông hộ, thương lái chủ yếu trên địa bàn tỉnh Hậu
Giang. Từ thực trạng đó, đề xuất một số giải pháp xây dựng mô hình kinh
doanh có hiệu quả và nâng cao năng lực cạnh tranh của mạng lưới bán lẻ mặt
hàng lúa gạo trong nước khi có cạnh tranh trực tiếp với lực lượng bán lẻ nước
ngoài.

2


3.2. Mục tiêu cụ thể
- Mục tiêu cụ thể 1: Phân tích thực trạng sản xuất, kinh doanh của
mạng lưới bán lẻ lúa gạo tại tỉnh Hậu Giang.
- Mục tiêu cụ thể 2: Phân tích kênh phân phối lúa gạo để rút ra thực
trạng phân phối lúa gạo trên địa bàn.
- Mục tiêu cụ thể 3: Phân tích các mối quan hệ trong cung ứng và phân
phối lúa gạo trên địa bàn tỉnh Hậu Giang: người cung ứng và nhà phân phối
lẻ, nông hộ và người tiêu thụ, bán lẻ và người tiêu dùng.
- Mục tiêu cụ thể 4: Đề xuất giải pháp xây dựng mô hình kinh doanh
bán lẻ hàng mặt hàng lúa gạo chủ yếu có hiệu quả và có khả năng cạnh tranh.
4. PHẠM VI NGHIÊN CỨU
- Địa điểm nghiên cứu: Tập trung nghiên cứu tại một số huyện, thị trên
địa bàn tỉnh Hậu Giang: huyện Phụng Hiệp, huyện Long Mỹ, thị xã Ngã Bảy
và thị xã Vị Thanh.
- Thời gian nghiên cứu: Tháng 02/2010 - 05/2010
- Đối tượng nghiên cứu: Nông hộ trồng lúa, thương lái, những doanh
nghiệp phân phối lẻ lúa gạo và người tiêu dùng trên những địa bàn kể trên.
5. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
5.1. Phương pháp thu thập số liệu:
- Dữ liệu thứ cấp: Từ các báo cáo đăng ký kinh doanh của cục thuế, số
liệu về diện tích, dân số, … trong niên giám thống kê tỉnh Hậu Giang, các số
liệu trên báo và tạp chí khoa học khác.
- Dữ liệu sơ cấp: Tiến hành điều tra, phỏng vấn trực tiếp bằng bảng
câu hỏi được thiết kế sẵn dành cho 4 đối tượng nói trên.
5.2. Phương pháp phân tích số liệu:
Đề tài sử dụng phần mềm SPSS 16.0 để hỗ trợ trong việc phân tích số
liệu. Các phương pháp phân tích được sử dụng trong việc giải quyết các mục
tiêu của đề tài như:
- Sử dụng phương pháp so sánh số tương đối và tuyệt đối.
- Phân tích thống kê mô tả (Descriptive Statistics)
- Phân tích phân biệt.
- Một số phương pháp tổng hợp khác.
3


Cụ thể:
- Mục tiêu cụ thể 1: Sẽ được phân tích bằng phương pháp thống kê mô
tả, so sánh số tương đối, tuyệt đối và phương pháp phân tích phân biệt.
- Mục tiêu cụ thể 2: Kênh phân phối sẽ phân tích bằng phương pháp
thống kê mô tả, phương pháp tần số trên cơ sở các số liệu thu thập được. Bài
nghiên cứu sẽ sử dụng mô hình kênh phân phối đầy đủ (kênh dài) để phân
tích.
- Mục tiêu cụ thể 3: Được phân tích bằng phương pháp thống kê mô tả
( tính điểm trung bình và phân phối tần số) và phương pháp so sánh số tương
đối, tuyệt đối.
- Mục tiêu cụ thể 4: Tổng hợp tất cả các thông tin đã phân tích ở trên
để đề ra giải pháp.
6. LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU
Trần Thị Bạch Yến (2008) nghiên cứu đề tài “Phát triển mạng lưới
bán lẻ lúa gạo Cần Thơ”. Đề tài phân tích thực trạng tình hình phát triển
mạng lưới bán lẻ mặt hàng lúa gạo trên cơ sở nghiên cứu các mối quan hệ
giữa người phân phối lẻ (bán lẻ) mặt hàng lúa gạo, người cung ứng, nông hộ,
thương lái chủ yếu trên địa bàn tỉnh Cần Thơ. Rút ra thực trạng từ các mối
liên kết đó để đề xuất giải pháp xây dựng mô hình kinh doanh nâng cao hiệu
quả và năng lực cạnh tranh của mạng lưới bán lẻ mặt hàng lúa gạo của ta khi
có cạnh tranh trực tiếp với lực lượng bán lẻ nước ngoài.
Nguyễn Thị Nhiễu (chủ nhiệm đề tài), Đỗ Kim Chi, Hoàng Thị Vân
Anh, Lê Huy Khôi, Hà Nội: Viện NC Thương mại, 2007. - 144tr với đề tài:
“Nghiên cứu các dịch vụ bán buôn bán lẻ của một số nước và khả năng vận
dụng vào Việt Nam”. Trình bày một số vấn đề lý luận về dịch vụ bán buôn bán
lẻ. Giới thiệu kinh nghiệm phát triển dịch vụ bán buôn, bán lẻ của một số nước
trên thế giới. Đánh giá thực trạng và những vấn đề đặt ra đối với dịch vụ bán
buôn, bán lẻ ở Việt Nam hiện nay. Đề xuất một số giải pháp chủ yếu nhằm phát
triển dịch vụ bán buôn, bán lẻ ở Việt Nam thời gian tới năm 2010, tầm nhìn
2020.

4


PHẦN NỘI DUNG
CHƯƠNG 1
PHƯƠNG PHÁP LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

1.1. PHƯƠNG PHÁP LUẬN
1.1.1 Bán lẻ là gì ?
Bán lẻ (Retail) là sự mua bán trao đổi hàng hóa giữa người mua và
người bán ở những địa điểm cố định như cửa hàng bách hóa, ki-ốt, chợ, siêu
thị…. Kèm theo những dịch vụ phụ như giao hàng, chiết khấu theo hóa đơn…
Đây là hình thức kinh doanh có thể phổ biến theo hộ gia đình, doanh nghiệp.
Bán lẻ nói chung là hoạt động kinh doanh bằng cách mua với số lượng
lớn hàng hóa từ nhà sản xuất, hoặc nhà bán sỉ rồi chia nhỏ và bán lẻ cho
người tiêu dùng nhằm phục vụ nhu cầu cá nhân hay gia đình.
Trong thương nghiệp, người mua bán lẻ mua số lượng lớn hàng hóa từ
nhà máy, các doanh nghiệp nhập khẩu trực tiếp hay thông qua người bán sỉ để
rồi bán lẻ lại cho người tiêu dùng.
1.1.2. Các loại hình bán lẻ: Có 3 loại hình bán lẻ
a. Mô hình mua bán trực tiếp (Market): là nơi mà người mua và người
bán đều tập trung về một chỗ trao đổi hàng hóa trực tiếp thông qua vật ngang
giá, thường ở trung tâm thị trấn, các khu phố đi bộ, các khu thương mại sầm
uất. Đây là mô hình mà hiện nay được gọi là chợ.
Chợ vừa là sản phẩm của xã hội, vừa có quy luật vận động và phát
triển riêng của nó. Theo cách nghĩ thông thường, chợ là nơi mua bán, trao đổi
hàng hóa và là nơi gặp gỡ, giao lưu của con người với nhau. Tuy nhiên, xuất
phát từ yêu cầu quy hoạch phát triển chợ, cần phải có cách hiểu đầy đủ hơn
về chợ. Từ đây ta cũng có thể hiểu, chợ là một loại hình thương nghiệp mang
tính truyền thống, là nơi diễn ra các hoạt động mua bán, dịch vụ tương đối tập
trung thực hiện giao dịch trực tiếp giữa người có hàng hóa và người có tiền,
là nơi hiện thân của các hoạt động thương mại của thị trường xã hội ở mỗi
vùng, khu vực; nó vừa chịu sự quy định, vừa có tác động trở lại đối với sự
phát triển kinh tế - xã hội của mỗi vùng, mỗi khu vực đó.
5




Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×