Tải bản đầy đủ

DE THI HSG VAN 10

ĐỀ CHÍNH THỨC

KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI
LỚP 10 THPT
Môn thi: NGỮ VĂN
Thời gian làm bài: 150 phút, không kể thời gian giao đề
Đề thi có 01 trang

Câu 1 (8,0 điểm)
“Người bi quan phàn nàn về cơn gió; người lạc quan chờ đợi nó đổi chiều; người
thực tế điều chỉnh lại cánh buồm.”
(William Arthur Ward )
Suy nghĩ của anh/ chị về ý kiến trên.

Câu 2 (12,0 điểm)
Bàn về chức năng của văn học, có ý kiến cho rằng:
Văn học đem lại cho con người niềm vui trong sáng trước cái đẹp của sự sống.
Bằng kiến thức văn học lớp 10, anh/chị hãy làm sáng tỏ vấn đề trên

-HẾTHƯỚNG DẪN CHẤM KỲ THI HSG
LỚP 10THPT


Môn: NGỮ VĂN
Hướng dẫn chấm có 03 trang
A.
YÊU CẦU CHUNG
- Giám khảo cần vận dụng linh hoạt Hướng dẫn chấm, sử dụng các mức điểm một
cách hợp lí, khuyến khích những bài viết có cảm xúc, sáng tạo.
- Học sinh có thể làm bài theo nhiều cách nhưng nếu đáp ứng những yêu cầu cơ
bản của đề, diễn đạt tốt vẫn cho đủ điểm.
- Điểm toàn bài thi cho lẻ đến 0,25 điểm.
B.
YÊU CẦU CỤ THỂ
Câu 1. (8 điểm)
a. Yêu cầu về kĩ năng:
Biết cách làm bài văn nghị luận xã hội; kết cấu chặt chẽ, diễn đạt lưu loát; không mắc lỗi
chính tả, dùng từ, ngữ pháp…
b. Yêu cầu về kiến thức:
Thí sinh có thể đưa ra những ý kiến, trình bày theo nhiều cách khác nhau, nhưng cần
chính xác, hợp lí, rõ ràng, thuyết phục… và nêu được các ý cơ bản sau:
Giải thích vấn đề:
- Người bi quan phàn nàn về cơn gió: Người có cái nhìn chán nản. tuyệt vọng, tiêu cực,
không tin tưởng ở ở tương lai sẽ phàn nàn về những khó khăn, trở ngại trong cuộc sống.


- Người lạc quan chờ đợi nó đổi chiều: Trái với người bi quan, người lạc quan luôn có
cách nhìn, thái độ tin tưởng ở tương lai. Họ luôn chờ đợi và hi vọng những điều tốt đẹp sẽ
đến.
- Người thực tế điều chỉnh lại cánh buồm: Người thực tế là những người hiểu rõ và sống
với thực tại. Họ không ảo tưởng hão huyền. Bởi vậy, để đến đích, họ không “phàn nàn”,
không “chờ đợi” mà chủ động “điều chỉnh”, thay đổi những thứ mình có cho phù hợp
hoàn cảnh.
à Để đến với thành công, con người không nên có thái độ bi quan, cũng không nên chờ
đợi vào sự may mắn mà cần đối diện với thực tế, dám thay đổi bản thân.
2. Phân tích, chứng minh:
- Sống thực tế giúp con người có cái nhìn, sự đánh giá đúng đắn về bản thân cũng như về
thế giới khách quan. Từ đó, xác định cho mình những hướng đi, những con đường phù
hợp với năng lực và hoàn cảnh.
- Sự nhận thức và tự nhận thức sẽ giúp những người thực tế biết cách tự thay đổi, điều
chỉnh mình theo chiều hướng tích cực để vươn lên.
(Dẫn chứng cần cụ thể, tiêu biểu, thực tế)


3. Bình luận:
- Phê phán những kẻ bi quan, cũng như những kẻ sống trong ảo tưởng, hão huyền.
- Con người cần có lối sống thực tế, nhưng cần phân biệt thực tế với thực dụng – lối sống
quá chú trọng vào vật chất và lợi ích cá nhân.
- Sống thực tế nhưng con người cũng cần có những hi vọng và sự lạc quan. Đây chính là
yếu tố quan trọng giúp con người có thêm sự nỗ lực để vượt lên những khó khăn, thử
thách của cuộc đời.

Câu 2 (12,0 điểm)
II. Yêu cầu cụ thể: Thí sinh có thể trình bày theo nhiều cách khác nhau nhưng cần đảm bảo
các yêu cầu sau:
1. Giải thích ý kiến
- Văn học: là loại hình nghệ thuật dùng ngôn từ làm chất liệu để sáng tạo nên tác phẩm. Văn
học nhận thức, phản ánh, khám phá đời sống theo quy luật của cái đẹp, nhằm thỏa mãn cho
con người những tình cảm thẩm mĩ vô cùng phong phú. Văn học nhận thức, phản ánh, khám
phá đời sống và thể hiện tư tưởng tình cảm bằng hình tượng nghệ thuật.
- Niềm vui trong sáng: những xúc cảm vui sướng lành mạnh của con người khi tiếp nhận
một tác phẩm văn học nào đó.
- Cái đẹp của sự sống: Đó có thể là cái đẹp của thiên nhiên, của con người, của tình đời, của
tình người…
=> Nhận định chủ yếu bàn về chức năng thẩm mĩ của văn học.
- Học sinh giải thích thêm chức năng thẩm mĩ của văn học. Chức năng thẩm mĩ là vẻ đẹp
do văn học mang lại cho con người. Nó có sức hấp dẫn lôi cuốn con người một cách vô tư
bằng sự hứng thú của hoạt động nhận thức. Nó giúp con người vượt lên trên cái hữu hạn
hằng ngày để sống bằng tâm hồn, bằng mơ ước. Nó khơi dậy ở người đọc những xúc cảm


xã hội tích cực, thỏa mãn cho người đọc nhu cầu được nếm trải sự sống.
2. Bình luận
- Ý kiến trên đã thể hiện khá sâu sắc chức năng quan trọng nhất của văn học là chức năng
thẩm mĩ. Vì với tư cách là một hoạt động sáng tạo, văn học đảm nhận chức năng thẩm mĩ
tích cực, không một lĩnh vực nào khác thay thế nổi.
- Trong rất nhiều lí do dẫn đến sự tồn tại có ý nghĩa của tác phẩm văn học trong đời sống
thì việc làm thỏa mãn nhu cầu thẩm mĩ cho con người có tính chất quyết định.
- Văn học là sản phẩm của quá trình sáng tạo tuân theo quy luật của cái đẹp. Vì vậy văn học
không những làm thỏa mãn nhu cầu thưởng thức cái đẹp của con người mà còn giúp con
người có khả năng nhận thức, hành động theo cái đẹp. Một khi tác phẩm văn học làm được
điều đó là đã có đóng góp vào việc hoàn thiện nhân cách của con người. Bởi lẽ, con người
khi đã có nhận thức, hành động theo cái đẹp thì sẽ giảm thiểu được cái xấu, cái ác.
3.Chứng minh
- Hoc sinh tự chọn văn bản và biết phân tích văn bản theo định hướng: văn bản đó đem lại
niềm vui trong sáng gì cho bạn đọc.
- Học sinh cũng cần có kĩ năng hệ thống hóa lại văn bản theo nhóm, theo đề tài, theo thể
loại…
Sau đây là một số định hướng:
+ Nhóm truyện cổ tích thần kì: mang lại cho người đọc niềm vui, niềm tin trước sự chiến
thắng của cái thiện, của công lí, của lẽ công bằng.
+ Nhóm những bài ca dao: mang lại cho con người niềm lạc quan vui sống vượt lên trên
hiện thực tăm tối, gian khổ.
+ Nhóm những tác phẩm viết về đề tài thiên nhiên: mang lại cho con người sự tận hưởng cái
đẹp tinh tế của tạo hóa ban cho đất trời.
+ Nhóm những tác phẩm viết về vẻ đẹp nhân cách, tâm hồn của con người mang lại niềm
tin, niềm hy vọng rằng phẩm chất tốt đẹp luôn hiện hữu trong cuộc đời này.
4. Đánh giá, mở rộng, nâng cao
- Những tác phẩm văn học nào mang lại cho bạn đọc những xúc cảm xã hội tích cực sẽ
đứng vững được trước sự sàng lọc khắc nghiệt của thời gian.
- Như trên đã nói, chức năng thẩm mĩ có tính chất quyết định đến sự sống của một tác phẩm
văn học. Nhưng nói như thế không có nghĩa là khước từ việc phản ánh chân thực cuộc sống.
Những cảm xúc tốt đẹp được hình thành nơi bạn đọc đều bắt nguồn từ sự phản ánh chân
thực cuộc sống.
- Bài học cho quá trình tiếp nhận văn học:
+ Văn chương vốn mang trên mình nó tính đa chức năng. Nó có tác động tích cực đến đời
sống tinh thần của con người. Nó làm phong phú đời sống tinh thần của con người. Nó giúp
con người nhạy cảm hơn, tinh tế hơn trong nhận thức, hành động và cảm thụ thế giới.
+ Đọc văn là quá trình bạn đọc tự đi tìm chân trời của sự sống để thỏa mãn những xúc cảm
thẩm mĩ của mình.


Hết



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×