Tải bản đầy đủ

Phân tích những kỹ năng nổi bật làm nên thành công cho steve jobs

PHÂN TÍCH NHỮNG KỸ NĂNG NỔI BẬT LÀM NÊN THÀNH CÔNG
CHO STEVE JOBS
Đối với những người yêu thích công nghệ, hẳn không ai không biết đến Steve
Jobs, Chủ tịch và là cựu Tổng giám đốc điều hành Apple. Ở ông người ta thấy nổi
bật vai trò nhà lãnh đạo đồng thời là nhà quản lý tài ba. Trong phạm vi hiểu biết
của mình, với đề tài này tôi mong muốn lý giải nguyên nhân dẫn đến thành công
của người đứng đầu Apple thông qua phân tích những tố chất và kỹ năng của ông
dựa trên những thông tin mà tôi đã tìm hiểu về nhân vật này và nhận thức của cá
nhân tôi về tố chất và kỹ năng của người lãnh đạo, trong đó có những cơ sở lý
thuyết đã được cung cấp ở môn học phát triển khả năng lãnh đạo.
1. Sơ lược về khái niệm tố chất, kỹ năng lãnh đạo
Đã có rất nhiều nghiên cứu về hành vi lãnh đạo với mục đích tìm ra các nhân tố
góp phần tạo dựng nên sự thành công của một nhà lãnh đạo và có rất nhiều những
quan điểm khác nhau của các nhà nghiên cứu xung quan vấn đề này. Tuy nhiên
nhiều nghiên cứu cho rằng có mối liên hệ giữa một số tố chất và kỹ năng dẫn đến
đạt được sự lãnh đạo hiệu quả. Điển hình phải kể đến công trình nghiên cứu của
Stogdill (1948 và 1974), ngoài ra còn có nghiên cứu của McCelland về động cơ
quản lý, nghiên cứu của Miner (1965) về động cơ quản lý, nghiên cứu của
Boyatzis (1982) tìm hiểu các tố chất liên quan đến hiệu quả quản lý.
 Tố chất được hiểu là các đặc cá nhân khác nhau: bao gồm các đặc điểm về
cá tính, tích cách, sở thích, nhu cầu động cơ và các giá trị sống khác nhau.



Ví dụ, theo nghiên cứu của Stogdill thì tố chất đượt liệt kê ra là: Khả năng thích
ứng tốt với tình hình; Tỉnh táo trong môi trường xã hội; Tham vọng, luôn định
hướng thưc hiện mục tiêu; Quyết đoán; Hợp tác; Có thể tin cậy; Thể hiện quyền
lực; Năng động; Kiên trì; Tự tin; Chịu được áp lực căng thẳng; Sẵn sàng chịu
trách nhiệm. Bên cạnh đó người ta còn nhắc đến một số tố chất khác như trí
thông minh cảm xúc, hiểu biết xã hội, tư duy hệ thống, khả năng học hỏi.
 Kỹ năng: là khả năng làm một việc gì đó theo một cách thức hiệu quả.
Phương pháp phân loại kỹ năng được chấp nhận rộng rãi nhất phân thành 3 nhóm
kỹ năng cơ bản của lãnh đạo bao gồm:
- Kỹ năng nghiệp vụ (thường liên quan đến sự vật): Kiến thức về phương
pháp, các quá trình, quy trình và kỹ thuật để thực hiện một công việc mang
tính chuyên môn.
- Kỹ năng giao tiếp (liên quan đến con người): Kiến thức về hành vi củ con
người, các quá trình giao tiếp giữa con người với nhau, khả năng hiểu cảm
xúc, thái độ động cơ người khác, khả năng truyền đạt rõ ràng và hiệu quả,
khả năng thiết lập các mối quan hệ hiệu quả và sự hợp tác.
- Kỹ năng nhận thức (liên quan đến các ý tưởng, khái niệm): Khả năng phân
tích chung, tư duy lô gic, sự thông hiểu về cách hình thành khái niệm, khái
niệm hóa các mối quan hệ phức tạp, tính sáng tạo trong việc đưa ra ý tưởng
và giải quyết vấn đề; khả năng phân tích các xu hướng, lường trước sự thay
đổi và nhận ra cơ hội và các vấn đề tiềm tàng (tư duy quy nạp và suy diễn)
2. Những tố chất nổi bật của Steve Jobs:

____________________________________________________________________________
2


Tham vọng, định hướng thực hiện mục tiêu:
Các nhà lãnh đạo thành công thường luôn có những tham vọng lớn, từ đó họ xác
định tầm nhìn chiến lược, đồng thời hoạch định rõ ràng các mục tiêu. Tham vọng
cũng có vai trò là động lực thúc đẩy hành vi lãnh đạo.
Ở Aplle, Jobs luôn mong đặt tham vọng và đòi hỏi bộ máy công ty hướng đến
mục tiêu vị thế của Apple và các sản phẩm của công ty phải ở vị trí hàng đầu của
ngành công nghiệp cng nghệ thông tin bằng cách dự báo và thiết lập các xu
hướng. Ông từng khái quát quan điểm của mình: Có một câu nói của Wayne
Gretzky mà tôi yêu thích. 'Tôi sẽ trượt đến nơi bóng băng sẽ lăn đến, không phải
đến nơi bóng đã lăn qua.' Và chúng tôi luôn luôn nỗ lực làm điều đó tại Apple.
Ngay từ thuở khởi đầu sơ khai. Và chúng tôi sẽ luôn luôn làm như vậy.


Chấp nhận mạo hiểm và quyết đoán:
Trong môi trường kinh doanh ngày càng cạnh tranh, rủi ro luôn tiềm ẩn đằng sau
mọi quyết định. Nhà lãnh đạo tài năng luôn nhận thấy rằng dám chấp nhận và biết
cách vượt qua rủi ro là yếu tố làm nên kẻ thắng người thua trong thương trường.
Những ý tưởng mới mẻ luôn đi đôi với sự mạo hiểm, để hiện thực hóa ý tưởng đó
không thể thiếu sự quyết đoán của người lãnh đạo. Nếu thiếu đi sự quyết đoán,
những dự án từ các ý tưởng có thể thành những sản phẩm dở dang hay tệ hơn là
nằm yên trong ngăn kéo do người lãnh đạo không đủ dũng khí vượt qua dư luận
hay không dám bước qua các rào cản của các thông lệ.
Điều này chúng ta nhận thấy rất rõ ở Steve Jobs, tại Apple, ông luôn đưa ra các
sản phẩm mới, mô hình kinh doanh mới. Một số sản phẩm hay mô hình kinh

____________________________________________________________________________
3


doanh do Steve Jobs đưa ra thậm chí chưa từng xuất hiện, chưa từng được thử
nghiệm trên thực tế nên hoàn toàn có khả năng thất bại. Khi các ý tưởng đó thất
bại Apple sẽ đứng trước thua lỗ và ông cũng đối diện với trách nhiệm lớn lao.
Tuy vậy, thực tế đã chứng minh các sản phẩm dịch vụ khác biệt của Apple xuất
phát từ quyết định táo bạo của Jobs đã mang lại thành công rực rỡ cho hãng, điều
đấy không thể có nếu ông không dũng cảm chấp nhận mạo hiểm và quyết đoán.
Thành công của chuỗi cửa hàng bán lẻ của Apple chính là ví dụ cho điều này. Các
cổ đông của Apple từng cho rằng chúng là một sự rủi ro lớn đối với công ty,
nhưng Steve Jobs lại nhìn nhận theo cách khác. Ông cho rằng sự khác biệt này là
chìa khóa trong việc chinh phục thành công: "Đi đầu trong đổi mới chính là điểm
phân biệt giữa một người lãnh đạo và người theo sau".
Say mê công việc:
Một nhà lãnh đạo hiệu quả là người luôn khát khao làm được điều gì đó đóng góp
cho xã hội, hoặc chí ít là cho mình. Không có sự say mê, thì một nhà lãnh đạo sẽ
không thể có được những quyết định táo bạo và tâm huyết.
Theo Steve: “Hãy tìm kiếm nỗi đam mê đích thực của bạn. Hãy làm điều bạn yêu
thích và tạo sự khác biệt! Cách duy nhất để đạt đến thành công tột bậc là yêu
thích những gì bạn làm”
Tình yêu công việc đã giúp cho Jobs vượt qua khó khăn khi bị ra khỏi Apple mà
ông là đồng sáng lập khi 30 tuổi, gây dựng thành công công ty NeXT và Pixar,
rồi cùng chính tình yêu công việc đã đưa ông quay trở lại với Apple và để chúng
ta chứng kiến một sự lớn mạnh đến kinh ngạc của thương hiệu này và chứng kiến

____________________________________________________________________________
4


hàng triệu tín đồ công nghệ trên thế giới chờ đón ra mắt những sản phẩm công
nghệ mang thương hiệu Apple.
Tự tin và kiên định:
Theo các nghiên cứu về lãnh đạo trong tổ chức, tự tin và kiên định là các tố chất
được cho là cơ bản của nhà lãnh đạo. Có sự tự tin anh ta mới vượt qua được “nỗi
sợ hãi” khi đối mặt với khó khăn và sự kiên định giúp nhà lãnh đạo có lập trường
vững vàng đi đến cùng trong các quyết định của mình.
Năm 1986 sau khi rời Apple, với 10 triệu USD Jobs đã mua lại công ty đồ họa
của George Lucas khi lĩnh vực này còn rất mới mẻ, sau đổi tên thành Pixar. Năm
2006, ông bán Pixar cho Tập đoàn Walt Disney bằng bản hợp đồng giá trị 7,4 tỉ
USD và trở thành cổ đông cá nhân lớn nhất của Disney với 7% cổ phiếu, tương
đương 3 tỉ USD. Với người khác tại thời điểm Jobs đưa ra quyết định, có thể coi
dự án của ông là viển vông, tuy nhiên trực giác thiên phú cộng với sự tự tin và
kiên định của mình ông đã thành công. Pixar đã sản xuất ra những bộ phim rất
nổi tiếng và ăn khách biến Jobs trở thành tỷ phú.
Ham học hỏi:
Steve từng nói “Lúc nào cũng có một cái gì đó mới mẻ để bạn học! Trao đổi ý
kiến, học hỏi từ khách hàng, đối thủ cạnh tranh và đối tác. Nếu bạn làm việc với
một người bạn không thích, hãy học cách thích họ. Hãy khen ngợi họ và thu được
lợi ích gì đó từ họ.”

____________________________________________________________________________
5


Là người phương Tây, nhưng Jobs lại có tín ngưỡng Phật giáo, ông rất tâm đắc
với một cụm từ của nhà Phật "Beginner's mind", nghĩa là hãy học hỏi với cái tâm
thuần khiết của người mới bắt đầu, luôn khao khát tìm tòi những điều mới.
Thích ứng tốt với tình hình:
Nhờ tố chất thích ứng với tình hình, mà kể cả ngay sau khi buộc phải rời khỏi
Apple ông đã tiếp tục thành công nhất định tại công ty mới được lập ra cùng
ngành là NeXT cũng như rất thành công đối với công ty Pixar. Khi Apple gặp khó
khăn hãng quyết định mời Jobs trở về, gần như ngay lập tức ông đã đưa ra các
sách lược nhanh chóng đưa Apple phát triển đến đỉnh cao, qua đó có thể thấy
được khả năng xoay chuyển tình thế khi gặp tình huống khủng hoảng của Steve
Jobs.
Có ảnh hưởng lớn (Động cơ quyền lực): Các nghiên cứu của Howard & Bray
năm 1988, McCelland & Boyatzis năm 1982 và Stahl năm 1983 đã chỉ ra mối
quan hệ mật thiết giữa nhu cầu về quyền lực và sự thăng tiến. Tố chất này rất
quan trọng, các nhà lãnh đạo cần phải thể hiện quyền lực của mình để gây ảnh
hưởng đối với cấp dưới và đồng nghiệp. CEO Apple được biết đến như một
người luôn đòi hỏi rất cao đối với nhân viên. Ông luôn đưa ra những giới hạn cao
đặt mọi nhân viên vào tình thế phải luôn cố gắng để đạt yêu cầu cao nhất.
3. Những kỹ năng nổi bật làm nên thành công cho Steve Jobs:
Hiểu biết về công việc:
Kiến thức chuyên môn đặc biệt hữu ích đối với nhà quản lý doanh nghiệp, tầm
nhìn về sản phẩm dịch vụ mới trên thực tế là sản phẩm của hiểu biết sâu sắc về

____________________________________________________________________________
6


chuyên môn và quá trình học hỏi đúc kết kinh nghiệm. Nghiên cứu về các doanh
nhân thành công hoặc giới thiệu một sản phẩm quan trọng trong một công ty chỉ
ra rằng, kiến thức chuyên môn của họ là vùng đất màu mỡ trong đó những hạt
giống đang bắt đầu mọc rễ và đơm hoa, kết trái ra các sản phẩm mới ( Westley &
Mintzberg,1989). Ở Steve Jobs như đã nói ở phần trên, ông vừa là nhà lãnh đạo
vừa là nhà quản lý tài ba, có được như vậy một phần nhờ có kiến thức công nghệ
xuất sắc, kết hợp với kiến thức về chiến lược kinh doanh đồng thời với đúc kết
kinh nghiệm từ những thành công hay thất bại từ chính Apple, NeXT và các hãng
đối thủ khác.
Theo nghiên cứu CLL về những người quản lý “đi chệch đường”, sự khác biệt
giữa người lãnh đạo thành công và không thành công . đối với người lãnh đạo
thành công sở hữu kỹ năng và kinh nghiệm rộng lớn trên các chức năng, tình
huống khác nhau; ngược lại người có kỹ năng kỹ thuật không thôi mà yếu các kỹ
năng khác thường chỉ thành công khi ở các cấp thấp.
Steve Jobs ngoài khả năng tinh thông về công nghệ, ông còn có hiểu biết sâu rộng
về các lĩnh vực khác. Đây cũng là một trong các yếu tố giúp cho ông đạt đến
thành công:
Khả năng cảm thụ thẩm mỹ:
Điều này Jobs có được một phần nhờ năng khiếu bẩm sinh một phần nhờ sự
không ngừng học hỏi, quan sát. Sau khi bỏ học tại Reed, ông vẫn tiếp tục tham
gia dự thính các tiết dạy chữ đẹp tại đây. Chi tiết nhỏ này phần nào chứng tỏ ông
là người rất quan tâm và biết cách cảm thụ thẩm mỹ.

____________________________________________________________________________
7


Sự thành công của các sản phẩm của Apple có yếu tố quyết định đến từ quan
điểm thẩm mỹ của Jobs trong các dòng sản phẩm do hãng phát triển. Các sản
phẩm đó có thể là chưa từng xuất hiện trên thị trường hoặc đã có nhưng được
Apple định hướng theo cách nhìn mới.
Jobs luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của sự kết hợp giữa yếu tố công nghệ và
tính thẩm mỹ trong các sản phẩm hướng đến mục tiêu thu hút công chúng. Nhờ
đó, các sản phẩm của hãng như Ipod, Ipad hay Iphonne... đều được khách hàng
đón nhận nồng nhiệt mặc dù về cấu hình chưa hẳn là sản phẩm nào của hãng
cũng đã vượt được hẳn các đối thủ cạnh tranh.
Kỹ năng bán hàng:
Điểm đặc biệt lợi thế dẫn đến thành công trong kinh doanh của Steve Jobs là
năng khiếu kỹ thuật thiên tài đi cùng với kỹ năng bán hàng chuyên nghiệp. Tại
chuỗi cửa hàng bán lẻ mang phong cách độc đáo riêng của Apple người ta gần
như không thấy nhân viên thu ngân trong khi rất đông các nhân viên hướng dẫn,
kết quả là khách hàng luôn cảm thấy hài long và doanh số của hãng luôn ấn
tượng. Và một triết lý kinh doanh nổi tiếng của ông “ hãy bán ước mơ, không bán
sản phẩm” là tư duy xuyên suốt trong định hướng sản phẩm mang tính thương
mại cao của hãng. Tuy nhiên, tính cách luôn kiên định với những lý tưởng và sản
phẩm của mình khiến Steve Jobs không ít lần xung đột với đồng nghiệp và dư
luận.
Có sức thuyết phục

____________________________________________________________________________
8


Một trong các bí quyết làm nên thành công của Steve Jobs là “Hãy làm chủ thông
điệp”. Điều này rất quan trọng trong kinh doanh, vì nếu có sản phẩm ưu việt mà
không truyền tải thông tin đủ làm mọi người hứng thú với sản phẩm thì việc kinh
doanh không thể có kết quả tốt. Mới đây khi Jobs nói lời chia tay với cương vị
CEO của Apple, một trong những điều tiếc nuối của không ít người yêu thích
công nghệ là không còn được chứng kiến diễn thuyết Jobs trong các sự kiện lớn
của Apple hay các buổi ra mắt sản phẩm mới. Với khiếu bẩm sinh, ông luôn biến
màn ra mắt sản phẩm mới thành buổi triển lãm nghệ thuật.
Có kỹ năng dựa trên khái niệm:
Kỹ năng này bao gồm kỹ năng phân tích, logic, xây dựng khái niệm,tư duy quy
nạp. Nhìn chung bao gồm khả năng đánh giá, tầm nhìn xa, có trực giác, có khả
năng xác định các khái niệm phức tạp mập mờ và có giải pháp sáng tạo giải
quyết vân đề. Chính nhờ có kỹ năng dựa trên khái niệm tốt nên Jobs luôn đặt ra
tầm nhìn chiến lược cho các hãng mà ông quản lý và đã gặt hái được thành công
trên thực tế.
Việc giới thiệu các sản phẩm làm thay đổi ngành công nghệ như máy tính
Maccintosh, ông người đầu tiên nhìn thấy tiềm năng thương mại của giao diện
người dùng đồ họa điều khiển bằng chuột phổ biến trên tất cả các máy PC ngày
nay... và rất nhiều ví dụ khác nữa minh chứng cho khả năng phân tích sự kiện và
xu hướng xuất sắc ở ông.
Tính sáng tạo:

____________________________________________________________________________
9


Tính sáng tạo được đánh giá cao ở bất cứ công việc nào. Thậm chí công việc
mang tính kỹ thuật nhất cũng đòi hỏi khả năng suy nghĩ thoát ra khỏi khuôn khổ.
Mỗi vấn đề thường có nhiều cách để giải quyết, và tính sáng tạo giúp cho nhà
lãnh đạo tìm ra được những giải pháp hữu hiệu hơn trong cách giải quyết các vấn
đề trong công việc của mình. Và tính sáng tạo giúp nhà lãnh đạo có những ý
tưởng mới mang tính đột phá.
Steve Jobs là chủ sở hữu hoặc đồng sở hữu của hơn 230 bằng sáng chế được trao
giải hoặc các ứng dụng được cấp bằng sáng chế trong lĩnh vực rộng lớn của công
nghệ: máy tính, thiết bị di động, giao diện người dùng ,loa, bàn phím, bộ chuyển
năng lượng, cầu thang, móc cài, ống bọc ngoài, dây buộc và bao bì đóng gói sản
phẩm.
Giỏi phát triển nhân tài:
Người Á Đông có câu “thần thiêng nhờ bộ hạ”, điều này cũng đúng cho các tổ
chức. Nhà lãnh đạo nếu không xây dựng được đội ngũ giúp việc và trực tiếp thực
hiện thì không thể hiện thực hóa tầm nhìn và biến các ý tưởng thành sản phẩm vật
chất có chất lượng cung cấp cho xã hội.
Tại Apple có một tổ chức cấp cao gọi là "top 100", là một nhóm những nhà lãnh
đạo chiến lược của công ty. Nhóm này thường xuyên kết nạp những nhân viên
cấp dưới có kỹ năng tốt và đưa ra những ý tưởng hay. Hành động này chứng tỏ
CEO Apple rất chú trọng tới việc nuôi dưỡng và đãi ngộ nhân tài.
Giao tiếp với khách hàng:

____________________________________________________________________________
10


Jobs là một trong số rất ít CEO của các công ty lớn thường xuyên trả lời thư điện
tử của khách hàng, không chỉ khách hàng lớn mà cả khách hàng cá nhân. Đây là
phương thức giao tiếp phù hợp đối tượng khách hàng sản phẩm công nghệ, cách
trả lời ngắn gọn đi trực diện vào vấn đề trực tiếp từ ông làm hài lòng các khách
hàng, và điều quan trọng về phía hãng là thu được là thông tin sản phẩm, xu
hướng thị hiếu phục vụ cho các định hướng.
4. Kết luận:
Tố chất và kỹ năng lãnh đạo đều được định hình nên từ cả yếu tố bẩm sinh cộng
với nỗ lực học hỏi đúc rút qua trải nghiệm thực tế. Không phải nhà lãnh đạo nào
cũng hội tụ đủ các tố chất và kỹ năng cần thiết theo các lý thuyết được nghiên
cứu, tuy nhiên rõ ràng có mối quan hệ giữa các phẩm chất kỹ năng phù hợp với
hiệu quả lãnh đạo, đúng như câu nói “có bột mới gột nên hồ”. Vấn đề là làm sao
nhà lãnh đạo nhận biết và phát huy tối đa ảnh hưởng có lợi những phẩm chất
mình có và trau dồi kỹ năng cần thiết để thích ứng với các điều kiện môi trường,
tình huống cụ thể thì mới có thể đạt được hiệu quả lãnh đạo cao.
Qua đề tài này, tôi cũng không kỳ vọng và không đủ thông tin để phân tích toàn
bộ các phẩm chất kỹ năng của người được coi là biểu tượng của ngành công nghệ
thế giới, nhà lãnh đạo xuất sắc của thương hiệu hàng đầu như Apple. Tuy nhiên
qua đây cũng phần nào lý giải những gì cơ bản nhất đã làm nên thành công của
ông, và quan trọng hơn là hiểu rõ thêm về ảnh hưởng của các phẩm chất và kỹ
năng đến hiệu quả lãnh đạo và từ đó rút ra các bài học áp dụng vào thực tiễn công
tác của bản thân.

____________________________________________________________________________
11


TÀI LIỆU THAM KHẢO
• Giáo trình Lãnh đạo trong tổ chức.
• Slide bài giảng.
• http://vi.wikipedia.org/wiki/Steve_Jobs
• http://dantri.com.vn/c285/s133-512306/bai-hoc-su-nghiep-tu-steveobs.htm
• http://vnexpress.net/gl/kinh-doanh/kinh-nghiem/2011/09/lieu-nhu-stevejobs-moi-co-the-thanh-cong/
• Và một số các thông tin khác sưu tầm từ sách báo, internet.

____________________________________________________________________________
12



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×