Tải bản đầy đủ

Những tố chất và kỹ năng của người lãnh đạo thành công

NHỮNG TỐ CHẤT VÀ KỸ NĂNG CỦA NGƯỜI LÃNH ĐẠO THÀNH
CÔNG

Lãnh đạo là một chủ đề mà từ lâu đã được nhiều người quan tâm, nghiên
cứu bởi sự lôi cuốn và mức độ ảnh hưởng của nó đến cuộc sống của nhiều
người. Các nghiên cứu về nó đã đạt được một số tiến bộ nhất định nhưng
vẫn còn nhiều vấn đề chưa có câu trả lời.
Trong khuôn khổ của bài viết này, tôi không có tham vọng làm một đề tài
nghiên cứu về tố chất và kỹ năng của người lãnh đạo thành công mà chỉ
muốn đưa ra một số ý kiến cá nhân về những tố chất và kỹ năng của một nhà
lãnh đạo thành công. Tuy nhiên, trước khi đi sâu về nó thì chúng ta cần hiểu
sơ qua một số vấn đề liên quan đến lãnh đạo như định nghĩa về lãnh đạo, tố
chất và kỹ năng lãnh đạo.
1.Khái quát chung về lãnh đạo
Sau đây là một số định nghĩa về lãnh đạo mà tôi cho là khá chuẩn.
- Lãnh đạo là một quá trình chỉ đạo có ý nghĩa đối với nỗ lực của tập
thể và huy động mỗ lực sẵn sàng để đạt được mục đích
(Jacobs&Jaques, 1990, trang 281)
- Lãnh đạo là một quá trình làm cho những gì mà mọi người chung sức
làm cùng nhau trở nên có ý nghĩa nhờ đó mọi người có thể hiểu và
quyết tâm (Drath&Palus, 1994, trang 4)


1


- Lãnh đạo là khả năng của một cá nhân gây ảnh hưởng, thúc đẩy và
khuyến khích người khác cống hiến vì hiệu quả và thành công chung
của tổ chức (House et al, 1999, trang 184)
- Lãnh đạo là “một quá trình gây ảnh hưởng đối với các hoạt động của
một nhóm người có tổ chức để thực hiện một mục tiêu chung “
(Rauch & Behling)
-

“ Lãnh đạo là một quá trình chỉ đạo có ý nghĩa đối với nỗ lưc của tập
thể và huy động nỗ lực sẵn sang để đạt được mục đích (Jacobs &
Jaques )

-

Lãnh đạo “ là khả năng bước ra khỏi nền văn hoá để bắt đầu những
quy trình thay đổi mang tính cách mạng dễ được chấp nhận hơn “
(E.H.Schein)

Tóm lại, các định nghĩa về lãnh đạo mặc dù khác nhau về nhiều mặt như đối
tượng gây ảnh hưởng, mục đích của ảnh hưởng, tố chất tạo ra sự ảnh hưởng
và kết quả của những nỗ lực gây ảnh hưởng nhưng đều có điểm chung là
lãnh đạo là một quá trình trong đó sự ảnh hưởng có chủ đích được tạo ra bởi
một cá nhân đối với người khác nhằm mục đích định hướng, tổ chức và hỗ
trợ các hoạt động, các mối quan hệ trong một nhóm người hoặc một tổ chức.
Một câu hỏi nữa đặt ra là vì sao phải phát triển kỹ năng lãnh đạo?
+ Môi trường
+ Cạnh tranh
+ Vai trò con người
+ Trình độ quản lý
- Trách nhiệm của một người lãnh đạo
2


+ Đối với câp dưới
+ Đối với chỉ đạo thực hiện mục đích
+ Đối với hành động của doanh nghiệp


+ Đối với văn hoá doanh nghiệp
2.Những tố chất và kỹ năng của người lãnh đạo thành công
Khái niệm tố chất và các kỹ năng của lãnh đạo
a. Bất cứ một người lãnh đạo thành công nào cũng có những tố chất sau
đây.
- Trông đợi sự thừa nhận: Bất kể bạn đang ở vị trí nào, hãy tin rằng sẽ
có ngày bạn ngồi vào chiếc ghế quản lý. Hãy cố gắng ngay từ bây giờ
để đạt được vị trí đó và chứng tỏ cho mọi người thấy là nó xứng đáng
với bạn.
- Kiểm soát thái độ: Thành công trong kinh doanh dựa nhiều trên thái
độ, hơn là năng lực, xét về mặt tinh thần. Hãy lạc quan với chính
mình, người khác và cuộc sống
- Hoàn chỉnh tư thế: Hóp bụng, ưỡn ngực, bẻ mạnh 2 vai ra đằng sau.
Hít sâu. Bạn không chỉ trông đẹp hơn, mà còn cảm thấy tràn đầy năng
lượng, tỉnh táo và tự chủ.
- Nghĩ trước khi nói: Nghĩ nhanh, dừng lại, rồi nói một cách quả quyết.
Một ông chủ đã luyện tập tự nói chuyện với mình trước khi cất thành
lời để có thể nghe được được giọng nói và sửa đổi khi cần thiết.
- Từ tốn: Nhanh nhẩu trong lời nói, cử động, tác phong và đi đứng
khiến bạn trông bất an và hốt hoảng. Hãy học cách nói chuyện một
cách thoải mái, từ tốn và thân thiện. Không lãng phí thời gian, nhưng
3


hãy nói như thể bạn có tất cả thời gian trên thế giới này cho những
người đang lắng nghe bạn.
- Thẳng thắn: Tất cả những gì bạn viết hay nói cần phải được thực hiện
một cách thẳng thắn, giản đơn.
-

Biết kể chuyện: Mọi người sẽ hiểu bạn rõ hơn, ghi nhớ những lời
bạn nói lâu hơn và cảm thấy bạn thông minh và thú vị hơn, nếu bạn
biết sử dụng các giai thoại để làm rõ ý của mình.

- Chú ý đến phong cách: Quần áo không tạo nên người đàn ông nhưng
tạo nên sự khác biệt. Mặc các trang phục chỉnh tề, chất lượng tốt sẽ
làm bạn ra dáng ông chủ hơn. Nhưng vẻ bề ngoài vẫn không quan
trọng bằng cách bạn nhìn nhận sự việc và những gì mọi người thấy
khi nhìn vào bạn.
- Thừa nhận sai lầm: Nếu bạn không mắc một lỗi nào, tức là bạn
chẳng nỗ lực làm một việc nào.
- Không được để uy hiếp: Nếu bạn bị phê bình bất công, đừng mắc
mưu và lao vào cuộc tranh cãi. Hãy hỏi lại một cách bình tĩnh: "Vì sao
anh lại nghĩ như vậy?", "Anh nói thế nghĩa là gì?", hoặc "Dựa vào đâu
mà anh nghĩ như vậy?".
b. Kỹ năng là khả năng làm một việc gì đó theo một cách có hiệu quả.
Giống như tố chất, kỹ năng bị quy định bởi yếu tố học hỏi và di
truyền.
- Kỹ năng quản lý và lập kế hoạch: Đây là một kỹ năng không thể
thiếu của nhà lãnh đạo. Họ xây dựng tầm nhìn chiến lược cho công ty,
đồng thời cũng phải quản lý và lập kế hoạch cho các mục tiêu mà
công ty cần đạt tới. Có khả năng quản lý và lập kế hoạch, thì nhà lãnh
4


đạo mới có thể duy trì, phát triển và thay đổi được tầm nhìn chiến
lược khi cần thiết.
- Kỹ năng giao tiếp và đàm phán: Nhà lãnh đạo phải có một kỹ năng
giao tiếp tốt bằng cả văn nói và văn viết, vì điều đó sẽ bộc lộ được khả
năng nhiều mặt của bạn và có ảnh hưởng không nhỏ tới sự thành công
của công ty. Muốn thuyết phục được nhân viên tin mình, theo mình,
nhà lãnh đạo phải biết cách truyền đạt thông tin. Muốn thúc đẩy tinh
thần làm việc của nhân viên, nhà lãnh đạo phải biết cách khuyến
khích, động viên, hay muốn có các bản hợp đồng, nhà lãnh đạo cũng
phải biết cách đàm phán.
- Kỹ năng hoạch định chiến lược và kế hoạch
- Kỹ năng tổ chức
- Kỹ năng quản lý quản trị
- Kỹ năng thu thập và xử lý thông tin
- Kỹ năng xử lý và soạn thảo văn bản
- Kỹ năng giao tiếp, ứng xử và đàm phán
- Kỹ năng dùng người và sử dụng quyền lực
- Kỹ năng sư phạm
- Kỹ năng xây dựng văn hoá doanh nghiệp
- Kỹ năng khuyến khích nhân viên
Tố chất lãnh đạo hình thành từ chính những trải nghiệm cuộc sống. Câu
chuyện về cuộc sống của các nhà lãnh đạo được tin cậy cho thấy họ
chịu các tác động tích cực từ gia đình, thầy cô, bạn bè và từ cả các nhà

5


tư vấn. Rất nhiều nhà lãnh đạo cho rằng động cơ thúc đẩy họ chủ yếu
bắt nguồn từ những trải nghiệm khó khăn trong cuộc sống riêng của họ.
Các lãnh đạo nhận thấy sức mạnh của mình thông qua trải nghiệm cuộc
sống và các sự kiện mang tính chất “đột phá”. Những trải nghiệm như
vậy giúp họ hiểu được mục đích sâu xa của tố chất và năng lực lãnh đạo
của mình.
Tự nhận thức và hiểu chính bản thân mình
Tham vấn câu trả lời của 75 thành viên trong Hội đồng tư vấn của
trường kinh doanh Stanford Graduate về năng lực quan trọng nhất đối
với nhà lãnh đạo, tất cả các câu trả lời đều là: Tự nhận thức và hiểu
chính bản thân mình.
Tuy nhiên, rất nhiều nhà lãnh đạo, đặc biệt là những người mới bước
chân vào con đường sự nghiệp, thường cố gắng định vị mình trong xã
hội và chỉ bỏ ra một ít thời gian để khám phá chính bản thân mình.
Thông thường thành công này chỉ mang tính tạm thời. Khi nhiều tuổi,
họ có thể sẽ nhận ra mình đã bỏ lỡ rất nhiều điều trong cuộc sống và
nhận thấy rằng dường như mình không thể trở thành một hình mẫu mà
mình mong muốn. Hiểu và nhận thức đúng đắn được bản thân mình
trước hết cần phải dũng cảm và thành thật.
Luôn luôn khẳng định các giá trị và nguyên tắc của bạn
Các giá trị định hình nền tảng cho tố chất lãnh đạo được tin cậy bắt
nguồn từ chính niềm tin và sự nhận thức của bạn, tuy nhiên bạn sẽ
không biết được các giá trị này là gì cho đến khi nào các giá trị này
được bộc lộ qua các trải nghiệm sống. Khi sự thành công của bạn, nghề
nghiệp của bạn và thậm chí cuộc sống của bạn đang ở trong trạng thái
6


cân bằng, bạn sẽ hiểu được đâu là điều quan trọng nhất, điều gì bạn cần
hy sinh, và điều gì bạn sẵn sàng đánh đổi.
Cân bằng các động cơ bên trong và bên ngoài của bạn
Bởi vì các nhà lãnh đạo được tin cậy cần mức độ ổn định cao trong các
hành động của mình và họ luôn tìm cách giữ cân bằng trong cuộc sống,
do vậy rất quan trọng để hiểu được động cơ nào sẽ thúc đẩy họ. Có hai
loại động cơ thúc đẩy hành động – động cơ bên ngoài và động cơ bên
trong.
Các động cơ bên trong bắt nguồn từ nhận thức của họ về ý nghĩa của
cuộc sống. Họ gắn kết rất chặt chẽ những trải nghiệm về cuộc sống của
mình với cách thức định hình những trải nghiệm đó.
Tạo sự cân bằng trong cuộc sống là một điều hết sức quan trọng. Vấn
đề mấu chốt ở đây là tìm ra một sự cân bằng giữa động cơ bên ngoài, ở
đây có thể xem là các ước muốn và nỗ lực của bạn để có được sự ghi
nhận của xã hội và các động cơ bên trong, chính là "chất xúc tác" cung
cấp đầy đủ năng lượng cho hoạt động và công việc của bạn.
Xây dựng đội ngũ luôn hỗ trợ bạn
Các nhà lãnh đạo không thể nào thành công nếu chỉ có một mình, dù có
là một người rất tự tin và tài năng bạn vẫn cần phải có người hỗ trợ và
tư vấn. Không có các mối quan hệ vững chắc và những người trợ giúp,
hỗ trợ tin cậy trong việc hoạch định tương lai, bạn sẽ rất dễ mất phương
hướng.
Các nhà lãnh đạo được tin cậy luôn xây dựng quanh mình một đội ngũ
trợ giúp hiệu quả và tài năng để giúp họ trên con đường tiến tới thành

7


công. Đội ngũ này sẽ tư vấn cho họ trong các thời điểm bất ổn, trợ giúp
họ trong các thời điểm khó khăn và chúc mừng họ khi thành công.
Hài hoà trong cuộc sống
Hài hoà trong cuộc sống là một trong số những thách thức lớn nhất mà
các nhà lãnh đạo đang phải đối mặt. Để tạo lập một cuộc sống cân bằng,
bạn cần phải cần hợp nhất tất cả các thành tố cấu thành – công việc, gia
đình, cộng đồng và bạn bè – để có thể trở thành cùng một con người
trong các môi trường sống khác nhau.
Các nhà lãnh đạo được tin cậy thường có một phong thái tự tin và điềm
tĩnh. Họ không bao giờ thể hiện theo kiểu hôm nay là một người, mai
lại là người khác. Hòa nhập nhưng phải có tính nghiêm túc và kỷ luật,
đặc biệt trong thời kỳ công việc và cuộc sống căng thẳng khi đó rất dễ
bị phản ứng ngược và quay lại với các thói quen không tốt.
Lãnh đạo là một công việc cực kỳ căng thẳng và dường như không có
cách nào khác để tránh không bị căng thẳng khi mà bạn phải chịu trách
nhiệm với rất nhiều người, chịu trách nhiệm trước tổ chức, kết quả và
quản lý cả những điều bất ổn trong môi trường.
Địa vị và chức vụ của bạn càng cao, có thể bạn càng có nhiều tự do để
kiểm soát chính công việc của mình tuy nhiên bạn có thể kiểm soát nó
ra sao để duy trì cân bằng trong cuộc sống và công việc.
Trao quyền cho cấp dưới
Các nhà lãnh đạo được tin cậy nhận ra rằng tố chất lãnh đạo không chỉ
là thành công của bản thân họ mà còn có sự đóng góp của đội ngũ trung
thành với họ. Họ biết rõ rằng chìa khóa thành công của tổ chức là trao
quyền lãnh đạo cho tất cả các cấp, bao gồm cả những người không liên
8


quan trực tiếp. Là một lãnh đạo được tin cậy, họ không chỉ khơi dậy
niềm cảm hứng cho những người xung quanh mà còn trao quyền cho
các cá nhân để từng bước tham gia vào con đường lãnh đạo.
Thành công của một nhà lãnh đạo được tin cậy giúp họ thu hút những
nhân tài đến với mình và sắp xếp phân bổ nhân viên cho các mục tiêu
cụ thể. Đối với các nhà lãnh đạo được tin cậy, không một thành tích cá
nhân nào có thể sánh bằng việc dẫn dắt một tập thể cùng đạt được một
mục tiêu giá trị.
3. Khẳng định tố chất kỹ năng nào đối với người lãnh đạo thành công
(lãnh đạo hiệu quả)
Trong nghiên cứu phân tích ở trên, giả sử rằng chúng ta cộng dồn tất
cả phẩm chất nghiên cứu để gắn vào một con người thì điều này sẽ cho phép
tạo ra được một mẫu người lãnh đạo lý tưởng, nhưng trong thực tế không
bao giờ có được như vậy. Do đó để đạt được người lãnh đạo thành công
chúng ta nêu ra một số vấn đề cơ bản trong tố chất và kỹ năng bởi tuỳ theo
tính chất của tập thể được giao, lãnh đạo hay tuỳ tính chất của ông chủ đối
với nhân viên mà đề ra những phẩm chất cho phù hợp. Tuy nhiên, người
lãnh đạo thực sự ít nhất phải thoả mãn được 3 yêu cầu cơ bản sau:
- Phẩm chất chính trị tư tưởng: những phẩm chất này thể hiện tập
trung trong quan điểm quản lý của họ như họ cố gắng đạt lợi ích xã hội lên
hàng đầu kết hợp với lợi ích doanh nghiệp, cá nhân. Người lãnh đạo quản lý
phải có thái độ khách quan, công bằng đối với mọi nhân viên dưới quyền,
chân thành với mọi người, khiêm tốn giản dị, có sáng kiến và sáng tạo, thực
hiện nói đi đôi với làm, phải giữ được chữ tín.
- Năng lực: Nhanh trí, có kinh nghiệm trong công việc, cởi mở, có óc
suy xét sâu, tích cực hoạt động, có sáng kiến, có tính kiên trì, tính tổ chức,
9


tính tự lập, có sự nhạy cảm cao, khéo léo ứng xử, có đầu óc thực tế, có khả
năng lan truyền nghị lực và khơi dậy ở người khác tính tích cực.
- Những phẩm chất trí tuệ cơ bản như tính năng động của trí tuệ, như
sự linh hoạt, nhạy cảm với cái mới, tinh thần tự phê phán, có bề rộng và độ
sâu về trí tuệ, có kĩ năng khai thác tri thức của nhiều người.
Vì vậy, người lãnh đạo hiệu quả phải là người:
- Biết làm việc với tập thể dưới quyền
- Chú ý ngay từ khâu tuyển dụng nhân viên
- Phải biết đánh giá, nghiên cứu và kiểm tra cấp dưới
- Phải tổ chức phân công lao động việc làm hợp lý
- Phải đào tạo, huấn luyện, giáo dục nhân viên
- Phải chuẩn bị tốt những cán bộ quản lý dưới quyền
- Phải biết làm việc tốt với lãnh đạo cao hơn và bên ngoài
- Phải biết thuyết phục tập thể và cá nhân bằng lời nói và việc làm của
mình
- Phải đánh giá khen thưởng đúng người đúng việc
4. Kết luận:
Phẩm chất lý tưởng của các ông chủ, nhà lãnh đạo nổi tiếng luôn là
tấm gương sáng cho các thế hệ doanh nhân noi theo trong quá trình
phấn đấu thực hiện các khát vọng của mỗi người, mỗi gia tộc, hay cả
tập thể con người trong quá hội nhập kinh tế quốc tế. Với mong muốn
tìm hiểu kỹ các phẩm chất của các ông chủ, nhà lãnh đạo để trước hết
rút ra bài học kinh nghiệm cho bản thân, rèn luyện và dìu dắt các thế
hệ tiếp theo trong gia tộc, ngoài ra còn nhằm mục đích góp phần để
10


mọi người con Lạc, cháu Hồng có thể học hỏi các doanh nhân, các
ông chủ nhằm mục đích đưa nền kinh tế quốc gia lên tầm cao mới,
khẳng định cái tâm, cái tầm của người Việt, doanh nhân Việt. Tôi
mong rằng, các phẩm chất quý báu này cũng như các tấm gương của
các ông chủ, nhà lãnh đạo tài ba khác trên khắp thế giới có thể tạo ra
cho các thế hệ thanh niên tương lai gặt hái được nhiều thành công hơn
nữa./.
Tài liệu tham khảo:

a. Lãnh đạo trong tổ chức (Global Advanced MBA)
b. Các trang web và internet
c. Nghệ thuật lãnh đạo trong thế kỷ mới ( Nguyễn Bá Cao)
d. Tâm lý học quản lý dành cho người lãnh đạo ( PGS.TS Nguyễn Bá
Dương)
e. Tài năng của người lãnh đạo, lãnh đạo và quản lý trong thế giới phẳng

11


12



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×