Tải bản đầy đủ

502 dịch học ngũ linh cao từ linh phan 4

474 Ch 5. Dich tr,Ibdn nghia

vh

li

ngudi ho dOng tOng, c6 th6 beo

tu che sg s6ng cria minh, thi ch[c bi va, cho

nOu kh6ng

ong 6y

6p

h gin s6t v6i vua Try,

gil

nOn


c6ch 16, di l)rm dfia 6, c6 ttr6i bi hai. Tuy lh che

sqf s6ng, nhrrrrg bOn

trong

vin gifi chinh tl4o, d6 li

"trong c6 npn md chinh drrqc chi minh", vi vQy m6i gqi l)l
nh0n

vi

s6ng. Nhu 6ng Co Tir c6 th6 bao lh trinh vOy. B6i

5 1)r h4ng 0m nhu, cho

nOn

rln ring: "Loi vd chinh

ngtria th nOn chinh bdn nhu 6ng Co Tfr vay. Niiu

hio

bdn",

6y dgo vua

lIm vua c6 khi n6n trf ngAm
t6i, thi cfing b6n ngoii che t6i s{ s6ng, b6n trong gifi cho
chi f chinh.Iinh.
mh n6i, nghia cfing nhu thi5. Ke

Dqng fir$ng

:lH:r"tr6nhnan
. *U gap tri ki.
+



Ti6u nhin
Gia dinh c6 hoan nan.

Hio

6

"Bfft minh di, sd ding vu thi6n, hQu nhQp vu dia"
phdi ld

u 6m

mi

den

i;i

aan

et

Hho 6 6 vi: ch6t qu6,
cuQc "s6ng

xa, sU s6ng

tim. V5n

dau",

tli

mOt

cing

(Chiny

tdi rii chi cin syp xubng naa thbi).

li chri srr "s6ng dau" lai th trOn nh6t
ch6 r6t cao. d ch6 ret cao, v5n

nOn soi

bi tlau hai, cho nOn kh6ng s6ng mh l3i

ti6i

6 ch6 cao, sqf s6ng n€n tdi ndt xa, nay b! tlau h4i


36. Dia h6a Minh

di

475

mi ttii t5m. Hho tren 6 ch6t quT Minh di,l?16 ch6t tn| xnan
Am,6y lh s6ng ilau d6n tQt bQc.

Dqng tddng

+

D3i nhin

.
"
+

Bi shi 16 lriy la, qu& tr6ch).
N6i chim.

Ti6u nhffn

.
.

Tru6c d6 sau kh6.
Gih quin k6m thq.


476 Ch 5. Dich

37.

tr,I

bin nghia

PHONGH6A CU NHAN

(Thrrgng Tbn,Hq,Ly)

-9

II
II
-

fr

Cdch

-

"Quin thfi tin chi"

(Xum hop dqi gia dinh cdc chi phdi).

Qu6n ruy6n cai quin.

Dich tqf
C6 hinh uqng c0a cO g6i bsng 6 dau, chnn 6 d6.

Tugng
"Phong tqf hoi *odt"

(Gi6 til trong

lin mi ra).

Nghia
Ngudi nhi, dpo nhh (tinh cha con, nghia vg chdng): "gia nQi
chi nhdn".
Trflt

t* luin lf', ph6p tic, gia quy, cudng thrrdng dao 1i'.

Lh ngudi con g6i (c6 quan h0 v6i ngudi xem).

Ngudi con g6i t6c

dli hoi thua, khudn mfit tr6i xoan, rlng

kh6nh, d6ng dong d6ng cao, nhg nhi.urg, chin di,i, c6 th6 c6
v6t sgo 6 du6i mit.


37. ?.hong h6a Gia

nhin 47

r r IOn la tOC mUa

Ly khu6n m{t
l,a^
=c6 cln c(1, cd s6, nguy6n nhdn, c6 nguyOn do (khOng
C6 gOc,
c6ltta llm sao c6 kh6i), vi vQy blo: "Phong tU hoa xu5t" trlc
sU viQc t& nQi b0 mh ra. M6t doin k6t. Th6t tho6t th6ng tin
nOi b0 hodc nguyOn nh0n xu5t ph6t td nOi bO.

m6t

cip,

dttgc

qu| Gia nhAn: ngudi gi6p

ryi

dq: Nhi

viOc ldy, b4n trai

ngudi girip viQc 6y).
Khi5i u, ung nhot (Ly ldn6ng trong , Tbnld. gal).

Ddng Goi d6ng), dpi ddng (nghdo), xum hop, hgp hlmh gia
dinh (mdu thu6n, khOng ddng ldng, kh6ng nh6t tri).
Gia nhdn dQng hio 2 (thuQc qu6 NOi): hqp dal gia dinh.

Gia nhAn dQng hho 4, 5, 6 (thuQc qu6 Ngopi): di v6i ngudi
con g6i.

Ldt qu&
"

Gia nhin lqi nrl trinh"

Dgo ngrldi

nhi

(N gudi trong nhd, dan b d trinh chinh thi lqi).

lo.i & con g6i chinh, con g6i chinh thi dpo

chinh. 0i, vg ra

v-dJ

ch6ng ra ch6ng thi tl4o

gii

chinh, thi

nhi

nhi mdi chinh,

li

vi chinh h c6i thdn chinh tlinh,
chinh, con gdi chinh thi chdc con

nay chi n6i con g6ri chinh,

con

nhi

trai cfing chinh.

Hio 1
"Nhin hfiu gia, h5i vong"
nliitilid.

(Phing

til khi c6 0 nhd thi khbng

c6 gi phrti


478 Ch 5. Dich

tr,I

bin nghia

nhi. "Nhin" lh ngdn ngila ph6p t5c vQy. Tr!
tr} ldc mdi c6 nhi, bi6t 6y ph6p tfc ngln ngtYa, thi khdng
a6n n5i phii In nin. Tr! nhi trlc li tri c6c ngrrdi nhi, n6u
kh6ng ngdn ngira bhng ph6p tic thi tinh ngudi ph6ng phi6m,
it 06, phli c6 sqI In n6n, mdt ttlt tqf ngtfdt l6n ngudi nh6,
lo4n srf phfln biQt con trai con g6i, h4i fln ngliia, h4i lufln
tf, kh6ng thi6u tlibu gi. ni6t t6y ph6p t:ic ngin ngrla trl
tliu, thi kh6ng c6 nhfirrg s{ dy, cho nOn li "in n6n mat".
Hio duong 1)r tii ctrng s6ng, tfc 1)r k6 ng[n ngila drrgc nhi.
Ching n6i ring: "Kh6ng [n n5n" lh vi kh6ng c6 ph6p tic thi

Hbo 1 li dhu tl4o

dt c6 sg

[n n[n, vi bi6t ng[n ngta, cho nOn n6 m6t.

DBng ttlghg

.

:TH

nnim c6i viQc quan trens, drrong

quan trong thi ho6 nhin.

.
+

Thibingnh6.

Ti6u nhin

Lo toan drlgc viOc, thhnh gia th6t, tdng ni
trq tri, ngudi gih k6m thq.

Hio 2
"Vd du to+i, t+i trung qui, trinh c6t"

lchingldmdugcviQc gi0

ry thi chinh ding md tbt).
Ngudi ta 6 trong ch6 xudng thit cha con, phin nhiOu d6
thing li, da 5n crr6p nghia, chi nhfrng ngudi crfdng quy6t ttri
ngoii mi nAn, chil n7i


37. Phong h6a Gia nhdn 479

mdi c6 ttr6 ttrong qu| Gia nhdn, dai d6 l6y sU cfing ldm hay, nhu hho 1,

hio 3, hho 6 d6 vQy. Hho 2 l5y thi dm nhu mir 6 ng6i mdm, li
k6 kh6ng bi6t tri nhi, cho nOn "kh6ng drr{c thoA", ngtria
li ching lim dibu gi mi n6n. Oi 6y tni anh hring, cdn c6

khi tldm au6i tintr 6i mi kh6ng m6 tg gi6 hu6ng chi
ngrfdi nhu nhrtgc c6 ttrdng drt{c tinh cria vg con ching?
Nhu

tii hho 2, niSu lh dao dhn be thi lh chinh dtogr l6y drlc

miim thufln, E ch6 trung chinh, lh dgo dln bh vQy, cho nOn 6
trong chri viQc [n udng, thi

duo. c

chinh d6ng mh ti5t. D]rn bh

li

ngudi & trong chri viQc dn u5ng, cho nOn n6i ring "trung
qui".
DqnS ttrglg

.

:Hif.s
.

+

3

Hio

Du-d.

udns

duo.

c vinh rQc.

c hgc b6ng hay

vio

nOi tr6.

Ti6u nhin

'

Thrurh gia'

tii v.t tlng b.i'

"Gia nh6n hqc hgc, triii tp c6t, phg trt hy hy, chung lQn"
(N gudi trong nhd nem nbp, tuy c6

nh n|n nhung tbt, vq con

hon hhn, ch6t

phii

,
hb then).

Hai chfr "h4c h3c" chrla rO ngtria ra sao, nhtrng ldy ngtria vh !'
dm md xem, thi n6 gi6ng chfr "ngao ngao" (nghia ld lao xao)


480 Ch 5. Djch tr/bin nghia

[i

!'kip ngit, b6 buQc. Hio 3 drrong 6 trOn qu6 trong,
lir k6 chfi tri bOn trong. L6y chdt dudng, 6 ch5 cudng mi
vh

c6

kh6ng trung,

li

k6 tuy

drro.

c ch5 chinh mh qu6 vd cuong vQy.

tr! b0n trong, qu6 cddng thi h4i vb nghi0m ng{t, cho
nOn ngrldi nhi nem n6p. Nhung tri nhi qu6 nghiOm, kh6ng
th6 khong thuong t6n, cho nOn 6t phli in nin vd sg nghiOm
ViQc

ngat. B6i vi xrrdng thit cin phli ding dm nhidu hon, nOn m6i

ln

phii 5n n[n vi: sU nghiOm ng{t, chua duqc mgc
trung cria sU khoan h6ng vh sr/ nghiOm, nhung mi tlgo nhi td
n5n. Tuy

sU fi5t l}rnh

ctia gia tlinh.

thi sau ch6t, phli

di5n thgn tiiSc.

chinh, ldng ngudi kinh sg, cdn th
Ni5u nhu vO con hdn h6n,

h

d6i

chfr "nem n6p" mI n6i, y n6i n6u bi l6i ve sg ph6ng t(rng,

thi

Trong qu&

niy

nguyOn kh6ng c6 tugng "hdn h6n", d6

ring th6i qu6 vii s1t nghiOm ng[t. "Hon h6n" nghia th vui cudi
kh6ng c6 tidt dO, tU minh b6ng d6, kh6ng c6 ti}t dQ, thi sau
ch6t di5n phli h6ng nhh, d6ng then tii5c vQy. B6i vi, nghiGm

vin c6 t6n h?i, nhmrg n6u
ph6p f5c $p ilugc, luin lf chinh drfgc, thi h 6n ngtiia 6
tI6. N6u cit hon hdn khdng c6 ti6t tIQ,6y h ph6p t:ic b6i tI6
mi h6ng, lunn lf b6t d6 mi loqn, lim sao mi gifl ilu{c
nhi? Hon h6n qu6 thQm, thi sE hung d6n h4i nhi, chi n6i:
c.in th6i qu6, tuy vb nhin tinh,

"Thgn ti6c"

li

vi thgn tii5c qu6 d5i thi phii

chua vOi n6i hung.

Dqng tusrg

di5n hung, cho nOn


.
t

Ti6n thri binh thudng.

Ti0u nhffn

.

N&a milng nfta lo, phdng dam mO.

Hio 4
"Phri gia tlgi cAt"

lThinhdqt

giiuc| riitti;4.

Hio im 6y th6 nhfn thufln mi 6 ng6i b6n, H
chinh. O duo.c ngdi chinh

li

duo.c ng6i

nghia 6 yOn, nhdn thugn vb

cong yigt mri lgi noi theo chinh tl4o, dy

giiu cfia minh,

h kA gifr drfs srf
circh6 nhi gifrdrrp sqf giiu, thi Ii d?i c:it.

Dgng trr{ng

.
:-:;?fnongiiu

.
+

Dud.c ban thu6ng.

Ti6u nh6n

.il##hrhinnhin
Hio 5
"Vrfdng e6ch hftr gia, v$t Wdt,
khing

cb

cit"

(Vua gi6i til vQc tri gin,

giphdito, t64.

Hio 5 duong
6 ch5 t6n mi

li con trai 6 ngoii, ch6t crlng mi 6 ng6i duong,
duo.c trung chinh, kE rnrg cfra

n6lpi chinh

thuQn


482 Ch 5. Dich tt/ bin nghia

6 trong, 6y lh ngrfdi tri nhi tl6n chinh, tl6n kh6o. "Vtrdng
c6ch hfru gia" li gi? Hdo 5 1)r ng6i vua, cho nOn l6y vua mi

li

cing tQt vC dao t4 nhi. Oi,
dao t<6 llm vua, sr?a minh a6 t4 nhi, nhi chinh mi thi6n
h? t4, ti xua, chc ddng thenh vudrg, chrla c6 ngrrdi nho

n6i, "c6ch" ngtiia lh

diSn,

trlc

ching 6y srl chinh minh chinh nhi lirn g5c, cho

nOn

crii tl4o

thi6n @ tri. ThiS h
ch6 1o mh t6t. Hho 5 chinh minh & ngoii, hho 2 tri nhi 6

nhi

c6

rI5 tl6n, thi kh6ng lo nhgc

mi

trong, trong ngohi cing dfrc v6i nhau, c6 th6 gqi

1]r

"d6n"

viy.

D,Ing ttr$U

.:H#"
.
+

'
Hio

Thinh danh.

,
Ti0u nhffn
GIP qu!'nhdn'

6

"Hfiu phu uy nhrr,
qui

sE

chun

g cilt" (C6 l6ng chi thdnh, uy nghiAm, kAt

tl;|.

Ct6t cria qu6 t(tc lh d4o nhi nOn rdi, cho nOn m6i n6i cho
cing clrc v0 c6i glic cfia sU tri nhi. C6{ dao td nhi kh6ng
chi thinh thi khdng tn5 a,rp. Cho n€n,6t pnAi trong l6ng
c6 thlc tin, thi mdt c6 ttr6 ttnrdng

lim

thiQn.

liu mi

mqi ngrdi tqr hoi


37. Phong h6a Gia nhdn 483

Kh6ng bdi ldng chi thhnh, thi chinh minh cfrng kh6ng gifr
duqc thudng thrrdng, hut5ng chi cdn mudn sai khi;5n k6 kh6c?

Cho nOn viQc td

nhi 6y

c6 dirc dn

lim g5c. ViQc tri nhA, 6

ch5 vg con tin yOu, hidn tr) qu6 thi khOng nghiOm, 0n nhii:u

thi 6p m6t nghia, cho nOn c6i lo cfra gia tlinh thudng thrtdng
6 ch6
16n

16

mdt

ph6p kh6ng dir, sinh ra
vG

t6

bi6ng, khinh ldn. Ngudi

t6n nghiOm, k& nh6 qu0n s{kinh thuQn, th6 mi

trong nhi kh6ng lo4n thQt chrfa trlng c6. Cho nOn ft c6 oai

thi sau ch6t m6i t6t. Ch6t viQc gifr nhi, ctit 6 hai
didu "c6 tin", "dudng oai nghi0m" mi th6i, nOn n6i ch6t qu6.
nghiOm,

D,Ing tusrg

+

Dqi nhin

.
.
+

Vi

cao quybn trgng.

Ti6n thir thenh danh.

Ti6u nhin

.
.

Kinhdoanh dicy.
Nfr mang

li ngrrdi d(rc phq.


484 Ch 5. Dich ttJ bin nghia

3s.HdATI4cHKIruE
(Thugng Ly,H?Dodi)

II
-II
-

C6ch

"Thdi c6ng b6t ngQ" (Ttch Ii

o

A
Vgng chua ggp thdi, di chu bdng tudi

cduthing. Ckn gqp thdi, ckndAnthdivQn).

Dodilitibn vhng (viurg trao d6i kh6ng phii vhng t6n trfr), f,y
th Hol di5t chiy vi,ng ra nrr6c: ttr-d. ng cfia kinh doanh bu6n
b6n dang 6 giai dogn thua thiQt, hao t6n.

Ttrglg
Thdqng hoi h4 tr4ch" (Lita&trAn,dim0du6i).

Li

tugng ctra s1t ma qu6.i (ldn tinh ch6y s6ng tr6n mflt dim,

ma troi).

Ngtiia

li

KhuA le b6i Grrng), lh phfur btii (quay lrrng l3i v6i nhau),
trai ngdd.c nhau, khic nhau. (N6u thlmh lQp cOng ty xem

li

&tgc qu| KhuA ld kh6ng du-d.c, xem hOn nh0n chua cu6i thi
quay ltrng [i v6i nhau, ffil6y nhau thi cfi nhau su6t. Tuqng
cira qu6.le hai nfr trong mQt nhh: Dodi Ly, c6 mQt ngrrdi din


38. H6atrgch Khu6 485

6ng Khdm).
Que Tnut--,ng

= cria qu6 u6 -Khdm
KhuA h=sU nhim t6n (tr6ng gi ho6 quiSc) h khi vfln chtra hanh
th6ng, trrgng cfia con sti bu (3 ngudi, 3 nIm hoflc 3 th6ng...
m6i drro.c).

LI

ti6u hanh th6ng, lh trit cho ti6u sU, le dgm ng6. (D4m ng6

thi tri* Ly lit mim qui, Dodi ld c6 g6i dQi mdm. Crr6i xin
kh6ng

dtto. c.

Sao Khu0 r5t s6ng nhttng chi mOt l(rc s6ng ho[c

t6i).
KhuA h,l-oi ban

diu mh lia vb sau (tii:n c6t hflu hung). Ban

dhu bao gid cfing t5t, nhu l6c b6 hai nfr 6 chung mQt nhh, 16n

l€n 6y chdng ai vO nhh dy,

.:
cing g6c md xa nhau ra.

y chikh6c nhau nOn lia vfly, lia li

Ldi qu6
"Khu0, fi6u

s{ cilt" (SuAKhuavipcnhithitiil.

QuZ KhuA lh

thi sai tr6i lia tan, ching phii dso trit. ffi

tli

qu6

niy, tuy 6 thi lia mh viQc nh6 thi tl5t.

Hio

1

"H6i vong, tfungmfr, v$t tryc, trf phgc, ki6n 6c nhfln, vd
cfrrt" (Duttg hlii fibc, *it nglto ding tim, ty nb khdc vi, gqp k0 6c chb lQ v0
khilng uamdi trdnh duqc

khiil6il.

lia vfly. d thi lia
6 du6i, dri bi6t lh c6 [n ndn;

Hlo drrong 6 diu qu6, th l6c diu cria
c6ch, n6 l5y ch6t drrong mh dQng

cuQc


486 Ch 5. Dich

t{ bin

nghia

s6

di duqc rg m6t dn niri d6, lh vi c6 hho 4 drrong 6 trOn, cfrng

vi

duong c(rng

lia c6ch, khOng k6 cing v6i, tg nhiOn cirng
lohi h-op nhau; cing 1) hlo duong v5n kh6ng phli lh fng
nhau, vi 6 cuQc lia cho nOn hgp nhau; tr6n drl6l cing nhau,
cho n0n c6 tn6 *dt rg 5n nin. 6 qu\ Khua, c6c hlo ddu c6
trng. Oi, hgp thi c6 lia, v6n di kh6c nhau, thi cdn lia gi? Chi
c6 hho 1 vh hio 4 tuy kh6ng phli lh rnrg nhau mh cr)ng dfic
cing nhau, cho nOn gip nhau. NgUu li vflt d6 di, duong li vOt
di lOn, lia tan trd trgi, kh6ng k6 cing v6i, thi kh6ng di duqc,

th6lI m6t ngya; hho 4 d6 hgp v6i n6, thi lh di dtl-d.c, th6le

chd

du6i theo mi ngtra tU nhiOn tai duqc. Ngudi 6c lh k6 tr6i kh6c

v6i minh, "th6y" ln gap nhau. Trong thi lia, tuy li k6 cing
dfrc cing nhau, nhung hang ti6u nhdn, tr6i khdc r6t nhidu ntiu
ditt b6 d(n chfng, ching nhfrng dem hi5t thiOn ha d6 thi nhau
v6i ddng qu0n tfi u? Nhu this thi *6t cdi nghia bao dung,
rQng rii, li e6ch dem sqf hung t5i a6n v{y, diu l4i c6 th6
hod k6 ndt ttrign mi khi5n n6 h-o-p v6i minh? Cho nOn it
th6y ngtrdi 6c thi kh6ng c6 l6i. E6ng th6nh vudng ddi xua, s6

di hoi drrgc k6.gian hung lim ngrldi lddng thiQn, A6i arrgc
k6 crirr tlich lim tdi din, h b6i khdng tuyQt v6i chdng.
DUng

ttl{ttg

+ DSinhin

.

DrJdc phqc ch(rc

phuc hOi.

.

Ti6n thfr tric tr6.

c[, ho[c bi giang thi duqc

l
:

I

l


38. H6a trach Khu0 487

.

:tTJ;:}r,,*
.

Hio

drrsc, tru6c giin sau rdnh.

Db phdng hao t5n lgc s[rc

vi

1o

l6ng.

2

"NgQ chri vu h?ng, v6 cfiu" (Gqpchit&ngoh\mkhbnsl\il.

HIo 2 v6i hho 5 chinh ung v6i nhau, 6y 1)r cing nhau. Nhung
6 trong thi lia trii, cii d4o "dm duong tlng nhau" d6 suy, mlr
y "cudng nhu tr6i nhau" drrong thing (k6 hqc Kinh Dich nOn
ghi ch5 d6, thi bitit s{ bi6n th6ng) cho nOn hho 2 h}ro 5 tuy lh
chinh fng, cfrng phii uf khfc d6 tim nhau. Hho 2 16y dfic
cudng trung 3 du6i, phia trOn (rng nhau v6i 6ng vua 5 am,
tlgo h{p vdl nhau thi chi thrfc hiQn, c6 ttr6 lim nOn c6ng
viQc vrf{t qua cuQc lia. M}r 6 thi lia cdch, su giao tphii bbn ch[t, hio 2 ndn u!' khic ciu cho gip nhau, mong
cho drrgc ho. p, cho nOn n6i rihg: "G[p chri 6 ng6", it phli hgp
nhau m6i khOng c6 l6i; vua tOi lia c6ch thi 16i 16n dm. NgO
lh c6i dudng u!' khfc (cong queo), gap l)r hQi hqp, nOn u!
khdc tim nhau, hgn dtr-oc hQi ngQ O6 tro.p v6i nhau. Ggi lh riy
khfc, ngtria lh dring cdch kh6o 16o, uy6n chuy6n dtla t6i,
khi6n cho h{p nhau mi th6i, kh6ng phl,i uin minh hay uin
dgo ddu.

Dgng

hr$g

-

llrl

"t,

chfi, s6 duo.c th6ng chuy6n. Duqc

tuy6n chgn vh ti6n l6n.


488 Ch 5. Dlch tf; bln nghia

+

Ti6u nhfln

.

Kinhdoanh

dicy.

Hio 3
"Ki6n drt' du$, k) ngrnr ctr6, t<) nhin thiGn th6 ti, vd sd
hfitr chung"

ghhy xe kbo tftn, con bd bi cin, nguli

ndy nhu b!

xdmmfit,

x\o mrti, mbi diucdchtr& sauhodhqp).

Ke am nhu trong thdi binh cbn kh6ng dfi srlc trl

lip, huiSng

chi gifra hic lia tan. Hlo 3 6 vio kholurg gifra hai hho cuong,
d6

h a kh6ng tlrrgc ch5 y6n 6n, sg bi dn

6p ca *16 Ui6t

chic. Hho 3 vi chinh,l,rg 6 trOn, mu6n ti6n hn a6 nqp ctri
v6i hio 6, mh h}o 4 ng[n 6 dhng tru6c, h]ro 2 lOi 6 ding sau,
xe trdu fa O6 A6 di, xe k6o trlc h l0i & dhng sau, trdu kim trlc
lI ngdn 6 tling tru6c. d Oiing sau thi chi c6 co k6o mi th6i,
ctrin Ohng ru6c lh c6ri mi k6 tii5n lOn phi{ c5 x6ng v}o, cho
n€n hai mn Oi dau & tr0n, n6 bi hho 4lhm dau vQy. "ThiOn" lh
ggt diu, "ti" lh x6o mfri, hho 3 di theo chinh rrng mi bi hho 4
ng[n cln, hho 3 tuy 0m nhu, nhung E ch5 cfng mi chi tlinh
di, cho n0n n6 cii ti6r, l0n tl6.,x6ng vio, vi vQy mft bi tlau.
Gqt diu l4i x6o mfri, !' n6i hai lin bi thuong. Hho 3 kh6ng
hgp v6i hho 2 vh hho 4, trong thi lia kh6ng c6 nghia hgp d6 th
thich hgp v6i d3o 6 ch5 ctfdng, gifitlrrong chinh vfly. N6 v6i
kB chinh frng, thi lia d6n cing tQt, c6 16 lai hqp, l6c tru6c bi
hai h}o drrong l)rm 6ch tic, dy lh khOng diu; ltic rur, 6t d,rg"
hdo nhau,5y

Dqng tdglrg

Dr

c6 ch6t.


38. H6atrqch KhuO 489

.

:Hl*
.

+

kE xu nfnh ngrn brr6c.

Bi,i thi bi b6lgi,

lai.

-;hinh

thuong

Ti6u nhdn

: ;Ili,T lIHio

drro.c x6t

4

"Khu0 c6 ngQ nguyGn phu, giao phu,
thdi khuA, nguy, gfrp bqn cutbm

dic

IQ, vO

cfrIr"

(Cb don 0

khbng hr),

Hho 4 duong duong thi lia, 6 kh6ng phii ch5 yOn 6n, khdng

mi lai xen vlo gita hai hio dm, 6y h k6 lia
c6ch, c6i cft; l6y dttc duong cudng, drrong thdi lia c6ch,
dtrng c6i cft kh6ng k6 cring v(fi, it phii theo khi lqi tim

c6 kE rlng v6i,

nhau a6 frqp nhau, vi vQy m6t g{p b4n c[. Ban cfr 1]r lrrong

lia, c6 th6 cing dirc v6i n6 mi
Drm m6t diOu [n ndn cira s1t lia, 6y h k6 xr] thdi lia r6t kh6o
cho nOn k6 U Uan cfr, cfrng nhu n6i thiOn si vfly. Hdo4 thi qu6
thiQn, hho 1 drrong 6

diu

cuQc

ch5 gifia, 1I lia d6 t0, khOng drrgc hay nhrr hho 1. Hho 4 v6i

hio

1 deu l6y ch6t drrong 6 du6i m6t qu6, dfing vho ng6i rrng

nhau, drt'dng thdi

lia trdi, tlbu kh6ng c6 kE rlng viQn, tg

cing drlc phii thf,n nhau, n6n mdi gip gd. Cring
tlfc g{p nhau, it ptrii tlem l6ng chi thinh mi & v6i nhau,
nhiOn

"tin lan" ngtria

6 tren

li ai ndy dOu c6 thlLnh tin vQy. Hai hho duong

vi drr6i 6y lbng chi thhnh hgp nhau, thdi nho mi

kh6ng

  • dud. c?

    Cho n6n


    490 Ch 5. Dich tr/ bin nghia

    dt 6 ch5 nguy

    hi6m mh khOng c6 l5i. Drrong thdi lia, 6

    trgi gifra hai hbo dm tfic li E kh6ng tl6ng ng6i, nguy
    l5i, vi gip b+n cfr mi tin nhau, cho nOri kh6ng l6i.

    ro

    vi

    c6

    Dgng tu$tg

    .:T::i,,.'",
    .

    .

    DrI-d. c

    c6p tren biOt dOn.

    D

    :T#ilan

    ,nann, kh6i nguy d6n an, muu

    tinh tnr6c nghich sau thuQn.

    Hio

    5

    "H5i vong, qoy6t t6ng

    phQ

    phu, v6ng,

    hi cfitr" (Khbng phdi

    hbi h\n, ngudi cing phe cin vdo da minh, fiAn di khbng

    t\il.

    Hho 0m l6y chdt 6m nhu, duong thdi lia cdch, mh 6 ng6i t6n

    dri bitlt lh c6

    in

    ndn. Nhtrng me 6 du6i c6

    hio 2 duong

    li

    ngudi hidn duong cudng, &rg nhau v6l n6, girip tld cho n6,
    cho nOn dugc

    "In

    n5n m6t". Cing phe lh bd ph6i n6, chi vd

    h cin g{m da thft
    n6 mh vlo sdu vQy; trong thi lia, n6u kh6ng vio siu thi hd
    2 duong chinh tnrg v6i n6. "Cf,n da" nghia
    c6 tn6 hqp nhau. Hho 5 tuy

    1)r

    dm nhu, hio 2 girip n6

    ilqo drfdng cddng mi vio dugc siu thi c6 th6 ali
    phric,l4i cdn t6i t6i gi nrla?
    Dqng ttfstg

    +

    DqinhAn

    bing

    mi

    c6


    38. H6atrach Khu0 491

    .

    : 3I::[T;::*gra.
    :'

    Hio

    #il*;t

    ;::ffi:,TJi::.T,',1,,

    hinh thuonr,

    nu*

    s1r

    rdc r6i.

    6

    "KhuG c6 ki6n thi phU ad,

    tii quf nh6t xa, ti6n tnfdng

    chi

    hii, t 4o tho6t chi h6, phi kh6u, h6n cdu; ving, ngQ vfi f5c

    cilf' (A thdi khuA cb dQc, thiy con lgn dQi bin, chb qul trong xe, til6c
    giuong cung, sau hq xubng, kh6ng phii girtc md li ngudi *ol;n f\t hin, ti\n
    l\n grtpmrn, tlifi.

    Hho 6 6 ch6t qu6, lh lia tQt bQc; duong crrng 6 trOn lb crrng tQt
    b?c; 6 trOn th6 Ly,ld ding sy siurg tQt bQc: lia rl6n cring cgc

    thi trdi I5i kh6 hqp; cfng tl6n cring ctfc thi t5o bgo mi
    kh6ng trrlng; sdng tl5n cing cr[c thi qu6 x6t n6t mi hay
    ngd vrtc; hio 6 drrong c6 hho 3 dm chinh (rng, thQt kh6ng trd

    trgi, mI vi thi tinh cfra n6 nhu th6, tu nhien thhnh ra lia c6ch,
    c6i crit, cfrng nhrl ngtrdi ta tuy c6 hq hlurg bb ph6i, mi phf,n
    nhibu hay tqf minh ngd vgc, sinh ra tr6i lia, tuy c6 & ch5
    c5t nhrpc thOn thich, mh thudng v6n c0 dQc. Hho 6 v6i hho 3

    tuy lh chinh (rng, nhung 6 ch6 tia d6n cing c{c, kh6ng c6i gi
    mh kh0ng nghi ngd, n6 th6y hlo 3, nhu thdy con ldn Uan tniu

    nhu dOi md lai c6ng dQi br)n

    lim, d6ng gh6t thAi tham;

    da


    492 Ch 5. Dlch tUJbin nghia

    phli dd non

    t6i 6c, nhu ch6 mi
    diy mQt xe vQy; mh vdn Dr vflt v6 hinh, th6y n6 ch6 mQt xe, y
    n6i 6y kh6ng l)rm c6, vu vd ddn cgc di6m vQy. VQt lf'cing
    gh6t qu6 thi

    dO gin cho thi.nh

    phii tro lai,... vi dd cing cgc thi phii dQng mi tr6 lai;
    hio 6 di lia tr6i d6n cing cgc, mh ch6 hlo 3 6lai h chinh 1!',
    cho nOn hho 6 v6i hio 3, hic tlnu thi ngd, mi sau thi ho-p;
    "tru6c gudng cung" lh 16c diu ngd gh6t mh muSn bfn n6; ngd
    n6 li cin, srf cin kh6ng ttr6 nu m6i, cho nGn sau ch6t dt
    phii tr6 Qi chinh tISo; hho 3 thflt kh6ng 6c, cho n6n sau m6i
    th6o cung mh kh6ng bin. Lia tl6n cring crfc mi phii quay
    l3i, cho nOn n6 v6i hio 3, kh6ng ph6i gipc cu6p, li ddu gia
    d6. C6u "ching phii gi[c, diu gia" cfrng nhu qu6 kh6c, mi
    nghia thi kh6ng gi6ng nhau. Am drrong giao nhau mi dE hoi
    khdp thi thhnh mua, hdo 6 v6i hho 3 l6c diu ngd nhau mh lia,
    lia dtin cr)ng clrc thi lai kh6ng ngd nhau mi hqp nhau, flm
    dddng h{p nhau thi lai cing hoi mi lim ra mrfa, cho nOn
    n6i ring: "Di, gip mua thi t5t". Di li ti d0y mi di, !'n6i di
    hgp nhau mi chng froh ttri t6t.
    cgc thi

    Dgng tusrg

    +

    D4i nhin

    .
    .
    +

    Bi

    dEm pha ofur trfuch.

    Tnt6c u m0, sau liryn duqc.

    Ti6u nhin

    .

    GAp 0 nhgc, bi vu oan, tnr6c t6n sau ich.


    39.

    39.

    Thuf sdn Ki6n 493

    TI{Ui'SONTITN
    (Thugng Khdm,HaCiin)

    rl,
    d
    1\

    EI
    II
    -II
    II
    C6ch

    "Vfi tuy6t dgi d6"

    (tuIuntuybtngangdudng).

    TuqIg
    "Sdn thrlgng hfu

    thui"

    ffrAnnrtic6nufo).

    Ngliia
    Gian nan, kh6 kh[n, cin tr6,

    sU

    hi6m tr6, hem hi6m tiiSn tho6i

    lrrdng nan (tru6c ld Khrtm: vqtc sdu, sau. ltrng

    li CAn: nfi cao).

    L}r tai n4n quE ch0n, chin khOng di drro.c G6t

    tfc

    tiQn), ngudi

    bi thqt (qul Dinh: giy chdn).

    Lqi Tny nam b6t lgi DOng bic (lqi nfi khdng lgi nam, lqi ki6n
    dai nhdn Udt tgi gap ti6u nh0n, lqi tinh khOng l-di dQng).
    Ldt qu6

    "Ki6n, b-f Tey nam, U6t fgi DOng bdc, Igi ki0n tlqi

    trtu,

    trinh, cfut" (Thdi gian nan, di vi phia Tay nnn thi lqi, Dbng Uac biit tqi;
    tim grtp bQc dqi nhin, chinh dnng, tbt).


    494 Ch 5. Dlch

    t{bin

    nghia

    Tiy nam lh phudng KhOn, KhOn h

    d6t, th5 n6 xu6i thufln binh

    di; D0ng bic li phrrong Cdn, Chn li n6i, th6 n6 ngrnrg dQu
    mlr hi6m h6c. Trong th\ ki6n kh6, lqi vb xu6i thuQn 6 noi
    binh di kh6ng lgi vii ngrhrg tl$u & ch6 nguy hi6m; 6 ch5
    thufln dA thi ngn c6 ttr0 ttru, dQu ch5 nguy hi6m thi npn clng
    tQ.

    Trong thi kibn Xtr6,

    ft

    c6 ngrfdi th6nh hibn, c6 tU6 hm

    cho thi6n hq qua nqn, cho n6n lgi vb sg thdy b$c tQi nhin.

    ci chinh mh gifr cho
    bdn, cho nOn chinh thi ti5t. Dai phhm xfi tri lfc n4n, ciit 6
    thf{c trinh chinh, dri cho khdng giii drr{c nqn cffng kh6ng
    bi mdt chinh drfc, vi vSy m6i tift. X5u gip n?n mi khdng
    gifivfitrg ftrgc sUthao thri, bi sa vio rhfong ti,lim ciu thi
    Ngudi lhm qua npr, dt ph&i ding dao dai

    cho kh6i n4n, cfing
    chlu

    Hio

    lim

    li

    6c th?c, kE bi6t nghia mpnh khdng

    th6.

    1

    ,

    "Ving ki6n, lai drd,' (Dithinan, &lqiduqckhen).
    Hlro dm 6 diu vgn ki6n, ti6n lOn thi clng vio m6i
    tni5

    fe "di kibn". Duong th\ ki6n,l6y

    rfng vipn,

    mi cf

    v6i "di", ti6n

    tii

    ch6 k#n,

    Am nhu kh6ng c6

    ti6n I6n, ari UiOt lir kibn. "Lai" le tii5ng dili

    lOn lh

    di, kh6ng tiiin ld dQu. DQu

    $i mi

    kh6ng

    ti6n, thi c6 crii tiit vA s{ th6y co, bi6t thdi, thti l}r "lsi thi c6
    ti6ng khen".

    Dqng

    tdstg

    +

    Dqi nhin


    39.

    Thu'i sdn Ki6n 495

    ::ffi:::;:.
    +

    Ti6u nh6n

    "
    Hio

    NOn thir phfln an th0n.

    2

    "Vddng thin ki6in ki6n, phi cung chi
    phii vi thhn ninh).

    "6" lvuothivfuviching

    Lery dftc trung chinh, 6 tha Cbn, 6y lh k6 dflu 6 ch5 trung
    chinh. V6i hho 5 lh chinh (ng,6y lh ngudi trung chinh dtroc
    vua trung chinh tin dr)ng, cho nOn gqi th tOi vua. Tuy lh trOn
    dtr6i cing dfc,

    mi hho 5 drrong 6 ch5 dai kibn, phii

    sitc vho thi ki6n ngn, kh6 ki6n rdt tO, cho n6n

    li

    dem hOt

    kh6 nhoc vir

    ki\n. Hlo 2 tuy trung chinh, nhrlng li tii im nhu h6 d6
    g6nh n6i nhi-Gm vu? Vi vfly phii kh6 nhgc vi: viQc kiZn. Cihi
    ,ld,
    no rnu6n girlp cho vua qua clai kiAn nan, srt kh6 nhgc vG
    ,
    ,.? ,
    viQc
    ., kiAn cfa no kh6ng ph&i li vi th6n n6. DD cho n6 l)rrn
    vtQt.

    khOng n6i, nhung mh chi nghia d5ng khen, eho nOn khen n6

    trung tin, khdng vi minh v0y.
    D,Ing trldng

    .

    :1;:L
    .

    .

    v6i nhiom vu

    Kh6ng phii thdi, nOn kh5 tion.
    c

    :1iH

    trbo dbo, kinh doanh kh5 khrn.


    496 Ch 5. Dich

    lrio

    t{

    b8n nghia

    '

    3

    s6 xdu 10 cho bfur m*nh'

    "Vdng ki6n, Iai phin" ffibn bn thi khin dl;n, *b tqi di th6i).
    Hlo 3 duong l6y chetcung 6 ng6i chinh, drlng trOn th6 drr6i,
    nhim vho thi kiZn,kb6 du6i ddu nhu dt pnil tua vlo hho 3, 5y

    lir ng{di b! ntrfirng k6 du6t bim vio. Hho 3 v6i hlre 6 li
    chinh trng v6i nhau, nhurg hdo 6 lh fung 0m nhu mlL kh6ng
    c6 ng6i, ching thi finS vifn cho n6, cho n6n h6 n6 tli len thi
    kibn. "La" l} quay xudng, "phifl" lir tr6 vi:, h)o 3 bi hho dm
    rJa

    thich, cho nOn n6 "14i", drc

    li vb not ch5n cria n6, tl6li

    ctrd trot yGn vfy.

    Dgng

    tustg

    .
    :lffirrunsudns.

    .
    +

    Lgr thi dai hgc,lOn cao dttgc vho hhn 16m.

    Ti6u

    nhin

    : ili#;TJ

    ,.I,:',t,hrrong

    Hio 4
    "Vdng ki6n, hi li*n"

    ffiAn thi khbn t& l4i md fiAn kAt v 6i nhau).

    Di thi cing vio siu trong cnd mim hiaxn, d6 1A dr kiin.
    Dtrong thiti kiin, irhfrrg k& chung cirrrn Ubn kh6. Chi hq
    kh6ng phii murr tinh mi tq giiing nhau. Lpi nfra, hio 4 6
    ng6i t€n mh v6i hio du6i cDng drrgc ngdi chinh, n6 14i gin


    39.

    gfri hho 3, 6y

    Thuf sdn Ki6n 497

    li thdn nhau, vi lai cDng lohi v6i hho 2 vh hbo 1,

    ay la chung cung v6i nhau. Nhu th6, n6 tric

    li ngddi cring chi

    vdi k6 drr6, mgi ngtfdt tltu mu6n phg theo, cho n€n n6i
    rihg: "L4i thi Hdn" nghia 1)r l?i thi liOn hgp v6i nhfing kE 6
    du6i vQy. ni6t nen

    h6 vdi mgi ngrf$i,.16 h dqoxittitc ki6n.

    Ih;nS trfdng

    +

    Dai nhffn

    r
    +

    DU.c thlng thrr6ng Aeu OCu.

    Ti6u nh0n

    : :;:ffi.:.,L'*,"il#

    ffT **i * .n

    vi"
    Hio 5
    "D4i ki6n bing lai"
    HIo

    (Gian nan tcni

    mI dtrng gifra

    il vA cing may c6 ban lqi giitp),

    kiinkh6, 5y ldkb dw kiitn
    trong thi0n ha. Drfcrng l$c kiin, mi I?r fr trong cn5 hi6m,
    5 6 ng6i vua

    cfing

    li

    dqt ki6n. Trong hic dai

    th\

    kiin,

    trung chinh iurg nhau v6i n6, 6y

    h

    mdhho 2 & du6i ldy dtrc

    ban gi6p lai vdi. Duong

    khi thiOn h1bi ki6n, mi drrgc UO tOi trung chinh gi6p vio, thi
    sU dd din kh6ng phii lir nh6. Drro. c ban lar mh v6n khOng t6t
    1)r sao? D6p ring: Chua dn d6 vrret thi kiin.Lit6ng vua duong
    cudng trung chinh, mh g{p tr6i Aai kiZn, phi c6 bO t6i duong
    cudng trung chinh girip rninh, thi kh6ng tfr6 nm cho thi6n h4

    vugt qua vdn ki6n. Hho 2 trung chinh v6n c6 gifp, nhtrng


    498 Ch 5. Dich tr,i b6n nghia

    lirn cho thi6n ha vr/{t

    modn nhd sg gi6p cfia ka em nhu,

    qua v$n rqn, thi khdng c6 th6... Tuy lh 6ng vua hidn minh,
    n6u mh khOng c5 bB t6i, thi kh6ng th6 vrrqt qua vQn
    nOn, dpi phhm hho dm

    kiin. Cho

    6 ng6i ndm, hlo drrong 6 ng6i hai,

    ph8n nhiOu nhd sU gi6p dd m) n6 c6 c6ng, nhu th quZ M6ng

    qui Thdi;

    hho drrong 6 ng6i

    cira n6 ph0n nhiOu
    87.

    h6!g

    n[m, hho 0m 6 ng6i hai, thi

    cOng

    dttgc d0y dri, nhtt \d quL Trudn quL

    cii mi rua
    vua thi chi tld tldn mi

    Bbi vi bb t6i hcnr vua thi girip rua nhftrg

    khdng tfun n6i; nb tOi kh6ng bi'ng

    th6i, cho nOn kh6ng thA hm nOn cdng to.

    D,pg hrdng

    .

    :%T#
    .

    +

    ngohi, trong sseh.

    Thi bing trung c6p hoflc drloc v]o dai hqc.

    Ti6u nhdn

    .

    Kinh doanh Ougc

    Od

    cir, c6 lgi.

    EIio 6

    "Ying ki6n hi th4c, cit lgi kien dqi nhin"

    (Ti\ndithikhbn,

    gqp bAc dqi nhdn giitp cho, trT lai daoc viQc l6n, t6t).

    Hlio 6

    16y

    thi dm nhu, 6 ch6t qu| KiZn,

    Dr

    k6 x6ng

    vio nol

    mi di, vi vQy mai kiZn. Kh6ng di mh lai, theo hio
    5, tim hho 3, tlrrdc k& drlong crldng gifp d6, cho n0n mdi

    cgc hi6m

    l6n. Dao kilnv}nlh 6ch kiZn cingx6c, "16n" ld 16n lao, ti6ng
    ggi cria-srl r6ng r6i, lai mh dugc thdy rQng 16n, thi

    sU

    ki6n dd


  • Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

    Tải bản đầy đủ ngay

    ×