Tải bản đầy đủ

Thực trạng và giải pháp tăng cường công tác giáo dục pháp luật cho học sinh trường trung học cơ sở nghĩa lợi, huyện nghĩa đàn, tỉnh nghệ an

LỜI MỞ ĐẦU
Con người ngày nay yêu cầu phải có sự phát triển toàn diện về trí tuệ,
thể chất, tinh thần và đạo đức. Đó là cả một quá trình giáo dục của nhà
trường, gia đình, xã hội và sự tu dưỡng rèn luyện của bản thân, trong
đó giáo dục pháp luật có ý nghĩa rất quan trọng. Song, trong thực tế vấn
đề này chưa được quan tâm đúng mức. Để pháp luật đi vào đời sống
thực sự có hiệu quả công tác phổ biến ,giáo dục pháp luật đóng vai trò
hết sức quan trọng .Vì vậy, Đảng và Nhà nước ta thường xuyên quan
tâm đến công tác phổ biến ,tuyên truyền và giáo dục pháp luật. Đặc biệt
trong tình hình hiện nay,xuất phát từ nhu cầu đời sống xã hội và công
cuộc đổi mới đất nước thì cần phải “ Sống và làm việc theo hiến pháp
và pháp luật.” nên đòi hỏi cần phải nâng cao hiệu lực và hiệu quả quản
lí nhà nước, tăng cường pháp chế, bên cạnh đòi hỏi cần phải nâng cao
nhận thức về pháp luật.
Tức là phải tổ chức giáo dục pháp luật cho nhân dân nói chung và đặc
biệt là các thế hệ thanh thiếu niên học sinh nói riêng. Đây là nhiệm vụ
rất quan trọng mà các cơ quan Đảng, Nhà nước và các tổ chức đoàn thể
phải chăm lo. Trong đó nhiệm vụ giáo dục và đào tạo của trường phổ
thông, trung học cơ sở về giáo dục pháp luật cho học sinh có ý nghĩa
rất lớn và thiết thực góp phần “Tạo sự chuyển biến cơ bản toàn diện
trong phát triển giáo dục và đào tạo”.

Từ những nhận thức nêu trên, tôi chọn đề tài : “Thực trạng và giải
pháp Tăng cường công tác giáo dục pháp luật cho học sinh Trường
Trung học cơ sở Nghĩa Lợi, huyện Nghĩa Đàn, tỉnh Nghệ An “, làm
đề tài tiểu luận môn CTXH trong trường học.
Mặc dù có nhiều cố gắng,xong bài tiểu luận của em không tránh khỏi
những thiếu sót,rất mong sự góp ý của thầy cô để bài tiểu luận của em
được hoàn thiện hơn.
Em xin chân thành cảm ơn cô!
PHẦN I:CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC GIÁO DỤC
PHÁP LUẬT CHO HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ
1.Một số khái niệm:
1.1 Khái niệm về pháp luật:


Pháp luật xã hội chủ nghĩa là hệ thống các quy tắc mang tính bắt buộc
xử sự chung thể hiện ý chí của giai cấp công nhân liên minh với giai
cấp nông dân và đội ngũ trí thức xã hội chủ nghĩa do Nhà nước ban
hành và đảm bảo thực hiện trên cơ sở thuyết phục, giáo dục, cưỡng chế
của bộ máy nhà nước.
1.2 Khái niệm về giáo dục pháp luật.
Trong khoa học pháp lý, giáo dục pháp luật được xem là hoạt động có
tính định hướng của các cơ quan Đảng, Nhà nước và các tổ chức xã
hội, trong đó người giáo dục và người được giáo dục luôn tác động qua
lại lẫn nhau, thiết lập những hành vi xử sự phù hợp các quy phạm pháp
luật. Hoạt động của giáo dục pháp luật nhằm hình thành ở con người
thói quen xử sự phù hợp với đòi hỏi của pháp luật.
Giáo dục pháp luật là quá trình tác động có tính liên tục, lâu dài,
thường xuyên. Vì thế, giáo dục pháp luật phải thông qua nhiều cơ quan,
tổ chức chính trị - xã hội, trong đó Hội đồng phối hợp PBGDPL giữ vai
trò quan trọng, nhưng cần phải có sự kết hợp chặt chẽ với các ban
ngành liên quan nhằm mục đích hướng dẫn hành vi của con người xử
sự phù hợp với các quy định của pháp luật. Bên cạnh đó, các cơ quan
Đảng, Nhà nước, các tổ chức xã hội, các cấp, các ngành, các phương
tiện thông tin đại chúng, các trường học, mỗi một cá nhân có trách
nhiệm tuyên truyền, phổ biến và giáo dục pháp luật. Người giáo dục
pháp luật thực sự phải là tấm gương sáng trong việc chấp hành pháp
luật, có như vậy mới tạo được niềm tin và tính thuyết phục trực tiếp đối
với người được giáo dục.
1.3 Khái niệm học sinh THCS
Lứa tuổi học sinh trung học cơ sở được xác định là những em có độ


tuổi từ 11, 12 tuổi đến 14,15 tuổi. Đó là những em đang theo học từ lớp
6 đến lớp 9 ở trường trung học cơ sở.
Lứa tuổi này còn gọi là lứa tuổi thiếu niên và nó có một vị trí đặc biệt
trong thời kỳ phát triển của trẻ em. Vị trí đặc biệt này được phản ánh
bằng những tên gọi khác nhau như: “thời kì quá độ”, “tuổi khủng
hoảng”, “tuổi bất trị”,… Những tên gọi đó nói lên tính phức tạp và tầm
quan trọng của lứa tuổi này trong quá trình phát triển của trẻ.
Đây là thời kì chuyển từ thời thơ ấu sang tuổi trưởng thành.


2. CHỦ TRƯƠNG CỦA ĐẢNG VÀ QUY ĐỊNH CỦA NHÀ
NƯỚC VỀ CÔNG TÁC GIÁO DỤC PHÁP LUẬT NÓI CHUNG
VÀ GIÁO DỤC PHÁP LUẬT Ở TRƯỜNG HỌC NÓI RIÊNG
Đảng và Nhà nước ta rất quan tâm, coi trọng công tác giáo dục tuyên
truyền giải thích pháp luật nhất là từ khi có đường lối đổi mới của Đảng
từ đại hội lần thứ VI đến nay, văn kiện lần thứ VI của Đảng đã xác định
rõ : “Đưa việc dạy pháp luật vào hệ thống các trường học của Đảng
của Nhà nước (kể cả các trường phổ thông, đại học) của các đoàn thể
nhân dân. Cán bộ quản lý các cấp từ Trung ương đến đơn vị cơ sở phải
có kiến thức về quản lý hành chính và hiểu biết về pháp luật. Cần sử
dụng nhiều hình thức và biện pháp để giáo dục, nâng cao ý thức pháp
luật và làm tư vấn pháp luật cho nhân dân”. Và “Phải dùng sức mạnh
của pháp chế xã hội chủ nghĩa kết hợp với sức mạnh của dư luận quần
chúng để đấu tranh chống những hành vi phạm pháp. Các cấp uỷ
Đảng từ trên xuống dưới phải thường xuyên lãnh đạo công tác pháp
chế, tăng cường cán bộ có phẫm chất và năng lực cho lĩnh vực pháp
chế và kiểm tra chặt chẽ các hoạt động của các cơ quan pháp chế”.
Tại Đại hội lần thứ IX công cuộc đổi mới tiếp tục khẳng định “ Đổi
mới và hoàn hiện quy trình xây dựng luật, ban hành và thực thi pháp
luật, trong đó chú trọng việc tuyên truyền, giáo dục pháp luật và tổ
chức thi hành luật một cách nghiêm minh”.
Tại Đại hội lần thứ XI tiếp tục khẳng định “ Làm tốt công tác giáo
dục chính trị, tư tường, truyền thống, lý tưởng, đạo đức và lối sống; tạo
điều kiện học tập, lao động, giải trí, phát triển thể lực, trí tuệ cho thế
hệ trẻ. Khuyến khích, cổ vũ thanh niên nuôi dưỡng ước mơ, hoài bão
lớn, xung kích, sáng tạo, làm chủ khoa học, công nghệ hiện đại.”
Như vậy, công tác phổ biến giáo dục pháp luật đã được Đảng ta đặc
biệt quan tâm và chỉ đạo ngày càng toàn diện hơn, sâu sắc hơn. Đó là
quá trình xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa, những quan điểm
tư tưởng và đường lối chỉ đạo nêu trên của Đảng làm cơ sở cho các cơ
quan Nhà nước có thẩm quyền cụ thể hoá thành các văn bản quy phạm
pháp luật đồng thời phân công nhiệm vụ cho các cơ quan thực hiện.
Chỉ thị số 32-CT/TW, ngày 09/12/2003 của Ban bí thư về tăng cường
sự lãnh đạo của Đảng trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật,
nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cán bộ, nhân dân: “Ban cán
sự đảng Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp với Ban cán sự đảng Bộ Tư


pháp và các bộ ngành, địa phương tiếp tục hoàn thiện chương trình,
giáo trình, sách giáo khoa về pháp luật phục vụ trực tiếp cho công tác
phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhà trường theo phương châm kết
hợp nhuần nhuyễn lý luận với thực tiễn, học đi đôi với hành. Việc đưa
nội dung pháp luật vào giảng dạy trong nhà trường phải được chọn lọc
hợp lý, có hệ thống và bảo đảm hiệu quả thiết thực.”
Kế hoạch số: 143/KH-BGDĐT, ngày 29/3/2011 của Bộ Giáo Dục và
đào tạo, về công tác phổ biến, giáo dục pháp luật năm 2011 của Ngành
giáo dục: “Tổ chức “Ngày pháp luật” định kỳ tại đơn vị thông qua các
hình thức phù hợp để phổ biến các văn bản pháp luật mới cho cán bộ,
giảng viên, công nhân viên và người học. Xây dựng, nâng cao hiệu quả
quản lý, khai thác, sử dụng tủ sách pháp luật; mở chuyên mục
PBGDPL trên Website, đài truyền thanh, bản tin nội bộ của đơn vị”.
Quyết định Số : 2378 /QĐ-UBND, ngày 28 tháng 12 năm 2011 về
việc ban hành Kế hoạch công tác phổ biến, giáo dục pháp luật năm
2012 trên địa bàn tỉnh Nghệ An: “Triển khai thực hiện tuyên truyền,
phổ biến các văn bản pháp luật được thể chế hóa từ Nghị quyết Đại
hội Đảng toàn quốc lần thứ XI, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần
thứ IX. Đảm bảo các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách,
pháp luật của Nhà nước đi vào thực tế cuộc sống.”
Tổ chức báo cáo chuyên đề về pháp luật nhằm nâng cao ý thức chấp
hành pháp luật, phòng ngừa vi phạm pháp luật trong học sinh.
PHẦN II: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC GIÁO DỤC PHÁP LUẬT
CHO HỌC SINH TRƯỜNG THCS NGHĨA LỢI - HUYỆN
NGHĨA ĐÀN
I. ĐẶC ĐIỂM TÌNH HÌNH TRƯỜNG THCS NGHĨA LỢI
Trường THCS Nghĩa Lợi nằm trên địa bàn xã Nghĩa Lợi, huyện
Nghĩa Đàn, tỉnh Nghệ An là một xã miền núi ,xã thuộc xã 135 của
huyện Nghĩa Đàn, phần lớn dân số là dân tộc thiểu số. Dân ở đây sống
bằng nghề nông chiếm phần đa (khoảng 90%). Nguồn thu nhập chủ yếu
là nông sản, tình hình chính trị còn hạn chế ,kinh tế còn lạc hậu, mặt
bằng dân trí còn thấp.


Trường được thành lập vào tháng 9 năm 1991 với vị trí gần trung
tâm dân cư, nhưng điều kiện đi lại của giáo viên và học sinh còn gặp
nhiều khó khăn do đường xá bị lầy lội vào mùa mưa lũ.
Năm học 2015-2016 trường có 9 lớp với tổng số học sinh là 234 HS,
chia ra 4 khối lớp(Khối 6: 2 lớp với 57 em; Khối 7: 2 lớp với 48; Khối
8: 2 lớp với 55; Khối 9: 3 lớp với 74).Nhà trường có 25 CB-GV-NV
trong đó: Cán bộ quản lý: 2 gồm 1 Hiệu trưởng và 1 phó Hiệu trưởng,
giáo viên: 21, nhân viên: 2.
Phân lớn dân số trên địa bàn là dân tộc thiểu số,nhìn chung trình
đô dân trí thấp, số gia đình quan tâm đến con em mình chiếm tỷ lệ rất
nhỏ, phần lớn phó thác cho nhà trường, một phần do quan niệm lạc hậu,
mặt khác do tác động của mặt trái kinh tế thị trường, các gia đình chỉ
chú trọng đến kinh tế cũng ảnh hưởng không nhỏ đến lối sống và hoạt
động của học sinh trong nhà trường.
Một số gia đình có thu nhập cao hơn, có thừa điều kiện lo cho con
em mình ăn học, nhưng lại là những gia đình hoàn toàn không quan
tâm đến việc học cũng như việc giáo dục nhân cách cho các em.
Xuất phát từ những thực tế ấy, trong những năm học qua, nhà trường
thường xuyên giáo dục đạo đức, nhân cách, chính trị, giáo dục pháp
luật cho học sinh thông qua môn học Giáo dục công dân trong các tiết
học chính khoá; giáo dục học sinh theo 5 điều Bác Hồ dạy. Hầu hết các
em chấp hành tốt nội quy học sinh, biết lễ phép, kính yêu thầy cô, biết
xây dựng tình bạn trong sáng, gắn bó, giúp đỡ nhau trong học tập và
lao động.
2. THỰC HIỆN CÔNG TÁC GIÁO DỤC PHÁP LUẬT CHO
HỌC SINH CỦA TRƯỜNG THCS NGHĨA LỢI- HUYỆN NGHĨA
ĐÀN.
2.1. Công tác tổ chức và chương trình hoạt động :
Trên cơ sở thực hiện Nghị quyết số 03/1998/QĐ.TTg ngày 07/01/1998
của Thủ Tướng Chính Phủ và Quyết định số 07/2005/QĐ-UBND ngày
13/01/2005 của UBND tỉnh Nghệ Ạn về ban hành đề án tăng cường
công tác phổ biến giáo dục pháp luật. Đặc biệt là các quyết định phê
chuẩn kế hoạch tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật trên địa bàn
huyện Nghĩa Đàn. Trường Trung học cơ sở Nghĩa Lợi tiến hành họp,
phân công nhiệm vụ cụ thể cho các bộ phận. Ban giám hiệu, trực tiếp là


đồng chí hiệu trưởng trực tiếp chỉ đạo công tác giáo dục pháp luật trong
nhà trường. Các đồng chí Chủ tịch công đoàn, Bí thư chi đoàn, giáo
viên chủ nhiệm lớp có trách nhiệm phối hợp, thực hiện, theo dõi các
hoạt động tuyên truyền, giáo dục pháp luật cho giáo viên và học sinh.
Tất cả giáo viên nhà trường đều có trách nhiệm thực hiện việc tuyên
truyền giáo dục pháp luật theo sự phân công của ban giám hiệu. Trường
và tổ chức Công đoàn đã đầu tư xây dựng được một tủ sách pháp luật
có nhiều đầu sách lien quan đến luật .
Nhà trường đã tiến hành phối hợp với các ngành chức năng như: Công
an xã, trạm y tế xã, ban tư pháp xã, … để báo cáo hoặc cung cấp những
tài liệu và hướng dẫn giải thích cho toàn thể cán bộ, giáo viên, nhân
viên của trường về các quy định của pháp luật. Sau đó cán bộ, giáo
viên, nhân viên phổ biến tuyên truyền giáo dục cho đối tượng học sinh
mình phụ trách.Tham mưu phối hợp với đài truyền thanh xã Nghĩa Lợi
tăng cường phát thanh trên địa bàn của xã để phụ huynh học sinh hiểu
biết được và có sự phối hợp giáo dục con em mình cùng với nhà
trường.
Phối hợp với hội phụ nữ phường tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp
luật sâu rộng vào các giáo viên nữ, thông qua các buổi sinh hoạt của
phụ nữ để chị em nắm rõ, từ đó góp phần giáo dục cho con em mình
một cách thuận lợi hơn.
Phối hợp với Đoàn thanh niên thông qua các buổi sinh hoạt Đoàn, Đội
có phổ biến tuyên truyền giáo dục pháp luật cho các em thông qua các
hình thức như: Sinh hoạt đầu tuần, hái hoa dân chủ, đố vui.
Phối hợp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc xã Nghĩa Lợi, hội khuyến học
thông qua các cuộc vận động hỗ trợ giúp học sinh gia đình nghèo có
hoàn cảnh gia đình khó khăn.
Công tác tham mưu phối hợp với các tổ chức đoàn thể để phổ biến
tuyên truyền ,giáo dục pháp luật cho học sinh và kể cả phụ huynh học
sinh được thực hiện một cách thường xuyên, liên tục nhằm phổ biến
các nội dung, các văn bản pháp luật, các văn bản dưới luật như: Luật
giáo dục, Luật phổ cập giáo dục, Luật giao thông đường bộ, Luật phòng
cháy chữa cháy, Pháp lệnh phòng chống mại dâm HIV/AIDS, Luật
phòng chống ma túy, Pháp lệnh dân số, Luật hôn nhân gia đình, Nghị
định 36/CP, Luật biên giới, Quy chế dân chủ cơ sở,..
2.2. Các hình thức tuyên truyền phổ biến giáo dục, pháp luật của
trường trong thời gian qua:


Do nội dung các văn bản pháp luật để tuyên truyền giáo dục khác
nhau cũng như đối tượng được phổ biến tuyên truyền giáo dục, pháp
luật cũng khác nhau ( bao gồm giáo viên, học sinh và phụ huynh học
sinh ) nên việc tổ chức thực hiện các hoạt động phổ biến tuyên truyền
giáo dục pháp luật của Trường Trung học cơ sở Nghĩa Lợi cũng hết sức
đa dạng và linh hoạt bằng nhiều hình thức phong phú và thiết thực
được thể hiện như sau:
+ Tuyên truyền giáo dục pháp luật thông qua các buổi sinh hoạt chào
cờ vào ngày thứ hai hàng tuần:
Trong buổi sinh hoạt vào ngày thứ hai đầu tuần ngoài việc tổng kết rút
kinh nghiệm trong tuần vừa qua, phổ biến công tác tuần tới, Ban Giám
hiệu còn lồng ghép tuyên truyền giáo dục pháp luật cho học sinh toàn
trường gồm những nội dung phù hợp với tình hình thực tiễn xảy ra
hoặc theo các văn bản chỉ đạo của các cấp, của ngành hay của địa
phương nhằm phục vụ tốt cho công tác dạy và học, giáo dục đạo đức,
nề nếp kỷ luật, trật tự, hình thành nhân cách của học sinh, mục đích
giúp các em thực hiện và chấp hành tốt pháp luật của Nhà nước.
+ Tuyên truyền giáo dục pháp luật thông qua các buổi sinh hoạt Chi
bộ :
Chi bộ là nơi tập trung được sinh hoạt của các đồng chí Đảng viên, là
những người tiên phong, gương mẫu đi đầu trong mọi hoạt động phong
trào của nhà trường. Vì vậy, cần phải được tuyên truyền giáo dục pháp
luật trước hết phải am hiểu một cách tường tận để từ đó làm cơ sở
tuyên truyền vận động cho mọi người cùng thực hiện thành công các
đường lối chủ trương chính sách của Đảng và pháp luật của Nhà nước.
+ Tuyên truyền giáo dục pháp luật thông qua các buổi họp Hội đồng
sư phạm của trường:
Hàng tháng đều có tổ chức ít nhất là một lần họp Hội đồng sư phạm
toàn trường để tổng kết rút kinh nghiệm thời gian qua, triển khai kế
hoạch công việc sắp tới, trao đổi về chuyên môn, vấn đề tuyên truyền
giáo dục, pháp luật cũng được thực hiện thông qua chuyện san, thông
tin tư tưởng, thế giới trong ta để cán bộ, giáo viên, công nhân viên hiểu
và áp dụng tuyên truyền giáo dục pháp luật lại cho học sinh thông qua
các buổi sinh hoạt chủ nhiệm hàng tuần,và phụ huynh học sinh thông
qua các lần liên hệ gia đình học sinh hoặc trong công tác vận động học
sinh.


+ Tuyên truyền giáo dục pháp luật thông qua các buổi sinh hoạt chủ
nhiệm lớp vào tiết 5 ngày thứ bảy hàng tuần:
Mặc dù đã được tuyên truyền giáo dục pháp luật vào buổi sinh hoạt
chào cờ ngày thứ hai và đến ngày thứ bảy sinh hoạt chủ nhiệm lớp, tùy
theo tình hình thực tế của lớp mà giáo viên chủ nhiệm lớp lồng ghép
tuyên truyền giáo dục pháp luật cho các em, thông qua đó nhắc nhở và
đôn đốc các em thực hiện và chấp hành tốt.
+ Tuyên truyền, giáo dục pháp luật thông qua việc lồng ghép vào các
tiết dạy chính khóa :
Thông qua các tiết dạy chính khóa trên lớp, giáo viên tùy theo nội
dung các bài dạy nếu thấy thích hợp và có điều kiện thuận lợi cũng phải
thực hiện tuyên truyền giáo dục pháp luật ngay trong tiết dạy đó và
cũng phải thể hiện trong kế hoạch bài dạy.”.
Những chuẩn mực pháp luật được giảng dạy lồng ghép trong chương
trình GDCD ở bậc THCS là những quyền và nghĩa vụ của công dân,
quyền và nghĩa vụ của Nhà nước đối với công dân.
Trong đó, nội dung các quyền và nghĩa vụ của công dân được cụ thể
hoá bằng các qui định của pháp luật. Quyền và nghĩa vụ của Nhà nước
đối với công dân thể hiện qua chức năng, nhiệm vụ quản lý xã hội của
Nhà nước.
Ngoài ra nhà trường xây dựng nội dung giáo dục đạo đức cho học sinh
gắn với giáo dục pháp luật như sau:
- Giáo dục đạo đức truyền thống dân tộc Việt Nam.
- Giáo dục truyền thống “Tôn sư trọng đạo”, giáo dục truyền
thống của nhà trường.
- Giáo dục lòng nhân ái.
Hiện tại trường đã có 5 bảng biểu tuyên truyền về nội dung giáo dục
pháp luật trong nhà trường .
+ Tuyên truyền giáo dục pháp luật thông qua hình thức phối hợp
với các ngành chức năng đến trường báo cáo cho tập thể tại trường :
Thông qua các đợt phát động phong trào, các đợt cao điểm, các chiến
dịch theo sự chỉ đạo của ngành, của các cấp. Tùy theo nội dung tuyên
truyền giáo dục pháp luật, nhà trường có thể mời đại diện của ngành
công an, y tế, tư pháp…đến báo cáo cho tập thể thầy cô và học sinh tại
trường.


+ Tuyên truyền giáo dục pháp luật thông qua sinh hoạt Đoàn, Đội :
Thông qua các buổi sinh hoạt Đoàn, Đội, ngoài việc tổ chức cho các
em sinh hoạt vui chơi, còn tổ chức tuyên truyền giáo dục pháp luật cho
các em Đội viên làm nòng cốt trong việc thực hiện và chấp hành tốt
pháp luật của Nhà nước để các em khác noi theo.
+ Tuyên truyền giáo dục pháp luật thông qua các hoạt động giáo dục
ngoài giờ lên lớp như :
Mỗi tuần một lớp có một tiết Ngoài giờ lên lớp(NGLL) của giáo viên
chủ nhiệm kết hợp với Liên đội tổ chức cho các em vui chơi, giải trí,
văn nghệ, đố vui, hái hoa dân chủ hoặc chiếu phim. Ngoài ra trường và
Công đoàn nhà trường còn kết hợp với an ninh xã, cảnh sát giao
thông ,trạm y tế ,và các ban ngành khác tổ chức buổi nói chuyện tuyên
truyền về pháp luật, luật an toàn giao thông, luật phòng chống AID…
+ Tuyên truyền giáo dục pháp luật thông qua các cuộc vận động, huy
động học sinh đến trường :
Đối với những em học sinh thường hay nghỉ học hoặc có chiều hướng
bỏ học, thường là do hoàn cảnh gia đình nghèo, khó khăn hoặc do phụ
huynh học sinh chưa hiểu rõ, chưa nhận thức đúng đắn về nghĩa vụ và
quyền lợi của cha mẹ và con em trong vấn đề học tập thì khi đến gia
đình vận động cho các em đi học lại ngoài việc tạo điều kiện hổ trợ gia
đình vượt qua khó khăn đồng thời còn phải kiên trì thực hiện tuyên
truyền giáo dục pháp luật đối với phụ huynh học sinh như Luật phổ cập
giáo dục, Luật bảo vệ và chăm sóc trẻ em, kế hoạch hóa gia đình, Luật
hôn nhân và gia đình…để phụ huynh học sinh thông suốt, từ đó có sự
phối hợp với nhà trường trong việc chăm lo học tập con em mình.
2.3.Một số thuận lợi và hạn chế
2.3.1 Về thuận lợi
Trường được sự quan tâm lãnh đạo của Đảng uỷ, UBND xã Nghĩa
Lợi, sự chỉ đạo về chuyên môn của Phòng GD & ĐT huyện Nghĩa Đàn.
Có sự lãnh đạo chặt chẽ của chi bộ luôn quan tâm đến công tác giáo
dục pháp luật cho học sinh.
Được sự hỗ trợ của Ban đại diện cha mẹ học sinh trong sự phối hợp
giáo dục toàn diện cho học sinh. Đặc biệt là mặt giáo dục hạnh kiểm,
đạo đức, nhân cách, pháp luật cũng như ngăn chặn được các tội phạm
và tiêu cực xã hội xâm nhập vào trường học.


Có sự phối hợp đồng bộ giữa nhà trường với các lực lượng đoàn thể,
chính trị, các cơ quan chức năng ngoài xã hội như Ban Tư Pháp, Ban
Công an xã, Mặt trận tổ quốc và xã Đoàn Nghĩa Lợi trong hoạt động
giáo dục pháp luật, thực hiện an toàn giao thông, tham quan thực tế và
các hoạt động ngoại khoá.
Lãnh đạo nhà trường nhận thức sâu sắc về nhiệm vụ quan trọng của
công tác giáo dục pháp luật cho học sinh trong giai đoạn hiện nay, vừa
có tính chiến lược, vừa mang tính cấp thiết trong việc xây dựng Nhà
nước pháp quyền, trong việc đào tạo cho học sinh trở thành người hữu
ích cho xã hội và người chủ tương lai của đất nước.
Các giáo viên dạy bộ môn giáo dục công dân của trường nhiệt tình
trong công tác và tích cực nâng cao trình độ chuyên môn, có giáo viên
đạt danh hiệu giáo viên giỏi cấp huyện trong nhiều năm liền.
2.3.2 Về hạn chế
Công tác giáo dục đạo đức, pháp luật cho học sinh diễn ra trong điều
kiện đất nước đổi mới, nền kinh tế thị trường định hướng XHCN, sự
phân hoá giàu nghèo giữa các tầng lớp dân cư khá xa. Một số người
giàu có, một số cán bộ có chức có quyền đã nuông chiều con em mình,
cho tiêu xài hoang phí, lại ít quan tâm đến việc học tập của các em, nên
một số học sinh này ỷ lại, có biểu hiện thoái hoá về đạo đức, lối sống,
đua đòi, ham chơi có hành vi xúc phạm danh dự, nhân phẩm của bạn;
đánh nhau, gây rối trật tự; vô lễ với thầy cô giáo. Hiện tượng không
lành mạnh này có tác động tiêu cực đến học sinh của nhà trường.
Bên cạnh đó, một bộ phận học sinh thuộc gia đình nghèo, ít có điều
kiện quan tâm đến giáo dục các em cũng là nỗi lo của nhà trường và
toàn xã hội.
Công tác giáo dục pháp luật cho học sinh được ngành quan tâm. Song
trong chỉ đạo thực hiện vẫn còn chung với công tác giáo dục chính trị
tư tưởng, chưa được cụ thể nên đơn vị trường học gặp lúng túng.
Theo quan niệm của một số cán bộ, giáo viên chỉ tập trung lo công tác
chuyên môn là đủ. Họ chưa nhận thức được tầm quan trọng, mục đích ý
nghĩa của công tác giáo dục pháp luật theo yêu cầu đổi mới của giai
đoạn hiện nay.
Giáo viên dạy môn giáo dục công dân của trường nhiệt tình nhưng
kinh nghiệm giảng dạy còn ít, công tác chuyển tải kiến thức bộ môn


cho học sinh lĩnh hội chưa sâu sắc. Và cũng do đặc thù của môn giáo
dục công dân mà kiến thức về giáo dục pháp luật lại chưa trang bị đầy
đủ cho giáo viên. Nên hiệu quả của công tác giáo dục pháp luật chưa
được mỹ mãn.
3.GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG CÔNG TÁC GIÁO DỤC PHÁP
LUẬT
CHO HỌC SINH.
3.1. Đổi mới nhận thức về công tác giáo dục pháp luật cho học
sinh trung học cơ sở
Thực tiễn giáo dục pháp luật ở nước ta chỉ ra rằng do nhận thức không
đầy đủ hệ thống các mục đích giáo dục nói trên đã hạn chế hiệu quả của
công tác này. Việc giáo dục pháp luật không dựa trên sự tác động qua
lại của hệ thống các mục đích nên thiếu tính khoa học đồng bộ và phối
hợp. Các hình thức, phương tiện và phương pháp giáo dục dường như
chỉ tập trung vào việc trang bị các quy định pháp lý của Nhà nước và
kiểm tra việc thực hiện những quy định đó.
Do vậy nhà trường có vai trò vô cùng quan trọng trong việc hình thành
tri thức pháp luật cho học sinh. Đồng thời các lực lượng ngoài xã hội,
các đoàn thể chính trị và gia đình học sinh phải góp phần cùng nhà
trường trong công tác giáo dục nói chung và giáo dục pháp luật nói
riêng.
3.2. Tổ chức thực hiện pháp luật-gắn giáo dục pháp luật với
giáo dục chính trị, tư tưởng đạo đức, văn hoá truyền thống và các
kiến thức kỹ năng khác.
Để tăng cường công tác giáo dục pháp luật trong nhà trường, gắn
giáo dục pháp luật với giáo dục chính trị tư tưởng, giáo dục đạo đức
cần làm tốt các việc sau:
+ Trước hết, chi bộ Đảng của đơn vị phải đưa vào nghị quyết chi bộ,
định hướng nội dung, phương pháp và các biện pháp thực hiện công tác
giáo dục chính trị tư tưởng, giáo dục pháp luật trong nhà trường theo
từng nhiệm kỳ. Hiệu trưởng dựa vào Nghị quyết đó cụ thể hoá bằng kế
hoạch hoạt động từng năm học, học kỳ và từng tháng. Đồng thời, phải
triển khai phổ biến, tuyên truyền các văn bản pháp quy của Nhà nước
cho cán bộ giáo viên, công nhân viên và học sinh được biết.


+ Thường xuyên tổ chức sinh hoạt, báo cáo, nghe thời sự để thấu hiểu
quan điểm đường lối, giáo dục của Đảng và Nhà nước trong thời kỳ
mới của cách mạng Việt Nam. Tạo mọi điều kiện thuận lợi để cán bộ,
giáo viên, công nhân viên thực hiện chức năng giáo dục chính trị tư
tưởng cho học sinh thông qua bài giảng, sinh hoạt và tiếp xúc hàng
ngày.
+ Xây dựng quy chế công tác giáo dục chính trị tư tưởng, giáo dục
pháp luật trong đó quy định rõ trách nhiệm của Chi bộ, Hiệu trưởng,
Công đoàn cơ sở, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, tổ trưởng chuyên môn,
giáo viên chủ nhiệm…
+ Hiệu trưởng phải quản lý nâng cao chất lượng và hiệu quả việc
giảng dạy học, tập trung chỉ chỉ đạo thư viện trường xây dựng tủ sách
pháp luật hoàn chỉnh để cán bộ giáo viên, học sinh có đầy đủ tài liệu
nghiên cứu, tham khảo.
+ Tổ chức tốt hoạt động giáo dục truyền thống thông qua các hình
thức sinh hoạt dưới cờ đầu tuần, sinh hoạt các ngày chủ điểm trong
năm học, sinh hoạt chủ nhiệm lớp, thực hiện tốt hoạt động ngoài giờ
lên lớp theo nội dung và chương trình đổi mới; thông qua các hội thi,
hội trại, tham quan các di tích lịch sử cách mạng, nhà bảo tàng…
3.3. Xây dựng tổ chức bộ máy và đội ngũ giáo viên.
Lãnh đạo nhà trường, giáo viên là chủ thể của công tác giáo dục pháp
luật, là nhân tố quyết định chất lượng của công tác giáo dục nói chung,
của công tác giáo dục pháp luật trong nhà trường nói riêng cho nên
người giáo viên phải tâm huyết với ngành nghề công việc của mình.
Không những có trình độ chuyên môn giỏi mà cần phải có thực tiễn xã
hội phong phú. Giáo viên không chỉ đơn thuần giảng dạy kiến thức văn
hoá cho học sinh mà thông qua bài giảng phải giáo dục chính trị, đạo
đức cho học sinh noi theo về mọi mặt, ngay trong cả việc tuân thủ, thực
thi pháp luật
Lãnh đạo nhà trường có kế hoạch bồi dưỡng, nâng cao trình độ đội
ngũ giáo viên kể cả nhận thức về pháp luật theo hướng “Chuyên môn
hoá, hiện đại hoá và xã hội hoá” “Tăng cường giáo dục chính trị tư
tưởng đạo đức lối sống cho học sinh, sinh viên” tạo điều kiện cho giáo
viên giáo dục công dân tham dự các lớp bồi dưỡng chính trị thời sự, các
khoá đào tạo chuyên môn, đồng thời tạo điều kiện về kinh phí phương


tiện, cơ sở vật chất để đổi mới phương pháp giảng dạy, để nâng cao
chất lượng dạy và học môn giáo dục công dân trong nhà trường. Để
giáo viên làm tốt vai trò nhiệm vụ của mình, trước hết lãnh đạo nhà
trường phải tạo cho người thầy vị trí xã hội nhất định, được tôn trọng
và đánh giá cao. Đồng thời nhà trường, ngành giáo dục và xã hội hình
thành những chuẩn mực đạo đức sư phạm để người thầy thường xuyên
tu dưỡng và rèn luyện.
3.4. Phối hợp nhà trường, gia đình, xã hội trong công tác giáo dục
pháp luật:
Giáo dục pháp luật cho học sinh không chỉ đơn thuần là giáo dục
trong nhà trường mà còn xác định đây là công việc của toàn xã hội, của
cộng đồng mà trước hết là “Nhà trường phải chủ động phối hợp với hội
đồng giáo dục các cấp, ban đại diện cha mẹ học sinh, các tổ chức và
cá nhân nhằm:
+ Thống nhất quan điểm, nội dung, phương pháp giáo dục giữa nhà
trường, gia đình và xã hội.
+ Huy động mọi lực lượng của cộng đồng chăm lo sự nghiệp giáo
dục, xây dựng phong trào học tập và môi trường giáo dục lành mạnh,
góp phần xây dựng cơ sở vật chất nhà trường.
Kế hoạch công tác giáo dục pháp luật của trường từng năm học (chính
khoá và ngoại khoá) phải nêu rõ nội dung, phương pháp, biện pháp
thực hiện và được triển khai đến ban đại diện cha mẹ học sinh từng lớp
để phụ huynh học sinh đóng góp ý kiến. Đồng thời xác định rõ trách
nhiệm của trường và gia đình học sinh.
Giáo viên chủ nhiệm lớp phải luôn theo dõi biết được diễn biến, biểu
hiện tư tưởng, hành động của từng học sinh trong lớp, trong học tập
sinh hoạt, gặp phụ huynh học sinh để tìm hiểu và đề xuất biện pháp
giáo dục thích hợp với từng đối tượng học sinh.
Về phía gia đình, cha mẹ học sinh cần xây dựng một gia đình tốt, gia
đình văn hoá mẫu mực. Trong gia đình mọi thành viên là tấm gương tốt
về đạo đức, lối sống, cách đối nhân xử thế để cho các em học tập noi
theo. Mặt khác, gia đình phải thường xuyên theo dõi giúp đỡ các em
trong học tập, sinh hoạt và rèn luyện đạo đức cũng như về thể chất.
Giáo dục các em những đức tính tốt, những thói quen, đặc biệt là các
thói quen trung thực, thật thà, giản dị, nhân ái phân biệt đúng sai, điều


hay lẽ phải…. Chính những phẩm chất ấy hun đúc dần trong các em
những quan niệm, hành vi đạo đức và hành vi pháp luật đúng đắn.
Phần III: Đề xuất và khuyến nghị
1.Đề Xuất
Phát huy vai trò tích cực của Ban Đại diện Cha mẹ học sinh của từng
lớp, của nhà trường trong việc nắm bắt tình hình thực hiện nội quy học
sinh, việc học tập, sinh hoạt, hạnh kiểm và pháp luật của học sinh theo
đơn vị lớp bằng cách tham dự tiết sinh hoạt chủ nhiệm lớp hàng tuần
của GVCN và đúc kết lại theo từng tháng toàn bộ các mặt hoạt động
của một đơn vị lớp. Từ đó, tạo thêm mối liên kết chặt chẽ giữa nhà
trường với gia đình học sinh mà biểu hiện của nó là biết rõ đến từng
học sinh theo đơn vị lớp.
Vai trò của chính quyền các cấp với trách nhiệm là quản lý và điều
hành mọi hoạt động của xã hội tại phương, các cấp chính quyền phải
quan tâm chỉ đạo một cách toàn diện trên địa bàn, chỉ đạo các cơ quan
Nhà nước, đoàn thể quần chúng tổ chức xã hội có sự phối hợp kết hợp
chặt chẽ ngành giáo dục ở địa phương, loại trừ các nguyên nhân dẫn
đến tiêu cực của xã hội làm ảnh hưởng đến đạo đức của thanh thiếu
niên, tạo ra môi trường điều kiện vui chơi giải trí lành mạnh.
2.khuyến nghị
Công tác giáo dục pháp luật cho học sinh đã được Đảng và Nhà nước
các cấp ban hành các nghị quyết, văn bản chỉ đạo, nhưng đây là một
vấn đề còn rất mới mẽ và rất khó đối với đơn vị của trường học cơ sở,
do vậy để nhà trường làm tốt nhiệm vụ của mình xin khuyến nghị một
số vấn đề sau:
- Các trường cao đẳng sư phạm,Đại học sư phạm cần chú trọng hơn
nữa chất lượng đào tạo giáo viên dạy môn giáo dục công dân, Trường
Cao đẳng Sư phạm nên đào tạo giáo viên dạy môn giáo dục công dân,
không nên ghép cả hai môn (như Sử - GDCD, Văn - GDCD…) và
trong chương trình đào tạo nên tăng thêm một số tiết học về kiến thức
pháp luật nhất là về pháp luật xã hội chủ nghĩa.
- Đối với Sở Giáo Dục và Đào Tạo: Có kế hoạch bồi dưỡng về pháp
luật cho giáo viên dạy môn Giáo dục công dân trong các trường phổ
thông và THCS. Đầu tư các phương tiện, thiết bị dạy học cho bộ môn


GDCD thêm phong phú đa dạng. Để giáo viên sử dụng các phương tiện
thiết bị dạy học trong tiết dạy một cách hợp lý thiết thực và có hiệu
quả, xem phương tiện và thiết bị dạy học như một thành tố của phương
pháp dạy học theo hướng tích cực hoá, tránh lạm dụng hoặc sử dụng
mang tính hình thức.
- Đối với nhà trường: Xây dựng tủ sách đạo đức pháp luật phong
phú ,trang bị nhiều loại sách giáo dục pháp luật đủ để cung cấp cho
từng giáo viên tham khảo nghiên cứu như sách giáo viên, sách hướng
dẫn giảng dạy, sách bài tập tình huống…
- Đối với xã hội cần quan tâm, có hình thức quyết liệt hơn nữa trong
việc cùng với nhà trường tăng cường công tác giáo dục pháp luật cjo
toàn xã hội nói chung và thế hệ thanh thiếu niên nói riêng. Mặt khác
hoàn thiện tốt thể chế pháp luật của Nhà nước để quản lý Nhà nước
bằng pháp luật theo định hướng XHCN.
KẾT LUẬN
Công tác giáo dục còn lại là một bộ phận quan trọng của công tác
chính trị tư tưởng của Đảng trở thành hiện thực, đi vào đời sống xã hội,
cuộc sống cộng đồng. Nói cách khác chúng ta phải tổ chức thực hiện
pháp luật, đưa pháp luật vào cuộc sống của nhân dân, làm cho mọi
người dân hiểu được pháp luật, thực hiện theo pháp luật và tôn trọng
pháp luật. Trong đó, các thế hệ thanh thiếu niên học sinh là chủ nhân
tương lai của đất nước, các em phải được giáo dục rèn luyện về hạnh
kiểm đạo đức, có đầy đủ kiến thức văn hoá và kiến thức pháp luật để
trở thành công dân hữu ích cho xã hội, cán bộ đủ “đức” và “tài” phục
vụ cho tổ quốc.
Trong những năm học qua, trường THCS Nghĩa Lợi đã có nhiều nổ
lực trong công tác giáo dục và đào tạo, trong đó có chú trọng đến giáo
dục pháp luật cho học sinh. Kết quả của giáo dục toàn diện cũng như
các hoạt động giáo dục pháp luật đã khẳng định điều đó. Tuy nhiên,
công tác giáo dục pháp luật cho học sinh còn là một vấn đề mới mẻ, đòi
hỏi phải tiếp tục nghiên cứu, bổ sung và hoàn thiện. Bản thân với điều
kiện nghiên cứu còn hạn chế, tầm nhìn còn hạn hẹp, các vấn đề nêu
trong tiểu luận chưa thể đáp ứng được yêu cầu cả về lý luận và thực
tiễn. Nên bản thân phải tiếp tục nghiên cứu, học tập bằng nhiều phương
pháp để hoàn thiện và có thể mở rộng đề tài nghiên cứu, đáp ứng được
yêu cầu công tác giáo dục pháp luật cho học sinh trong các trường


trung học cơ sở, góp phần nhỏ bé của mình vào sự nghiệp giáo dục và
đào tạo ở địa phương.


TÀI LIỆU THAM KHẢO
1.
Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI của Đảng,
NXB Chính trị Quốc gia Hà Nội –1986.
2.
Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IX của Đảng,
NXB Chính trị Quốc gia Hà Nội –2001.
3.
Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XI của Đảng,
NXB Chính trị Quốc gia Hà Nội –2011.
4.
Hiến pháp 1992 Nước Cộng Hoà Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam.
NXB Chính trị Quốc gia Hà Nội –2009.
5.
Luật giáo dục đã được sửa đổi, bổ sung có hiệu lực từ
01/07/2010
6.
Điều lệ Trường Trung học-Bộ giáo dục và Đào tạo-NXB giáo
dục 2000.
7.
Giáo trình những vấn đề cơ bản về Nhà nước và Pháp luật xã
hội chủ nghĩa của NXB chính trị - hành chính Giáo dục 2012.
8.
Quyết định số 1928/QĐ-TTG ngày 20/1/2009 của Thủ tướng
chính phủ về việc phê duyệt Đề án “ Nâng cao chất lượng công tác
phổ biến, giáo dục pháp luật trong nhà trường”.
9.
Kế hoạch số 143/KH-BGDĐT, ngày 29/03/2011 của Bộ giáo
dục và đào tạo “Về việc công tác phổ biến, giáo dục pháp luật năm
2011 của ngành giáo dục ”.
10.
Kế hoạch số 102/KH-SGDĐT, ngày 12/10/2011 của Sở giáo
dục và đào tạo “Về việc triển khai công tác phổ biến, giáo dục pháp
luật của ngành giáo dục và đào tạo năm học 2011-2012”.
11.
Quyết định số 37/2008/QĐ-TTg ngày 12 tháng 3 năm 2008
của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Chương trình phổ biến, giáo dục
pháp luật từ năm 2008 đến năm 2012.
12.
Chỉ thị số 32-CT/TW của Ban Bí thư Trung ương Đảng (Khóa
IX) về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác phổ biến, giáo
dục pháp luật, nâng cao ý thức pháp luật của cán bộ, nhân dân.
Quyết định Số : 2378 /QĐ-UBND, ngày 28 tháng 12 năm 2011 về
việc ban hành Kế hoạch công tác phổ biến, giáo dục pháp luật năm
2012 trên địa bàn tỉnh Nghệ An



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×