Tải bản đầy đủ

Biến đổi về lối sống của thanh niên, sinh viên hiện nay

LỜI MỞ ĐẦU
Trong những năm gần đây xã hội đang thay đổi từng ngày với tốc độ
nhanh chóng. Nó ảnh hưởng trực tiếp bởi những luồng tư tưởng, văn hoá du
nhập từ nhiều nơi trên thế giới. Vì vậy song song với việc xã hội ngày càng phát
triển thì bên cạnh đó nó cũng làm thay đổi không ít về tư tưởng, về lối sống của
nhiều đối tượng, đặc biệt là thế hệ học sinh, sinh viên - thế hệ đang nắm trong
tay tri thức cùng với những hiểu biết về tiến bộ xã hội nói chung và sự phát triển
Đất nước nói riêng. Chúng ta phải thừa nhận một thực tế rằng dưới tác động của
nền kinh tế thị trường ngày càng phát triển cộng thêm cơ chế mở cửa hội nhập
của nước ta và nhiều nguyên do tiêu cực khác nữa đã làm cho không ít thanh
niên, sinh viên có hành vi sai lệch với chuẩn mực xã hội ngày càng tăng lên một
cách báo động, nhiều hành vi tiêu cực , tệ nạn đã gõ cửa từng gia đình , nhà
trường như con cái không nghe lời cha mẹ, ông bà, vô lễ, trộm cắp, bỏ học, cờ
bạc, rựu chè , vi phạm luật giao thông, đánh nhau ,..lối sống đạo đức có phần
xuống cấp như : đam mê hưởng thụ , lười lao động, xa hoa lãng phí, thiếu ý thức
rèn luyện, không có chí tiến thủ, bị đồng tiền làm cho lu mờ lý trí, không dám
đứng lên đấu tranh cho lẽ phải, có thói vô cảm. Điều đáng nói ở bộ phận này là
đang còn trên ghế các nhà trường , giảng đường Đại học.
Vì vây, nhóm chúng tôi đã lấy đề tài “Biến đổi về lối sống của thanh
niên, sinh viên hiện nay” là 1 đề tài nghiên cứu của nhóm mình.



I. Thực trạng:
Thanh niên Việt Nam hiện nay đã và đang nhận được sự quan tâm của
toàn xã hội. Họ là những người sẽ kế cận và phát huy truyền thống tốt đẹp của
dân tộc ta. Nhìn lại chặng đường phát triển của đất nước trong những năm vừa
qua thì giới trẻ đóng một vai trò rất lớn. Thanh niên Việt Nam giữ vai trò quan
trọng trong tiến trình lịch sử dựng nước và giữ nước, trong sự phát triển kinh
tế - xã hội, trong đời sống chính trị và nền văn hoá của đất nước. Thanh niên
đang là lực lượng xã hội to lớn của hiện tại và là chủ thể sáng tạo của tương lai,
họ không chỉ là một lực lượng quan trọng của xã hội mà họ là ngày mai của xã
hội. Thanh niên nói chung và sinh viên nói riêng là một thế hệ trẻ đầy sức sống
và sáng tạo. Họ nắm trong tay tri thức của thời đại, chìa khóa mở ra cánh cửa
cho tiến bộ xã hội nói chung và sự phát triển đất nước nói riêng. Sinh viên là
lớp người trẻ được đào tạo toàn diện và đầy đủ nhất, bao gồm các chuyên
ngành học trên khắp các lĩnh vực. Chính thanh niên, sinh viên là những người
tiên phong trong mọi công cuộc cải cách, đổi mới về kinh tế, giáo dục...
Chính vì vậy những hành động, cách sống của sinh viên, thanh niên có
ảnh hưởng rất lớn đến tương lai nước nhà. Song, trong những năm đất nước ta
đổi mới, mở cửa, hội nhập, giao lưu quốc tế, đặc biệt là qua các phương tiện
thông tin hiện đại, các giá trị của toàn cầu hoá đã tác đông mạnh mẽ tới lối
sống Việt Nam, tạo ra những chuyển biến quan trọng trong lối sống.
1. Khái niệm thanh niên:

Thanh niên Việt Nam (có độ tuổi từ 16 đến 30, theo quy định của Luật
Thanh niên) là một tầng lớp xã hội đặc thù, chiếm số đông trong dân số cả
nước. Thanh niên Việt Nam không phải là một giai cấp nhưng có mặt ở cả giai
cấp công nhân, giai cấp nông dân và đội ngũ trí thức; thanh niên không phải là
một tầng lớp xã hội độc lập mà có mối quan hệ gắn bó mật thiết với các tầng
lớp khác trong xã hội; thanh niên có mặt ở tất cả các địa phương, các ngành
kinh tế, văn hoá, xã hội, quốc phòng, an ninh của đất nước.


2. Lối sống là gì ?
Lối sống của con người là các chiều cạnh chủ quan của văn hóa, là quá
trình hiện thực hóa các giá trị văn hóa thông qua hoạt động sống của con người.
Lối sống bao gồm tất cả những hoạt động sống và phương thức tiến hành các
hoạt động sống được một bộ phận lớn hoặc toàn thể nhóm hay cộng đồng người
chấp nhận và thực hành trong một khoảng thời gian tương đối ổn định, đặt trong
mối tương tác biện chứng của các điều kiện sống hiện hữu và trong các mối liên
hệ lịch sử của chúng.


Như vậy, lối sống là một thói quen có định hướng, là phương cách thể
hiện tổng hợp tất cả các cấu trúc, nền văn hóa, đặc trưng văn hóa của con người
hay cộng đồng. Lối sống phụ thuộc vào thời đại con người đang sống, với các
điều kiện vật chất, kinh tế, các quan hệ xã hội, các thói quen, tập quán, tục lệ
của thời đại đó.
Bên cạnh khái niệm lối sống, hiện nay chúng ta cũng bàn nhiều đến khái
niệm lối sống mới. “Lối sống mới là phương thức sống của con người thể hiện
ở sự lựa chọn các hoạt động và cách thức thực hiện các hoạt động đó mang tính
dân tộc, hiện đại, nhân văn trong quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội nhằm
thực hiện mục tiêu phát triển con người toàn diện trên các lĩnh vực đức, trí, thể,
mỹ”.
3.Lối sống của thaanh niên hiện nay
3.1 Những biểu hiên tích cực
Thanh niên, sinh viên hiện nay đã trở nên năng động, sáng tạo hơn, dễ
dàng tiếp thu cái mới và hội nhập với toàn cầu . Thanh niên, sinh viên không
chỉ chờ đợi cơ hội đến , họ còn tự mình tạo ra cơ hội. Đã có nhiều sinh viên
nhận được bằng sáng chế, phát minh; và không ít trong số những phát minh ấy
được áp dụng , được viến thành những sản phẩm hữu ích với thực tiễn. Với thế
mạnh được đào tạo bài bản, sinh viên có mặt trong mọi lĩnh vực của đời sống
kinh tế, xã hội của đất nước. Trong học tập, sinh viên không ngừng tự đổi mới
phương pháp học sao cho lượng kiến thức họ thu được là tối đa. Không chờ


đợi, họ tự mình nghiên cứu, lấy thông tin, tài liệu từ mọi nguồn. Phần lớn sinh
viên đều có khả năng thích nghi cao với mọi môi trường sống và học tập. Sinh
viên, thanh niên Việt Nam không chỉ dễ dàng lĩnh hội tri thức nhân loại, mà
còn tiếp thu mọi linh vực như văn hóa, nghệ thuật.....Sự năng động của sinh
viên còn được thể hiện ở việc tích cực tham gia các hoạt động như y tế, từ
thiện...Bằng sự năng động, sinh viên luôn tự cập nhật thông tin, kiến thức, làm
mới mình phù hợp với sự thay đổi và phát triển xã hội. Rõ ràng, năng động và
sáng tạo là những ưu điểm nổi bật của thanh niên, sinh viên Việt Nam.
Biểu hiện tích cực thứ hai trong lối sống thanh niên, sinh viên hiện nay là
sự táo bạo, dám nghĩ, dám làm, dám chiu thử thách. Các ý tưởng độc đáo
không chỉ nằm trong suy nghĩ mà luôn được thử nghiệm trong thực tế. Dù
thành công hay thất bại song họ không hề chùn bước. Từ mỗi thất bại lại làm
họ tự tin hơn với nhiều kinh nghiệm hơn. Đó chính là nguồn gốc của làn sóng
Khởi Nghiệp Start-Up đang nổi lên rất mạnh mẽ gần đây.
Thứ ba là phong cách sống độc lập. Khác với thế hệ sinh viên trước, sống
phụ thuộc gia đình, mọi việc đều ngoan ngoãn theo lời cha mẹ, ngày nay sinh
viên, thanh niên độc lập hơn trong suy nghĩ, tự quyết định tương lai mình mà
không muốn bất cứ sự can thiệp nào.
Thứ tư là phong cách muốn tự khẳng định mình. Dù trong bất cứ lĩnh vực
nào sinh viên cũng tự tin vào bản thân. Thanh niên muốn chứng minh cho xã
hội thấy sức mạnh và vai trò của mình trong công cuộc xây dựng phát triển đất
nước.
Không những vậy, sinh viên thanh niên hiện nay còn tiếp tục duy trì phát
triển truyền thống siêng năng, cần cù, chăm chỉ, hiếu học của thế hệ trước.
3.2.Những biểu hiện tiêu cực
Tuy nhiên, bên cạnh những mặt tích cực, những biểu hiện tiêu cực trong
lối sống thanh niên, sinh viên Việt Nam hiện nay cũng không phải là ít.
Vấn đề tư tưởng: Đây là nét tiêu cực lớn nhất, đáng báo động nhất trong
giới thanh niên, sinh viên hiện nay. Trong thời đại trước, khi đất nước ta còn


trong thời kỳ chiến tranh bảo vệ tổ quốc hay giai đoạn đầu xây dựng chủ nghĩa
xã hội, không khó để thấy lý tưởng Xã hội chủ nghĩa luôn sục sôi trong mỗi
thanh niên Việt Nam, thì ngày nay để tìm được một thanh niên có lý tưởng sống
rõ ràng không phải dễ. Sống và học tập không có mục đích gì, hay thiếu niềm
tin, mục đích là một điểm yếu của giới trẻ ngày nay. Ngoài ra, một bộ phận
thanh niên, sinh viên còn có cái nhìn lệch lạc, thiếu chính xác về thế giới quan
Mác-Lenin, tư tưởng Hồ Chí Minh, và Chủ nghĩa xã hội. Dưới tác động của
kinh tế thị trường, nhiều người đã không còn tin vào chế độ Xã hội chủ nghĩa,
chỉ nhìn thấy những điểm không tốt của chế độ ta bằng cái nhìn thiển cận, lêch
lạc từ một phía. Điều này có thể gây ảnh hưởng rất lớn đến tương lai đất nước,
vì nếu những chủ nhân tương lai của đất nước mà không tin vào những gì cha
ông ta đã xây dựng thì làm sao lèo lái đất nước một cách vững vàng.
Hiện tượng sùng bái vật chất: Nhiều thanh niên lấy đồng tiền làm thước
đo giá trị cuộc sống. Gốc rễ của việc sùng bái vật chất là sự thiếu tự tin. Khi
không chấp nhận mình như vốn có, họ sẽ cố đeo những cái “nhãn” để tự thỏa
mãn bản thân. Đó là hiện tượng tôi thấy phổ biến ở những quốc gia đang
chuyển mình như Việt Nam - điều không quá mãnh liệt ở các nước phương Tây
phát triển, nơi vẫn được coi là đỉnh cao của tôn thờ vật chất.
Chủ nghĩa cá nhân: Chủ nghĩa cá nhân có xu hướng tăng trong giới trẻ
ngày nay. Nhiều người chỉ quan tâm tới những lợi ích cá nhân trước mắt mà
quên đi lợi ích tập thể thậm chí chà đạp lên lợi ích của người khác. Vì lợi ích cá
nhân một số thanh niên còn bất chấp cả : pháp luật, gia đình, bạn bè,..Một số
khác chỉ biết đến mình mà không quan tâm đến ai, dẫn đến lối sống vô cảm.
Thái độ bi quan: Trong khi phần lớn thanh niên đều cố gắng sống và học
tập vì tương lai, thì lại có những người chỉ vì nhiều chuyện không vừa ý mà
không tha thiết gì cuộc sống. Đôi khi chỉ vì thất tình hay không đạt được điều
mình muốn mà khép chặt cánh cửa tâm hồn không còn quan tâm mọi chuyện
xung quanh.
Thói lười nhác, ỷ lại: So với học sinh bây giờ, thế hệ trước, chỉ cần như
7x, 8x, những thế hệ cận kề nhất với giới trẻ bây giờ vất vả hơn nhiều, gian khổ


hơn nhiều. Có thể do bối cảnh của đất nước sau khi trải qua chiến tranh với
những kẻ thù đều là “đế quốc” như Pháp, Mỹ, do cơ chế bao cấp của nền kinh tế
thời bấy giờ buộc người dân sống trong thời đại đó phải vật lộn như vậy, trong
đó có thế hệ học sinh, sinh viên. Nhưng mặt khác, chính hoàn cảnh ấy làm cho
người ta phải chăm chỉ, phải cố gắng vươn lên với chí tiến thủ gần như tuyệt đối
để thoát khỏi cảnh đói nghèo, thoát khỏi “áp bức” từ chính tâm lý của mình.
Kinh tế thị trường cùng với sự phát triển công nghệ, bên cạnh tạo điều kiện cho
con người có cuộc sống, việc làm tốt hơn thì lại dễ khiến người ta trở nên nhác
việc hơn do nhiều cám dỗ xung quanh dẫn dụ. Thực tế chỉ ra thanh niên (15-24
tuổi) dù chỉ chiếm khoảng 20% dân số nhưng lại chiếm tới gần một nửa số
lượng người thất nghiệp hiện nay. Điều đó là do một bộ phận sinh viên,thanh
niên lười biếng, ỷ lại, không chịu khó tìm tòi và học cách vượt qua khó khăn.
II.Nguyên nhân của việc biến đổi lối sống của học sinh, sinh viên
hiện nay:
Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến những lối sống khác nhau của sinh
viên. Sau đây là một số nguyên nhân dẫn đến lối sống tiêu cực của sinh viên
Việt Nam:
1.

Nguyên nhân khách quan:

-Nguyên nhân từ gia đình: Quan hệ giữa cha mẹ và con cái trong xã hội
ngày nay khá lỏng lẻo do cha mẹ không có nhiều thời gian quan tâm chăm sóc
con cái. Bên cạnh đó, sự thiếu gương mẫu của người lớn cũng có tác động
không tốt tới sự hình thành nhân cách trong con trẻ. Một đứa bé được lớn lên
trong môi trường (gia đình, xã hội) còn nhiều bất cập ắt sẽ biến thành những
công dân chưa thực sự trân trọng những giá trị đạo đức và nhân văn. Có những
gia đình quá chiều con để cho con cái sống quá đầy đủ về mặt vật chất, muốn gì
cũng có tạo cho trẻ một thói xấu, và muốn tìm tòi những thứ mới lạ bên ngoài.
Nhiều bậc cha mẹ có quan niệm sai lầm là con mình đã lớn không cần phải quản
nữa để tự do thích làm gì thì làm.
-Nguyên nhân từ môi trường bên ngoài tác động đến sinh viên: Phần
đông sinh viên phải đi học xa nhà, không có ai quản, thiếu sự quan tâm, chăm


sóc của bố mẹ. Bước vào một môi trường mới có nhiều cám dỗ không lường
trước được, dễ sa ngã, học đòi bạn bè xấu. Một số sinh ra cách sống đơn độc,
nhút nhát, khó gần; số khác sẽ tụ tập với những người có cùng hoàn cảnh, tâm
trạng với mình để quậy phá xưng hùng, xưng bá, sống bất cần đời. Và để lấy “số
má” với bạn bè, chúng sẽ làm bất cứ gì, chơi bất cứ thứ chi để chứng tỏ “ đẳng
cấp”, “ thua trời một vạn không bằng kém bạn một li”.
-Nguyên nhân từ nhà trường: Nhà trường hiện nay cũng chỉ đề cao việc
nhồi nhét kiến thức, đề cao việc “đào tạo nguồn nhân lực để đáp ứng nhu cầu
nhân lực của nền kinh tế”. Việc giáo dục đạo đức, giáo dục công dân cho người
học gần như bị bỏ quên hoặc bị xem là thứ yếu. Và đặc biệt là đối tượng sinh
viên đã 18 tuổi trở lên có đầy đủ các quyền về dân sự và phải chịu trách nhiệm
trước pháp luật nên sự lỏng lẻo trong việc giáo dục và định hướng cũng ít đi. Lối
sống tha hóa đạo đức của một bộ phận không nhỏ của giới trẻ trong xã hội ta có
một nguyên nhân cần nhấn mạnh là do ảnh hưởng của những gì đang diễn ra
trong cuộc sống hiện nay.
-Nguyên nhân từ sự phát triển của nền kinh tế? Một nguyên nhân được đặt
ra là kinh tế xã hội phát triển ngày càng cao và sự bùng nổ thông tin, dẫn đến
việc một bộ phận gia đình khá giả chiều chuộng con mình, tạo nên sự đua đòi
trong các em. Điện thoại di động, Internet, phim ảnh của các Website đen đã tác
động không nhỏ đến nhận thức, lối sống và cách hành xử của học sinh, sinh
viên, làm hư hỏng họ bởi bản tính tò mò, hiếu động của tuổi mới lớn.
-Do luật pháp chưa nghiêm: Mỗi cá nhân trong xã hội ít nhiều đều bị chi
phối bởi cách mà xã hội đó đang hành xử với nhau, nếu được sống trong một
môi trường nghiêm minh về pháp luật, chuẩn mực về đạo đức, mọi người hành
xử với nhau một cách có tình có lý, chắc chắc đó sẽ là một môi trường giáo dục
lý tưởng trong việc hình thành nhân cách đạo đức của học sinh. Những bài học
mà các thầy cô giáo đang cố sức rao giảng để giáo dục đạo đức của học trò mình
trên lớp dường như ngược lại với các hoạt động đang diễn ra trong cuộc sống xã
hội. Trong khi các giáo viên dạy nhạc cố gân cổ lên để rao giảng về thẩm mỹ âm
nhạc, chắt chiu từng giờ dạy dân ca để các em biết yêu quý những giá trị tinh


thần mà ông cha ta đã dày công vun đắp. Thì hàng ngày, mấy chục nhà đài liên
tục phát những bài hát được gọi là nhạc trẻ với một thứ thẩm mỹ vay mượn, hổ
lốn. Báo chí thì thi nhau săm soi kỹ lưỡng đời sống của các "Sao" như một sự
tôn vinh. Luật giao thông được đưa vào nhà trường để dạy cho các em để những
công dân tương lai, sống và làm việc đúng luật pháp. Thế nhưng khi ra đường
các em luôn phải chứng kiến những hành vi vi phạm an toàn giao thông của
người lớn mà đôi khi còn có cả cảnh sát giao thông.
2. Nguyên nhân chủ quan:
- Một bộ phận thanh niên trẻ Việt Nam hiện nay được đánh giá rằng có
đủ trình độ văn hóa để làm việc chứ không đủ trình độ văn hóa để làm người.Vì
sao? Chính vì một bộ phận họ hiện nay chỉ biết chạy đua với những trào lưu văn
hóa mới đặc biệt là văn hóa phương Tây mà không biết cách sử dụng nó hợp lý
hóa với con người Việt Nam. Nhưng bắt trước,đua đòi vô lý, thiếu văn hóa lại du
nhập nhanh hơn cả những văn hóa văn minh. Một trong những nguyên nhân chủ
yếu đó chính là do một bộ phận thanh niên học sinh, sinh viên không biết kiềm
chế bản thân trước những cám dỗ hiện nay: đó là lối sống thiếu ý thức, sống
buông thả, đua đòi; đặc biệt là các bạn lạm dụng tự do để làm những chuyện suy
thoái đạo đức. Và các bạn đã hiểu sai cái tự do đó, tự do không phải làm những
gì mình thích, tự do phải là một giá trị để đảm bảo hạnh phúc của mình và người
khác.
Nói như Jean Cocteau: “Cái thảm kịch của giới trẻ, chính là giới trẻ bị đặt
vào tình trạng không thể không vâng lời vì sự tự do quá đáng”. Cũng có nhiều
sinh viên có ý nghĩ thi đỗ đại học bước sang một trang mới không cần phải phấn
đấu nữa, mà phải ăn chơi cho thỏa những ngày học tập vất vả nên sa đà vào
những trò vui không rút chân ra được. Khi đã thi đỗ đại học không ít người được
thưởng những thứ này thứ kia, muốn gì được đấy dễ hư hỏng. Bản thân các bạn
trẻ không muốn sống khác thì khó có thể tạo ra một lối sống mới. Nếu đạo đức
bị suy thoái nghiêm trọng bao gồm văn hóa ứng xử,lời ăn tiếng nói,phong cách
sống.......Chính những yếu tố này đã đang và sẽ phần nào làm mất đi văn hóa
học sinh, sinh viên hiện nay nói riêng và người Việt Nam nói chung.


III.Giải pháp
Từ những thực tiễn như trên, đặt ra cho chúng ta câu hỏi vậy làm sao
để khắc phục những hạn chế còn tôn tại trong lối sống của học sinh, sinh
viên? Dưới đây là một số giải pháp mà chúng tôi đưa ra:
- Một là, thường xuyên chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng, lối sống
trong sạch, lành mạnh cho học sinh, sinh viên. Đây là giải pháp cơ bản nhằm
xây dựng, hình thành nhân cách con người mới xã hội chủ nghĩa cho thanh niên,
vì đạo đức là “gốc của người cách mạng”.
Trước hết cần quan tâm giáo dục những vấn đề cơ bản về chủ nghĩa MácLênin, tư tưởng, đạo đức và phong cách Hồ Chí Minh, nhằm xây dựng cho học
sinh, sinh viên thế giới quan, phương pháp luận đúng đắn để giải quyết những
vấn đề do thực tiễn đặt ra. Chú trọng giáo dục làm cho học sinh, sinh viên nhận
thức đúng các giá trị chân, thiện, mỹ, những giá trị truyền thống tốt đẹp của dân
tộc. Nhà trường, gia đình, các tổ chức, đoàn thể, đặc biệt Đoàn thanh niên Cộng
sản Hồ Chí Minh phải thường xuyên quan tâm bồi dưỡng cho học sinh, sinh
viên những tình cảm cao đẹp về tình yêu quê hương, đất nước: “mình vì mọi
người, mọi người vì mình”, “thương người như thể thương thân”, “quên mình vì
nghĩa lớn”… Từ đó hình thành cho họ lối sống trong sạch, lành mạnh, những
hành vi đạo đức trong sáng phù hợp với các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân
tộc và thời đại. Để việc giáo dục bồi dưỡng có hiệu quả, cần tổ chức tốt các
phong trào hành động cách mạng của học sinh, sinh viên mà tiêu bi ểu là phong
trào: “Thanh niên lập nghiệp và tuổi trẻ giữ nước”, “Thanh niên tình nguyện”,
“Chiến dịch mùa hè xanh”…
- Hai là, phải kết hợp chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường và xã hội trong
việc giáo dục, rèn luyện đạo đức, lối sống cho học sinh, sinh viên. Đây là vấn đề
có ý nghĩa quan trọng nhằm phát huy sức mạnh tổng hợp của các tổ chức, các
lực lượng cùng chăm lo giáo dục, rèn luyện đạo đức, lối sống cho học sinh, sinh
viên, hình thành phẩm chất cao đẹp của con người mới XHCN. Trước hết gia
đình là nơi lưu giữ các giá trị đạo đức truyền thống tốt đẹp của dân tộc, là môi
trường đầu tiên hình thành đạo đức cho học sinh, sinh viên. Gia đình là nơi mà
tình yêu quê hương, đất nước, yêu thương con người được truyền từ thế hệ này


sang thế hệ khác. Do đó trong gia đình, ông bà, cha mẹ phải thật sự mẫu mực,
làm gương về đạo đức, yêu thương, chăm lo bồi dưỡng thế hệ trẻ. Hiện nay do
sức ép về lao động, việc làm khiến cho không ít các bậc làm cha, làm mẹ mải
miết mưu sinh hoặc chỉ lo làm giàu mà thiếu quan tâm việc giáo dục đạo đức
cho con cái, hoặc khoán trắng cho nhà trường và xã hội. Nhiều khi con cái vi
phạm đạo đức hoặc vi phạm pháp luật mà cha mẹ không hề hay biết, hoặc không
biết cách ngăn chặn, phòng ngừa. Để giáo dục đạo đức cho thanh niên, mỗi gia
đình cần giữ gìn đạo đức, nề nếp gia phong, phát huy các giá trị đạo đức truyền
thống, làm cho các giá trị đó ngày càng toả sáng, góp phần bồi dưỡng tư tưởng
tình cảm cao đẹp cho thế hệ con cháu. Nhà trường không chỉ dạy chữ, dạy nghề
mà còn là nơi dạy người. Giáo dục lý tưởng, đạo lý làm người là nội dung giáo
dục hàng đầu trong nhà trường hiện nay và phải đặc biệt coi trọng. Một số nhà
trường mới chỉ quan tâm trang bị kiến thức chuyên môn, tay nghề mà xem nhẹ
hoặc thiếu quan tâm giáo dục đạo đức, lối sống cho học sinh, sinh viên.
Học sinh, sinh viên ngày nay đang sống trong thời kỳ bùng nổ thông tin,
kinh tế tri thức phát triển mạnh mẽ, giao lưu quốc tế ngày càng mở rộng. Học
sinh, sinh viên đã và đang chịu ảnh hưởng cả mặt tích cực và mặt tiêu cực từ
môi trường kinh tế, xã hội. Vì vậy các tổ chức, đoàn thể, các đơn vị lực lượng vũ
trang cần quan tâm định hướng tạo môi trường thuận lợi để học sinh, viên phấn
đấu, rèn luyện, trưởng thành. Cấp uỷ đảng, chính quy ền, mặt trận, đoàn thể,
nhất là Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh cần tổ chức nhiều hoạt động
phong phú, đa dạng để thu hút, rèn luyện học sinh, sinh viên theo các chuẩn mực
đạo đức cách mạng. Kịp thời biểu dương, nhân rộng cách làm hay và kiên quyết
uốn nắn những thiếu sót, lệch lạc, những biểu hiện lệch chuẩn trong đạo đức, lối
sống của thanh niên.
- Ba là, phát huy vai trò tự học tập, tự du dưỡng, rèn luyện đạo đức, lối
sống của học sinh, sinh viên. Học sinh, sinh viên là lớp người trẻ, khoẻ, có nhiệt
tình cách mạng, nhạy cảm với cái mới, cái tiến bộ. Phát huy vai trò của học sinh,
sinh viên trong tự học tập, tự tu dưỡng đạo đức lối sống là biện pháp quan trọng
giúp họ nhanh chóng tiến bộ, trưởng thành. Đó còn là điều kiện quyết định kết


quả rèn luyện của mỗi cá nhân. Trước hết phải hình thành cho học sinh, sinh
viên nhu cầu, động cơ phấn đấu, rèn luyện đúng đắn, làm cho mỗi người có ý
thức làm chủ, ham học hỏi, cầu tiến bộ, vươn lên tự khẳng định mình. Cần tạo
mọi điều kiện thuận lợi để học sinh, sinh viên phấn đấu, rèn luyện; đồng thời
phải thường xuyên theo dõi, kiểm tra, đánh giá kết quả, định hướng phấn đấu
cho học sinh, sinh viên. Quan tâm đáp ứng những nhu cầu chính đáng của học
sinh, sinh viên về vật chất, tinh thần; giao nhiệm vụ phù hợp với sở trường, năng
khiếu đặc điểm tâm, sinh lý của họ sẽ tạo điều kiện tốt để thanh niên rèn luyện
đạo đức, lối sống. Mỗi học sinh, sinh viên phải xác định rõ trách nhiệm trước Tổ
quốc và nhân dân, sống có lý tưởng, có hoài bão, khát khao vươn tới cái mới, cái
tiến bộ. Bản thân mỗi người tự giác rèn luyện, biết tự kiềm chế, biết vượt qua
những cám dỗ và tiêu cực xã hội, những biểu hiện của chủ nghĩa cá nhân, ích kỷ,
thực dụng, lợi mình hại người.
Học sinh, sinh viên cần phải tự tin vào chính mình, giữ vững niềm tin
trong cuộc sống, vào các giá trị chân, thiện, mỹ; vượt qua mọi khó khăn gian
khổ như Bác Hồ đã dạy: “gian nan rèn luyện mới thành công”. Thực hiện tốt
một số giải pháp giáo dục rèn luyện đạo đức cách mạng cho học sinh, sinh viên
trong thời kỳ CNH, HĐH, hội nhập kinh tế thế giới là góp phần đào tạo, giáo
dục thế hệ sinh viên vừa "hồng", vừa "chuyên", chủ nhân tương lai đưa nước
nhà vững bước tiến cùng các dân tộc tiên tiến, xứng đáng với mong ước của Bác
Hồ kính yêu. Giáo dục là quốc sách hàng đầu, thì việc giáo dục đạo đức học sinh
chính là trang đầu của quốc sách ấy. Vai trò của Giáo dục thật sự quan trọng và
có thể ảnh hưởng đến sự tồn vong của một dân tộc. Giáo dục là trụ cột của một
quốc gia để tạo dựng, giữ gìn và phát triển các giá trị xã hội. Giáo dục đạo đức
học sinh đâu phải chỉ là nhiệm vụ của môn học Đạo Đức trong nhà trường, hay
chỉ là của ngành Giáo Dục.
- Bốn là , nội dung chương trình SGK còn nặng về kiến thức, chưa có chú
trọng giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, ngành giáo dục còn cần phải cải cách
hơn nữa để đưa ra phương pháp giáo dục hợp lý, hiệu quả.
-Năm là, các tổ chức đoàn thể như đoàn thanh niên, nhà trường, làng
xóm,.. tích cực tổ chức các hoạt động vui chơi giải trí cho học sinh sinh viên.


Ngoài ra cần nêu gương khen thưởng các học sinh sinh viên có thành tích tốt
trong

học

tập

cũng

như

trong

hoạt

động

đời

sống.

Đã đến lúc xã hội cần nhìn nhận vấn đề đạo đức học sinh, sinh viên trong
nhà trường hiện nay với một tinh thần trách nhiệm và nghiêm túc. Cần phải đổi
mới hoàn toàn cách thức mà lâu nay chúng ta đã dùng để giáo dục đạo đức học
sinh, sinh viên. Bản thân giáo dục đã mang tính xã hội hóa, nhà nước cần tạo
điều kiện để toàn dân tham gia vào công tác giáo dục học sinh, sinh viên. Điều
quan trọng là cần có một môi trường xã hội lành mạnh, mọi người sống tuân thủ
pháp luật và tôn trọng những giá trị đạo đức xã hội. Một môi trường xã hội tốt sẽ
tác động vào nhận thức của học sinh, sinh viên và các em cũng phải tuân thủ
những nguyên tắc ứng xử đã được học trong nhà trường mà cả xã hội đang áp
dụng.
IV. Liên hệ bản thân
Với tư cách là sinh viên tôi xin được đưa ra một số liên hệ của bản thân về
vấn đề biến đổi lối sống của học sinh, sinh viên Việt Nam trong thời đại ngày
nay. Khi nhắc đến hai chữ “Sinh viên’’ mọi người đều biết đó là tầng lớp tri
thức cao của mỗi quốc gia – là tương lai của đất nước là những người quyết định
sự phồn thịnh của dân tộc vì chính họ là những “ mùa xuân của xã hội” . Bản
thân tôi cũng đã có những biểu hiện cả tích cực lẫn tiêu cực trong quá trình học
tập. Về mặt tích cực, tôi luôn biểu hiện thái độ tích cực, năng động và sáng tạo
trong quá trình học tập, tích cực tham gia các câu lạc bộ có ích để không ngừng
trau dồi kiến thức xã hội thực tế cho bản thân, ngoài giờ học bản thân tôi còn tìm
kiếm công việc làm thêm để kiếm thêm tiền chi tiêu hàng ngày giúp bớt đi
khoản tiền trợ cấp hàng tháng của bố mẹ cho, bản thân tôi luôn tích cực giao lưu
học hỏi các bạn trong lớp, cùng giúp đỡ nhau học tập và làm việc, từ đó tạo nên
một môi trường học tập gần gũi và thoải mái. Bên cạnh những yếu tố tích cực đã
nêu ở trên thì tôi xin dược thừa nhận những yếu tố tiêu cực trong lối sống sinh
viên như sau : tôi còn chưa thực sự tự tin để nêu ra ý kiến của bản thân trong quá
trình học tập, chưa biết cách sắp xếp thời gian biểu hợp lý để quá trình học tập
lẫn ôn thi đạt hiệu quả cao nhất, có nhiều lúc tôi còn quá mải miết với những


công việc làm thêm mà bỏ bê nhiệm vụ chính của mình là học hành thật tốt. Qua
đây, tôi cũng đã tự nhìn nhận lại bản thân về mặt tiêu cực trong lối sống, từ đó,
tối sẽ cố gắng tạo lập một mối sống tích cực và có ích hơn nữa.

KẾT LUẬN
Một lối sống cao đẹp cho giới trẻ là rất cần thiết. Để có được điều đó, phải
xây dựng được môi trường sống xã hội mang tính nhân văn cao-một xã hội học
tập-năng động và sáng tạo.Để phát triển xã hội bền vững, những nhà giáo dục và
những người có trách nhiệm phải có một hướng đi đúng đắn cho thế hệ trẻ hôm
nay. Thanh niên chúng ta cần phải cố gắng hơn nữa và tạo cho mình một lí
tưởng, lối sống cao đẹp để giúp ích phần nào cho quê hương đất nước . Bản thân
mỗi người phải rèn luyện về đạo đức, nhân cách,tham gia những phong trào xã
hội có ý nghĩa để không lãnh phí, nuối tiếc tuổi trẻ của mình.



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×