Tải bản đầy đủ

Hoàn thiện Kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua kho bạc nhà nước tỉnh Lai Châu

Trờng Đại học KINH Tế QuốC DÂN


nguyễn HUY HUYếN
Hoàn thiện kiểm soát chi ĐầU TƯ
xây dựng cơ bản QUA Kho bạc Nhà nớc
TỉNH Lai Châu
Hà nội, năm 2013
Trờng Đại học KINH Tế QuốC DÂN


nguyễn HUY HUYếN
Hoàn thiện kiểm soát chi ĐầU TƯ
xây dựng cơ bản QUA Kho bạc Nhà nớc
TỉNH Lai Châu
Chuyên ngành: quản lý kinh tế và chính sách
Ngời hớng dẫn khoa học:
ts. NGUYễN THị Lệ THúY
Hà nội, năm 2013
LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự

hướng dẫn của TS. Nguyễn Thị Lệ Thúy
Các số liệu, tài liệu nêu ra trong luận văn là trung thực, đảm bảo tính
khách quan, khoa học. Các tài liệu tham khảo có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng.
Tác giả luận văn
Nguyễn Huy Huyến
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN 3
MỞ ĐẦU i
1.Lí do chọn đề tài i
2. Mục tiêu nghiên cứu ii
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ii
4. Kết cấu của Luận văn: ii
KẾT LUẬN viii
MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài 1
DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
KBNN Kho bạc Nhà nước
NSNN Ngân sách Nhà nước
XDCB Xây dựng cơ bản
GPMB Giải phóng mặt bằng
UBND Ủy ban nhân dân
QLNN Quản lý nhà nước
DANH MỤC BẢNG, BIỂU ĐỒ, SƠ ĐỒ
LỜI CAM ĐOAN 3
LỜI CAM ĐOAN 3
MỞ ĐẦU i
1.Lí do chọn đề tài i
2. Mục tiêu nghiên cứu ii
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu ii
4. Kết cấu của Luận văn: ii
KẾT LUẬN viii
MỞ ĐẦU 1
MỞ ĐẦU 1
1 Lý do chọn đề tài 1
1 Lý do chọn đề tài 1

SƠ ĐỒ
Sơ đồ 1.1: Mô hình Quản lý theo phân loại dự án tại bộ phận kiểm soát chi Error:
Reference source not found
Sơ đồ 1.2: Mô hình quản lý theo phân loại nguồn vốn Error: Reference source not


found
Sơ đồ 1.3: Mô hình kiểm soát chi theo chức năng
Sơ đồ 1.4: Quy trình tiếp nhận và kiểm tra hồ sơ ban đầu Error: Reference source
not found
Sơ đồ 1.5: Quy trình kiểm soát chi tạm ứng vốn đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh
Error: Reference source not found
Sơ đồ 1.6: Quy trình Kiểm soát thanh toán KLHT vốn đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh
Error: Reference source not found
Sơ đồ 2.1: Cơ cấu tổ chức KBNN Lai Châu Error: Reference source not found
Sơ đồ 2.2: Cơ cấu bộ máy kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu
Error: Reference source not found
Trờng Đại học KINH Tế QuốC DÂN


nguyễn HUY HUYếN
Hoàn thiện kiểm soát chi ĐầU TƯ
xây dựng cơ bản QUA Kho bạc Nhà nớc
TỉNH Lai Châu
Chuyên ngành: quản lý kinh tế và chính sách
Hà nội, năm 2013
MỞ ĐẦU
1. Lí do chọn đề tài
Đầu tư XDCB đóng vai trò quan trọng trong tiến trình công nghiệp hoá hiện
đại hoá đất nước nhằm xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật cho nền kinh tế. Trong
những năm qua thực hiện chủ trương đưa nền kinh tế nước ta thành nền kinh tế thị
trường theo hướng mở cửa, hội nhập kinh tế quốc tế, Nhà nước đã không ngừng
tăng cường đầu tư cho cơ sở hạ tầng và coi đó là điểm mấu chốt để thu hút vốn đầu
tư. Bên cạnh những nguồn vốn khác huy động được, NSNN vẫn khẳng định vai trò
chủ chốt trong việc tài trợ cho các công trình, dự án XDCB. Nguồn NSNN dành
cho đầu tư XDCB luôn chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi ngân sách hàng năm.
Tuy nhiên việc quản lý cấp phát, thanh toán vốn còn nhiều vướng mắc dẫn đến
nhiều hiện tượng tiêu cực, gây lãng phí, thất thoát vốn NSNN. Vấn đề đặt ra là làm
sao sử dụng một cách tiết kiệm và hiệu quả mọi nguồn vốn đầu tư, góp phần nâng
cao tiềm lực, khả năng và sức cạnh tranh của nền kinh tế. Trong đó tăng cường
kiểm soát chi đầu tư XDCB có ý nghĩa quan trọng góp phần nâng cao hiệu quả sử
dụng đồng vốn đầu tư.
Với nỗ lực của Chính phủ, Bộ Tài chính đã có nhiều biện pháp tích cực nhằm
nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực thu, chi ngân sách nói chung và
lĩnh vực kiểm soát chi ngân sách nói riêng, trong đó chi đầu tư XDCB chiếm tỷ
trọng lớn và có vị trí quan trọng đối với sự phát triển kinh tế xã hội đất nước. Và
KBNN đã thực sự trở thành một trong những đơn vị có vai trò quan trọng trong
công cuộc cải cách thủ tục hành chính theo hướng chuẩn của quốc tế, góp phần tiết
kiệm chống lãnh phí, nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực của Nhà nước.
Kho bạc nhà nước (KBNN) từ ngày 01 tháng 01 năm 2000 thực hiện vai trò là
cơ quan kiểm soát thanh toán vốn đầu tư XDCB. Thời gian qua, KBNN đã thực
hiện tốt vai trò của mình, tiết kiệm cho NSNN hàng ngàn tỉ đồng từ việc phát hiện
và loại bỏ những khoản chi không đúng chế độ. Tuy nhiên, công tác kiểm kiểm
soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu vẫn chưa được quan tâm đúng
mức, phạm vi và nội dung kiểm soát còn nhiều bất cập, quan hệ giữa các bộ phận
trong quá trình luân chuyển hồ sơ còn chưa rõ ràng. Vấn đề này cần được quan tâm
giải quyết để thực sự phát huy hiệu quả của vốn đầu tư. Vì vậy Việc thực hiện tốt
công tác kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN góp phần sử dụng tiết kiệm, hiệu
quả nguồn vốn đầu tư của NSNN.
i
Cũng như trong cả nước, việc kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai
Châu cũng được chú trọng. Kho bạc Nhà nước trên địa bàn đã góp phần quan trọng
vào việc sử dụng nguồn vốn này đúng mục đích, đúng luật và có hiệu quả cao; kịp
thời phát hiện những khoản chi đầu tư XDCB sai mục đích, sai nguyên tắc, vi phạm
quy trình, sai định mức chi tiêu , góp phần quan trọng vào việc nâng cao hiệu quả sử
dụng vốn đầu từ XDCB từ NSNN theo nhiệm vụ được giao. Tuy vậy, công tác kiểm
soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu còn nhiều bất cập trong nhiều nội
dung và ở tất cả các khâu từ cấp phát, thanh toán vốn đầu tư. Vì vậy, hiệu quả của công
tác kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu còn hạn chế.
Trong điều kiện cả nước đang đẩy mạnh cải cách hành chính, đổi mới quản lý chi
tiêu công, thực hành tiết kiệm và chống thất thoát, lãng phí thì việc hoàn thiện quản lý
chi tiêu công nói chung và kiểm soát chi chặt chẽ chi đầu tư XDCB đang đặt ra rất cấp
thiết. Việc tìm kiếm những giải pháp hoàn thiện quản lý vốn đầu tư XDCB là vấn đề
rất cấp thiết. Đó cũng là lí do của việc lựa chọn đề tài “Hoàn thiện Kiểm soát chi đầu
tư xây dựng cơ bản qua kho bạc nhà nước tỉnh Lai Châu”
2. Mục tiêu nghiên cứu
- Xác định khung lý thuyết về kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh.
- Phân tích thực trạng kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu, làm
rõ những ưu điểm đạt được, chỉ rõ những hạn chế và những nguyên nhân chủ yếu.
- Đề xuất một số giải pháp cơ bản hoàn thiện kiểm soát chi đầu tư XDCB qua
KBNN tỉnh Lai Châu.
3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu: Kiểm soát chi đầu tư XDCB qua Kho bạc Nhà nước
tỉnh Lai Châu.
Nội dung nghiên cứu: Nghiên cứu hệ thống kiểm soát chi đầu tư XDCB qua
KBNN tỉnh bao gồm: Bộ máy kiểm soát chi, công cụ kiểm soát chi và quy trình
kiểm soát chi.
Phạm vi nghiên cứu:
+ Không gian nghiên cứu: Tại Kho bạc nhà nước tỉnh Lai Châu
+ Thời gian nghiên cứu: Dữ liệu thu thập giai đoan từ năm 2008 đến năm
2012, và đề xuất giải pháp đến năm 2015.
4. Kết cấu của Luận văn:
Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm 3
chương:
Chương 1
ii
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KIỂM SOÁT CHI ĐẦU TƯ XÂY DỰNG
CƠ BẢN QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC TỈNH
1.1 Chi đầu tư xây dựng cơ bản
Trong phần này luận văn tập trung nghiên cứu các nội dung cơ bản về chi đầu
tư XDCB như : Khái niệm về chi đầu tư XDCB, Đặc điểm chủ yếu của chi đầu tư
XDCB, Nội dung và cơ cấu chi đầu tư XDCB, vai trò của chi đầu tư XDCB, qua đó
giúp người đọc hiểu được thế nào là chi đầu tư xây dựng cơ bản, nội dung, vai trò
và phân loại được cơ cấu của chi đầu tư XDCB.
1.2 Kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho bạc Nhà nước tỉnh
Trong phần này tác giả làm rõ khái niệm về kiểm soát chi đầu tư XDCB qua
KBNN tỉnh cũng như các mục tiêu và nguyên tắc kiểm soát chi đầu tư XDCB qua
KBNN tỉnh, từ đó thấy rõ tầm quan trọng của công tác kiểm soát chi đầu tư XDCB
qua KBNN tỉnh.
Đồng thời với những nội dung trên, tác giả đã nêu lên các yếu tố tham gia
trong quá thực hiện kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh, gồm 3 yếu tố : (1)
Bộ máy kiểm soát chi đầu tư XDCB; (2) Công cụ kiểm soát chi đầu tư XDCB; (3)
Quy trình kiểm soát chi đầu tư XDCB. Qua đó để giúp người đọc thấy được các yếu
tố này tham gia vào kiểm soát chi đầu tư XDCB và có tầm quan trọng, ảnh hưởng
đến công tác kiểm soát chi như thế nào để đạt được những mục tiêu đã đề ra.
1.3 các yếu tố ảnh hưởng đến kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh.
Trong phần này tác giả phản ánh các yếu tố ảnh hưởng đến công tác kiểm soát
chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh, gồm 2 nhóm yếu tố cơ bản:
Yếu tố thuộc KBNN tỉnh:
-Quản lý nguồn nhân lực tại Kho bạc Nhà nước tỉnh
-Trang thiết bị cơ sở vật chất- kỹ thuật
-Kiểm soát nội bộ của Kho bạc Nhà nước tỉnh
-Sự phối hợp của Kho bạc Nhà nước tỉnh và các cơ quan liên quan
Yếu tố thuộc môi trường của Kho bạc Nhà nước tỉnh:
-Điều kiện kinh tế xã hội của quốc gia
-Hệ thống chính sách và pháp luật của Nhà nước
-Các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan
-Các đơn vị sử dụng vốn đầu tư
Chương 2
iii
THỰC TRẠNG KIỂM SOÁT CHI ĐẦU TƯ XÂY DỰNG
CƠ BẢN QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC TỈNH LAI CHÂU
GIAI ĐOẠN 2008-2012
2.1. Sơ lược về Kho bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu
Trong phần này tác giả giới thiệu sơ lược về kho bạc nhà nước tỉnh Lai Châu
trong đó nêu rõ: quá trình hình thành và phát triển, chức năng và nhiệm vụ chính
của kho bạc nhà nước tỉnh Lai Châu, cơ cấu tổ chức của kho bạc nhà nước tỉnh Lai
Châu trong thời gian nghiên cứu của luận văn 2008-2012.
2.2. Thực trạng chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho bạc Nhà
nước tỉnh Lai Châu
Phần này luận văn chỉ ra số liệu chi đầu tư XDCb qua KBNN tỉnh Lai Châu
trong giai đoạn 2008-2012 và số liệu về cơ cấu các khoản chi của chi đầu tư XDCB
như chi xây lắp, chi thiết bị, chi phí khác…và một số nhận xét đánh giá về tình hình
chi đầu tư XDCB trên địa bàn tỉnh Lai Châu.
2.3. Thực trạng kiểm soát chi đầu tư Xây dựng cơ bản qua Kho bạc Nhà
nước tỉnh Lai Châu giai đoạn 2008 -2012
Phần này tác giả phản ánh thực trạng kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN
tỉnh Lai châu theo các yếu tố đã đề cấp trong chương 1, đó là:
• Thực trạng bộ máy kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho bạc Nhà
nước tỉnh Lai Châu
Nêu lên các căn cứ để xây dựng bộ máy kiểm soát chi đầu tư XDCB qua
KBNN tỉnh Lai châu, và được trình bày khái quát qua sơ đồ 2.2 “Cơ cấu bộ máy
kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu”, tiếp đó trình bày nhiệm vụ
của các bộ phận trong cơ cấu đó. Đồng thời với bộ máy kiểm soát chi này là Thực
trạng cán bộ kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản với những phản ánh về chất
lượng nhân sự kiểm soát chi như: chất lượng chuyên môn, trình độ chuyên môn,
kinh nghiệm thực tế.
• Thực trạng công cụ kiểm soát chi
Tác giả nêu rõ việc sử dụng các công cụ trong kiểm soát chi đầu tư XDCB qua
KBNN tỉnh Lai Châu, những công cụ nào đang được sử dụng tốt và phát huy hiệu
quả, những công cụ nào chưa được sử dụng hoặc sử dụng chưa tốt , chưa mang lại
hiệu quả trong kiểm soát chi đầu tư XDCB
• Thực trạng thực hiện quy trình kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua
iv
Kho bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu
Nêu lên những vấn đề chính của quá trình thực hiện quy trình kiểm soát chi
đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu, và các số liệu tổng hợp minh họa cho từng
bước, qua đó có những nhìn nhận đánh giá về những thuận lợi, kết quả đạt được và
những khó khăn, sai sót thường mắc phải trong thực hiện quy trình tại KBNN tỉnh Lai
Châu. Thực trạng thực hiện quy trình đó được tác giả thể hiện chi tiết qua 4 bước:
Thực trạng tiếp nhận, kiểm tra hồ sơ ban đầu
Thực trạng kiểm soát tạm ứng vốn đầu tư
Thực trạng kiểm soát thanh toán vốn đầu tư theo khối lượng hoàn thành
Thực trạng quyết toán vốn đầu tư xây dựng cơ bản
2.4. Đánh giá kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho bạc Nhà
nước tỉnh Lai Châu giai đoạn 2008 -2012
Đánh giá thực hiện mục tiêu kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho
bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu giai đoạn 2008 -2012, kết quả đạt được so với mục tiêu
đã đề ra,
Điểm mạnh kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho bạc Nhà nước tỉnh
Lai Châu: được đánh giá qua 3 nội dung sau:
Về bộ máy kiểm soát chi: phối hợp thực hiện tốt trong tham mưu chỉ đâọ điều
hành của chính quyền địa phương, sắp xếp, bố trí, đào tạo nguồn nhân lực được
quan tâm hợp lý và từng bước được nâng cao.
Về thực hiện quy trình kiểm soát chi: Công khai minh bạch quy trình kiểm
soát chi đến tất cả chủ đầu tư đến giao dịch, giải quyết kịp thời mọi thắc mắc, kiến
nghị từ phía chủ đầu tư, thực hiện tốt theo quy trình, tiết kiệm được thời gian và vốn
đầu tư cho ngân sách Nhà nước.
Về công cụ kiểm soát chi: Ứng dụng công nghệ thông tin đã được quan tâm
của ban lãnh đạo. Hồ sơ, chứng từ lưu trữ đảm bảo, hợp pháp hợp lệ.
Điểm yếu của kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho bạc Nhà nước
tỉnh Lai Châu: Bên cạnh những kết quả đã đạt được, kiểm soát chi vốn đầu tư xây
dựng cơ bản thuộc nguồn vốn ngân sách nhà nước qua Kho bạc Nhà nước tỉnh Lai
Châu vẫn còn những tồn tại, hạn chế nhất định, thể hiện qua những nội dung sau:
Về bộ máy kiểm soát chi: Phân công nhiệm vụ giữa các phòng ban còn chồng
chéo, bố trí cán bộ kiểm soát chi còn chưa linh hoạt. Trình độ chuyên môn, kỹ năng
giao tiếp cán bộ kiểm soát chi chưa cao
Về thực hiện quy trình kiểm soát chi: còn mắc nhiều lỗi trong thực hiện quy
v
trình ở cả 3 bước: tiếp nhận và kiểm soát hồ sơ, kiểm soát tạm ứng và kiểm soát
thanh toán khối lượng hoàn thành
Về công cụ kiểm soát: sử dụng các công cụ còn yếu, thiếu sự đầu tư vào công
nghệ thông tin để phục vụ công tác kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản.
Nguyên nhân của những điểm yếu kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho
bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu: xác định những nguyên nhân của những điểm yếu:
Nguyên nhân do Kho bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu:
-Do hạn chế quản lý nguồn nhân lực tại KBNN
-Sự đầu tư hiện đại hóa trang thiết bị cơ sở vật chất-kỹ thuật tại KBNN tỉnh
Lai Châu còn hạn chế
-Kiểm soát nội bộ của KBNN tỉnh Lai Châu ít được quan tâm
-Sự phối hợp của KBNN tỉnh Lai Châu với các cơ quan liên quan
Nguyên nhân từ quản lý các dự án đầu tư xây dựng cơ bản của Chính
quyền Tỉnh Lai Châu:
-Về phân cấp và uỷ quyền trong hoạt động đầu tư xây dựng chưa khoa học dẫn
đến sự chồng chéo, khó khăn trong công tác đầu tư
-Công tác lập hồ sơ, thẩm định, phê duyệt hồ sơ dự án còn chậm
-Bất cập giữa việc bố trí kế hoạch với quy mô của các dự án
-Hạn chế trong sự phối hợp giữa các cơ quan hữu quan
- Phân bổ Kế hoạch vốn chưa khoa học
-Không quyết liệt trong công tác quyết toán.
Nguyên nhân do chính sách, quy định và pháp luật của Nhà nước:
-Do các văn bản pháp luật về đầu tư xây dựng và quản lý vốn đầu tư xây dựng
cơ bản còn chồng chéo, mâu thuẫn
-Do quy trình kiểm soát chi mà KBNNTW quy định còn nhiều bất cập
vi
Chương 3
GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KIỂM SOÁT CHI ĐẦU TƯ
XÂY DỰNG CƠ BẢN QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC
TỈNH LAI CHÂU ĐẾN 2015
3.1. Phương hướng hoàn thiện kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua
Kho bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu đến 2015
Trong phần này tác giả tập trung đề cập đến phương hướng chung về phát triển hệ
thống Kho bạc Nhà nước đến năm 2020 và cụ thể đến phương hướng hoàn thiện kiểm
soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu đến 2015
3.2. Giải pháp hoàn thiện kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho
bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu
Sau khi đã xây dựng cơ sở lý luận của luận văn, thực trạng và điểm mạnh,
điểm yếu, nguyên nhân của những điểm yếu trong công tác kiểm soát chi đầu tư
XDCb qua KBNn tỉnh Lai Châu, từ đó tác giả đưa ra những giải pháp hoàn thiện
kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN Lai Châu thông qua những yếu tố đã được
đề cập và đánh giá cụ thể ở chương 1 và chương 2, cụ thể:
Giải pháp hoàn thiện bộ máy kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho
bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu
-Giải pháp hoàn thiện cơ cấu bộ máy kiểm soát chi
-Giải pháp đảm bảo nhân sự kiểm soát chi
Giải pháp hoàn thiện công cụ kiểm soát chi
-Hiện đại hóa ứng dụng công nghệ thông tin vò công tác kiểm soát chi
-Sử dụng thành thạo các công cụ như chứng từ, hồ sơ
Giải pháp hoàn thiện thực hiện quy trình kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ
bản qua Kho bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu
-Giải pháp hoàn thiện tiếp nhận, kiểm tra hồ sơ ban đầu
-Giải pháp hoàn thiện kiểm soát tạm ứng vốn đầu tư
-Giải pháp hoàn thiện kiểm soát thanh toán khối lượng hoàn thành
-Giải pháp hoàn thiện quyết toán vốn đầu tư
Các giải pháp khác:
-Tiêu chuẩn hóa công tác cán bộ, có kế hoạch đào tạo, tuyển dụng trong lâu dài.
-Tăng cường đầu tư vào cơ sở vật chất kỹ thuật, công nghệ thông tin
vii
-Tăng cường công tác kiểm soát nội bộ.
- Tăng cường phối hợp giữa Kho bạc Nhà nước tỉnh Lai Châu và các cơ quan
liên quan
3.3. Một số kiến nghị
Trên cơ sở những hạn chế đã được chỉ ra, nguyên nhân dẫn đến những hạn chế,
đó, luận văn đã đề xuất một số giải pháp hoàn thiện công tác kiểm soát chi đầu tư
XDCB qua KBNN Lai Châu. Để thực hiện được những giải pháp đó, tác giả đã kiến
nghị các vấn đề cơ bản sau :
-Kiến nghị với chính quyền tỉnh Lai Châu:
-Kiến nghị với các cơ quan Trung ương
-Kiến nghị với các đơn vị chủ đầu tư
KẾT LUẬN
Công tác quản lý vốn đầu tư từ nguồn ngân sách nhà nước dành cho xây
dựng cơ bản là một lĩnh vực phức tạp không chỉ riêng đối với Tỉnh Lai Châu, đặc
biệt là công tác Kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu. Để làm
tốt được công việc này đòi hỏi phải phối hợp nhiều giải pháp và phải có sự tham
gia phối hợp của nhiều cơ quan,đặc biệt là các cơ quan ban hành chính sách về
quản lý xây dựng.
Nền kinh tế nước ta đang trong giai đoạn chuyển đổi, hình thành và phát triển
phương thức quản lý theo cơ chế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa; các cơ
chế, chính sách mới đang trong quá trình hình thành, điều chỉnh và hoàn thiện cho
phù hợp với thực tế khách quan. Chính vì vậy, tăng cường vai trò QLNN đối với
đầu tư XDCB bằng vốn NSNN là nhu cầu khách quan của nền kinh tế trong giai
đoạn chuyển đổi này.
Thông qua việc nghiên cứu đề tài “Hoàn thiện Kiểm soát chi đầu tư XDCB
qua KBNN tỉnh Lai Châu” Luận văn đã đề cập được một số nội dung về lý luận
và thực tiễn sau đây:
• Khái quát hóa những vấn đề lý luận cơ bản về quản lý nhà nước các dự án đầu tư
XDCB từ nguồn vốn NSNN, Công tác Kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN
• Đánh giá thực trạng về Kiểm soát chi đối với các dự án đầu tư bằng vốn
NSNN trong những năm gần đây trên địa bàn tỉnh Lai Châu. qua đó phân tích
viii
những bất cập trong thực tiễn, đồng thời xác định nguyên nhân của những yếu kém
trong quá trình kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu
• Đề xuất phương hướng và hệ thống giải pháp chủ yếu nhằm tăng cường vai
trò, hiệu quả công tác Kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu tên địa
bàn tỉnh Lai Châu trong thời gian tới như sau:
- Hoàn thiện và vận dụng các văn bản pháp quy về quản lý nhà nước các dự án
đầu tư XDCB bằng nguồn vốn NSNN
- Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ,công chức trong quản lý đầu tư XDCB
bằng vốn NSNN
- Hoàn thiện việc kiện toàn tổ chức bộ máy và phân cấp trong Kiểm soát chi
NSNN qua KBNN tỉnh Lai Châu
- Tăng cường kiểm tra,giám sát,thanh tra các dự án đầu tư XDCB bằng nguồn
vốn NSNN
Quản lý vốn đầu tư XDCB từ nguồn vốn NSNN là vấn đề phức tạp, liên quan
đến nhiều cấp, nhiều ngành, nhiều vấn đề ở tầm vĩ mô .Mặt khác, do điều kiện thời
gian và khả năng tiếp cận vấn đề còn hạn chế, nên mặc dù tác giả có nhiều cố gắng
trong quá trình nghiên cứu, song không thể tránh khỏi những thiếu sót.
ix
Trờng Đại học KINH Tế QuốC DÂN


nguyễn HUY HUYếN
Hoàn thiện kiểm soát chi ĐầU TƯ
xây dựng cơ bản QUA Kho bạc Nhà nớc
TỉNH Lai Châu
Chuyên ngành: quản lý kinh tế và chính sách
Ngời hớng dẫn khoa học:
ts. NGUYễN THị Lệ THúY
Hà nội, năm 2013
MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Đầu tư Xây dựng cơ bản đóng vai trò quan trọng trong tiến trình công nghiệp
hoá hiện đại hoá đất nước nhằm xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật cho nền kinh tế.
Trong những năm qua thực hiện chủ trương đưa nền kinh tế nước ta thành nền kinh
tế thị trường theo hướng mở cửa, hội nhập kinh tế quốc tế, Nhà nước đã không
ngừng tăng cường đầu tư cho cơ sở hạ tầng và coi đó là điểm mấu chốt để thu hút
vốn đầu tư. Bên cạnh những nguồn vốn khác huy động được, Ngân sách nhà nước
vẫn khẳng định vai trò chủ chốt trong việc tài trợ cho các công trình, dự án XDCB.
Nguồn NSNN dành cho đầu tư XDCB luôn chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi ngân
sách hàng năm.
Tuy nhiên việc quản lý cấp phát, thanh toán vốn còn nhiều vướng mắc dẫn
đến nhiều hiện tượng tiêu cực, gây lãng phí, thất thoát vốn NSNN. Vấn đề đặt ra là
làm sao sử dụng một cách tiết kiệm và hiệu quả mọi nguồn vốn đầu tư, góp phần
nâng cao tiềm lực, khả năng và sức cạnh tranh của nền kinh tế. Trong đó tăng cường
kiểm soát chi vốn đầu tư có ý nghĩa quan trọng góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng
đồng vốn đầu tư.
Với nỗ lực của Chính phủ, Bộ Tài chính đã có nhiều biện pháp tích cực
nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực thu, chi ngân sách nói
chung và lĩnh vực kiểm soát chi ngân sách nói riêng, trong đó chi đầu tư XDCB
chiếm tỷ trọng lớn và có vị trí quan trọng đối với sự phát triển kinh tế xã hội đất
nước. Và KBNN đã thực sự trở thành một trong những đơn vị có vai trò quan trọng
trong công cuộc cải cách thủ tục hành chính theo hướng chuẩn của quốc tế, góp
phần tiết kiệm chống lãnh phí, nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực của Nhà
nước.
Kho bạc nhà nước (KBNN) từ ngày 01 tháng 01 năm 2000 thực hiện vai trò
là cơ quan kiểm soát thanh toán vốn đầu tư XDCB. Thời gian qua, KBNN đã thực
1
hiện tốt vai trò của mình, tiết kiệm cho NSNN hàng ngàn tỉ đồng từ việc phát hiện
và loại bỏ những khoản chi không đúng chế độ. Tuy nhiên, công tác kiểm tra kiểm
soát chi đầu tư của KBNN tỉnh Lai Châu vẫn chưa được quan tâm đúng mức, phạm
vi và nội dung kiểm soát còn nhiều bất cập, quan hệ giữa các bộ phận trong quá
trình luân chuyển hồ sơ còn chưa rõ ràng. Vấn đề này cần được quan tâm giải quyết
để thực sự phát huy hiệu quả của vốn đầu tư. Vì vậy Việc thực hiện tốt công tác
kiểm soát vốn đầu tư qua KBNN góp phần sử dụng tiết kiệm, hiệu quả nguồn vốn
đầu tư của NSNN.
Cũng như trong cả nước, việc kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai
Châu cũng được chú trọng. Các cấp chính quyền tỉnh và đặc biệt là hệ thống Kho bạc
Nhà nước trên địa bàn đã có nhiều nỗ lực trong việc triển khai thực hiện cơ chế chính
sách chung, cải tiến quy trình, thủ tục cấp phát và quản lý sử dụng, tăng cường công
tác thanh tra, kiểm tra. Những nỗ lực không mệt mỏi đó đã góp phần quan trọng vào
việc sử dụng nguồn vốn này đúng mục đích, đúng luật và có hiệu quả cao; kịp thời
phát hiện những khoản chi đầu tư XDCB sai mục đích, sai nguyên tắc, vi phạm quy
trình, sai định mức chi tiêu , góp phần quan trọng vào việc nâng cao hiệu quả sử
dụng vốn đầu từ XDCB từ NSNN theo nhiệm vụ được giao.
Tuy vậy, cũng như tình hình chung trong cả nước, công tác kiểm soát chi đầu tư
XDCB từ nguồn NSNN của KBNN tỉnh Lai Châu còn nhiều bất cập trong nhiều nội
dung và ở tất cả các khâu từ cấp phát, thanh toán vốn đầu tư. Vì vậy, hiệu quả của công
tác kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu còn hạn chế.
Trong điều kiện cả nước đang đẩy mạnh cải cách hành chính, đổi mới quản lý
chi tiêu công, thực hành tiết kiệm và chống thất thoát, lãng phí thì việc hoàn thiện quản
lý chi tiêu công nói chung và kiểm soát chi chặt chẽ chi đầu tư XDCB đang đặt ra rất
bức xúc. Việc tìm kiếm những giải pháp hoàn thiện quản lý vốn đầu tư XDCB là vấn
đề rất cấp thiết. Đó cũng là lí do của việc lựa chọn đề tài “Hoàn thiện Kiểm soát chi
đầu tư xây dựng cơ bản qua kho bạc nhà nước tỉnh Lai Châu”
2
2. Tình hình nghiên cứu
Cho đến nay đã có một số công trình nghiên cứu khoa học về các đề tài quản
lý đầu tư từ nguồn vốn NSNN; nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư XDCB
NSNN. Ở phạm vi toàn quốc như:
Luận văn thạc sỹ kinh tế “Quản lý vốn đầu tư XDCB trên địa bàn tỉnh Ninh
Bình” của tác giả Vũ Huy Phong, Trường đại học kinh tế quốc dân, Hà Nội, năm 2011;
Luận văn đã đề cập đến công tác quản lý và sử dụng vốn trên địa bàn tỉnh Ninh Bình,
trong đó có 1 phần đề cập đến công tác thanh toán vốn qua KBNN. Tác giả đưa ra
được các kiến nghị và giải pháp tăng cường công tác quản lý vốn đầu tư trong phạm vi
trên địa bàn tỉnh Ninh Bình
Đề tài nghiên cứu khoa học cấp ngành KBNN của tác giả Nguyễn Thái Hà
về "Thực trạng và một số giải pháp nâng cao chất lượng kiểm soát thanh toán
vốn đầu tư XDCB qua hệ thống KBNN", năm 2006; Đề tài tập trung phân tích,
đánh giá công tác kiểm soát thanh toán vốn đầu tư XDCB qua toàn hệ thống
KBNN, tác giả đã chỉ ra được những điểm mạnh và điểm yếu qua đó đưa ra các
kiến nghị và giải pháp nâng cao chất lượng kiểm soát thanh toán vốn đầu tư
XDCB qua hệ thống KBNN.
Luận văn thạc sĩ kinh tế, Học viện Tài chính của tác giả Dương Cao Sơn về
"Hoàn thiện công tác quản lý chi đầu tư XDCB thuộc nguồn vốn NSNN qua
KBNN", năm 2008; Luận văn đưa ra và đánh giá công tác quản lý chi đầu tư XDCB
qua hệ thống KBNN, nguyên nhân dẫn đến những tồn tại, yếu kém, các giải pháp
thực hiện, kiến nghị thực hiện đối với toàn bộ hệ thống KBNN.
Luận văn thạc sĩ quản lý kinh tế, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh
của tác giả Lê Xuân Kinh về "Tăng cường quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN ở
tỉnh Nghệ An", năm 1999; Luận văn tập trung làm rõ tính chất, đặc điểm và sự cần
thiết phải tăng cường công tác quản lý vốn đầu tư XDCB từ NSNN trên địa bàn tỉnh
Nghệ An, đề ra các giải pháp tăng cường công tác quản lý vốn đầu tư từ NSNN đối
3
với các ban ngành chức năng tỉnh Nghệ An.
Tuy nhiên các công trình nghiên cứu trên thường đánh giá theo một góc độ
rộng như: công tác quản lý vốn đầu tư ở một tỉnh, công tác quản lý vốn đầu tư của
một ngành … nhưng qua tìm hiểu tác giả chưa thấy có đề tài nào nghiên cứu về góc
độ kiểm soát chi đầu tư XDCB tại một KBNN tỉnh. Mặt khác đề tài này vận dụng các
lý luận khoa học để nghiên cứu trên địa bàn một tỉnh nghèo, mặt bằng chung về quản
lý và kinh tế xã hội không cao nhưng đang xuất hiện nhiều nhân tố, nhiều dự án lớn
mà nguồn ngân sách sẽ đầu tư. Vì vậy, đề tài “Hoàn thiện kiểm soát chi đầu tư xây
dựng cơ bản qua kho bạc nhà nước Tỉnh Lai Châu” sẽ góp phần làm phong phú
thêm tình hình nghiên cứu khoa học ở lĩnh vực này và sẽ có ý nghĩa thực tế.
3. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
- Xác định khung lý thuyết về kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh.
- Phân tích thực trạng kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu,
làm rõ những ưu điểm đạt được, chỉ rõ những hạn chế và những nguyên nhân chủ yếu.
- Đề xuất một số giải pháp cơ bản hoàn thiện kiểm soát chi đầu tư XDCB
qua KBNN tỉnh Lai Châu.
4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài
Đối tượng nghiên cứu: Kiểm soát chi đầu tư XDCB qua Kho bạc Nhà nước
tỉnh Lai Châu.
Nội dung nghiên cứu: Nghiên cứu hệ thống kiểm soát chi đầu tư XDCB qua
KBNN tỉnh bao gồm: Bộ máy kiểm soát chi, công cụ kiểm soát chi và quy trình
kiểm soát chi.
Phạm vi nghiên cứu:
+ Không gian nghiên cứu: Tại Kho bạc nhà nước tỉnh Lai Châu
+ Thời gian nghiên cứu: Dữ liệu thu thập giai đoan từ năm 2008 đến năm
2012, và đề xuất giải pháp đến năm 2015.
4
5. Phương pháp nghiên cứu
5.1. Khung lý thuyết
5.2. Qui trình nghiên cứu
Bước 1: Thu thập tài liệu và nghiên cứu về lý thuyết kiểm soát chi để xây dựng
khung lý thuyết về kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh. Phương pháp
nghiên cứu sử dụng trong bước này là phương pháp phân tích hệ thống, phương
pháp tổng hợp và mô hình hóa.
Bước 2: Thu thập thông tin, dữ liệu thứ cấp từ các nguồn báo cáo thống kê từ:
Sở Tài chính, Sở Kế hoạch, KBNN tỉnh để phân tích thực trạng chi đầu tư XDCB
qua KBNN tỉnh Lai Châu và thực trạng kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh
Lai Châu giai đoạn 2008-2012. Phương pháp sử dụng là phương pháp thống kê,
phân tích, so sánh, tổng hợp.
5
Các yếu tố ảnh
hưởng đến
kiểm soát chi
đầu tư XDCB
qua KBNN
tỉnh
1.Yếu tố thuộc
KBNN tỉnh
2.Yếu tố thuộc
môi trường của
KBNN tỉnh

Kiểm soát chi
đầu tư xây dựng
cơ bản qua
KBNN tỉnh
-Bộ máy kiểm
soát chi đầu tư
XDCB qua
KBNN tỉnh
- Công cụ kiểm
soát chi đầu tư
qua KBNN tỉnh
-Quy trình kiểm
soát chi đầu tư
qua KBNN tỉnh
Chi đầu tư xây
dựng cơ bản cho
các công trình
xây dựng trên
địa bàn tỉnh
Mục tiêu kiểm
soát chi đầu tư
xây dựng cơ bản
qua KBNN tỉnh
-Đảm bảo chi
đúng thời gian,
đúng khối lượng
-Đảm bảo chi
đúng nội dung,
đúng đối tượng
chống lãng phí
-Đảm bảo chủ
đầu tư hiểu rõ và
thực hiện đúng
chính sách chế
độ
Bước 3: Phân tích các ưu điểm và hạn chế trong kiểm soát chi đầu tư XDCB qua
KBNN tỉnh Lai Châu giai đoạn 2008-2012, từ đó xác định các nguyên nhân dẫn đến
các hạn chế. Phương pháp nghiên cứu là phương pháp tổng hợp, quy nạp, phân tích.
Bước 4: Từ các điểm yếu, hạn chế của kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN
tỉnh để đề xuất các giải pháp hoàn thiện kiểm soát chi đầu tư XDCB. Từ các nguyên
nhân đề xuất các kiến nghị đối với các cơ quan có liên quan nhằm hoàn thiện kiểm
soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh.
6. Kết cấu của đề tài
Nội dung gồm 3 chương
Chương 1: Cơ sở lý luận về kiểm soát chi đầu tư xây dựng cơ bản qua Kho
bạc nhà nước tỉnh
Chương 2: Thực trạng kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh Lai Châu
giai đoạn 2008 -2012
Chương 3: Giải pháp hoàn thiện kiểm soát chi đầu tư XDCB qua KBNN tỉnh
Lai Châu đến 2015
6
Chương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KIỂM SOÁT CHI ĐẦU TƯ XÂY DỰNG
CƠ BẢN QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC TỈNH
1.1. Chi đầu tư xây dựng cơ bản
1.1.1. Khái niệm chi đầu tư xây dựng cơ bản
Chi đầu tư xây dựng cơ bản từ NSNN là các khoản chi để đầu tư xây dựng
các công trình thuộc kết cấu hạ tầng kinh tế- xã hội không có khả năng thu hồi vốn,
các công trình của các doanh nghiệp Nhà nước đầu tư theo kế hoạch được duyệt,
các dự án quy hoạch vùng và lãnh thổ.
Chi đầu tư xây dựng cơ bản có thể được thực hiện theo hình thức đầu tư xây
dựng mới hoặc theo hình thức đầu tư xây dựng mở rộng, cải tạo, nâng cấp, hiện đại
hóa các tài sản cố định và năng lực sản xuất hiện có.Theo cơ cấu công nghệ của vốn
đầu tư thì chi đầu tư xây dựng cơ bản bao gồm chi xây lắp, chi thiết bị và chi khác.
Thực chất chi đầu tư XDCB từ NSNN là quá trình phân phối và sử dụng một
phần vốn tiền tệ từ NSNN để đầu tư tái sản xuất tài sản cố định nhằm từng bước
tăng cường, hoàn thiện và hiện đại hóa cơ sở vật chất kỹ thuật và năng lực sản xuất,
củng cố xây dựng và phát triển cơ sở hạ tầng kinh tế – xã hội của nền kinh tế quốc
dân, tạo điều kiện thúc đẩy sự phát triển kinh tế của mỗi quốc gia.
1.1.2. Đặc điểm chi đầu tư xây dựng cơ bản
Thứ nhất: Chi đầu tư xây dựng cơ bản là một khoản chi lớn trong tổng cầu của
nền kinh tế. Mức độ chi, mục đích chi sẽ có tác động rất lớn và tức thì tới các hoạt
động trong nền kinh tế. Cụ thể chi NSNN cho đầu tư XDCB thường có tác động lớn
đến tổng chi NSNN, đến quan hệ cân đối giữa thu ngân sách - chi ngân sách và do đó
đến các chính sách về thuế, vay nợ, cũng như ảnh hưởng đến các chính sách xã hội
khác.
Thứ hai: Nguồn hình thành nên NSNN chủ yếu là từ nguồn thu thuế của các
chủ thể trong nền kinh tế, nguồn vay nợ của Chính phủ nên chi NSNN cho đầu tư
XDCB có mối quan hệ chặt chẽ, tác động trực tiếp đến hoạt động của các chủ thể
trong nền kinh tế.
Thứ ba: Do sản phẩm của chi NSNN cho đầu tư XDCB là các sản phẩm
7
XDCB với những đặc trưng riêng, như có thời gian tồn tại lâu dài, chi phí lớn, tác
động trên phạm vi rộng đến hoạt động kinh tế xã hội vùng dự án, nên chất lượng dự
án cũng như chi phí thực hiện dự án sẽ có tác động trực tiếp và lâu dài đến hoạt
động kinh tế xã hội vùng thực hiện dự án.
Từ quan niệm về chi đầu tư XDCB từ NSNN, có thể thấy chi đầu tư XDCB từ
NSNN này có hai nhóm đặc điểm cơ bản: gắn với hoạt động đầu tư XDCB và gắn
với NSNN.
Gắn với hoạt động đầu tư XDCB, nguồn vốn này chủ yếu được sử dụng để
đầu tư phát triển tài sản cố định trong nền kinh tế. Khác với các loại đầu tư như đầu
tư chuyển dịch, đầu tư cho dự phòng, đầu tư mua sắm công v.v., đầu tư XDCB là
hoạt động đầu tư vào máy móc, thiết bị, nhà xưởng, kết cấu hạ tầng Đây là hoạt
động đầu tư phát triển, đầu tư cơ bản và chủ yếu có tính dài hạn.
Gắn với hoạt động NSNN, chi đầu tư XDCB từ NSNN được quản lý và sử dụng
đúng luật, theo các quy trình rất chặt chẽ. Khác với đầu tư trong kinh doanh, đầu tư từ
NSNN chủ yếu nhằm tạo lập môi trường, điều kiện cho nền kinh tế, trong nhiều trường
hợp không mang tính sinh lãi trực tiếp. Từ những đặc điểm chung đó, có thể đi sâu
phân tích một số đặc điểm cụ thể của chi đầu tư XDCB từ NSNN như sau:
(1) Chi đầu tư XDCB từ ngân sách gắn với hoạt động NSNN nói chung và
hoạt động chi NSNN nói riêng, gắn với quản lý và sử dụng vốn theo phân cấp về
chi NSNN cho đầu tư phát triển. Do đó, việc hình thành, phân phối, sử dụng và
thanh quyết toán nguồn vốn này được thực hiện chặt chẽ, theo luật định, được Quốc
hội phê chuẩn và các cấp chính quyền (chủ yếu là Hội đồng Nhân dân tỉnh) phê
duyệt hàng năm.
(2) Chi đầu tư XDCB từ NSNN được sử dụng chủ yếu để đầu tư cho các công
trình, dự án không có khả năng thu hồi vốn và công trình hạ tầng theo đối tượng sử
dụng theo quy định của Luật NSNN và các luật khác. Do đó, việc đánh giá hiệu quả
sử dụng nguồn vốn mang tính toàn diện, trên cơ sở đánh giá tác động cả về kinh tế,
xã hội và môi trường.
(3) Chi đầu tư XDCB từ NSNN gắn với các quy trình đầu tư và dự án,
chương trình đầu tư rất chặt chẽ từ khâu chuẩn bị đầu tư, thực hiện dự án đến khâu
kết thúc đầu tư, nghiệm thu dự án và đưa vào sử dụng. Việc sử dụng nguồn vốn này
gắn với quá trình thực hiện và quản lý dự án đầu tư với các khâu liên hoàn với nhau
8

Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×