Tải bản đầy đủ

Sáng kiến kinh nghiệm Một số biện pháp phát triển thẩm mĩ cho trẻ 5-6 tuổi thông qua hoạt động tạo hình

Phần 1: Mở đầu
THÔNG TIN CHUNG VỀ SÁNG KIẾN
1.Tên sáng kiến: “Một số biện pháp phát triển thẩm mĩ cho trẻ 5-6 tuổi thông
qua hoạt động tạo hình”
2. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Hoạt động tạo hình
3.Tác giả: Nguyễn Thị Thanh Mai
SN: 17/8/1984
Trình độ chuyên môn: ĐH
Chức vụ: Giáo viên
Đơn vị: Trường Mầm non Duy Tân
4. Đồng tác giả (Không có)
5. Đơn vị áp dụng sáng kiến lần đầu: Trường mầm non Duy Tân
6. Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến: Trường mầm non Duy Tân
7. Các điều kiện cần thiết để áp dụng sáng kiến:
- Về cơ sở vật chất: có đồ dùng phù hợp, phong phú về các nguyên vật liệu
- Giáo viên: nhiệt tình, ham học hỏi
- Với trẻ: Có nề nếp, thường xuyên được tiếp xúc với môi trường tự nhiên
8. Thời gian áp dụng sáng kiến: Từ tháng 9 năm 2013 đến tháng 2 năm 2014.
TÓM TẮT NỘI DUNG SÁNG KIẾN
1
HỌ TÊN TÁC GIẢ

( KÍ TÊN)
XÁC NHẬN CỦA CƠ QUAN ĐƠN
VỊ ÁP DỤNG SÁNG KIẾN
Hoạt động tạo hình hay còn gọi là những hoạt động nhằm tạo ra cái đẹp cho cuộc
sống và nghệ thuật. Hoạt động tạo hình ở trong trường mầm non gồm có vẽ, nặn,
cắt dán, xé dán…nhằm phát triển ở trẻ khả năng quan sát, trí nhớ, trí tưởng tượng
sáng tạo cung cấp cho trẻ những kỹ năng tạo hình đơn giản, giúp trẻ thể hiện xúc
cảm, tình cảm của mình về cái đẹp của thế giới xung quanh qua các hình thức tạo
hình, đồng thời qua đó bồi dưỡng thị hiếu thẩm mĩ của trẻ, hình thành ở trẻ khả
năng cảm thụ thẩm mĩ, tình cảm thẩm mĩ.
Đối với việc giáo dục phát triển nhân cách toàn diện cho trẻ em, hoạt động tạo
hình có một vị trí rất quan trọng. Đây là một trong những hoạt động hấp dẫn nhất
đối với trẻ mẫu giáo, nó giúp trẻ tìm hiểu, khám phá và thể hiện một cách sinh
động những gì chúng nhìn thấy trong thế giới xung quanh, những gì làm trẻ rung
động mạnh mẽ và gây cho chúng những rung động xúc cảm, tình cảm tích cực.
Hoạt động tạo hình là một hoạt động có đầy đủ điều kiện để đảm bảo sự tác động
đồng bộ lên mọi mặt phát triển của trẻ em về thể lực, đạo đức, lao động đặc biệt là
khả năng cảm thụ thẩm mĩ và bồi dưỡng những cảm xúc thẩm mĩ và hình thành
các phẩm chất kĩ năng ban đầu của con người như một thành viên trong xã hội biết
tích cực, sáng tạo. Trong chương trình chăm sóc giáo dục trẻ mầm non có năm
lĩnh vực phát triển- với đề tài “ Một số biện pháp phát triển thẩm mĩ cho trẻ 5-6
tuổi thông qua hoạt động tạo hình” nhằm tìm ra những biện pháp, phương pháp tốt
nhất để giúp trẻ hoạt động tích cực trong hoạt động tạo hình nhằm kích thích phát
triển ở trẻ khiếu thẩm mĩ nhằm nâng cao chất lượng giáo dục trong lĩnh vực phát
triển thẩm mĩ trong chương trình chăm sóc giáo dục trẻ 5-6 tuổi.
Phần 2: MÔ TẢ SÁNG KIẾN
2
1 Lý do chọn đề tài
1.1 Cơ sở lý luận.
Hoạt động tạo hình góp phần góp phần quan trọng trong gáo dục thẩm mĩ cho trẻ
mầm non đặc bệt là đối với trẻ 5-6 tuổi. Thông qua hoạt động tạo hình phát triển ở
trẻ khả năng cảm thụ thẩm mĩ và bồi dưỡng những cảm xúc thẩm mĩ. Những vẻ
đẹp đa dạng của hình dáng, sự phong phú về màu sắc của đồ vật, thiên nhiên và sự
lặp đi lặp lại của các yếu tố tạo hình như sự cân đối đa dạng về cấu trúc hình dạng
về tính truyền cảm của đường nét …đã thu hút hứng thú và gây cho trẻ những xúc
cảm, tình cảm thẩm mĩ ở trẻ được nảy sinh và trở lên sâu sắc cùng với sự phát
triển của cảm giác và sự phong phú của các biểu tượng, trẻ tri giác thế giới xung
quanh ngày càng có ý thức hơn. Dần dần trẻ có khả năng cảm thụ, nhận thức đánh
giá được vẻ đẹp hay không đẹp của các đồ vật, hiện tượng trong thiên nhiên, cuộc
sống và tác phẩm nghệ thuật ở mức sơ đẳng được biểu hiện qua tháu độ: thích hay
không thích, yêu hay ghét, phân biệt đẹp hay xấu. Việc làm quen, tiếp xúc với các
tác phẩm nghệ thuật tạo hình còn giúp trẻ cảm thụ được vẻ đẹp của thiên nhiên,
cuộc sống thể hiện qua ngôn ngư tạo hình là đường nét, hình dáng, màu sắc và bố
cục … càng làm cho trẻ hứng thú mong muốn được tạo ra sản phẩm.
Khi miêu tả đồ vật hiện tượng trẻ không chỉ miêu tả lại hình dáng một cách thụ
động mà bằng cảm xúc tích cực của trẻ, nảy sinh yếu tố sáng tạo. Như vậy hoạt
động tạo hình chỉ có tính chất sáng tạo khi sự cảm thụ thẩm mĩ được phát triển và
trẻ đã nắm được những kỹ năng, kỹ sảo cần thiết. Tạo hình là phương tiện diễn tả
ý nghĩ và tình cảm.
1.2 Cơ sở khoa học:
Con người sinh ra không phải ai cũng đã có sẵn trong mình những năng khiếu
thẫm mĩ, cũng không phải ai cũng có sẵn những tài năng bên mình, mà phải đòi
hỏi thông qua giáo dục và hoạt động thì từ đó những tài năng và khả năng đó mới
được bộc lộ và phát triển. Trẻ mầm non ham thích được hoạt động tạo hình nhất là
việc sử dụng các nguyên vật liệu theo ý của trẻ để tạo ra 1 sản phẩm mà trẻ thích,
3
chính từ các sản phẩm trẻ tạo ra, trẻ đặt tên gọi và tưởng tượng ra những gì trẻ
thích, từ đó làm nảy sinh tình cảm yêu cái đẹp, hướng tới cái đẹp đây là yếu tố cần
thiết góp phần phát triển toàn diện cho trẻ.
Đối với trẻ 5-6 tuổi, ở giai đoạn này vốn kinh nghiệm của trẻ đã phong phú hơn,
các biểu tượng được hình thành khá đầy đủ, về hình dáng, cấu trúc và đặc điểm
riêng biệt. Tư duy của trẻ phát triển mạnh, tư duy trực quan cụ thể, tư duy trực
quan hình tượng và tư duy trực quan trừu tượng đang được hình thành và phát
triển, trẻ 5-6 tuổi đã bước đầu biết sắp xếp các hình tượng trong mối quan hệ giữa
chúng. Trẻ thích các màu tươi, màu đậm, nhưng ít phụ thuộc vào màu sắc tự nhiên
trẻ sử dụng màu theo ý thích và cảm xúc. Trẻ có khả năng phân biệt và sử dụng
được nhiều màu. Với đặc điểm như vậy nên năng khiếu nghệ thuật thường được
nảy sinh ngay từ tuổi ấu thơ. Vì vậy việc giáo dục thẩm mĩ cần được bồi dưỡng
ngay từ tuổi mẫu giáo để ươm trồng những tài năng nghệ thuật cho tương lai. Nội
dung hoạt động tạo hình trong trường mầm non là một phương tiện phát triển thẩm
mĩ cho trẻ rất hữu hiệu. Thông qua hoạt động tạo hình giúp trẻ phát triển các chức
năng tâm lí như khả năng tri giác các sự vật hiện tượng xung quanh, từ đó buộc trẻ
phải tư duy và quá trình đó làm phát triển óc tưởng tượng sáng tạo, ham muốn tạo
ra cái đẹp. Đây là yếu tố cần thiết góp phần giúp trẻ phát triển toàn diện nhân
cách.
2- Phạm vi và đối tượng áp dụng
-Đề tài áp dụng đối với trẻ 5-6 tuổi
Áp dụng đối với lĩnh vực phát triển thẩm mĩ thông qua hoạt động tạo hình trong
trường mầm non.
3- Mục đích của đề tài:
Nghiên cứu vấn đề này là để tìm ra những biện pháp cách áp dụng vào tổ chức các
hoạt động tạo hình, giúp trẻ tích cực tham gia vào hoạt động tạo hình làm phong
phú vốn hiểu biết, kinh nghiệm phát triển năng khiếu thẩm mĩ, sự sáng tạo, hình
4
thành ở trẻ khả năng cảm nhận cái đẹp, mong muốn tạo ra cái đẹp góp phần vào
việc định hình và hoàn thiện nhân cách cho trẻ.
4 Phương pháp nghiên cứu
-Phương pháp nghiên cứu lí luận
-Phương pháp nghiên cứu thực tiễn
5 Thực trạng vấn đề
5.1Khó khăn:
* Về cơ sở vật chất:
- Phòng học diện tích hẹp, cấu trúc không hợp lý nên việc tổ chức giờ hoạt động
tạo hình còn gặp rất nhiều trở ngại như không có diện tích trưng bày sản phẩm.
-Môi trường cho trẻ hoạt động còn nghèo nàn.
- Tài liệu tham khảo còn hạn chế.
* Về phía giáo viên: Quá trình tổ chức còn nặng về kết quả sản phẩm, cô chưa
chú ý dạy kỹ năng tạo hình cho trẻ, còn áp đặt và chưa chú trọng vào việc phát
huy tính tích cực chủ động sáng tạo của trẻ.
* Về phía phụ hynh:
- Các bậc phụ huynh chưa quan tâm nhiều đến việc tạo điều kiện cho con phát
triển năng kiếu thẩm mĩ.
* Về phía trẻ
Số trẻ: 25
Nội dung
Tốt (%) Khá (%) TB (%) Yếu (%)
Kỹ năng 6 24 8 32 8 32 3 12
Bố cục 5 20 9 36 7 28 4 16
Màu sắc 6 24 10 40 7 28 2 8
Trình bày nội
dung, ý tưởng
5 20 12 48 6 24 2 8
Sự hứng thú 13 44 10 40 2 8 2 8
Qua quá trình giảng dạy và thực hiện khảo sát ban đầu, tôi tiến hành đánh giá trẻ
trên các nội dung: Kỹ năng ( Vẽ, cắt dán, xé dán, nặn…), khả năng bố cục, phối
hợp màu sắc, trình bày nội dung ý tưởng sản phẩm
5
Đầu năm: Tháng 9 năm 2013
Từ kết quả trên cho thấy các kỹ năng của trẻ con nhiều hạn chế, sản phẩm của trẻ
con nghèo nàn, đơn điệu, chưa có sự sáng tạo, trẻ chưa nêu được ý tưởng cũng
như tên sản phẩm của mình. Hơn nữa trẻ có năng khiếu, trẻ lại còn quá vụng về
trong cách thể hiện. Sự tập trung chú ý của trẻ trong quá trình sáng tạo chưa cao
còn phụ thuộc nhiều vào sản phẩm mẫu.
5.2-Thuận lợi:
-100% giáo viên tổ 5 tuổi có trình độ CĐ, ĐH giúp đỡ lẫn nhau tạo điều kiện cho
việc học hỏi kinh nghiệm.
-Về cơ sở vật chất tương đối đầy đủ để phục vụ cho việc dạy và học. Cảnh quan
nhà trường thoáng mát, có cây che bóng mát, cây cảnh góp phần rất lớn cho trẻ
quan sát, từ đó cung cấp cho trẻ những biểu tượng thể hiện sự hiểu biết của mình
về thế giới xung quanh.
-Trẻ phần lớn là con em nông thôn nên có đều kiện tiếp xúc trải nghiệm nhiều với
môi trường thực tế.
Qua khảo sát ban đầu như trên, tôi thấy kết quả trên trẻ chưa cao là điều tôi cần
phải suy nghĩ làm thế nào để dạy trẻ đạt hiệu quả cao và tạo cho trẻ học một cách
thoải mái, tự tin, không gò bó, trẻ luôn hứng thú trong giờ học. Tôi tiến hành thực
nghiệm:
6. Các biện pháp thực hiện
6.1 Tổ chức môi trường giáo dục trong hoạt động tạo hình:
Như chúng ta đã biết môi trường giáo dục gồm có môi trường vật chất và môi
trường tâm lý. Việc tổ chức môi trường giáo dục trong hoạt động tạo hình nhằm
phát huy khả năng sáng tạohướng tới cái đẹp của trẻ tôi đã tổ chức như sau:
* Tạo môi trường vật chất:
Đối với trẻ mầm non, đặc biệt là trẻ 5-6 tuổi hoạt động chủ đạo của trẻ là hoạt
động vui chơi" Học mà chơi, chơi mà học". Không gian của trẻ mang sắc màu của
tuổi thơ. Lứa tuổi mầm non là những năm tháng đầu tiên trẻ định hình nhân cách
6
và trí tuệ. Vậy, cần môi trường vật chất như thế nào để phát huy được tích cực
sáng tạo của trẻ trong hoạt động tạo hình trong điều kiện cơ sở vật chất nhà trường
còn hạn hẹp, lớp học chưa đúng quy cách, đồ dùng đồ chơi của trẻ còn hạn chế, thì
việc người giáo viên muốn xây dựng môi trường vật chất trong hoạt động tạo hình
phù hợp với trẻ đáp ứng yêu cầu giáo dục hiện nay đòi hỏi sự cố gắng, sự tìm tòi
sáng tạo rất lớn của người giáo viên.
Để khắc phục những khó khăn trên tôi đã sử dùng các cách sau:
- Thiết kế trang trí góc tạo hình phù hợp, tạo không gian mới, trang trí góc tạo
hình bắt mắt theo chủ đề, nhưng không xa rời mục tiêu giáo dục để trẻ hứng thú
tham gia.
(H1: Góc trưng bày sản phẩm vẽ của trẻ)
Lựa chọn đồ chơi phù hợp, không gây nguy hiểm đảm bảo tính thẩm mỹ, tính giáo
dục, luôn luôn đảm bảo vệ sinh lớp học, đồ dùng, đồ chơi.
+ Bố trí góc tạo hình ở gần cửa sổ nhằm tận dụng tối đa ánh sáng tự nhiên, không
bố trí gần góc chơi mang tính chất ồn ào như góc phân vai hay góc xây dựng.
7
+ Chuẩn bị đồ dùng dụng cụ trong góc tạo hình phong phú về chủng loại, đa dạng
về cách sử dụng đây là một trong những yếu tố góp phần phát huy khả năng sáng
tạo và tính tích cực của trẻ
VD: Các loại giấy màu, dây trang trí, giây ruybang, đất nặn, bút sáp, bút chì màu,
kim sa…
- Nguyên vật liệu thiên nhiên:lá cây, vỏ sò, hến; hột hạt
- Nguyên vật liệu tái sử dụng: tranh ảnh cũ, bìa cattong, len vụn, vải vụn…
Các nguyên liệu đồ dùng trong góc tạo hình được trang trí xắp xếp mang tính gợi
mở, phù hợp với chủ đề, kích thích trẻ tích cực hoạt động theo khả năng, hứng thú,
sở thích của trẻ
VD: Để trẻ dễ lựa chọn đồ dùng khi vào góc tạo hình tôi đã phân loại theo chất
liệu từng loại sau đó cho vào mỗi chiếc hộp, hay để trong rổ có dán kí hiệu minh
họa
Hay với mỗi chủ đề thì chọn nguyên liệu đặc trưng như: Trong chủ đề “ Giao
thông” đồ nguyên liệu là các vỏ hộp cattong, chai nhựa, ít hột hạt Giáo viên
không nên chuẩn bị tất cả các nguyên vật liệu và để cố định trong một thời gian
dài mà nên thay đổi sau mỗi chủ đề hoặc mỗi tuần nên bổ xung các nguyên vật
liệu mới để tạo sự mới lạ, hấp dẫn, thu hút trẻ nhằm khơi gợi ở trẻ những ý tưởng
mới.
-Đồ dùng, nguyên vật liệu nên để ở nơi trẻ dễ lấy, dễ quan sát.
-Trong điều kiện cơ sở vất chất của nhà trường con hạn chế không có điều kiện
cho trẻ được tiếp xúc với các tác phẩm nghệ thuật vì vậy tôi đã tạo điều kiện cho
trẻ bằng cách sưu tầm trên mạng internet sau đó trình chiếu cho trẻ xem, yêu cầu
trẻ nhận xét…. Bàng cách đó có thể khắc phục được hận chế về điều kiện vất chất.
* Tạo môi trường tâm lý
Môi trường tâm lý hay con gọi là môi trường tinh thần - đây là một thành tố quan
trọng trong việc tổ chức môi trường giáo dục nhằm góp phần thúc đẩy sự phát
triển khả năng sáng tạo của trẻ, để tạo được môi trường tinh thần cho trẻ mầm non
8
nói chung và trẻ 5-6 tuổi nói riêng, cô giáo cần có những cử chỉ nhẹ nhàng, những
lời gợi mở, khuyến khích trẻ như vậy sẽ làm cho trẻ tự tin tích cực hoạt động. giáo
viên chỉ đưa ra những chỉ dẫn khi thật cần thiết bởi khi tham gia vào hoạt động
tạo hình trẻ hay đưa ra những câu hỏi về cách làm, cách sử dụng đồ dùng, nguyên
vật liệu
VD: Trẻ hỏi: cô ơi! Cuộn len này để làm gì? Cô ơi tô con trâu màu gì?
Thông thường giáo viên sẽ chỉ đưa ra lời chỉ dẫn, hướng dẫn trẻ để giúp trẻ nhanh
chóng hoàn thiện bài tạo hình của trẻ, nhưng để phát huy khả năng tư duy tích cực
của trẻ giáo viên nên dưa ra những gợi mở như: Con tthấy con trâu thường có
màu gì? Con thích tô con trâu màu gì?
Như vậy sẽ khơi gợi được cảm xúc thẩm mĩ và hứng thú cho trẻ.
-Luôn tạo nên bầu không khí vui tươi hào hứng, không đưa ra những lời nhận xét
đánh giá có tính chất phê phán mà đưa ra những gợi ý, gợi mở để trẻ tự đánh giá,
tìm tòi suy nghĩ diều chỉnh hoặc tìm ra những phương thức hoạt động mới phù
hợp hơn với hoạt động tạo hình.
VD: Khi tổ chức cho trẻ nhận xét sản phẩm thường giáo viên hay hỏi trẻ: Con
thích sản phẩm của bạn nào? Vì sao con thích?
Có những trẻ khi được hỏi như vậy trẻ hay trả lời: Vì sản phẩm của bạn đẹp?
Nhưng khi được hỏi lại: Vì sao con lại thấy sản phẩm của ban đẹp? lúc này có rất
ít trẻ trả lời được. Vậy người giáo viên lúc này phải khơi gợi cảm xúc thẩm mĩ cho
trẻ bằng cách đưa các câu hỏi gợi mở như: Con thây màu sắc trên sản phẩm của
bạn như thế nào? Bạn ấy xắp xếp các chi tiết trong tranh như thế nào?
Hay: Bông hoa này cánh hoa cô tô màu đỏ, nhụy hoa màu vàng, bạn nào có thể có
cách khác làm bông hoa thêm đẹp và rực rỡ hơn không?
Luôn khích lệ hưởng ứng những ý tưởng sáng tạo của trẻ tạo cơ hội cho trẻ sử
dụng chính những sản phẩm của mình cho các hoạt động: VD: Tổ chức cho trẻ
làm quà 8/3 tặng bà tặng mẹ, làm đồ chơi trang trí lớp theo chủ đề…
9
Việc tổ chức tốt được môi trường giáo dục trong hoạt động tạo hình sẽ thúc đẩy
khả năng sáng tạo của trẻ giúp trẻ pháp huy đực tính tích cực, chủ động, giúp trẻ
hướng tới cái đẹp, biết tạo ra cái đẹp trong hoạt đông đáp ứng mục tiêu giáo dục
hiện nay.
6.2- Xây dựng kế hoạch hoạt động tạo hình cho trẻ theo từng chủ đề
Ở mỗi lứa tuổi đều có một mức độ khả năng tạo hình khác nhau, vì thế để đánh giá
được khả năng của trẻ thì chúng ta phải nhìn vào khả năng của trẻ từng độ tuổi
làm được gì. Với trẻ 5-6 tuổi vốn kinh nghiệm của trẻ đã phong phú hơn so với
các độ tuổi mẫu giáo khác, các biểu tượng hình thành khá đầy đủ, tư duy phát triển
mạnh, có khả năng phân biệt và sử dụng được nhiều màu sắc khác nhau do vậy khi
xây dựng kế hoạch hoạt động tạo hình cho trẻ cần bám sát vào đặc điểm phát triển
khả năng tạo hình của trẻ để xác định chính xác mục tiêu kế hoạch chủ đề đảm
bảo tính vừa sức đối với trẻ
VD : Đối với chủ đề « Thế giưới thực vật- Tết và mùa xuân » ngoài việc lên kế
hoạch giáo dục, để đi sâu vào lĩnh vực phát triển thẩm mĩ cho trẻ thông qua hoạt
động tạo hình, bám sát vào mục tiêu, mạng nội dung, mạng hoạt động tôi liệt kê
từng đề tài sẽ cho trẻ thực hiện trong chủ đề sau đó sẽ đưa ra yêu cầu và các giải
pháp, sự chuẩn bị để thực hiện đề tài đó. Như vây xẽ hạn chế tối đa những nhược
điểm của cả cô và trẻ khi thực hiện đề tài đó.
Khi thực hiện đề tài : Vườn cây ăn quả
*Mục đích yêu cầu
- Trẻ biết phối hợp các kỹ năng vẽ, cắt, xé, dán, tô màu, biết tạo bố cục bức tranh
phù hợp
- Phát triển vận động tinh: cắt, xé dán, vẽ, tô màu, rèn đôi tay khéo léo khi khảm
quả, làm tranh cát, phát triển kỹ năng làm việc theo nhóm
- Nói được ý tưởng thể hiện trong sản phẩm tạo hình của mình
10
- Giáo dục trẻ biết phối hợp đoàn kết với các bạn cùng nhóm chú ý vào bài của
mình
*Chuẩn bị
- Ngoài giờ: cô cho trẻ làm quen với cách cắt, xé, dán, khảm, làm tranh cát vườn
cây ăn quả
- Trong giờ: cô chuẩn bị đất nặn, giấy màu, kéo, hồ dán, cát màu, giấy A3 cứng
- Tranh cắt, xé dán, tranh cát, tranh khảm vườn cây ăn quả
*Tổ chức hoạt động
Hoạt động 1: triển lãm tranh thiếu nhi
- Cho trẻ hát bài “ vườn cây của ba” các con thấy vườn cây của ba trong bài hát
có những quả gì? Cây ba trồng như thế nào? Cây cao nên các con không được tự ý
trèo cây hái trái khi chưa được người lớn cho phép nhé. Các con ạ có phòng triển
lãm tranh dành cho thiếu nhi đang triển lãm tranh của các em nhỏ các con có
muốn thăm quan phòng triển lãm không? Vậy cô và các con cùng đi thăm phòng
triển lãm tranh nhé!
- Cho trẻ thăm quan phòng triển lãm tranh thiếu nhi. Cho trẻ quan sát các bức
tranh trong phòng triển lãm
- Các con ạ! Phòng triển lãm có rất nhiều bức tranh do các bạn nhỏ làm đấy và ban
tổ chức của phòng triển lãm vừa thông báo mở cuộc thi sáng tác tranh dành cho
các bạn nhỏ với đề tài “ khéo tay tạo vườn cây ăn quả” Vậy các con có muốn tham
gia cuộc thi này không?
*Hoạt động 2: Bé chọn vật liệu
- Các con ạ thể lệ cuộc thi này là bằng những vật liệu mà ban tổ chức đã chuẩn bị
sẵn các con sẽ lựa chọn một vật liệu mình thích để làm bức tranh theo nhóm của
mình. Trước khi lựa chọn các con chú ý quan sát xem ban tổ chức dùng những vật
liệu gì để tạo vườn cây ăn quả nhé!
11
- Các con thấy bức tranh này thế nào? Khảm bằng gì? ( đất sét). Cây như thế nào?
Quả thế nào?
- Còn bức tranh này được sử dụng vật liệu gì? (cát) Khi thực hiện phải làm thế
nào?
- Hai bức tranh này như thế nào? ( sử dụng giấy màu) Vậy có gì khác nhau giữa 2
bức tranh này? ( một bức cắt dán, một bức xé dán). Mình xé như thế nào? Cắt như
thế nào? - Khi dán phết hồ như thế nào?
-Còn bức tranh này ai có nhận xét gì? (vẽ)
- Khi thực hiện các con nhớ tạo khoảng cách các cây cho phù hợp, cây cao, cây
thấp sắp xếp phù hợp cho bức tranh của mình đẹp hơn nhé!
Để lớp mình có giải thưởng trong cuộc thi này các con hãy kết thành 5 nhóm,
những bạn trong nhóm phải có cùng ý thích để chọn vật liệu cho bức tranh của
nhóm mình nhé!
+Hoạt động 3: Bé thi tài khéo tay.
- Cho trẻ tự do lựa chọn vật liệu về nhóm thực hiện
- Nhóm khảm cây quả bằng đất sét
- Nhóm làm tranh cát
- Nhóm cắt dán vườn cây ăn quả
- Nhóm xé dán vườn cây ăn quả
- Nhóm vẽ vườn cây ăn quả
- Khi trẻ thực hiện cô mở nhạc bài vườn cây của ba
- Cô bao quát hướng dẫn trẻ thực hiện
- Cô hỏi trẻ nói ý tưởng thể hiện trong sản phẩm tạo hình của mình.
*Hoạt động 4: Tranh nào đẹp hơn
- Cho trẻ treo tranh lên giá
- Cho trẻ nhận xét bài của bạn (1-2 trẻ)
- Cô bổ xung ý kiến của trẻ động viên tuyên dương trẻ
+Hoạt động 5: Hát đối đáp
12
- Cho trẻ hát bài “quả” nhóm trai hỏi, nhóm gái trả lời
+Kết thúc tiết học
+Bên cạnh đặc điểm tâm sinh lý thì cần phải dựa vào mục tiêu đặt ra trong giờ
hoạt động cũng rất quan trọng. Không nên quá ôm đồm quá nhiều mục tiêu trong
1 giờ hoạt động quá mà cần đưa ra những mục tiêu phù hợp và từ đó dựa vào
những mục tiêu đó để đánh giá cái gì trẻ đã đạt được và chưa đạt được và phải
đảm bảo được tính hệ thống khi lên khế hoạch.
6.3- Luôn phát huy tính tích cực chủ động sáng tạo của trẻ : Phương pháp này
làm phát triển tính độc lập và tự tin của trẻ. Tính độc lập đề cập đến khả năng suy
nghĩ, khám phá mà mà không cần tuân theo bất kì sự chỉ dẫn nào. Vì vậy mà trẻ
độc lập, có chứng kiến riêng và sẽ hoàn thành công việc sau khi đã trải qua một
quá trình liên tục của những cố gắng và sai lầm.
Trong giờ học nói chung và giờ học tạo hình nói riêng hãy để trẻ tự thể hiện, cô
luôn là người động viên, khuyến khích trẻ sáng tạo. Trẻ cần được động viên để thể
hiện ý muốn, tình cảm, cảm xúc và những hiểu biết của trẻ đối với sự vật, trẻ
muốn được lựa chọn.
+Cái trẻ muốn làm (nội dung)
+Làm thế nào để đạt được (quá trình)
+ Cái hoàn thành sẽ như thế nào (kết quả, sản phẩm)
Mong muốn của trẻ cần được tự thể hiện với những phương tiện tạo hình khác
nhau. Sự thể hiện mang tính cá nhân, bởi vì trẻ luôn tiếp cận theo đặc tính riêng
của mình. Chẳng hạn sau chuyến đi thăm quan “Trường Tiểu học” một nhóm trẻ
được khuyến khích hoạt động tạo hình, một trẻ vẽ trường Tiểu học, 5 trẻ khác lắp
ghép, trẻ thì xé dán trường Tiểu học. Mỗi trẻ tự lựa chọn bằng cách được phản ánh
bằng xé dán, vẽ, lắp ghép và các hình thức khác nhau để thực hiện cái có ý nghĩa
đối với cá nhân trẻ.Tăng cường các câu hỏi gợi ý giúp trẻ củng cố và áp dụng
13
những kinh nghiệmđã lĩnh hội trong các hoạt động khác nhau, động viên trẻ suy
nghĩ, thăm dò, tìm cách giải quyết vấn đề của trẻ. Hãy để tự trẻ miêu tả những gì
trẻ biết và có thể làm.
Ví dụ: “Hãy cho cô biết vì sao”, “Nếu như vậy thì sao”, “Vì sao cháu lại biết”,
“Cháu có suy nghĩ gì”, “Còn gì để”, “ Hay có cách nào khác để”,…
Với những cử chỉ, hành động, lời nói tạo ra cho trẻ thấy là trẻ được đánh giá tốt
(khá) qua việc làm của trẻ. Ví dụ: “Ôi cô rất thích tô màu ngôi trường này”, “Bức
tranh này trông đẹp quá!” Không lạm dụng các sản phẩm mẫu và làm mẫu, càng ít
làm mẫu và càng ít sử dụng vật mẫu sẽ càng kích thích trẻ tư duy và tìm kiếm cách
thể hiện
Thực tế cho thấy các sản phẩm mẫu sẽ làm tê liệt các cảm xúc đã có trước của trẻ,
làm giảm tính tích cực hoạt động trí tuệ của trẻ, vì các hoạt động cần thiết để tạo
hình đã được làm mẫu đầy đủ, trẻ luôn ghi nhớ, bắt trước. Nếu có trường hợp yêu
cầu làm mẫu, phải gợi ý chứ đừng nên làm ngay. Bắt đầu xé từ đâu, xé hình gì, xé
như thế nào,… Tạo tình huống để trẻ làm giúp. Ví dụ: “Để đất mềm ra chúng ta
làm như thế nào?”. Trong khi làm mẫu tôi luôn coi trọng quan điểm của trẻ, làm
cho trẻ phát triển khả năng so sánh, phân tích, suy nghĩ về nhiệm vụ. Động viên
kích thích trẻ tự tìm, tự sáng tạo trong khi thể hiện.
6.4 Tạo điều kiện cho trẻ được trải nghiệm khám phá đối tượng :Đối với hoạt
động tạo hình đây là một hoạt động mang tính thực tế rất cao đòi hỏi trẻ phải có
vốn kinh nghiệm phong phú, do vậy tạo điều kiện cho trẻ được tiếp xúc khám phá
các đối tượng sẽ làm trẻ có thêm vốn hiểu biết, khinh nghiệm thực tế, từ đó khi
tham gia vào hoạt động tạo hình bằng những kinh nghiệm sự trải nghiệm đã có trẻ
sẽ có sự sáng tạo, tạo ra những sản phẩm đẹp theo ý muốn của trẻ, như vậy trẻ sẽ
không bị lúng túng, thụ động khi tham gia vào hoạt động tạo hình.
VD : Khi cho trẻ dạo chơi tham quan vườn hoa, cô có thể hỏi trẻ để trẻ tri giác,
nhận xét về bông hoa : về đặc điểm, màu sắc… Như vậy khi cho trẻ thực hiện đề
tài « Vẽ vườn hoa » bằng những kinh nghiệm đã có của buổi đi dạo thăm vườn
14
hoa trước đó trẻ sẽ dễ dàng tưởng tượng và trình bày sản phẩm của mình một cáh
sáng tạo hơn, đẹp và hợp lý hơn.
6.5 Phối kết hợp với phụ huynh
- Để có sự giáo dục đồng bộ giữa gia đình và nhà trường thì việc phối kết hợp với
phụ huynh là rất quan trọng và cần thiết, hơn nưa đối với lĩnh vực phát triển thẩm
mĩ nói chung và việc phát triển thẩm mĩ qua hoạt động tạo hình nói riêng với phụ
huynh phần lớn họ chưa chú trọng và quan tâm đúng mực. Vì vậy ngay từ đầu
năm học qua buổi họp phụ huynh tôi đã làm công tác tuyên truyền thông báo với
phụ huynh về chương trình học của trẻ, các lĩnh vực phát triển, bên cạnh đó tôi đã
xây dựng một số tiết mẫu để giúp phụ huynh hiểu sâu sắc hơn về hoạt động tạo
hình, thông hoạt động tạo hình giúp trẻ phát triển khả năng thẩm mĩ, biết nhìn
nhận cái đẹp và đánh giá cái đẹp, từ đó phát triển tư duy, trí tưởng tượng cho trẻ
tạo tiền đề hoàn thiện nhân cách sau này. Bên cạnh đó trước khi tiến hành các đề
tài tạo hình tôi thường xuyên trao đổi, thông báo với phụ huynh về các đề tài để
phụ huynh có thể trò chuyện với trẻ ở tại gia đình về các đề tài đó, từ đó giúp trẻ
hiểu trước, hiểu sâu hơn, có cảm xúc về đề tài từ đó trẻ sẽ hứng thú hoạt động khi
cô đưa đề tài đó ra.
Phối kết hợp với phụ huynh cùng chuẩn bị các nguyên vật liệu cho trẻ. Động viên
trẻ kịp thời khi có sự cô gắng.
6.6. Đi sâu vào bồi dưỡng các đối tượng yếu kém và có năng khiếu trong hoạt
động tạo hình
Ngoài việc giảng dạy trong giờ học, tôi còn thường xuyên chia đối tượng giỏi,
khá, trung bình,yếu để tập luyện mọi lúc, mọi nơi.
Ví dụ:
- Những trẻ yếu tôi thường hướng dẫn trẻ một cách kỹ hơn, cụ thể hơn.
- Đối với trẻ nhút nhát, tôi thường phối hợp với gia đình, động viên khuyến khích
trẻ về nhà trước đối tượng tạo hình.
15
Với việc giao nhiệm vụ cho trẻ về nhà tìm hiểu trước vấn đề tạo hình sẽ tạo cho
trẻ hứng thú và thói quen hàng ngày chia sẻ với bố mẹ những điều học ở trên lớp.
Trước và sau mỗi hoạt động tạo hình thì tôi yêu cầu trẻ về nhà tìm hiểu trước
bằng cách hỏi bố mẹ, xem ti vi… Lặp lại nhiều lần như vậy sẽ tạo thành thói quen
tốt cho trẻ và là sự kết hợp giữa gia đình và nhà trường, với chính bản thân trẻ Vì
thế tôi luôn thường xuyên trao đổi với phụ huynh để tình hiểu được tính cách của
trẻ.
- Những trẻ khá, giỏi tôi luôn gợi ý đưa ra yêu cầu cao hơn để phát huy năng kiếu
tạo hình của trẻ.
Mặt khác ngoài việc theo dõi đánh giá trẻ cuối ngày trên kế hoạch giáo dục, tôi
còn theo dõi đánh giá trẻ trên sổ tay với mục đích theo dõi dánh giá sự tiến bộ của
trẻ qua mỗi hoạt động, từ đó nắm được điểm mạnh, điểm yếu để có kế hoạch bồi
dưỡng thêm cho trẻ.
6.7 Rèn kĩ năng tạo hình cho trẻ phát triển sự hứng thú của trẻ.
Như chúng ta đã biết hoạt động tạo hình ở trong trường mầm non gồm có các hoạt
động : Vẽ, nặn, cát dán, xé dán….Vậy để hướng tới mục đích là phát triển thẩm
mỹ cho trẻ thông qua hoạt động này thi chúng ta phải bồi dưỡng rèn cho trẻ các kỹ
năng tạo hình cơ bản để trẻ có thể tự tin thể hiện sản phẩm không những chuẩn về
kỹ năng, bố cục, đường nét màu sắc hợp lý mà còn hướng trẻ tới sự sáng tạo- tạo
ra cái đẹp.
+ Kỹ năng vẽ
+ Kỹ năng cắt dán
+ Kỹ năng xé dán
+ Kỹ năng nặn
-Ngoài ra còn có thể tổ chức sử dụng các học liệu, phế liệu làm đồ chơi
VD : Trong chủ đề gia đình, vào hoạt động của buổi chiều cô có thể tổ chức cho
trẻ làm anbum về gia đình bằng cách cắt các hình ảnh trên họa báo sưu tầm được.
Hay : Làm các con vật từ lá cây
16
(H2 : Trẻ tham gia hoạt động làm con vật từ lá cây)
Với cách tổ chức như vậy sẽ gây được rất nhiều sự hứng thú của trẻ, bằng những
kinh nghiệm đã có trẻ có thể sáng tạo ra những sản phẩm đẹp theo ý thích mà
không bị gò bó.
Khi trẻ làm được những sản phẩm đẹp cô khuyến khích động viên trẻ, cho trẻ
trưng bày sản phẩm của mình vào góc tạo hình, khi trẻ thấy được sản phẩm của
mình được trưng bày như vậy trẻ sẽ có mong muốn tạo ra sản phẩm đẹp hơn vào
những lần hoạt động sau. Như vây sẽ kích thích sự hứng thú, niềm đam mê của
trẻ, trẻ có thể cẩm nhận được cái đẹp từ đó luôn cố gắng tạo ra sản phẩm đẹp
7. KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC
Sau khi áp dụng một số biện pháp trên, đến nay tôi thu được một số kết quả như
sau :
Đối với trẻ : Kết quả so sánh đối chứng
Đầu năm học 2012-2013 (T9)
17
Số trẻ: 25
Nội dung
Tốt (%) Khá (%) TB (%) Yếu (%)
Kỹ năng 6 24 8 32 8 32 3 12
Bố cục 5 20 9 36 7 28 4 16
Màu sắc 6 24 10 40 7 28 2 8
Trình bày nội
dung, ý tưởng
5 20 12 48 6 24 2 8
Sự hứng thú 13 44 10 40 2 8 2 8
Năm học 2013-2014 ( Từ t9/2013-T2/2014)
Số trẻ : 25
Nội dung
Tốt
Tỷ lệ
%
Khá
Tỷ lệ
%
TB
Tỷ
lệ
%
Yếu
Tỷ
lệ
%
Kỹ năng 15 60 8 32 2 8 0 0
Bố cục 13 52 9 36 2 8 1 4
Màu sắc 16 64 7 28 2 8 0 0
Trình bày nội dung ý
tưởng
19 76 6 24 0 0 0
Sự hứng thú 20 80 3 12 0 0 0
Như vậy nhìn vào kết quả so sánh đối chứng thì đây là một kết quả đáng khích lệ
đối với bản thân tôi. Qua các sản phẩm của trẻ đã có sự tinh tế hơn, bố cục, đường
nét màu sắc hài hòa, cân đối hơn. Trẻ tích cực, chủ động sáng tạo và hứng thú mỗi
khi tham gia vào hoạt động tạo hình, biết diễn đạt cảm xúc trước cái đẹp và thể
hiện cảm xúc thẩm mỹ của bản thân. Trẻ không còn nhút nhát mà tự tin thể hiện
với với nguyên vật liệu tạo hình, không còn sợ sai và phụ thuộc nhiều vào sản
phẩm mẫu.
18
( H3 :Trẻ tham gia trưng bày sản phẩm « Nặn cái cốc »
19
(H4) Tranh vẽ của trẻ về đề tài « bé vẽ tranh bảo vệ môi trường biển »
(H5)Sản phẩm cô và trẻ làm « gà con » từ len
20
+ Về phía phụ huynh : Hiểu được tầm quan trọng của việc phát triển thẩm mỹ cho
trẻ nhất là qua hoạt đông tạo hình từ đó đã có sự phối kết hợp nhiệt tình trong việc
giáo dục và định hướng cho trẻ, tích cực chuẩn bị đồ dùng nguyên vật liệu cho trẻ.
8. BÀI HỌC KINH NGHIỆM
Qua quá trình giảng dạy và thực hiện đề tài, tôi đã rút ra một số bài học kinh
nghiệm sau :
-Giáo viên phải kiên trì, tỉ mỉ, xây dựng môi trường vật chất và môi trường tâm lý
phù hợp với đặc điểm thực tế của lớp, của trẻ để tạo cảm xúc thẩm mỹ cho trẻ
- Rèn luyện kỹ năng cho trẻ, cần tiến hành từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức
tạp.
- Sưu tầm, làm đồ chơi sáng tạo cho trẻ hoạt động từ một số nguyên liệu sẵn có
trong thiên nhiên để dạy trẻ.
-Luôn tạo điều kiện để trẻ có sự trải nghiệp thực tế, khơi gợi sự tìm tòi khám phá
sáng tạo ở trẻ.
- Phối kết hợp với phụ huynh và nhà trường để có sự giáo dục đồng bộ.
- Học tập nghiên cứu tài liệu, học qua các phương tiện thông tin đại chúng và qua
các buổi hội giảng do nhà trường tổ chức để giúp thực hiện.
21
Phần 3 : KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
1- Kết luận :
Trong tất cả các lĩnh vực hoạt động ở trường Mầm non lĩnh vực nào cũng quan
trọng, đó là yếu tố giúp trẻ phát triển nhân cách một cách hài hoà và toàn diện giúp
trẻ bước vào đời. Vì vậy chúng ta phải hết sức quan tâm để nâng cao chất lượng
giáo dục ở bậc học, tạo một môi trường lành mạnh, một tâm thế tốt cho trẻ có
những hứng thú khi đến trường và thực sự mang tính chất là một trường học thân
thiện. Với những biện pháp đưa ra nhằm phát triển ở trẻ lĩnh vực phát triển thẩm
mĩ thông qua hoạt động tạo hình phần nào đó đã có sự tác động đến sự phát triển ở
trẻ nâng cao chất lượng giáo dục ở lĩnh vực phát triển thẩm mỹ này.Những sản
phẩm trẻ tạo ra rất đơn giản, ngộ nghĩnh sinh động. Trẻ biết đánh giá khái quát
cao, trẻ phản ánh ấn tượng của bản thân về cái đẹp thông qua các sản phẩm tạo
hình. Trẻ rất thích sử dụng mầu sặc sỡ mang tính chất phản ánh biểu tượng. Mỗi
sản phẩm của trẻ mang một nội dung, một tên gọi khác nhau. Trẻ tham gia vào
hoạt đông tạo hình đã giúp trẻ hình thành các đức tính tốt như: yêu cái đẹp và
mong muốn tạo ra cái đẹp.
2.Khuyến nghị
Để nâng cao việc sử dụng một số biện pháp phát triển thẩm mỹ cho trẻ thông qua
hoạt động tạo hình tôi xin mạnh dạn dưa ra một số khuyến nghị như sau:
- Các sở, Phòng GD-ĐT, trường mầm non cần tạo điều kiện thuận lợi về mọi mặt:
Thời gian, kinh phí, để giáo viên không ngừng nâng cao trình độ. Đây là một giải
pháp rất quan trọng để nâng cao chất lượng giáo dục.
- Cẩn trang bị thêm phương tiện dạy học, đồ dùng, tranh ảnh, để phục vụ hoạt
động của trẻ.
- Nhà trường tổ chức cho trẻ tham gia các hoạt động tổng hợp mang tính nghệ
thuật: ngày hội, lễ, hoạt động sân khấu.
- Đối với giáo viên: Luôn tìm tòi sáng tạo, khắc phục những hận chế về điều kiện
cơ sở vật chất để tạo môi trường giáo dục trong hoạt động tạo hình.
22
Do đề tài được áp dụng trong phạm vi nhỏ hẹp ở nhóm lớp, vì thế biện pháp tôi
đưa ra không tránh khỏi những thiếu sót. Rất mong sự đóng góp của các cấp lãnh
đạo, ban giám hiệu nhà trường và bạn bè đồng nghiệp góp ý, xây dựng để bổ sung
thêm giúp tôi có được biện pháp tốt hơn để áp dụng trong quá trình giảng dạy.
Xin chân thành cảm ơn!
23
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Giáo trình phương pháp hoạt động tạo hình cho trẻ mầm non- NXBGD
2 Tạp chí giáo dục mầm non
3 Tâm lý, giáo dục học đại cương
4 Sách hướng dẫn thực hiện chương trình trẻ 5-6 tuổi
24
PHỤC LỤC
Nội dung Trang
PHẦN 1 : Mở đầu
Thông tin chung về sáng kiến……………………………… …
Tóm tắt nội dung sáng kiến……………………………………….
PHẦN 2 : Mô tả sáng kiến
1 Lý do chọn đề tài
1.1Cơ sở lý luận…………………………………………………….
1.2Cơ sở khoa học………………………………………………….
2 Phạm vi và đối tượng áp dụng…………………………… …
3 Mục đích của đề tài………………………………………… …
4 Phương pháp nghiên cứu…………………………………….……
5 Thực trạng vấn đề…………………………………………………
6 Các biện pháp thực hiện…………………………………… ……
7 Kết quả đạt được………………………………………….………
9 Bài học kinh nghiệm…………………………………… ………
PHẦN 3 : Kết luận và khuyến nghị…………………… ……
Tài liệu tham khảo………………………………………
Phụ lục………………………………………………….…………
01
02
03
04
04
05
05
05
6- 17
18-20
21
22-23
24
25
25

Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×

×