Tải bản đầy đủ

Sáng kiến kinh nghiệm SKKN kể chuyện bác hồ trong tiết sinh hoạt dưới cờ để nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh trung học

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

ĐỀ TÀI:
"KỂ CHUYỆN BÁC HỒ TRONG TIẾT SINH HOẠT DƯỚI CỜ ĐỂ
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC CHO HỌC
SINH TRUNG HỌC"


A. PHẦN MỞ ĐẦU
1. Bối cảnh của đề tài:
Thực hiện Chỉ thị số 06-CT/TW ngày 07 tháng 11 năm 2007 của Bộ Chính trị và
Chỉ thị số 2516/CT-BGDĐT ngày 18 tháng năm 2007 của Bộ Trưởng Bộ Giáo dục và
Đào tạo về tổ chức “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”. Sau bốn
năm cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” đã được tổ
chức sâu rộng trên phạm vi cả nước và gặt hái được nhiều kết quả to lớn. Đã 43 năm kể
từ ngày Bác đi xa, nhưng những bài học về đạo đức, lối sống nhân cách của người luôn
tỏa sáng cho các thế hệ mai sau noi theo.
Ngay trong những năm đầu trường THPT Định An được thành lập với địa bàn hoạt
động là vùng có trên 70% đồng bào dân tộc Khmer, với mặt bằng dân trí thấp, đời sống
còn gặp nhiều khó khăn. Là một hiệu trưởng tôi thấy việc áp dụng tư tưởng Hồ Chí Minh
để nâng cao giáo dục đạo đức, lối sống và nhân cách cho học sinh làm một việc làm rất

quan trọng và cần thiết. Áp dụng như thế nào để chuyển tải nhanh nhất tư tưởng của
Người đến hơn 1500 học sinh, trong đó có gần 60% học sinh là người dân tộc Khmer là
một việc khó! Được tập huấn về các chuyên đề về “Học tập và làm theo tư tưởng Hồ Chí
Minh” trong đội ngũ báo cáo viên của Huyện, tôi thấy cần tận dụng khả năng của mình
để chuyển tải tư tưởng đạo đức của Bác đến với học sinh. Thế là tôi đã nảy ra ý tưởng
vận dụng các câu chuyện nói về đạo đức Bác Hồ trong tiết chào cờ thứ hai hàng tuần để
giáo dục đạo đức cho học sinh.
Như chúng ta đã thấy trong bối cảnh xã hội hiện nay, giá trị đạo đức, nhân cách lối
sống của không ít giới trẻ (trong đó phần đông là học sinh trong độ tuổi phổ thông) đang
có chiều hướng sa sút do những lối sống thực dụng dẫn đến lệch chuẩn thì việc đưa
chuyên đề “Kể chuyện Bác Hồ trong tiết sinh hoạt dưới cờ để nâng cao chất lượng


giáo dục đạo đức cho học sinh trung học” trong tiết chào cờ đầu tuần làm một việc nên
làm, là giải pháp tích cực nhằm nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh trong
nhà trường phổ thông.
Trước lúc đi xa, Chủ tịch Hồ Chí Minh căn dặn "Bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho
đời sau là một việc làm rất quan trọng và rất cần thiết‟‟. Lời căn dặn đó là chân lý trường
tồn. Sự phát triển bền vững của đất nước luôn trông cậy vào thế hệ trẻ.
2. Lý do chọn đề tài:
Đạo đức là phẩm chất quan trọng nhất của nhân cách, là nền tảng để xây
dựng thế giới tâm hồn của mỗi con người. Vì vậy, ở bất cứ quốc gia nào, thời đại
nào, việc giáo dục đạo đức cho thế hệ đang lớn lên cũng là trung tâm chú ý của các
nhà lãnh đạo và các thành viên xã hội.
Giáo dục đạo đức (GDĐĐ) nhằm hướng tới mục đích đào tạo những con người
không chỉ có tài mà còn có đức, để các em trưởng thành và trở thành người có ích cho
xã hội. Vậy phải làm thế nào để GDĐĐ đạt hiệu quả. Chúng ta phải thấy rằng giáo dục
đức dục khó hơn trí dục vì GDĐĐ không có giáo án sẵn. GDĐĐ không đứng độc lập
mà được lồng ghép vào từng bài giảng, từng buổi giáo dục ngoài giờ lên lớp, thấm sâu
vào học sinh mỗi ngày. Không chỉ các môn KHXH, các môn KHTN có tính giáo dục
mà hoạt động ngoài giờ lên lớp cũng mang tính giáo dục cao.
Hiện nay, các nhà trường rất quan tâm tới việc GDĐĐ cho học sinh nhưng hiệu
quả của công tác này chưa cao. Mặt trái của cuộc sống kinh tế thị trường và môi trường
xã hội với những tác động tiêu cực đã dẫn đến những sai phạm đáng tiếc như: Học sinh
đánh nhau, vô lễ với thầy cô giáo, trốn học, nghỉ học không rõ lý do, nói tục, chửi thề, ý
thức phấn đấu kém… Nhiều người lo ngại cho sự xuống dốc của đạo đức xã hội, trong
đó có sự băng hoại, lêch chuẩn về giá trị đạo đức của giới trẻ. GDĐĐ đang đứng trước


nhiều khó khăn thử thách, sự xuống cấp của đạo đức có nhiều nguyên nhân, trách nhiệm

thuộc về nhiều ngành, nhưng trước hết trách nhiệm đó là của nhà trường - nơi GDĐĐ
con người từ khi mới cắp sách đi học đến lúc bước chân vào đời.
Qua thực tế hoạt động của nhà trường, chúng tôi đã tiến hành nhiều biện pháp
giáo dục học sinh. Tuy nhiên, trong những biện pháp đó, biện pháp mang lại hiệu quả
thiết thực nhất là thông qua tiết chào cờ đầu tuần. Sinh hoạt dưới cờ là một diễn đàn để
Hiệu trưởng thực hiện nhiệm vụ GDĐĐ cho học sinh toàn trường.
Trách nhiệm GDĐĐ học sinh trong nhà trường thuộc về tất cả CB,GV nhưng
Hiệu trưởng vẫn giữ vai trò nồng cốt. Hiệu trưởng xác định nội dung, quyết định các
hình thức, phân công nhiệm vụ cho các thành viên trong nhà trường. Hiệu trưởng còn là
người trực tiếp tham gia GDĐĐ học sinh thông qua nhiều hoạt động. Để hoàn thành
nhiệm vụ lớn lao trên, người Hiệu trưởng phải tìm cho mình những biện pháp giáo dục
phù hợp với đối tượng học sinh.
Việc chào cờ đầu tuần vô cùng thiêng liêng đối với người dân mỗi nước. Đối với
học sinh, tiết chào cờ đầu tuần góp phần quan trọng trong việc giúp các em rèn luyện
nhân cách, từ những việc nhỏ như: Ham học, ham làm, siêng năng, cần kiệm... đến
những việc lớn như hun đúc tinh thần dân tộc, lòng yêu nước ở mỗi người. Nếu tiết
chào cờ mỗi sáng thứ hai trở thành những tiết học thú vị thì chúng sẽ là động lực giúp
học sinh hào hứng bước vào tuần học mới. Vì vậy mà giờ chào cờ, hát Quốc ca, giáo
dục các giá trị đạo đức vào sáng thứ hai hàng tuần đã trở thành nề nếp trong các trường
học của chúng ta hiện nay.
Việc xây dựng lồng ghép bằng những câu chuyện kể về đạo đức Bác Hồ ngay
trong tiết chào cờ cũng thu hút đông đảo học sinh tham gia sẽ để lại ấn tượng tốt đẹp
trong lòng mỗi học sinh.


Để có được những buổi chào cờ thành công, trước hết người Hiệu trưởng phải
luôn có ý tưởng mới, thay đổi hình thức và nội dung các buổi sinh hoạt mang tính giáo
dục cao này. Cải tiến, đổi mới nội dung và hình thức buổi chào cờ là một công việc
thường xuyên và luôn luôn mới mẻ đối với người Hiệu trưởng trong tình hình hiện nay.
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn quan tâm, chăm lo đến công tác giáo dục và
đào tạo những người kế tục sự nghiệp cách mạng to lớn của Đảng, của nhân dân ta.
Trong thư gửi cho học sinh cả nước nhân ngày khai trường đầu tiên của nước Việt Nam
Dân chủ Cộng hoà, Người viết: “Non sông Việt Nam có trở nên tươi đẹp hay không, dân
tộc Việt Nam có bước tới đài vinh quang để sánh vai với các cường quốc năm châu được
hay không, chính là nhờ một phần lớn ở công học tập của các em”. Và theo Người, một
trong những nhiệm vụ quan trọng của giáo dục, của các nhà trường là phải hết sức coi
trọng giáo dục đạo đức cho người học, nhất là thế hệ trẻ.
Chủ tịch Hồ Chí Minh rất quan tâm giáo dục thế hệ trẻ, nhất là giáo dục cho họ có
"cái nền" đạo đức cách mạng để họ trở thành những người vừa " hồng" vừa "chuyên".
Bác Hồ đã từng nói "thanh niên là mùa xuân của xã hội", "là người chủ tương lai của
nước nhà", là người kế tục sự nghiệp cách mạng của Đảng; là lực lượng to lớn, đội quân
xung kích của cách mạng; nước nhà thịnh hay suy, yếu hay mạnh, một phần lớn là do
các thanh niên". Người căn dặn "Đảng cần phải chăm lo giáo dục đạo đức cách mạng
cho họ, đào tạo họ thành những người kế thừa" và" các cấp ủy cần phải lãnh đạo chặt
chẽ và ra sức giúp đỡ đoàn phát triển cho tốt".
Chủ tịch Hồ Chí Minh kính yêu và Đảng ta luôn khẳng định vai trò, vị trí quan
trọng của thanh niên trong sự nghiệp cách mạng, coi lực lượng thanh niên là “trụ cột của
nước nhà”. Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, Bác Hồ đặc biệt quan tâm bồi
dưỡng, giáo dục và đào tạo thanh niên để các thế hệ trẻ thực sự là đội quân chủ lực cách


mạng. Đặt niềm tin yêu vào thế hệ trẻ nước nhà, trong Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí
Minh, nhiều lần Người viết về thanh niên với tấm lòng thương yêu vô hạn của vị cha già
dân tộc. Người căn dặn Đảng ta với trách nhiệm là Đảng cầm quyền cần phải chăm lo
giáo dục đạo đức cách mạng cho thanh niên, đào tạo họ thành những người thừa kế xây
dựng chủ nghĩa xã hội vừa “ hồng” vừa “chuyên”.
Chính vì thế, là một người làm công tác quản lý giáo dục của một trường THPT có
hai cấp học tôi đã thực nghiệm và mạnh dạn khái quát những công việc đã làm thành đề
tài: “Kể chuyện Bác Hồ trong tiết sinh hoạt dưới cờ để nâng cao chất lượng giáo dục
đạo đức cho học sinh trung học”
3. Mục đích của đề tài:
Qua việc học tập và nghiên cứu các chuyên đề về cuộc vận động “Học tập và làm
theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” theo Chỉ thị số 06-CT/TW ngày 07 tháng 11
năm 2007 của Bộ Chính trị. Đối chiếu với những vấn đề cấp bách trong thực trạng giáo
dục mà Nghị quyết Trung ương 2 khóa VIII đã nêu: “Đặc biệt đáng lo ngại là một bộ
phận học sinh, sinh viên có tình trạng suy thoái về đạo đức, mờ nhạt lý tưởng, theo lối
sống thực dụng, thiếu hoài bão lập thân, lập nghiệp vì tương lai của bản thân và đất
nước. Trong những năm tới cần tăng cường giáo dục tư tưởng đạo đức, ý thức công dân,
lòng yêu nước, chủ nghĩa Mác Lê Nin, tư tưởng Hồ Chí Minh…tổ chức cho học sinh tham
gia các hoạt động xã hội, văn hóa, thể thao phù hợp với lứa tuổi và yêu cầu giáo dục
toàn diện”.
Thực hiện đề tài: “Kể chuyện Bác Hồ trong tiết sinh hoạt dưới cờ để nâng cao
chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh trung học” với mục đích:
- Góp phần cùng nhà trường đẩy mạnh việc giáo dục đạo đức học sinh với mong
muốn chuyển tải tư tưởng, đạo đức của Người in dấu trong tư tưởng và cuộc sống học


sinh. Qua đó học sinh có ý thức từ những việc làm, việc học tập và ứng xử với mọi người
xung quanh các em thể hiện tính văn hóa của người chủ tương lai của đất nước.
- Từ việc giới thiệu những đức tính giản dị, mẫu mực cũng như nhân cách, lối sống
của Bác đến gần với lứa tuổi học sinh, từ đó các em tự soi rọi lại bản thân mình.
- Kể chuyện đạo đức Bác hồ trong giờ sinh hoạt dưới cờ là một diễn đàn thuận lợi
cho Hiệu trưởng nhà trường làm nhiệm vụ giáo dục đạo đức, nhân cách học sinh.
Để giải quyết trước sự xuống cấp về đạo đức, lối sống của một bộ phận học sinh
nhà trường, là một cán bộ quản lý giáo dục lâu năm tôi đã suy nghĩ và thử nghiệm kể
những mẩu chuyện về Bác Hồ cho học sinh trong những buổi chào cờ đầu tuần với
phương châm “Mưa dầm, thấm sâu” thấy có kết quả tốt.
4. Những điểm mới trong kết quả nghiên cứu:
- Là một chuyên đề mới mang tính nhân văn sâu sắc, ý tưởng được hình thành ngay
sau khi bản thân được tiếp thu các chuyên đề về cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm
gương đạo đức Hồ Chí Minh”, được vận dụng một cách linh hoạt, khoa học lồng ghép
trong tiết chào cờ đầu tuần ngày từ năm học 2007-2008 để góp phần giáo dục đạo đức
cho học sinh.
- Qua việc đăng ký kể chuyện “với những câu chuyện ngắn về Bác Hồ”, giúp học
sinh có thể tự sưu tầm tranh ảnh, tài liệu, những câu chuyện kể về Bác Hồ.
- Trên cơ sở kế hoạch của trường, của lớp, học sinh THCS và học sinh THPT tự
viết đề cương đưa vào chỉ tiêu về học tập, lao động, học tập thực hành tiết kiệm chống
lãng phí theo gương Bác Hồ một cách cụ thể, từ đó giúp các em hoàn thiện đạo đức của
mình.
5. Tính sáng tạo về khoa học thực tiễn của vấn đề:


- Chuyên đề kể chuyện đạo đức trong tiết chào cờ đầu tuần là sự vận dụng sáng tạo
của bản thân qua việc được bồi dưỡng học tập các chuyên đề “Học tập và làm theo tấm
gương đạo đức Hồ Chí Minh”.
- Sau giờ chào cờ đầu tuần, giúp học sinh kỹ năng kể những câu chuyện về Bác
trước thầy cô, tập thể bạn bè và hơn hết là trước cờ Tổ quốc các em có ý thức học tập tốt,
trau dồi đạo đức nhân cách, lối sống tốt.
B. NỘI DUNG
I. Cơ sở lý luận:
Đạo đức là phẩm chất quan trọng nhất của nhân cách, là nền tảng để xây dựng thế
giới tâm hồn của mỗi con người. Vì vậy, ở bất cứ quốc gia nào, thời đại nào, việc giáo
dục đạo đức cho thế hệ đang lớn lên cũng là trung tâm chú ý của các nhà lãnh đạo và
các thành viên xã hội.
Xã hội phát triển kéo theo nhiều hệ lụy như sự bùng nổ của công nghệ thông tin, sự
hội nhập của nhiều nền văn hóa của các nước phương tây, của lối sống trọng tệ, thực
dụng, trong mọi gia đình, cha mẹ phải bươn chải để mưu sinh trong cuộc sống, bỏ quên
con cái, dẫn đến sự buông lỏng trong quản lý, điểm tựa của gia đình đối với các em
không còn nữa.
Trong công tác giáo dục ở nhà trường, đã có thời gian dài chúng ta chỉ coi trọng
việc dạy “Chữ”, nghĩa là làm sao cho học sinh học thật giỏi là được mà quên đi một điều
quan trọng dạy cho học sinh “Học làm người”, quên đi việc tạo cho các em có một sân
chơi bổ ích với các trò chơi dân gian mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc, các em không
được nhà trường cung cấp những kỹ năng sống, kỹ năng hòa nhập cộng đồng. Ngoài việc
học văn hóa, thời gian còn lại một số em lao vào các trò chơi vô bổ, bạo lực, số còn lại


thì tỏ ra thờ ơ không quan tâm đến mọi việc chung quanh, lạnh lùng, vô cảm, ích kỷ chỉ
biết sống cho bản thân mình. Đã có rất nhiều lời cảnh báo từ báo đài lên tiếng chỉ trích,
phê phán lối sống của các em thanh, thiếu niên. Các em sẵn sàng ấu đả nhau chỉ vì một
cái nhìn không thiện cảm, nhạo báng xem thường bạn, chỉ vì ăn mặc không đúng
mốt,…tệ hại hơn là nhạo báng thầy cô giáo… Tất cả những hành động ấy đã gióng lên
hồi chuông cảnh tỉnh những người làm công tác giáo dục.
Chỉ thị số 06-CT/TW ngày 7 tháng 11 năm 2007 của Bộ Chính trị về tổ chức “Học
tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” và Kế hoạch số 307/KH-BGDĐT của
Bộ Giáo dục & Đào tạo về triển khai phong trào “Xây dựng trường học thân thiện, học
sinh tích cực” như một làn gió mới mang đến sự lạc quan giúp tôi thực hiện ý tưởng “Kể
chuyện Bác Hồ trong tiết sinh hoạt dưới cờ để nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức
cho học sinh trung học” .
II. Thực trạng của vấn đề:
Trước thực trạng nêu trên, sự ra đời của chuyên đề “Kể chuyện Bác Hồ trong tiết
sinh hoạt dưới cờ để nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh trung học”
là một làm cần thiết để giúp cho các em tu dưỡng đạo đức, tìm được „tính thiện” sẵn có
trong con người qua hình mẫu sáng ngời về đạo đức, nhân cách và lối sống mẫu mực của
Bác Hồ kính yêu.
Trong quá trình thực hiện đề tài có những thuận lợi, khó khăn nhất định như:
1. Thuận lợi:
- Có các văn bản chỉ đạo của Sở Giáo dục & Đào tạo tỉnh Kiên Giang, của Ban chỉ
đạo thực hiện cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”


của huyện. Chi bộ và Ban giám hiệu nhà trường có kế hoạch thực hiện cuộc vận động học
tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh.
- Bản thân là hiệu trưởng, là báo cáo viên về tư tưởng Hồ Chí Minh cấp huyện, cho
nên việc xây dựng đề cương và thực hiện có nhiều thuận lợi.
- Được sự đồng thuận và hỗ trợ đắc lực của tổ chức Đoàn thanh niên, Đội thiếu
niên nhà trường và giáo viên chủ nhiệm các lớp trong việc tổ chức thực hiện các mẩu
chuyện về Bác Hồ theo kế hoạch được giao.
- Nhà trường đã xây dựng được tủ sách “Tư tưởng Hồ Chí Minh” với khá đầy đủ
các tên sách nói về Bác để cho giáo viên và học sinh tham khảo.
- Ban chỉ đạo cuộc vận động của huyện rất đồng thuận và tạo mọi điều kiện cho
trường thực hiện chuyên đề này.
- Được sự đồng thuận và nhất trí cao của Ban đại diện cha mẹ học sinh.
2. Khó khăn:
Trường THPT Định An là một trường có 2 cấp học (cấp THCS và cấp THPT) nên
khi thực hiện chuyên đề phải xây dựng kế hoạch cho phù hợp với từng độ tuổi của 2 cấp
học. Là chuyên đề mới lại thực hiện trong suốt 4 năm học (bắt đầu từ năm học 20072008) nên phải có kế hoạch cụ thể cho từng tháng và từng năm học. Việc xây dựng kế
hoạch học tập và làm theo tư tưởng và đạo đức Hồ Chí Minh ở một số học sinh chưa cụ
thể, còn mang tính chiếu lệ.
III. Các biện pháp đã tiến hành giải quyết vấn đề nêu trên
Bước 1: Xây dựng kế hoạch kể chuyện


Trong 4 năm học bản thân đã tổ chức xây dựng kế hoạch thực hiện chuyên đề và
triển khai cho toàn thể học sinh nhà trường dưới phương châm“Mỗi tuần một câu chuyện
đạo đức Bác Hồ” vào tiết chào cờ thứ hai hàng tuần với thời lượng tối đa là 10 phút.
Các lớp tự chọn hoặc căn cứ vào kế hoạch những câu chuyện kể có thật về tấm
gương đạo đức Hồ Chí Minh theo chủ đề hàng tháng đăng ký với Đoàn thanh niên (đối
với các lớp THPT) và Đội thiếu niên (đối với các lớp THCS) để phân công và giới thiệu
kể chuyện.
Cán bộ, giáo viên tham gia chào cờ cần ăn mặc chỉnh tề: nam nhất thiết phải thắt
Calavat, nữ nhất thiết phải mặc áo dài; tất cả phải đi dày hoặc dép có quai hậu; học sinh
ăn mặc chỉnh tề theo đúng quy định của trường.

* Tháng 9 với chủ đề giáo dục: “Truyền thống nhà trường”
Các câu chuyện được kể được xoay quanh “Đạo đức Bác Hồ, Bác Hồ với nhà
trường” được định hướng bằng những câu chuyện về Bác như sau:
1. Những lời Bác dạy về đạo đức
2. Thư Bác Hồ gửi cho học sinh nhân ngày khai trường
3. Ấn tượng những lần Bác Hồ đến thăm trường
4. Thời gian qúy báu lắm
5. Điều Bác Hồ, yêu nhất, ghét nhất…
* Tháng 10 với chủ đề giáo dục: “Chăm ngoan học giỏi”
Các câu chuyện được kể được xoay quanh “Nhân cách Bác Hồ, Bác Hồ với học
sinh” được định hướng bằng những câu chuyện về Bác như sau:


1. Bác dạy: “Phải chăm chỉ học tập”
2. Bác Hồ với Trung thu độc lập đầu tiên
3. Các em sạch và ngoan thật
4. Nhân cách Bác Hồ
5. Cách sử dụng tiền bạc của Bác Hồ…
* Tháng 11 với chủ đề giáo dục: “Tôn sư trọng đạo”
Các câu chuyện được kể được xoay quanh “Bác Hồ với sự nghiệp giáo dục và
truyền thống tôn sư trọng đạo” được định hướng bằng những câu chuyện về Bác như
sau:
1. Bác Hồ với sự nghiệp trồng người
2. Bác Hồ với sự nghiệp giáo dục của dân tộc
3. Bác dặn: Thầy giáo thì phải hiểu học trò, phải thực sự thương yêu, chăm sóc
học trò. Dạy học, không phải dạy trên lớp mà còn phải liên hệ với gia đình, đoàn thể
ầ4. Bác Hồ với việc sử dụng nhân tài
5. Điều lo của Bác cách đây 35 năm…
* Tháng 12 với chủ đề giáo dục: “Uống nước nhớ nguồn”
Các câu chuyện được kể được xoay quanh “Truyền thống uống nước nhớ nguồn
của dân tộc Việt Nam ta”; vì: "Uống nước nhớ nguồn" là truyền thống đạo lý nhân ái có
từ ngàn đời của dân tộc Việt Nam. Truyền thống tốt đẹp này đã và đang được nhân dân ta
phát huy từ đời này sang đời khác, từ thế hệ này sang thế hệ khác, mà Bác Hồ là một tấm
gương tiêu biểu nhất. Được định hướng cho các em kể bằng những câu chuyện về Bác
như sau:


1. Tấm lòng Bác Hồ với thương binh, liệt sĩ:
2. Tấm lòng của Bác Hồ với chiến sỹ
3. Miền Nam trong trái tim tôi
4. Câu chuyện về 3 chiếc balô
5. Bác Hồ về quê hương
6. Các vua Hùng có công dựng nước, Bác cháu ta phải cùng nhau giữ lấy nước…
* Tháng 01 và tháng 02 với chủ đề giáo dục: “Mừng Đảng, mừng xuân”
Các câu chuyện được kể được xoay quanh “Trách nhiệm của Đảng và Bác Hồ đối
với Dân, với nước” được định hướng bằng những câu chuyện về Bác như sau:
1. Bác Hồ nói chuyện “Tết” và “Xuân”
2. Trường học của Bác
3. Bác có phải là vua đâu
4. Bác Với miền Nam
5. Đời sống của dân quan trọng hơn
6. Dân chủ mà thành “Quan chủ”
7. Phải bảo vệ từng cành cây…
* Tháng 3 với chủ đề giáo dục: “Tiến bước lên đoàn”
Các câu chuyện được kể được xoay quanh “Bác Hồ với tuổi trẻ của đất nước”
được định hướng bằng những câu chuyện về Bác như sau:
1. Con đường tuổi trẻ
2. Thời gian qúy báu lắm


3. Những vị khách tí hon
4. Bác Hồ rất quan tâm đến con trẻ……
* Tháng 4 với chủ đề giáo dục: “Hòa bình hữu nghị”
Các câu chuyện được kể được xoay quanh “Bác Hồ với nhân dân và thanh thiếu
nhi các nước” được định hướng bằng những câu chuyện về Bác như sau:
1. Bác tặng khăn quàng
2. Bức tranh thêu của Chủ tịch Hồ Chí Minh tặng đại tá StephenL.Nodlinger
3. Thiếu nhi Tiệp Khắc với Bác Hồ
4. Mênh mông quá…
* Tháng 5 với chủ đề: “Bác Hồ kính yêu”
Các câu chuyện được kể được xoay quanh “Tấm gương đạo đức sáng ngời, tấm
lòng cao cả, vĩ đại của Bác Hồ đối với dân tộc” được định hướng bằng những câu
chuyện về Bác như sau:
1. Phải quan tâm đến mọi người hơn
2. Bài học dựa vào dân
3. Cuộc sống giản dị của Bác ở Phủ Chủ Tịch
4. Chú ngã có đau không
5. Tấm lòng của Bác…
Bước 2: Phân công kể chuyện
1. Đối với các lớp học buổi sáng:
- Tháng 9: Mỗi lớp chuẩn bị 2 câu chuyện ngắn


+ Tuần 1: Lớp 12A1
+ Tuần 2: Lớp 12A2
+ Tuần 3: Lớp 12A3
+ Tuần 4: Lớp 12A4
- Tháng 10: Mỗi lớp chuẩn bị 2 câu chuyện ngắn
+ Tuần 1: Lớp 11A1
+ Tuần 2: Lớp 11A2
+ Tuần 3: Lớp 11A3
+ Tuần 4: Lớp 11A4
- Tháng 11: Mỗi lớp chuẩn bị 2 câu chuyện ngắn
+ Tuần 1: Lớp 10A1
+ Tuần 2: Lớp 10A2
+ Tuần 3: Lớp 10A3
+ Tuần 4: Lớp 10A4
- Tháng 12: Mỗi lớp chuẩn bị một câu chuyện ngắn
+ Tuần 1: Lớp 6A1 và 6A2
+ Tuần 2: Lớp 6A3 và 6A4
+ Tuần 3: Lớp 6A5 và 6A6
+ Tuần 4: Lớp 6A7 và 6A8
2. Đối với các lớp học buổi Chiều


- Tháng 9:

Mỗi lớp chuẩn bị 2 câu chuyện ngắn

+ Tuần 1: Lớp 7A1
+ Tuần 2: Lớp 7A2
+ Tuần 3: Lớp 7A3
+ Tuần 4: Lớp 7A4
- Tháng 10: Mỗi lớp chuẩn bị 2 câu chuyện ngắn
+ Tuần 1: Lớp 7A5
+ Tuần 2: Lớp 7 A6
+ Tuần 3: Lớp 8 A1
+ Tuần 4: Lớp 8 A2
- Tháng 11: Mỗi lớp chuẩn bị 2 câu chuyện ngắn
+ Tuần 1: Lớp 8A3
+ Tuần 2: Lớp 8A4
+ Tuần 3: Lớp 8A5
+ Tuần 4: Lớp 8A6
- Tháng 12: Mỗi lớp chuẩn bị 2 câu chuyện ngắn
+ Tuần 1: Lớp 9A1
+ Tuần 2: Lớp 9A2
+ Tuần 3: Lớp 9A3
+ Tuần 4: Lớp 9A4


Và được lặp lại theo thứ tự cho các tháng 01, 02, 3, 4 và 5 của năm sau.
Bước 3: Rút ra những bài học về đạo đức trong mỗi câu chuyện
Sau mỗi câu chuyện kể phải giúp học sinh rút ra những bài học về đạo đức, ví dụ:
các em học được ở Bác lòng yêu thương và sự đồng cảm, chia sẻ nỗi đau buồn của đồng
bào, đồng chí như qua câu chuyện “Chú ngã có đau không?”. Hay học được ở Bác tính
tiết kiệm- tiết kiệm thời gian, tiết kiệm tiền của từ việc lớn đến việc nhỏ qua câu chuyện:
“Thời gian quý báu lắm”; câu chuyện “Bác Hồ về thăm quê hương” các em sẽ thấy được
nỗi đau của một vị lãnh tụ khi trở về thăm quê hương sau nhiều năm xa cách; hay câu
chuyện “Bác Hồ rất quan tâm đến con trẻ” bởi Bác Hồ yêu các cháu, hiểu các cháu, tin
tưởng các cháu; vì đó là tương lai của dân tộc; đó là những mầm, những búp trên cành
…Tình yêu đó thấm đậm tình người…vv…Qua đó các em sẽ học được tình yêu quê
hương, yêu Tổ quốc, yêu đồng bào… và sẽ xúc động hơn, ý nghĩa hơn khi các em thấy
được hình ảnh một vị lãnh tụ khi đến thăm các em bé trong trại mồ côi Kim đồng, hay
trong đêm giao thừa lạnh buốt, Bác đến thăm gia đình chị gánh nước thuê rất nghèo ở
ngoại thành hà Nội, tất cả hình ảnh ấy là bài học quý báu mang ý nghĩa giáo dục và tính
nhân văn sâu sắc để các em tự hoàn thiện mình.
Để có được những tiết kể chuyện đạo đức Bác Hồ thành công, trước hết người
Hiệu trưởng phải luôn có ý tưởng mới, thay đổi hình thức và nội dung các tiết sinh hoạt
mang tính giáo dục cao này, mỗi tháng hiệu trưởng cần có một bài diễn thuyết với cử
chỉ, hành động, lời nói thật mô phạm nhưng thật sự hấp dẫn, thu hút người nghe.
IV. Hiệu quả của sáng kiến, kinh nghiệm, giải pháp
Sau 4 năm, từ năm học 2007-2008 đến năm học 2010-2011 chất lượng đạo đức
của học sinh được nâng lên đáng kể, kéo theo chất lượng học lực của học sinh được nâng
lên; tỷ lệ học sinh vô ý thức kỷ luật, bỏ học, nói tục, chửi thề, đánh nhau… giảm đáng kể.


Đặc biệt qua tiếp thu các câu chuyện kể về Đạo đức Bác Hồ thì sức đề kháng trong mỗi
học sinh đối với văn hóa phẩm có nội dung không lành mạnh được tăng lên.
Trường tuy không có hàng rào, xong đã xây dựng được hàng rào tự giác trong
lòng mỗi học sinh.
1. Những kết quả đạt được:
1.1. Ý thức chấp hành nội quy và các quy định của nhà trường được nâng lên,
nhân cách, lý tưởng sống được hình thành.
Đa số học sinh đã tạo được thói quen trong ý thức đi thưa, về trình, giúp đỡ bạn,
giúp đỡ người khó khăn, lễ phép với thầy cô và những người lớn tuổi; chấp hành nghiêm
túc nội quy và các qui định của địa phương, của trường, lớp học. Văn hóa ứng xử trong
nhà trường đã phát huy được nhân cách, lý tưởng sống cho mỗi học sinh.
1.2. Chất lượng hạnh kiểm và học lực tăng đáng kể.
Sau đây là bảng so sánh chất lượng hạnh kiểm và học lực của năm học 2007-2008
với năm học 2010-2011:
* Năm học 2007-2008:
Tỷ lệ xếp loại Hạnh kiểm

Tỷ lệ xếp loại Học lực

Ghi
chú

Lớp
Tốt

Khá

TB

Yếu

Giỏi

Khá

kém

TB

Yếu
kém

6

53,10 36,90 7,90

2,10

3,30

24,50

54,30 17,90

7

62,40 27,70 2,60

7,30

6,40

19,20

35,90 9,00


8

72,70 19,00 3,40

4,90

3,40

23,40

53,70 10,70

9

64,80 26,22 2,00

7,00

5,50

21,60

65,40 7,50

5,2

4,70

22,20

51,90 21,20

THCS 62,80 27,90 4,10
10

45,20 43,50 10,50 0,80

0,85

13,35

30,70 55,10

11

70,90 27,60 1,50

0

0,50

14,60

56,20 28,70

12

78,00 20,00 2,00

0

0,00

12,00

68,00 20,00

0,42

0,55

13,31

46,62 39,52

THPT 59,92 33,56 6,10

- Tốt nghiệp THCS: 98%
- Tốt nghiệp THPT: 58,06%
* Năm học 2010-2011:
Lớp

Tỷ lệ xếp loại Hạnh kiểm

Tỷ lệ xếp loại Học lực

Ghi
chú

Tốt

Khá

TB

Yếu

Giỏi

kém

Khá

TB

Yếu
kém

6

69,20 29,53 1,27

0

3,55

34,29 45,82 16,35

7

72,26 27,23 0,51

0

11,18 26,15 41,13 21,54

8

69,48 22,03 8,50

0

67,54 32,88 40,18 19,41


9

70,42 24,72 4,86

0

6,86

23,89 52,05 20,06

THCS 71,26 25,64 3,10

0

6,84

29,84 44,27 19,05

10

50,51 42,70 5,79

0

3,25

22,34 27,27 47,14

11

60,65 27,10 4,26

0

0,81

26,94 38,71 29,52

12

79,39 26,81 2,80

0

1,27

21,39 46,20 31,14

THPT 60,44 35,37 4,19

0

1,83

23,30 37,39 37,48

- Tốt nghiệp THCS: 100%
- Tốt nghiệp THPT: 98,71%
So sánh hai bảng thống kê ở trên ta thấy kết quả thu được qua 4 năm thực hiện
chuyên đề: “Kể chuyện đạo đức Bác Hồ trong tiết sinh hoạt dưới cờ đầu tuần để nâng
cao chất lượng giáo dục đạo đức cho học sinh trung học”, tỷ lệ hạnh kiểm tốt, khá ở các
lớp tăng lên đáng kể; hàng ngày đến trường các em đã ngoan hơn nhiều, có ý thức tổ
chức kỷ luật cao, hiện hiện bè phái, gây gổ đánh nhau ít xảy ra, các em đã sống với nhau
trong tình đoàn kết thương yêu, giúp đỡ lẫn nhau; các em đã tích cực tham gia tự nguyện
xây dựng quỹ Khuyến học của trường. Rõ ràng, chất lượng đạo đức có chuyển biến tốt
kéo theo chất lượng học lực ngày càng chuyển biến tốt, tỷ lệ lên lớp và tốt nghiệp hàng
năm tăng.
1.3. Ý thức tham gia lao động và bảo vệ môi trường ngày càng được nâng cao.
Hầu hết các em đã tích cực tham gia lao động, bảo vệ và gìn giữ cảnh quan môi
trường xanh, sạch, đẹp, an toàn. Tuy là trường nằm trong diện di dời, nhưng trường khá
sạch, cây xanh vẫn trồng ngày càng tươi tốt.


1.4. Ý thức thực hành tiết kiệm chống lãng phí của nhiều học được nâng cao.
Theo gương Bác mỗi tháng một lần học sinh toàn trường đã hưởng ứng phong trào
“Nuôi heo đất” gây quỹ Hội Khuyến học của trường, và mỗi tháng như vậy số tiền các
em tự nguyện tham gia được hơn 3 triệu đồng, góp phần giúp cho các bạn nghèo có tập,
sách để học, có quần áo mới để mặc.
Trong sử dụng điện, nước các em đã biết mở đèn, quạt khi cần thiết; trước khi ra
về đều ngắt cầu dao điện, cài chốt cửa sổ và khóa cửa phòng học…
Sử dụng và phân bố hợp lý thời gian cho việc học tập và vui chơi; không lãng phí
thời gian vào các trò chơi vô bổ; biết cách xây dựng kế hoạch chi tiêu cho bản thân.
1.5. Những thành tích nhà trường đạt được sau 4 năm thực hiện cuộc vận động
“Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”.
- Năm 2007 và 2008 được Huyện ủy Gò Quao tặng giấy khen cho tập thể nhà
trường và cá nhân hiệu trưởng, Bí thư đoàn thanh niên về thành tích tiêu biểu trong tham
gia cuộc vận động: “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”.
- Năm 2009 được Huyện ủy Gò Quao tặng giấy khen cho tập thể nhà trường và cá
nhân hiệu trưởng, Bí thư đoàn thanh niên, 02 giáo viên về thành tích tiêu biểu ba năm
(2007-2009) tham gia cuộc vận động: “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí
Minh”. Cá nhân hiệu trưởng được tham gia giao lưu điển hình tiên tiến cấp huyện và cấp
tỉnh về thực hiện cuộc vận động: “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí
Minh”.
- Năm 2010: Tổng kế 4 năm thực hiện cuộc vận động, tập thể nhà trường và cá
nhân hiệu trưởng được Huyện ủy Gò Quao tặng giấy khen, Tỉnh ủy Kiên Giang tặng


Bằng khen về thành tích tiêu biểu bốn năm (2007-2010) tham gia cuộc vận động: “Học
tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”.
- Có nhiều bài dự thi về “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”
của học sinh và giáo viên đạt giải cấp huyện và cấp tỉnh.
2. Những kinh nghiệm được rút ra:
2.1. Khi thực hiện đề tài cần nghiên cứu kỹ các mẩu chuyện làm sao vửa ngắn,
vừa hay, mang đến sự truyền cảm cho học sinh. Đồng thời phải xây dựng kế hoạch cụ
thể, chọn người kể chuyện có giọng nói diễn cảm, có sức thuyết phục học sinh.
2.2. Khi thực hiện chuyên đề phải nghiêm túc, xuyên suốt, có chiều sâu.
2.3. Cần theo sát học sinh để động viên hỗ trợ, hướng dẫn học sinh cách thể hiện
đề tài, cách trình bày, cách kể chuyện. Phối hợp chặt chẽ với giáo viên chủ nhiệm lớp;
từng giai đoạn cần có khen thưởng cá nhân, tập thể làm tốt. cần đánh gia rút kinh nghiệm
qua từng tháng thực hiện.
2.4. Khi tổ chức kể chuyện cần linh hoạt, không cứng nhắc với kế hoạch; các câu
chuyện kể cần được gắn với thực tiễn hiện tại của đời sống văn hóa nhà trường.
C. PHẦN KẾT LUẬN
I. Bài học kinh nghiệm
Ở Hồ Chí Minh, đạo đức đã đạt tới một sự thống nhất chặt chẽ giữa nói và làm,
giữa đời công và đời tư, giữa đạo đức cách mạng và đạo đức đời thường. Do đó, Người
đã trở thành "tinh hoa và khí phách, lương tâm và vinh dự", thành biểu tượng của đạo đức
và văn minh, không phải chỉ của Đảng ta, dân tộc ta, mà còn là biểu tượng của đạo đức văn minh nhân loại. Đúng như bạn bè quốc tế đã đánh giá: "Giữa lúc vàng thau lẫn lộn,
đồng chí Hồ Chí Minh trở thành trung tâm và tượng trưng cho cuộc xung đột lớn lao


đang diễn ra giữa cái cũ và cái mới, giữa chủ nghĩa đế quốc và chủ nghĩa xã hội. Sở dĩ
bản anh hùng ca Việt Nam thu hút được lòng yêu mến của hàng trăm triệu người trên thế
giới, chính là vì nó được tiêu biểu bởi nhân vật phi thường đó".
Trong quá trình thực hiện ý tưởng và áp dụng kinh nghiệm của sáng kiến, tôi xin
rút ra những bài học quý báu để bổ sung cho thực hiện nhiệm vụ công tác quản lý trường
học của mình như sau:
1. Sinh hoạt dưới cờ là một diễn đàn thuận lợi cho Hiệu trưởng trường học làm
nhiệm vụ giáo dục đạo đức, nhân cách học sinh; phải thấy được việc nâng cao hiệu quả
tiết sinh hoạt dưới cờ vào thứ hai hàng tuần là trách nhiệm của mình.
2. Hiệu trưởng phải tổ chức xây dựng kế hoạch sinh hoạt dưới cờ suốt một năm
học, chi tiết đến từng tháng và từng tuần; phân công cụ thể, theo dõi thực hiện. Bí thư
Đoàn thanh niên cộng sản, giáo viên phụ trách đội thiếu niên tiền phong, giáo viên chủ
nhiệm lớp phải tham mưu, đề xuất các nội dung, phương thức sinh hoạt dưới cờ, lồng
ghép có hiệu quả những mẩu chuyện về Bác Hồ để từ đó soi rọi lại bản thân và làm theo
tư tưởng đạo đức của Người.
3. Hiệu trưởng phải có những ý tưởng đổi mới nội dung sinh hoạt dười cờ, ít nhất
mỗi tháng hiệu trưởng phải có một mẩu chuyện nói về đạo đức của Bác Hồ để làm chuẩn
cho các em học tập và làm theo; phải linh hoạt trong chuyện kể về Bác với thời lượng
vừa phải; sao cho giờ sinh hoạt đầu tuần thực sự hào hứng, sinh động, phong phú, không
khí vui tươi, trẻ trung, ấn tượng, thu hút học sinh tham gia, mang tính giáo dục cao, tạo
tâm lý phấn khởi để học sinh bước vào tuần học mới trong tâm lý thoải mái; không nên
biến tiết sinh hoạt dưới cờ thành giờ phê bình, khiển trách, kỷ luật học sinh gây tâm lý
nặng nề không đáng có.


4. Kể chuyện đạo đức Bác Hồ trong tiết sinh hoạt dưới cờ đầu tuần là dịp để giáo
dục học sinh cách nhìn nhận, nhìn diện những điều hay, điều tốt đẹp và cả những cái xấu
trong cuộc sống, giúp học sinh thấy được công đức của Bác Hồ, công ơn cha mẹ, thầy cô
để sống tốt hơn, có niềm tin, nghị lực vươn lên trong cuộc sống.
5. Phải tuyển chọn và bồi dưỡng những học sinh có giọng kể truyền cảm, dí dỏm,
hấp dẫn, tạo được tình huống có vấn đề sau câu chuyện để học sinh suy nghĩ, trả lời.
II. Ý nghĩa của SKKN
Sáng kiến kể chuyện đạo đức Bác Hồ trong tiết chào cờ đầu tuần để nâng cao chất
lượng giáo dục đạo đức học sinh trung học trong nhà trường phổ thông mang một ý nghĩa
quan trọng và rất cần thiết trong các nhà trường hiện nay; bởi lâu nay tiết sinh hoạt dưới
cờ đầu tuần còn đơn điệu, nhàm chán lộ rõ, chưa thực sự nghiêm túc. Việc chuẩn bị nội
dung cho tiết sinh hoạt dưới cờ chưa chu đáo, còn hình thức chưa hấp dẫn; tổ chức sơ sài,
không tạo được không khí hấp dẫn, cởi mở, sôi nổi, chưa có tác dụng cao trong giáo dục
đạo đức học sinh trong các nhà trường phổ thông. Việc đưa nội dung kể chuyện đạo đức
Bác Hồ vào tiết sinh hoạt dưới cờ có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong thực hiện cuộc
vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”. Bởi:
Đạo đức Hồ Chí Minh được xây dựng trên tầm nhìn chính trị và văn hoá. Đó
không phải là đạo đức phong kiến, đạo đức tư sản, mà là đạo đức mang sắc thái Việt
Nam. Đạo đức đó phải thể hiện ở nhân, nghĩa, trí, dũng, liêm, cần, kiệm, công bằng
và bình đẳng.
Qua những câu chuyện về Hồ Chí Minh, các em được học ở Bác những đức tính tốt
đẹp của một con người:


Người có nhân là người có tấm lòng nhân hậu, tình thương yêu, giúp đỡ đồng bào,
đồng chí. Nhân là tâm và tâm là nhân.
Người có nghĩa là người có chí khí, lòng dạ ngay thẳng, không có tư tâm, tà tâm,
không lắt léo, không uốn công cuộc đời, không luồn cúi, xu nịnh, xu thời. Trọng nghĩa là
đức tính của con người.
Người có trí là người có đầu óc sáng suốt, trong sạch, biết xem người, biết xét việc,
biết nhân tình thế thái mà liệu bề ứng xử.
Người có dũng là người dũng cảm, gan góc, có gan bảo vệ lẽ phải, có gan đấu tranh
với những việc làm sai trái, không sợ khó, không sợ khổ, có gan chịu đựng để mưu cầu
việc lớn.
Người có liêm là người không tham địa vị, tiền tài, sự quyến rũ mềm yếu, quan
minh chính đại, sống cuộc đời liêm khiết, tử tế, đàng hoàng.
Cần là cần cù, cần mẫn trong công việc, chịu thương chịu khó, một nắng hai sương,
lao động vì lợi ích chung và lợi ích riêng mình.
Kiệm là tiết kiệm, không xa hoa lãng phí, không tiêu xài bừa bãi, không lấy của
công làm của riêng; tiết kiệm nhưng không bủn xỉn, cái gì đáng tiêu dù phải mất số tiền
lớn cũng phải tiêu, cái gì không đáng tiêu dù chỉ là một đồng cũng không được tiêu.
Người luận rằng:
"Cũng như sông thì có nguồn mới có nước, không có nguồn thì sông cạn. Cây phải
có gốc, không có gốc thì cây héo. Người cách mạng phải có đạo đức, không có đạo đức
thì dù tài giỏi mấy cũng không lãnh đạo được nhân dân".
Hiện nay trong ngành giáo dục đang tiếp tục phát động phong trào thi đua: “Xây
dựng trường học thân thiện- học sinh tích cực” thì việc học tập và làm theo tấm gương


Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×