Tải bản đầy đủ

Kinh nghiệm phát triển thị trường chứng khoán nhật bản và giải pháp cho thị trường chứng khoán việt nam


T R Ư Ờ N G ĐẠI H Ọ C NGOẠI T H Ư Ơ N G
KHOA KINH T Ế V À KINH DOANH QUỐC TÉ
C H U Y Ê N N G À N H KINH T Ể Đ Ố I NGOẠI

K H Ó A L U Ậ N T Ố T NGHIỆP
Đề tài:

KINH NGHIỆM PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG
CHỨNG KHOÁN NHẬT BẢN VÀ GIẢI PHÁP CHO
THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN
VIỆT NAM pữvĩếin
INŨỠAI- THUOtloỊ

Ị ỉĩtAb. ,
Sinh viên thực hiện

: Phạm Thị Thu Ngân

Lớp


: Nh
t 4 K45F KT&KDQT

Giáo viên hướng dẫn

: Lê Thị Thanh

Hà Nội, tháng 5 năm 2010


MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU Ì
CHƯƠNG ì: NHỮNG VẤN ĐÈ co BẢN VÈ THỊ TRƯỜNG CHỨNG
KHOÁN

3

ì.

Một số khái niệm cơ bản về thị trường chứng khoán

3

li.

Các loắi hàng hóa trên thị trường chứng khoán

4

1. Cổ phiếu

4

2. Trái phiếu

6

3. Chứng chỉ quỹ đầu tư chứng khoán

6


4. Công cụ tài chính phái sinh 6
IU. Các chủ thể tham gia thị trường chứng khoán

7

Ì. Nhà phát hành

'

2. Nhà đầu tư

8

3. Tổ chức kinh doanh trên thị trường chứng khoán

8

4. Các tổ chức liên quan đến thị trường chứng khoán

9

IV. Nguyên tắc hoắt động của thị trường chứng khoán

11

Ì. Nguyên tắc công khai "
'



12

2. Nguyên tác trung gian
3. Nguyên tác đâu giá
V.

V A I T R Ò C Ủ A THỊ T R Ư Ờ N G C H Ứ N G K H O Á N

13

Ì. Vai trò tích cực

13

2. Vai trò tiêu cực

15

VI. Yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển của thị triròng chứng khoán... 16
C H Ư Ơ N G li: KINH NGHIỆM C Ủ A NHẬT BẢN TRONG VIỆC
TRIỀN THỊ T R Ư Ờ N G C H Ứ N G K H O Á N

Phắm Thị Thu Ngân

PHÁT
18

Lóp N4 - K45F - KT&KDQT


ì.

Tình hình phát triển T T C K của nhật bản

18

Ì. Lịch sử hình thành và các giai đoạn phát triển 18
ỉ. ỉ. Từ 1878 - trước chiến tranh thế giới li 18
1.2. Sau chiến tranh thế giới li 20
1.3. Giai đoạn phục hồi 1945 - 1955 20
1.4. Giai đoạn kinh tế tăng trường thần kỳ 1955 -1961 21
Ì. 5. Giai đoạn suy thoái 1961 -1968 22
1.6. Giai đoạn sau khi hệ thống cấp phép ra đời 1968 - 1972 23
/. 7. Những bước thăng trầm 197ỉ - 1984 23
1.8. Giai đoạn 1984 đến trước khi cải cách BigBang năm 1996 24
1.9. Cài cách BigBang năm 1996 và những biến đôi sau đó

26

2. Một số vấn đề tồn tại trong việc phát triển TTCK Nhật Bàn 32
li. Kinh nghiệm của Nhật Bản để phát triển TTCK 34
Ì. Thiết lập khuôn khổ pháp lý đáng tin cậy trong giao dịch

34

2. Tự do hóa các hoạt động kinh doanh tài chính và sự thâm nhập lẫn nhau
giữa các tổ chức tài chính

37

3. Hệ thống công nghệ thông tin

39

4. Đầu tư chứng khoán nườc ngoài 39
5. Học tập m ô hình hoạt động các SGDCK trên thế giời và phát triển hợp
tác đầu tư giao dịch chứng khoán nườc ngoài

42

C H Ư Ơ N G HI: V Ậ N D Ụ N G N H Ữ N G B À I H Ọ C K I N H N G H I Ệ M C Ủ A
T T C K N H Ậ T B Ả N C H O s ự P H Á T TRIỂN T T C K VIỆT N A M

44

ì. Vài nét về đặc điểm TTCK việt nam 44
Ì. Sự ra đời của TTCK Việt Nam 44
2. Mô hình tổ chức 45
2.1. ủy ban chứng khoán Nhờ Nước

Phạm Thị Thu Ncân

45

Lóp N4 - K45F - KT&KDQ1


2.2. Sớ giao dịch chứìĩg khoán Tp. Ho Chí Minh

47

2.3. Sớ giao dịch chứng khoán Hà Nội 48
3. Hệ thống giao dịch 50
4. Trung tâm lưu ký chứng khoán 50
5. Hàng hóa trên thị trường chứng khoán 51
6. Khung pháp lý điều chình thị trường chứng khoán 52
li. Hoạt động TTCK Việt Nam gần 10 năm qua 56
Ì. Hoạt động giao dịch chứng khoán 56
2. Hoạt động của các công ty chứng khoán 57
3. Hoạt động thanh toán bù trừ và lưu ký chứng khoán 59
4. Một số thành tựu đạt được 59
4. ỉ. Quy mô thị trường ngày càng mở rộng 60
4.2. Công tác quàn lý Nhà nước đàm bào TTCK phát triển
lành mạnh

61

4.3. Góp phần đay nhanh tiến trình cô phần hóa 61
4.4. Vai trò chức năng của TTCK ngày càng quan trọng 62
5. Vấn đề tồn tại 62
5. ì. Thị trường chứng khoán Việt Nam còn nhiều hạn chế 63
5.2. Thiếu khung pháp lý đù hiệu lực và đù thõng thoáng 66
5.3. Cơ sờ vật chất k
thuật thấp 67
5.4. Công tác thanh tra kiêm tra giám sát còn yếu kém 67
HI. Dự báo xu hướng phát triển TTCK Việt Nam năm 2010 69
1. Tình hình TTCK Việt Nam quý 1/2010 69
ĩ. Những yếu tố tác động TTCK năm 2010 70
3. Một số dự báo TTCK Việt Nam năm 2010 71

Phạm Thị Thu Ngân

Lóp N4 - K45F - KT&KDQ1


IV. Vận dụng một số bài học kinh nghiệm của Nhật Bàn cho sự phát
triển T T C K Việt Nam

73

Ì. Phát triên quy mô, nâng cao chất lượng và đa dạng các loại hàng hóa.. 73
2. Đây nhanh tiến trình cổ phần hóa, tự do hóa tài chính 76
3. Xây dựng hệ thống văn bàn luật hoàn chinh và đồng bộ 78
4. Mờ rộng phạm vi chù thể được phép phát hành chứng khoán 79
5. Thiết lặp môi trường thông tin đầy đù, tin cậy 80
6. Thu hút nhà đầu tư nước ngoài 81
7. Phát triển quan hệ hợp tác trong lĩnh vực chứng khoán 82
KẾT LUẬN 84
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 85

Phạm Th
Thu Nrân

Lóp N4 - K45F - KT&KDQ1


DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
1.

CTCK

Công ty chứng khoán

2.

SGD

Sờ giao dịch

3.

TTGDCK

Trung tâm giao dịch chứng khoán

4.

SGDCK

Sở giao dịch chứng khoán

5.

TTCK

Thị trường chứng khoán

6.

UBCK

Uy ban chứng khoán

7.

UBCKNN

Uy ban chứng khoán Nhà nước

8.

NHTM

Ngân hàng thương mại

9.

NHTW

Ngân hàng Trung ương

10.

NĐT

Nhà đầu tư

l i . CTNY

Công ty niêm yết

12.

DNNN

Doanh nghiệp Nhà nước

13.

CTCP

Công ty cổ phần

14.

TNHH

Trách nhiệm hữu hạn

15.

NHNN

Ngân hàng Nhà nước

Phạm Thị Thu Ngân

Lóp N4 - K45F - KT&KDQ1


DANH MỤC BẢNG, BIỂU

Bàng Ì: So sánh nguồn vốn huy động của các

19

công ty lớn tại Nhật Bản ờ 2 năm giai đoạn
trước và sau chiến tranh thế giới l i
Bảng 2: Mua bán chứng khoán của người nước 41
ngoài ờ T T C K Nhật Bản (Ì991-2001).

Sơ đồ Ì : Cơ cấu tổ chức UBCKNN 46
Biểu đồ Ì: Biến động chỉ số VN Index từ năm 56
2000- 13/5/2010
Biêu đô 2 :Tỷ l
và cơ câu các loại trái phiếu

64

phát hành năm 2009

Phạm Thị Thu Ngân

Lớp N4 - K45F - KT&KDQT


LỜI M Ở Đ Ầ U


T í n h c ấ p t h i ế t c ủ a đ ề tài:
Thị trường chứng khoán V i ệ t N a m hình thành và phát triển đến nay đã gần

lo t u ổ i . So v ớ i thâm niên hàng trăm n ă m của T T C K thế g i ớ i T T C K nước ta còn
m ớ i và non trẻ. T h ế nhưng nó luôn g i ữ vị trí, v a i trò quan trọng và là giãi pháp h ữ u
hiệu để tạo n g u ồ n v ố n trung, dài hạn góp phần phát triển k i n h tế đất nước. N h ữ n g
kết quẳ bước đầu đạt được rất đáng khích lệ: cơ chế tổ chức được hình thành và dần
ổn định, các công ty chứng khoán, tô chức t r u n g gian thị trường và nhà đâu tư hoạt
động ngày càng chuyên nghiệp, hiệu quẳ. Đ ẳ n g và N h à nước ta đã khẳng định quyêt
tâm xây dựng thị trường vốn, trong đó có T T C K thòng qua những chù trương, chinh
sách, chiến lược nhằm tạo điều k i ệ n thuận l ợ i thúc đẩy T T C K phát triển.
Tuy vậy, việc thị trường v ẫ n chưa phát triển tướng x ứ n g v ớ i t i ề m năng. quy
m ô còn n h ỏ bé, hoạt động giao dịch chưa sôi động,... đặt ra yêu cầu phẳi tiến hành
n h ữ n g nghiên c ứ u làm rõ các tồn tại và hạn chế để đưa ra chính sách và biện pháp
thích hợp. Đ ặ c biệt, trước những tác động của tình hình k i n h tế vĩ m ô . nhất là tác
động cùa cuộc khùne hoẳng tài chính n ă m 2008. T T C K V i ệ t N a m đang ngày càng
chịu ẳnh hường mạnh m ẽ cùa các thị trường khác trên thế giới. D o vậy việc m ở
rộng t ầ m mắt nhìn ra thị trường các nước nhằm học hòi những k i n h n g h i ệ m và tìm
ra bước đi phù h ợ p để T T C K V i ệ t N a m phát triển ngày càng bền v ữ n g là m ộ t việc
làm rất cần thiết và cấp bách.
C h i n h vì n h ữ n g lý do trên nên em c h ọ n đề tài đi vào tìm hiểu m ộ t T T C K
phát triền khá t ầ m c ỡ t r o n g k h u vực và trên thế giới đó là T T C K Nhật Bàn. T T C K
Nhật B ẳ n đã góp phần tích cực vào sự phát t r i ể n "thần kỹ' cùa k i n h tế Nhật, đặc
biệt t ừ sau chiến tranh thế g i ớ i li. Q u a việc nghiên c ứ u về lịch sử hình thành phát
triển, n h ữ n g k i n h n g h i ệ m được rút ra t ừ sự phát triển đó em xây đựng đề tài khóa
luận: "Kinh nghiệm phát triển thị trường chứng khoán Nhật Bản và giải pháp cho
thị trường chứng khoán Việt Nam".
•>

M ụ c đích nghiên c ứ u :
>

Nghiên c ứ u k i n h n g h i ệ m phát triển T T C K Nhật Bàn và đưa ra m ộ t số bài
học Nhật Bẳn đã làm áp dụng cho V i ệ t Nam.

Phạm Thị T h u N g â n

I

Lóp N4 - K45F - K T & K D Q T


>
>

Đ á n h giá hoạt động cùa T T C K V i ệ t N a m sau gần l o n ă m đi vào hoạt động.
Đ e xuất các giải pháp d ự a trên bài học k i n h n g h i ệ m cùa Nhật B ả n nhằm
thúc đẩy sự phát T T C K V i ệ t Nam.



Phạm vi, đối tượng và những đóng góp:
K h ó a luận nghiên c ứ u k i n h n g h i ệ m phát triển cịa T T C K Nhật B ả n trone

khoảng t h ờ i gian khá dài t ừ n ă m 1868 - k h i m à thị trường m ớ i được thành lập. T u y
nhiên việc nghiên c ứ u chi đi sâu vào n h ữ n g thành tựu, m ộ t số v ấ n đề còn t ồ n tại và
đặc biệt là n h ữ n g k i n h n g h i ệ m quý báu cịa T T C K Nhật B ả n có k h ả năne v ậ n dụng
cho sự phát t r i ể n T T C K V i ệ t Nam. N h ữ n g thăng trầm, biến cố đó cịa T T C K Nhật
Bản chì rõ rệt nhất là t ừ sau chiến tranh thế g i ớ i lần li. Song song v ớ i đó em đi vào
tồng kết đáng giá thực trạng hoạt động cịa T T C K V i ệ t N a m t ừ n ă m 2000 đến nay.
Qua việc nghiên c ứ u này em đưa ra những giải pháp phát triển T T C K V i ệ t N a m
m a n g tính k h ả t h i và phù hợp v ớ i thực tiễn V i ệ t Nam.


Phương pháp nghiên cứu:
Khóa luận sư dụng phương pháp tư duy logic kết h ợ p v ớ i các phương pháp

phân tích - tồng hợp, thống kê, hệ thống hóa tài liệu, so sánh....


Kết cấu cịa khóa luận:
Ngoài phân m ờ đầu và kết luận khóa luận có kết cấu g ồ m 3 chương như sau:
Chưong ì: Những vấn đề cơ bàn về thị trường chứng khoán
Chưong l i : K i n h nghiệm cịa Nhật Bản trong việc phát triển thị trường
chứng khoán
Chương H I : Vận dụng những bài học kinh nghiệm cịa thị trường chứng
khoán Nhật Bản cho sự phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam
Đ e hoàn thành bài khóa luận này em đã trực tiếp nhận được sự hướng dẫn

tận tình chu đáo cùa cô giáo L ê Thị Thanh, giảng viên K h o a Tài Chính Ngân hàng Trường Đ ạ i học N g o ạ i Thương. E m x i n g ử i l ờ i cám ơn sâu sắc chân thành tới cò.

Hà Nội, tháng 5 năm 2010

Phạm Thị T h u Ngân

Lóp N4 - K45F - K T & K D Q 1



Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×