Tải bản đầy đủ

PHÂN TÍCH HIỆU QUẢ SẢN XUẤT KINH DOANH CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN ĐẦU TƯ VÀ XÂY DỰNG THÀNH NAM

B GIÁO D C VÀ ÀO T O
TR

NGă

I H CăTH NGăLONG
---o0o---

KHÓA LU N T T NGHI P
TÀI:

PHÂN TÍCH HI U QU S N XU T
KINH DOANH C A CÔNG TY C PH N
UăT ăVÀăXỂYăD NG THÀNH NAM

SINH VIÊN TH C HI N
MÃ SINH VIÊN
CHUYÊN NGÀNH

HÀ N I ậ 2013


: NGUY N THÚY HI N
: A16309
: TÀI CHÍNH


B GIÁO D C VÀ ÀO T O
TR

NGă

I H CăTH NGăLONG
---o0o---

KHÓA LU N T T NGHI P
TÀI:

PHÂN TÍCH HI U QU S N XU T
KINH DOANH C A CÔNG TY C PH N
UăT ăVÀăXỂYăD NG THÀNH NAM

Giáoăviênăh ng d n
Sinh viên th c hi n
Mã sinh viên
Chuyên ngành

: Th.s Nguy n Th ThuăH
: Nguy n Thúy Hi n
: A16309
: Tài chính

ng

HÀ N I ậ 2013

Thang Long University Library


L I C Mă N
Trong quá trình th c t p và hoàn thành khóa lu n t t nghi p, em đư nh n đ
giúp đ c ng nh đ ng viên t nhi u phía.

Tr

c tiên, em xin chân thành c m n giáo viên h

cs

ng d n – Th.S Nguy n Th

Thu H ng, cô tuy không ph i là ng i đư tr c ti p gi ng d y em trong th i gian h c
t p t i tr ng, nh ng cô đư là ng i t n tình ch b o, h ng d n em trong su t th i
gian nghiên c u và th c hi n khóa lu n này.
Ngoài ra, em c ng mong mu n thông qua khóa lu n này, g i l i cám n sâu s c
đ n các th y cô giáo đang gi ng d y t i tr ng i h c Th ng Long, nh ng ng i đư
tr c ti p truy n đ t cho em các ki n th c v kinh t t nh ng môn h c c b n nh t,
giúp em có đ c n n t ng v chuyên ngành h c nh hi n t i đ có th hoàn thành đ
tài nghiên c u này.
Cu i cùng, em xin c m n nh ng thành viên trong gia đình và nh ng ng
đư luôn bên c nh, giúp đ và ng h em trong su t th i gian qua.

ib n

Hà N i, ngày 31 tháng 10 n m 2013
Sinh viên
Nguy n Thúy Hi n


M CL C
L IM

U

CH
NGă1. C ăS LÝ LU N PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH VÀ HI U QU
HO Tă ỌNGăS N XU T KINH DOANH C A DOANH NGHI P .....................1
1.1. Khái ni m, vai trò, m cătiêuăvƠăỦăngh aăc a vi c phân tích báo cáo tài chính .1
1.1.1.

Khái ni m báo cáo tài chính và phân tích báo cáo tài chính ..........................1

1.1.2. Vai trò c a h th ng báo cáo tài chính đ i v i vi c phân tích tình hình tài
chính doanh nghi p........................................................................................................1
1.1.3.

M c đích c a phân tích báo cáo tài chính .......................................................3

1.1.4.

Ý ngh a c a vi c phân tích báo cáo tài chính ..................................................4

1.2. Khái ni m v hi u qu kinh doanh c a doanh nghi p ........................................4
1.3. Các ch tiêuăđánhăgiáăth c tr ng tài chính c a doanh nghi p ............................ 7
1.3.1.

Phân tích k t qu ho t đ ng SXKD ..................................................................7

1.3.2.

Phân tích tình hình tài s n - ngu n v n ..........................................................8

1.3.3.

Phân tích kh n ng thanh toán ......................................................................12

1.4. Ch tiêuăđánhăgiáăhi u qu kinh doanh c a doanh nghi p ............................... 14
1.4.1.

Phân tích hi u qu ho t đ ng kinh doanh .....................................................14

1.4.2.

Phân tích hi u qu s d ng tài s n ................................................................ 14

1.4.3.

Phân tích hi u qu s d ng ngu n v n ......................................................... 20

1.4.4.

Phân tích kh n ng luân chuy n v n............................................................. 21

CH
NGă2. TH C TR NG HO Tă
NG S N XU T KINH DOANH C A
CÔNG TY C PH Nă UăT ăVÀăXỂYăD NG THÀNH NAM ......................... 23
2.1 Quáătrìnhăraăđ i và phát tri n c aăCTCPă

uăt ăvƠăXơyăd ng Thành Nam .23

2.1.1

Vài nét gi i thi u v CTCP

u t và Xây ế ng Thành Nam......................23

2.1.2

L ch s hình thành và phát tri n c a công ty ................................................23

2.1.3

Ch t ch h i đ ng qu n tr ..............................................................................26

2.1.4

V n phòng h i đ ng qu n tr ..........................................................................26

2.1.5

T ng giám đ c .................................................................................................26

2.1.6

Các Phó T ng giám đ c ..................................................................................26

2.1.7

Phòng k ho ch ............................................................................................... 26

2.1.8

Phòng kinh t th tr

2.1.9

Phòng đ u t ...................................................................................................27

ng .................................................................................26

2.1.10 Phòng qu n lý xây l p .....................................................................................27

Thang Long University Library


2.1.11 Phòng k thu t.................................................................................................27
2.1.12 Ban qu n lý tòa nhà ........................................................................................27
2.1.13 Phòng hành chính – nhân s .........................................................................27
2.1.14 Phòng truy n thông ......................................................................................... 27
2.1.15 Phòng tài chính k toán ..................................................................................27
2.2

ánhă giáă chungă v ho tă đ ng SXKD c aă côngă tyă CPă

uă t ă vƠă Xơyă d ng

Thành Nam...................................................................................................................28
2.2.1

Phân tích tình hình doanh thu – chi phí – l i nhu n....................................28

2.2.2

Phân tích tình hình tài s n – ngu n v n ........................................................32

2.3 Phân tích hi u qu ho tă đ ng SXKD c aă côngă tyă CPă uă t ă vƠă Xơyă d ng
Thành Nam...................................................................................................................43
2.3.1

Phân tích hi u qu s d ng TS ......................................................................43

2.3.2

Phân tích hi u qu s d ng ngu n v n ......................................................... 57

CH
NGă3. M T S BI N PHÁP NH M NÂNG CAO HI U QU HO T
NG S N XU T KINH DOANH C A CÔNG TY C PH Nă UăT ăVÀă
XÂY D NG THÀNH NAM .......................................................................................61
3.1 Xuăh

ng phát tri n c a ngành xây d ng .......................................................... 61

3.2 Ph

ngăh

ng ho tăđ ng c aăcôngătyăCPă

uăt ăvƠăXơyăd ng Thành Nam .61

3.2.1

i m m nh, đi m y u, c h i và thách th c c a công ty .............................. 61

3.2.2

nh h

ng phát tri n c a công ty trong nh ng n m t i ............................. 63

3.3 M t s gi i pháp nh m nâng cao hi u qu SXKD c aăcôngătyăCPă

uăt ăvƠă

Xây d ng Thành Nam .................................................................................................63
3.3.1

T ng ếoanh thu ............................................................................................... 63

3.3.2

Qu n lý chi phí hi u qu .................................................................................64

3.3.3

Nâng cao hi u qu s d ng v n c đ nh ........................................................64

3.3.4

Nâng cao hi u qu s d ng v n l u đ ng .....................................................65

3.3.5

Ki n ngh v i Nhà n

c ..................................................................................68


DANH M C VI T T T
Tênăđ yăđ

Ký hi u vi t t t
BCKQKD

Báo cáo k t qu kinh doanh

BCTC

Báo cáo tài chính

B S

B t đ ng s n

BT

Bi t th

CBNV

Cán b nhân viên

CNVC

Công nhân viên ch c

CNVCL

Công nhân viên ch c lao đ ng

CP

C ph n

CTCP

Công ty c ph n

BTC

òn b y tài chính

DH

Dài h n

GTGT

Giá tr gia t ng

KD

Kinh doanh

SXKD

S n xu t kinh doanh

TB

Trung bình

TNHH

Trách nhi m h u h n

TS

Tài s n

TSC

Tài s n c đ nh

TSDH

Tài s n dài h n

TSNH

Tài s n ng n h n

VCSH

V n ch s h u

Thang Long University Library


DANH M CăCỄCăS ă
S đ 2.1. C c u t ch c công ty CP

, BI Uă

u t và Xây d ng Thành Nam .....................25

Bi u đ 2.1. Bi u đ bi n đ ng doanh thu – l i nhu n .................................................28
Bi u đ 2.2. Chi phí kinh doanh công ty CP

u t và Xây d ng Thành Nam ...........30

Bi u đ 2.3. Bi u đ c c u tài s n ...............................................................................32
Bi u đ 2.4. Bi u đ c c u ngu n v n.........................................................................35
Bi u đ 2.5. Mô hình tài tr v n kinh doanh ................................................................ 39
Bi u đ 2.6. Bi u đ t ng tr

ng ngu n v n ................................................................ 40

Bi u đ 2.7. Su t hao phí c a TS so v i doanh thu thu n .............................................44
Bi u đ 2.8. Su t hao phí c a TS so v i l i nhu n sau thu .........................................45
Bi u đ 2.9. Su t hao phí c a TSNH so v i doanh thu .................................................48
Bi u đ 2.10. Su t hao phí c a TSNH so v i l i nhu n sau thu .................................49
Bi u đ 2.11. Su t hao phí c a TSDH so v i doanh thu ...............................................55
Bi u đ 2.12. Su t hao phí c a TSDH so v i l i nhu n sau thu .................................56


DANH M C CÁC B NG BI U, PH L C
B ng 2.1. Tình hình ngu n v n .....................................................................................37
B ng 2.2. Các ch tiêu ph n nh k t qu ho t đ ng kinh doanh ...................................40
B ng 2.3. Phân tích hi u qu s d ng TS......................................................................43
B ng 2.4. T su t sinh l i trên t ng TS .........................................................................45
B ng 2.5. M c đ

nh h

ng c a ROS và Hi u su t s d ng TS lên ROA .................46

B ng 2.6. Phân tích hi u qu s d ng TSNH ................................................................ 47
B ng 2.7. Th i gian quay m t vòng quay TSNH .......................................................... 48
B ng 2.8. T su t sinh l i c a TSNH (ROCA) ............................................................. 49
B ng 2.9. Hi u qu s d ng TSNH qua mô hình Dupont .............................................50
B ng 2.10. Các ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng TSNH ...........................................51
B ng 2.11. H s kh n ng thanh toán c a công ty.......................................................52
B ng 2.12. Các ch tiêu đánh giá hi u qu s d ng TSDH ...........................................54
B ng 2.13. Th i gian m t vòng quay TSDH .................................................................54
B ng 2.14. T su t sinh l i c a TSDH ..........................................................................56
B ng 2.15. V n luân chuy n ......................................................................................... 57
B ng 2.16. S c sinh l i trên VCSH...............................................................................57
B ng 2.17. Phân tích hi u qu s d ng v n vay ........................................................... 58
B ng 2.18. Ch tiêu ROE theo ph

ng pháp Dupont ....................................................58

B ng 2.19. Hi u ng đòn b y tài chính .........................................................................60
B ng 3.1. Phân lo i khách hàng theo m c đ r i ro......................................................65
B ng 3.2. Mô hình tính đi m tín d ng...........................................................................66
B ng 3.3. B ng tính đi m tín d ng c a công ty HUD1.................................................67
B ng 3.4. Ch tiêu tài chính c a công ty HUD1 ............................................................ 67
Ph l c 1. B ng báo cáo k t qu kinh doanh n m 2010 – 2012 c a CTCP

u t và

Xây d ng Thành Nam ...................................................................................................71
Ph l c 2. B ng cân đ i k toán n m 2010 – 2012 c a CTCP
u t và Xây d ng
Thành Nam ....................................................................................................................72

Thang Long University Library


L IM

U

1. Lý do ch năđ tài
Hi n nay, cùng v i s đ i m i n n kinh t th tr ng là s c nh tranh gay g t
gi a các thành ph n kinh t đư gây ra nh ng th thách và khó kh n cho h u h t các
doanh nghi p. Trong b i c nh đó, các doanh nghi p mu n kh ng đ nh ch đ ng c a
mình trên th ng tr ng c n ph i nhanh chóng đ i m i, vi c qu n lý tài chính và phát
tri n ho t đ ng s n xu t kinh doanh là m t trong nh ng v n đ đ c quan tâm hàng
đ u, nh h

ng tr c ti p đ n s s ng còn đ i v i nhi u doanh nghi p t i Vi t Nam.

ho t đ ng SXKD c a doanh nghi p đ t hi u qu thì nhà qu n lý c n ph i n m
b t nh ng tín hi u c a th tr ng, xác đ nh đúng đ n v nhu c u v n, tìm ki m ngu n
huy đ ng v n đ đáp ng k p th i, s d ng v n h p lý, hi u qu . Ngoài ra, doanh
nghi p c n đ nh h ng rõ đ c t m nhìn, s m ng và nh ng y u t nh h ng tr c
ti p đ n ho t đ ng SXKD c a doanh nghi p.
B i v y, vi c th ng xuyên phân tích tình hình tài chính s giúp doanh nghi p
ch đ ng n m rõ đ c th c tr ng ho t đ ng tài chính, k t qu kinh doanh c a doanh
nghi p m t cách chính xác, đ y đ c ng nh làm c s d báo nh ng r i ro c ng nh
ti m n ng c a doanh nghi p trong nh ng k ti p theo. Thêm vào đó, nh ng k t qu
phân tích tài chính s cho doanh nghi p cái nhìn bao quát v doanh nghi p, v v n, t
su t lưi, doanh thu hàng n m, n t n đ ng. Cung c p m t cách chính xác, k p th i cho
các nhà đ u t có ý đ nh đ u t vào doanh nghi p. Chính nh ng k t qu phân tích tài
chính là c u n i gián ti p cho doanh nghi p và nhà đ u t , góp ph n thu hút ngu n v n
cho doanh nghi p phát tri n t t h n. Ngoài ra, m t b n phân tích tài chính đ y đ ,
chính xác, rõ ràng và chi ti t giúp cho các nhà qu n lý n m b t tình hình doanh nghi p
k p th i, nh m đ a ra nh ng bi n pháp chi n l c sách l c trong k ho ch kinh
doanh c a mình, kh c ph c nh ng khuy t đi m, t n đ ng và xúc ti n v i nh ng gi i
pháp kinh doanh m i, phát tri n doanh nghi p. Tóm l i, vi c phân tích báo cáo tài
chính doanh nghi p có ý ngh a c c k quan tr ng, có th nói các đ i t ng quan tâm
đ n báo cáo tài chính doanh nghi p nhi u góc đ khác nhau nh ng vi c phân tích
báo cáo tài chính s giúp h đ a ra quy t đ nh đ u t chính xác h n.
N m rõ đ c t m quan tr ng và c n thi t c a vi c phân tích báo cáo tài chính
doanh nghi p. Cùng s giúp đ l a ch n đ tài c a Ths. Nguy n Th Thu H ng, bên
c nh đó là vi c tìm hi u, nghiên c u tình hình ho t đ ng c a ngành xây d ng Vi t
Nam, tôi đư đ a ra l a ch n đ tài: “Phân tích hi u qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh
c a công ty c ph n u t và Xây d ng Thành Nam” v i m c tiêu nh m tìm hi u rõ
h n v nh ng u, nh c đi m c a công ty, nh ng h n ch và t n t i c ng nh khó


kh n mà công ty g p ph i thông qua nh ng ch s báo cáo tài chính 3 n m v a qua đ
có nh ng gi i pháp nh m nâng cao hi u qu SXKD c a công ty.
2.ă
ph n

iăt

ng và ph m vi nghiên c u
i t ng nghiên c u: Tình hình ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a công ty c
u t và Xây d ng Thành Nam.

Ph m vi nghiên c u: Khóa lu n đi sâu tìm hi u tình hình ho t đông SXKD c a
công ty, t đó đánh giá th c tr ng ho t đ ng c a công ty qua các ch tiêu phân tích tài
chính và s li u thu th p đ c t các BCTC nh : b ng báo cáo k t qu kinh doanh và
b ng cân đ i k toán, qua đó đ a ra nh ng bi n pháp nh m nâng cao hi u qu SXKD
c a CTCP u t và Xây d ng Thành Nam.
3.ăPh

ngăphápănghiênăc u

Khóa lu n s d ng nh ng thông tin s c p và nh ng thông tin cung c p trên
m ng Internet, c ng nh tài li u th c t c a công ty công khai. Quá trình phân tích, s
d ng các ph ng pháp đ i chi u so sánh, ph ng pháp t s và các h th ng b ng
bi u, bi u đ , s đ đ đánh giá tình hình tài chính c a công ty qua t ng th i đi m t
đó đ a ra nh ng bi n pháp nh m c i thi n tình hình tài chính, nâng cao hi u qu ho t
đ ng SXKD c a công ty trong kho ng th i gian 3 n m.
4. K t c u khóa lu n
N i dung khóa lu n chia làm 3 ch

ng:

Ch ngă1:ăC ăs lý lu n phân tích tài chính và hi u qu kinh doanh c a doanh
nghi p.
Ch ngă2:ăTh c tr ng phân tích tình hình tài chính t iăcôngătyăCPă
d ng Thành Nam.
Ch

uăt ăvƠăXơyă

ngă3:ăM t s gi i pháp nâng cao hi u qu kinh doanh t iăcôngătyăCPă

và Xây d ng Thành Nam.

Thang Long University Library

uăt ă


CH
NGă1. C ăS LÝ LU N PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH VÀ HI U QU
HO Tă ỌNGăS N XU T KINH DOANH C A DOANH NGHI P
1.1. Khái ni m, vai trò, m cătiêuăvƠăỦăngh aăc a vi c phân tích báo cáo tài chính
1.1.1. Khái ni m báo cáo tài chính và phân tích báo cáo tài chính
Trong h th ng k toán Vi t Nam, báo cáo tài chính đ

c hi u là báo cáo k

toán, ph n ánh t ng quát, toàn di n v tình hình TS, ngu n v n, tình hình ho t đ ng
SXKD c a doanh nghi p trong m t th i k nh t đ nh. Do v y, báo cáo tài chính không
ch đ a cung c p các thông tin cho các đ i t ng bên ngoài doanh nghi p nh : nhà
đ u t , c quan k ho ch và đ u t , c quan thu , c quan th ng kêầ.mà còn giúp các
nhà qu n tr doanh nghi p có cái nhìn t ng th t đó đánh giá các khía c nh khác nhau
c a hi u su t ho t đ ng doanh nghi p, và các r i ro g p ph i.
Phân tích báo cáo tài chính là vi c xem xét đánh giá k t qu c a vi c qu n lý và
đi u hành tài chính c a doanh nghi p thông qua các s li u trên báo cáo tài chính,
phân tích nh ng k t qu đư làm đ c và d đoán nh ng r i ro ti m n s x y ra đ ng
th i tìm ra nguyên nhân, m c đ nh h ng c a các nhân t đ n k t qu ho t đ ng
SXKD c a doanh nghi p đ t đó có nh ng gi i pháp t n d ng nh ng đi m m nh,
kh c ph c đi m y u và nâng cao hi u qu ho t đ ng SXKD c a doanh nghi p.
1.1.2. Vai trò c a h th ng báo cáo tài chính đ i v i vi c phân tích tình hình tài
chính doanh nghi p
H th ng báo cáo tài chính đóng m t vai trò r t quan tr ng trong phân tích ho t
đ ng tài chính c a doanh nghi p. Ngoài ra, h th ng báo cáo tài chính còn có ý ngh a
đ c bi t cho công tác qu n lý doanh nghi p. H th ng báo cáo đ nh k hi n nay đ c
chia làm 4 lo i: B ng cân đ i k toán, báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh, báo cáo
l u chuy n ti n t , thuy t minh báo cáo tài chính. Và m i lo i báo cáo l i đóng m t vai
trò cung c p thông tin d i nhi u góc đ khác nhau. C th nh sau:
B ng cân đ i k toán: Cung c p nh ng thông tin v tình hình TS, ngu n hình
thành TS và k t qu ho t đ ng SXKD c a doanh nghi p, giúp cho doanh nghi p đánh
giá đ c tình hình tài chính và nh ng bi n đ ng v tình hình tài chính c a doanh
nghi p.
Báo cáo k t qu kinh doanh: Cung c p nh ng thông tin v k t qu SXKD c a
doanh nghi p, ph n ánh thu nh p qua m t k kinh doanh. Ngoài ra còn cung c p
nh ng thông tin kê khai v tình hình th c hi n ngh a v c a doanh nghi p v i ngân
sách Nhà n c và tình hình th c hi n thu GTGT. T vi c phân tích các s li u trên
báo cáo k t qu SXKD, doanh nghi p có th phát hi n các xu h

1

ng chuy n bi n,


đánh giá kh n ng sinh l i, kh n ng huy đ ng v n, nh ng ngu n l c kinh t , và đánh
giá nh ng ngu n l c có th b sung c a doanh nghi p trong t

ng lai.

Báo cáo l u chuy n ti n t : Cung c p nh ng thông tin v bi n đ ng tài chính
trong doanh nghi p, giúp cho vi c phân tích các ho t đ ng đ u t tài chính, kinh doanh
c a doanh nghi p, nh m đánh giá kh n ng t o ra các ngu n ti n và kho n ti n t ng
đ ng trong t ng lai. M t khác đánh giá kh n ng s d ng hi u qu ngu n ti n cho
các ho t đ ng kinh doanh, đ u t tài chính c a doanh nghi p.
Thuy t minh báo cáo tài chính: Cung c p nh ng thông tin chi ti t h n v tình
hình SXKD c a doanh nghi p, giúp cho vi c phân tích m t cách c th m t s ch tiêu
ph n ánh tình thình tài chính mà các báo cáo tài chính khác không th trình bày đ c.
đ

Khi l p và trình bày báo cáo tài chính doanh nghi p c n tuân th 6 nguyên t c đư
c quy đ nh t i chu n m c k toán s 21 – Trình bày báo cáo tài chính g m:
a. Nguyên t c ho t đ ng liên t c

Báo cáo tài chính th ng đ c l p trên gi thi t r ng doanh nghi p đang ho t
đ ng và s ti p t c ho t đ ng trong m t t ng lai có th th y đ c. Nói cách khác
doanh nghi p không có d đ nh ho c không c n ph i gi i th , hay thu h p đáng k quy
mô ho t đ ng c a mình. Ng c l i n u doanh nghi p d đ nh hay c n ph i nh v y,
báo cáo tài chính có th ph i l p trên m t c s khác, và khi đó c n khai báo v c s
này.
b. C s d n tích
đ t đ c m c tiêu c a mình, các báo cáo tài chính ph i đ c l p trên c s
d n tích. Theo đó, nh h ng c a các nghi p v và s ki n đ c ghi nh n khi chúng
x y ra và chúng đ c ghi vào s k toán đ ng th i báo cáo trên báo cáo tài chính vào
th i k mà chúng có liên quan.
c. Nguyên t c nh t quán
Nguyên t c này đòi h i doanh nghi p áp d ng các khái ni m, nguyên t c chu n
m c, ph ng pháp tính toán nh t quán t k này sang k khác.
d. Tr ng y u và t p h p
Nguyên t c này cho r ng n u có nh ng sái sót nh , không tr ng y u thì ch p
nh n đ c các kho n m c này không làm nh h ng đ n tính trung th c và h p lý c a
báo cáo tài chính, t c là không làm thay đ i quy t đ nh c a nh ng ng i s d ng
thông tin.
ng th i thông tin cung c p ph i d a trên c s t p h p đ y đ , không
phân tán r i rác làm nhi u thông tin cho ng i đ a ra quy t đ nh.

2

Thang Long University Library


e. Nguyên t c bù tr
Khi ghi nh n các giao d ch kinh t và các s ki n đ l p và trình bày báo cáo tài
chính không đ c bù tr TS và công n , mà ph i trình bày riêng bi t t t c các kho n
m c TS và công n trên báo cáo tài chính.
Bù tr doanh thu thu nh p khác và chi phí khi đ

c bù tr theo quy đ nh t i m t

chu n m c k toán khác. Ho c m t s giao d ch ngoài ho t đ ng kinh doanh thông
th ng c a doanh nghi p thì đ c bù tr khi ghi nh n giao d ch và trình bày báo cáo
tài chính.
g. Nguyên t c th so sánh
Theo nguyên t c th so sánh gi a các k k toán, trong các báo cáo tài chính nh :
b ng cân đ i k toán, báo cáo k t qu kinh doanh, báo cáo l u chuy n ti n t ph i trình
bày các s li u đ so sánh, c th nh sau:
B ng cân đ i k toán: Ph i trình bày s li u so sánh theo t ng ch tiêu t

ng ng

đ c l p vào cu i k k toán n m tr c g n nh t; ngoài ra b ng cân đ i k toán quý
ph i trình bày s li u so sánh t ng ch tiêu t ng ng l p vào cu i k k toán n m
tr
t

c g n nh t.
Báo cáo k t qu kinh doanh: Ph i trình bày s li u so sánh theo t ng ch tiêu
ng ng đ c l p cho k k toán n m tr c, thêm vào đó l p theo k k toán quý

ph i trình bày s i u c a quý báo cáo và s l y k t đ u n m đ n ngày l p báo cáo tài
chính quý và cso th có s li u so sánh theo t ng ch tiêu c a báo cáo k t qu ho t
đ ng kinh doanh quý theo cùng k n m tr
t

c.

Báo cáo l u chuy n ti n t : Ph i trình bày s li u so sánh theo t ng ch tiêu
ng ng đ c l p cho k k toán n m tr c g n nh t, báo cáo l u chuy n ti n t quý

ph i trình bày s l y k t đ u n m đ n ngày l p báo cáo tài chính quý và có th có s
li u so sánh theo t ng ch tiêu c a báo cáo l u chuy n ti n t quý cùng k n m tr c.
1.1.3. M c đích c a phân tích báo cáo tài chính
Phân tích báo cáo tài chính nh m cung c p nh ng thông tin kinh t , tài chính ch
y u cho vi c đánh giá tình hình và k t qu ho t đ ng c a doanh nghi p, đánh giá tình
hình tài chính c a doanh nghi p nh ng n m đư qua và nh ng d đoán trong t ng lai.
B i v y, phân tích báo cáo tài chính là m i quan tâm hàng đ u c a nhi u đ i t ng s
d ng thông tin khác nhau nh : Ch doanh nghi p, các nhà đ u t , các ch n hi n t i
và t ng lai c a doanh nghi p, các nhà b o hi m, ng i lao đ ng, các nhà qu n lý c p
trên, các nhà th u, khách hàng, nhà cung c pầM i đ i t ng s d ng thông tin c a
doanh nghi p có nh ng nhu c u khác nhau v các lo i thông tin khác nhau. Do v y,
m i đ i t ng s d ng thông tin có xu h ng t p trung vào nh ng khía c nh riêng
trong t ng th tình hình tài chính c a doanh nghi p.
3


1.1.4. Ý ngh a c a vi c phân tích báo cáo tài chính
Trong đi u ki n s n xu t và kinh doanh theo c ch th tr

ng, có s qu n lý v

mô c a Nhà n c, các doanh nghi p thu c các lo i hình kinh t khác nhau đ u bình
đ ng tr c pháp lu t kinh doanh, nhi u đ i t ng quan tâm đ n tình hình tài chính c a
doanh nghi p nh : các nhà đ u t , nhà cung c p, nhà cho vay, khách hàng.. M i đ i
t ng đ u quan tâm đ n tình hình tài chính c a doanh nghi p d i nhi u góc đ khác
nhau, nh ng nhìn chung đ u quan tâm đ n kh n ng t o ra dòng ti n, kh n ng sinh
l i, kh n ng thanh toán và m c l i nhu n t i đa.
Nh v y, qua phân tích tình hình tài chính m i đánh giá đ y đ , chính xác tình
hình phân ph i, s d ng và qu n lý các lo i v n, ngu n v n, v ch rõ kh n ng ti m
tàng v v n c a doanh nghi p. T đó đ ra bi n pháp nâng cao hi u qu s d ng v n.
M t khác, phân tích tình hình tài chính còn là công c quan tr ng trong các ch c n ng
qu n tr có hi u qu c a doanh nghi p. Là quá trình nh n th c ho t đ ng kinh doanh,
t o c s đ a ra các quy t đ nh đúng đ n trong t ch c qu n lý, nh t là ch c n ng
ki m tra, đánh giá đi u hành ho t đ ng kinh doanh đ đ t m c tiêu đ ra.
1.2. Khái ni m v hi u qu kinh doanh c a doanh nghi p
Hi u qu kinh doanh ph n ánh trình đ s d ng các ngu n l c s n có c a đ n v
c ng nh c a n n kinh t đ th c hi n các m c tiêu đ t ra. Hi u qu kinh doanh còn
th hi n s v n d ng khéo léo c a các nhà qu n tr doanh nghi p gi a lý lu n và th c
ti n nh m khai thác t i đa các y u t c a quá trình s n xu t nh máy móc thi t b ,
nguyên v t li u, nhân côngầđ nâng cao l i nhu n.
Nâng cao hi u qu kinh doanh đóng m t vai trò r t quan tr ng trong quá trình
ho t đ ng c a doanh nghi p. B i l , đó là công c qu n lý kinh t hi u qu mà các
doanh nghi p s d ng t tr c đ n nay. Nh đó, doanh nghi p đánh giá đ y đ sâu s c
m i ho t đ ng kinh t trong tr ng thái th c c a nó, đ ng th i thúc đ y n n kinh t t ng
tr

ng m t cách b n v ng, đ a doanh nghi p đi lên và phát tri n không ng ng.
Nh ng nhân t
a. Môi tr

nh h

ng đ n hi u qu kinh doanh c a doanh nghi p

ng v mô:

Y u t t nhiên: Tác đ ng r t l n đ n ho t đ ng SXKD c a doanh nghi p. V c
b n, th ng tác đ ng b t l i đ i v i các ho t đ ng c a doanh nghi p có liên quan đ n
t nhiên ch ng h n nh : s n xu t nông ph m, th c ph m theo mùa, kinh doanh du l ch,
khách s n, kinh doanh s n ph m có tính th i v .
ch đ ng phòng tránh c ng nh
kh c ph c k p th i nh ng tác đ ng c a y u t t nhiên các doanh nghi p ph i có
nh ng k ho ch qu n lý thông qua phân tích, d báo c a b n thân doanh nghi p và
đánh giá c a các c quan chuyên môn.
4

Thang Long University Library


N n kinh t :Là s t ng h p c a nhi u y u t nh t c đ t ng tr

ng, s

n đ nh

n đ nh v giá, ti n t , l m phát, t giá h i

c a n n kinh t , s c mua, lu t cung c u, s

đoáiầt t c nh ng y u t này đ u có t m nh h ng r t l n đ n s phát tri n c a
doanh nghi p. Nh ng bi n đ ng c a các y u t kinh t có th t o ra c h i và c
nh ng thách th c đ i v i doanh nghi p. B i v y, doanh nghi p c n phân tích, d báo
s bi n đ ng c a các y u t kinh t , đ đ a ra nh ng k t lu n, đánh giá đúng nh m
kh c ph c nh ng khó kh n có th x y ra.
làm có nh ng k t lu n xác th c và chính
xác, doanh nghi p c n d a vào m t s c n c quan tr ng nh : các s li u t ng h p c a
k tr c, các di n bi n th c t c a k nghiên c u, các d báo c a các nhà kinh t
l nầ
K thu t – Công ngh :

ây là nhân t

nh h

ng m nh, tr c ti p đ n doanh

nghi p. Các y u t công ngh th ng đ c bi u hi n nh ph ng pháp s n xu t k
thu t m i, v t li u m i,trang thi t b m i, các bí quy t, phát minh sang t o và m i
l ầKhi công ngh phát tri n, các doanh nghi p có đi u ki n ng d ng vào th c ti n
nh m phát tri n kinh doanh, nâng cao n ng su t t o ra s n ph m, nâng cao ch t l ng
d ch v và t o l i th c nh tranh. Tuy nhiên, nó c ng mang l i cho doanh nghi p
không ít nguy c t t h u, gi m n ng l c c nh tranh n u doanh nghi p không đ i m i
công ngh k p th i.
V n hóa – Xã h i: V n hóa là bao g m t t c nh ng s n ph m c a con ng i. Nó
bao hàm nh ng giá tr phi v t ch t c a xã h i và c khía c nh v t ch t khác. Vì v y,
v n hóa – xã h i nh h ng sâu s c đ n ho t đ ng qu n tr và kinh doanh c a doanh
nghi p. Doanh nghi p c n nh n đ nh các y u t v n hóa, xư h i nh m n m b t đ c c
h i và nguy c có th x y ra. M i m t s thay đ i c a các l c l ng v n hóa có th t o
ra m t ngành kinh doanh m i nh ng c ng có th xóa đi m t ngành kinh doanh.
Chính tr - Pháp lu t:

ó là các y u t

nh h

ng l n đ n s t n t i và phát tri n

c a doanh nghi p nh : Chính ph , h th ng pháp lu t, xu h ng chính tr ầ S n
đ nh v tình hình chính tr , nh t quán v quan đi m, chính sách l n luôn là s h p d n
các nhà đ u t .
b. Môi tr

ng vi mô

Nhà cung c p: Y u t vô cùng quan tr ng v i m t b t k doanh nghi p nào. B i
l , nhà cung c p là nh ng công ty kinh doanh hay nh ng cá th cung c p cho công ty
và nh ng đ i th c nh tranh các ngu n v t t c n thi t đ s n xu t ra s n ph m hay
d ch v nh t đ nh. Bên c nh đó, các nhà qu n tr ph i chú ý theo dõi giá các m t hàng
cung ng, b i có s đ t bi n v giá c s nh h ng đ n s c c nh tranh, n u đ i th
nâng ho c h giá. Thi u m t ch ng lo i v t t nào đó có th làm r i lo n v vi c cung

5


ng và h n giao hàng. Trong các k ho ch ng n h n s b l nh ng kh n ng tiêu th
và trong k ho ch dài h n s làm m t đi thi n c m c a khách hàng đ i v i công ty.
Khách hàng: Khách hàng là y u t c b n đ doanh nghi p t n t i và phát tri n,
vi c tìm ki m và duy trì th tr ng thu hút khách hàng hi n nay đ c xem nh m t
ngh thu t có liên quan đ n nhi u v n đ nh : tìm hi u nhu c u, s thích, tâm lý c a
khách hàng đ doanh nghi p có ph
Th tr

ng pháp ti p th t i u và h p lý nh t.

ng lao đ ng: Khi doanh nghi p có m t ngu n l c lao đ ng d i dào, c ng

nh chuyên môn nghi p v cao thì doanh nghi p đó có th t o ra nh ng s n ph m t t,
d ch v ch t l ng cao, nâng cao kh n ng c nh tranh trong ngành và ng c l i. B i
v y, th tr ng lao đ ng là nhân t nh h ng r t l n đ n ho t đ ng SXKD c a doanh
nghi p.
tr

i th c nh tranh: B t c doanh nghi p nào khi tham gia vào n n kinh t th
ng, c ng c n b t g p nh ng đ i th c nh tranh. Vì th mà doanh nghi p c n xác

đ nh cho mình đ i th c nh tranh c a mình là ai, có l i th nh th nào, có nh ng m t
h n ch nào. T đó, n m v ng đ i th c nh tranh và có nh ng chi n l c nh m đánh
b i đ i th c nh tranh c a mình.
c. Các nhân t bên trong doanh nghi p
Nhân t c ch qu n lý công ty: N u c ch t ch c b máy h p lý s giúp cho
các nhà qu n lý s d ng t t h n ngu n l c c a công ty, s nâng cao đ c hi u qu c a
kinh doanh c a công ty. Còn n u b m y c ng k nh, s lãng phí các ngu n l c c a
công ty và h n ch hi u qu kimh doanh c a công ty.
V i m t c c u t ch c b máy qu n lý h p lý không nh ng giúp cho doanh
nghi p đi u hành ho t đ ng kinh doanh t t mà giúp gi m thi u t i thi u các chi phí
qu n lý và xây d ng m t c c u lao đ ng t t. Nhân t này là h t nhân giúp cho doanh
nghi p ho t đ ng có hi u qu , giúp các lưnh đ o có nh ng quy t đ nh đúng đ n và
h ng đi phù h p t o ra nh ng đ ng l c to l n đ khuy n khích s n xu t phát tri n,
nâng cao hi u qu ho t đ ng SXKD.
Nhân t con ng

i: Trình đ chuyên môn và n ng l c làm vi c c a m i thành

viên trong công ty là y u t c b n quy t đ nh s thành công trong kinh doanh. Các
nghi p v kinh doanh xu t kh u n u đ c các cán b có trình đ chuyên môn cao,
n ng đ ng, sáng t o tr ng công vi c và có kinh nghi m thì ch c ch n s mang l i hi u
qu cao. Con ng i là ch th chính đ ho t đ ng kinh doanh đ c di n ra, do đó m i
n l c phát tri n, đ a khoa h c k thu t trang thi t b hi n đ i do con ng i t o ra đi u
hành và sáng t o s góp ph n nâng cao hi u qu SXKD c a doanh nghi p, mang l i l i
nhu n cao.
6

Thang Long University Library


Nhân t v v n và trang b v t ch t k thu t c a công ty: V n là y u t không th
thi u trong kinh doanh. Công ty có v n kinh doanh càng l n thì c h i dành đ

c

nh ng h p đ ng h p d n trong kinh doanh s tr nên d dàng h n. V n c a công ty
ngoài ngu n v n t có thì ngu n v n huy đ ng c ng có vai trò r t l n trong ho t đ ng
kinh doanh.
Thi t b , c s v t ch t k thu t th c ch t c ng là ngu n v n c a công ty (v n
b ng hi n v t). N u trang b c s v t ch t k thu t hi n đ i, h p lý s góp ph n làm
t ng tính hi u qu trong ho t đ ng kinh doanh c a công ty.
1.3. Các ch tiêuăđánhăgiáăth c tr ng tài chính c a doanh nghi p
1.3.1. Phân tích k t qu ho t đ ng SXKD
BCKQKD là báo cáo tài chính t ng h p, ph n ánh tình hình và k t qu ho t
đ ng kinh doanh, kh n ng sinh l i c ng nh tình hình th c hi n trách nhi m, ngh a v
c a doanh nghi p đ i v i nhà n c trong m t k k toán.
Thông qua các ch tiêu trên BCKQKD, có th ki m tra, phân tích, đánh giá tình
hình th c hi n k ho ch, d toán chi phí s n xu t, giá v n, doanh thu s n ph m v t t
hàng hóa đư tiêu th , tình hình chi phí, thu nh p c a ho t đ ng khác và k t qu kinh
doanh sau m t k k toán.
ng th i ki m tra tình hình th c hi n trách nhi m, ngh a
v c a doanh nghi p đ i v i nhà n c, đánh giá xu h ng phát tri n c a doanh nghi p
qua các k khác nhau.
ánh giá chung k t qu kinh doanh c a doanh nghi p
ánh giá chung k t qu kinh doanh c a doanh nghi p đ c ti n hành thông qua
phân tích, xem xét s bi n đ ng c a t ng ch tiêu trên BCKQKD gi a k này v i k
tr c d a vào vi c so sánh c v s tuy t đ i và t ng đ i trên t ng ch tiêu phân tích.
ng th i phân tích các ch tiêu ph n ánh m c đ s d ng các kho n chi phí, k t qu
kinh doanh c a doanh nghi p.
H s t ng l i nhu n
Cho bi t m c đ hi u qu khi s d ng các y u t đ u vào (v t t , lao đ ng) trong
m t quy trình s n xu t c a doanh nghi p.

Nh v y, v nguyên lý, khi chi phí đ u vào t ng, h s t ng l i nhu n s gi m và
tr khi công ty có th chuy n các chi phí này cho khách hàng c a mình d i hình th c
nâng giá bán s n ph m.Trong th c t , khi mu n xem các chi phí này có cao quá hay
không, ng i ta s so sánh h s t ng s l i nhu n c a m t công ty v i h s c a các
7


công ty cùng ngành. N u h s t ng l i nhu n c a các công ty cùng ngành cao h n thì
công ty c n có gi i pháp t t h n trong vi c ki m soát các chi phí đ u vào.
H s l i nhu n ho t đ ng
Cho bi t vi c s d ng h p lý các y u t trong quá trình SXKD đ t o ra l i
nhu n cho doanh nghi p.

H s l i nhu n ho t đ ng đ

c tính cho các giai đo n khác nhau, ch ng h n cho

4 quý g n nh t ho c 3 n m g n nh t. H s này là th c đo đ n gi n nh m xác đ nh
đòn b y ho t đ ng mà m t công ty đ t đ c trong vi c th c hi n ho t đ ng kinh doanh
c a mình. H s l i nhu n ho t đ ng cho bi t m t đ ng v n b ra có th thu v bao
nhiêu thu nh p tr c thu . H s l i nhu n ho t đ ng cao có ngh a là qu n lý chi phí
có hi u qu , hay doanh thu t ng nhanh h n chi phí ho t đ ng. Các nhà qu n lý c n
ph i tìm ra các nguyên nhân khi n h s l i nhu n ho t đ ng cao hay th p đ t đó h
có th xác đ nh xem công ty ho t đ ng có hi u qu hay không, ho c xem giá bán s n
ph m đư t ng nhanh h n hay ch m h n chi phí v n.
T su t sinh l i trên t ng doanh thu (ROS)
T su t sinh l i trên t ng doanh thu (ROS) =

L i nhu n sau thu
Doanh thu thu n

Ch tiêu ph n ánh m i đ ng doanh thu phát sinh trong k s thu đ c bao nhiêu
đ ng l i nhu n, hay nói cách khác t s này cho bi t l i nhu n b ng bao nhiêu ph n
tr m doanh thu trong quá trình ho t đ ng SXKD. Ch tiêu này có th t ng gi m gi a
các k tùy theo s thay đ i c a doanh thu thu n và chi phí. N u doanh thu thu n gi m
ho c không đáng k trong khi đó chi phí t ng lên v i t c đ l n h n s d n đ n l i
nhu n sau thu gi m và t su t sinh l i trên doanh thu th p. Do đó, doanh nghi p nên
gi m chi phí m t cách hi u qu đ t su t sinh l i trên doanh thu cao.
1.3.2. Phân tích tình hình tài s n - ngu n v n
Th m nh c nh tranh c a m t doanh nghi p s ph thu c vào ti m l c v ngu n
v n và quy mô v TS, bên c nh đó doanh nghi p c n đ m b o nâng cao đ c hi u qu
s d ng v n.
làm đ c đi u đó, doanh nghi p ph i xem xét c c u TS và c c u
ngu n v n c a doanh nghi p có h p lý không, c ng nh m i quan h gi a tình hình
huy đ ng v n v i tình hình s d ng v n c a doanh nghi p.
T ng TS c a m t doanh nghi p đ c chia làm 2 lo i: TSNH và TSDH. Và t ng
ngu n v n c a m t doanh nghi p bao g m: V n c đ nh và V n l u đ ng. Doanh
nghi p c n xác đ nh đ c v n nhi u hay ít, t ng hay gi m, phân b ra sao, có h p lý
8

Thang Long University Library


hay không, s có nh ng đánh giá chính xác v nh ng nh h

ng c a v n đ n k t qu

ho t đ ng kinh doanh và tình hình tài chính c a doanh nghi p. Phân tích s bi n đ ng
c a TS và ngu n v n s giúp doanh nghi p nhìn nh n vi c s d ng v n m t cách h p
lý, t đó có nh ng chi n l c qu n lý v n và TSphù h p, hi u qu .
Bên c nh đó, khi phân tích c n xem xét c c u s d ng v n có h p lý hay không.
C c u v n tác đ ng nh th nào đ n quá trình ho t đ ng SXKD. Thông qua vi c xác
đ nh t tr ng t ng lo i TS trong t ng TS đ ng th i so sánh t tr ng c a t ng lo i gi a
k và cu i k đ th y s bi n đ ng c a c c u v n. i u này ch th c s phát huy có
tác d ng khi đ ý đ n tính ch t ngh nghi p kinh doanh c a doanh nghi p. Có nh v y
doanh nghi p m i đ a ra đ c nh ng quy t đ nh h p lý, chính xác thi t th c v vi c
phân b ngu n v n cho t ng giai đo n, t ng lo i TS c a doanh nghi p.
Sau khi phân tích c c u TS và ngu n v n c n k t h p v i tình hình đ u t trong
doanh nghi p đ đánh giá m t cách chính xác.
Các t l kh n ng cân đ i v n bao g m: H S N và T Su t Tài Tr .
Các t l này đ

c dùng đ đo l

ng ph n v n góp c a các ch s h u doanh

nghi p so v i ph n tài tr c a ch n cho doanh nghi p. Hay nói cách khác đó là t l
đòn b y tài chính và có ý ngh a quan tr ng trong phân tích tài chính. B i l , các ch n
nhìn vào s VCSH c a doanh nghi p đ th hi n m c đ tin t ng vào s b o đ m an
toàn cho các món n . N u ch s h u ch đóng góp m t t l nh trong t ng ngu n
v n thì r i ro trong ho t đ ng SXKD là do các ch n gánh ch u. M t khác, b ng cách
t ng v n thông qua vay n , các ch doanh nghi p v n n m v ng đ c quy n ki m soát
và đi u hành doanh nghi p. Ngoài ra các kho n vay c ng t o ra nh ng kho n ti t ki m
nh thu do chi phí v n vay là chi phí tr c thu .
N u doanh nghi p nào có t l th p s ph i ch u r i ro l ít h n khi n n kinh t
suy thoái đ ng th i có l i nhu n k v ng th p h n v i doanh nghi p có t l này cao
trong nên kinh t bùng n . Bên c nh đó, nh ng doanh nghi p có t l n cao s có
nguy c l l n nh ng l i có c h i nh n l i nhu n cao do s d ng đòn b y tài chính.
Tuy l i nhu n k v ng cao nh ng ph n l n các nhà đ u t đ u r t s r i ro. Vì th
quy t đ nh s d ng n ph i đ

c cân b ng gi a l i nhu n và r i ro.

D a trên c s phân tích k t c u ngu n v n, doanh nghi p s n m b t đ c kh
n ng t tài tr v m t tài chính, m c đ ch đ ng trong SXKD hay khó kh n mà
doanh nghi p g p ph i trong khai thác ngu n v n.
H s n
H s n

=

N ph i tr
T ng ngu n v n
9

x

100%


T l này đ

c s d ng đ xác đ nh ngh a v c a ch doanh nghi p đ i v i các

ch n đư góp v n cho doanh nghi p. Thông th

ng các ch n thích t l vay n v a

ph i vì t l này càng th p thì các kho n n càng đ c đ m b o trong tr ng h p
doanh nghi p b phá s n. Trong đó, các ch n a thích t l n cao vì mu n có l i
nhu n gia t ng và mu n toàn quy n ki m soát doanh nghi p. Song n u t l n quá
cao, doanh nghi p s b r i vào tr ng thái m t kh n ng thanh toán.
T su t t tài tr
T su t t tài tr

=

VCSH
T ng ngu n v n

x

100%

T l này ph n ánh kh n ng t đ m b o v m t tài chính và tính ch đ ng trong
kinh doanh c a doanh nghi p. T l này càng l n thì TS c a doanh nghi p càng ít ch u
r i ro.Tuy nhiên, chi phí c a v n c ph n l n h n chi phí vay n và vi c t ng v n c
ph n có th d n đ n b san s quy n lưnh đ o doanh nghi p.
T tr ng v c c u tài s n
ng th i vi c xác đ nh cho mình m t c c u v n h p lý, doanh nghi p c n ph i
xem xét vi c s d ng v n đó nh th nào đ đáp ng yêu c u kinh doanh và nâng cao
hi u qu kinh th c a đ ng v n. Vi c phân tích tình hình phân b v n hay k t c u TS
c a doanh nghi p s cho ta th y vi c s d ng v n c a doanh nghi p có h p lý hay
không, có phù h p v i đ c đi m lo i hình kinh doanh hay không, và s thay đ i k t
c u TS qua t ng th i k s

nh h

ng nh th nào đ n k t qu SXKD c a doanh

nghi p.
T tr ng TSNH
(TSDH)

=

TSNH (TSDH)
T ng TS

x

100%

Ch tiêu này ph n ánh tình hình trang b c s v t ch t k thu t nói chung và máy
móc thi t b nói riêng c a doanh nghi p. Nó cho bi t n ng l c s n xu t và xu h ng
phát tri n lâu dài c a doanh nghi p. Giá tr c a ch tiêu này ph thu c vào t ng ngành
kinh doanh c th .
T su t sinh l i trên t ng TS (ROA)
Ph n ánh hi u qu vi c s d ng TS trong ho t đ ng kinh doanh c a công ty và
c ng là m t th c đo đ đánh giá n ng l c qu n lý c a ban lưnh đ o công ty.

H s này có ý ngh a là v i 1 đ ng TS c a công ty thì s mang l i bao nhiêu
đ ng l i nhu n. M t công ty đ u t TS ít nh ng thu đ c l i nhu n cao s là t t h n
so v i công ty đ u t nhi u vào TS mà l i nhu n thu đ c l i th p. H s ROA th ng
10

Thang Long University Library


có s chênh l ch gi a các ngành. Nh ng ngành đòi h i ph i có đ u t TS l n vào dây
chuy n s n xu t, máy móc thi t b , công ngh nh các ngành v n t i, xây d ng, s n
xu t kim lo iầ, th ng có ROA nh h n so v i các ngành không c n ph i đ u t
nhi u vào TS nh ngành d ch v , qu ng cáo, ph n m mầ
M t trong nh ng khía c nh đ

c quan tâm nh t c a thu nh p trên t ng TS là

kh n ng ph i h p c a các ch s tài chính đ tính toán ROA. M t ng d ng th
đ c nh c t i nhi u nh t là mô hình phân tích Dupont d i đây.

ng

Phân tích hi u qu s d ng TS thông qua mô hình phân tích Dupont
Phân tích Dupont là k thu t phân tích b ng cách chia t s ROA thành nh ng
b ph n có liên quan t i nhau đ đánh giá tác đ ng c a t ng b ph n lên k t qu cu i
cùng. Mô hình này th ng đ c s d ng b i các nhà qu n lý trong n i b công ty đ
có cái nhìn c th và ra quy t đ nh xem nên c i thi n tình hình tài chính c a công ty
b ng cách nào. M c đích c a mô hình phân tích Dupont là ph c v cho vi c s d ng
VCSH sao cho hi u qu sinh l i là nhi u nh t.
B n ch t c a mô hình là tách m t t s t ng h p ph n ánh m c sinh l i c a
doanh nghi p nh : thu nh p trên TS ROA thành tích s c a chu i các t s có m i
quan h nhân qu v i nhau. i u đó cho phép phân tích nh h ng c a các t s đó
v i các t s t ng h p. Nh v y, s d ng ph ng pháp này chúng ta có th nh n bi t
đ c các nguyên nhân d n đ n các hi n t ng t t, x u trong ho t đ ng c a doanh
nghi p. H th ng này nêu b t ý ngh a c a vi c th hi n ROA thông qua biên l i nhu n
và doanh thu TS. Các c u ph n c b n c a h th ng đ

T mô hình chi ti t

trên có th th y đ

c trình bày nh sau

c các nhân t

nh h

ng đ n kh n ng

sinh l i c a TS nh sau:
Th nh t là s vòng quay c a t ng TS bình quân càng cao ch ng t s c s n
xu t c a các TS càng nhanh, đó là nhân t t ng s c sinh l i c a TS, c th h n s vòng
quay c a t ng TS bình quân l i b nh h ng b i hai nhân t là t ng doanh thu thu n
và t ng TS bình quân. N u doanh thu thu n l n và t ng TS bình quân nh thì s vòng
quay l n. Tuy nhiên trong th c t hai ch tiêu này th ng có m i quan h cùng chi u,
khi t ng TS bình quân t ng thì doanh thu thu n c ng t ng ví d nh khi doanh nghi p
n i l ng h n chính sách tín d ng th ng m i, d n đ n kho n ph i thu khách hàng
t ng, hàng t n kho t ng và doanh thu thu n c ng t ng lênầ. Trên c s đó, n u doanh
nghi p mu n t ng vòng quay c a t ng TS bình quân thì c n phân tích các nhân t liên
11


quan, phát hi n nh ng m t tích c c và tiêu c c c a t ng nhân t đ có bi n pháp nâng
cao s vòng quay c a TS thích h p.
Th hai là, t su t sinh l i trên doanh thu càng cao thì s c sinh l i c a TS càng
t ng. Tuy nhiên có th th y r ng s c sinh l i c a doanh thu nh h ng b i hai nhân t
là doanh thu và chi phí, n u doanh thu cao và chi phí th p thì t su t sinh l i trên
doanh thu t ng và ng c l i. Tuy nhiên, trong th c t khi doanh nghi p t ng doanh thu
thì kéo theo m c chi phí c ng t ng lên nh chi phí giá v n, chi phí qu n lý, chi phí bán
hàngầ Chính vì v y, đ có th t ng đ c t su t sinh l i trên doanh thu, doanh nghi p
c n nghiên c u nh ng nhân t c u thành lên t ng chi phí đ có các bi n pháp đi u
ch nh phù h p, đ ng th i có các bi n pháp đ y nhanh t c đ bán hàng, t ng doanh thu
và gi m các kho n gi m tr doanh thu.
Tóm l i, phân tích báo cáo tài chính b ng mô hình Dupont có ý ngh a l n đ i v i
qu n tr doanh nghi p th hi n ch có th đánh giá đ y đ và khách quan các nhân t
tác đ ng đ n hi u qu SXKD t đó ti n hành công tác c i ti n t ch c qu n lý c a
doanh nghi p.
1.3.3. Phân tích kh n ng thanh toán
Trong quá trình ho t đ ng SXKD, đ tài tr cho TS c a mình, các doanh nghi p
không ch d a vào ngu n VCSH mà còn c n đ n ngu n tài tr khác là vay n . Vi c
vay n này đ c th c hi n nhi u đ i t ng và hình th c khác nhau. Cho dù là đ i
t ng nào đi ch ng n a thì đ đi đ n quy t đ nh cho vay n hay không h đ u quan
tâm đ n kh n ng thanh toán c a doanh nghi p. Các h s v kh n ng thanh toán s
giúp các nhà phân tích nh n th c đ c quá kh và chi u h ng t ng kh n ng thanh
toán c a doanh nghi p.
có cái nhìn t ng quát, ta xem xét phân tích h s v n luân chuy n. V n luân
chuy n là toàn b TS v n l u đ ng bao g m: Ti n m t, các kho n ph i thu, ch ng
khoán, hàng t n kho và chi phí tr tr

c.

V n luân chuy n ròng = TSNH ậ N ng n h n
Kh n ng thanh toán c a doanh nghi p ph n ánh m i quan h tài chính gi a các
kho n ph i có kh n ng thanh toán trong k v i các kho n ph i thanh toán trong k .
Vi c phân tích các t l v kh n ng thanh toán không nh ng giúp cho ch n gi m
đ c r i ro trong quan h tín d ng và b o toàn đ c v n c a mình mà còn giúp b n
thân doanh nghi p th y đ c kh n ng chi tr th c t đ t đó có bi n pháp k p th i
trong đi u ch nh các kho n m c TS cho h p lý nh m nâng cao kh n ng thanh toán.

12

Thang Long University Library


H s thanh toán hi n hành
H s thanh toán hi n hành
Ch s này đo l

=

T ng TSNH
T ng n ng n h n

ng kh n ng thanh toán n ng n h n c a m t doanh nghi p khi

đ n h n tr . Cho bi t doanh nghi p có bao nhiêu đ ng TS l u đ ng và đ u t ng n h n
đ đ m b o cho m t đ ng n ng n h n.
T l này có giá tr càng cao thì kh n ng thanh toán n ng n h n c a doanh
nghi p càng t t và ng c l i. N u kh n ng thanh toán hi n hành nh h n 1 thì doanh
nghi p không đ kh n ng thanh toán n ng n h n. Tuy nhiên, n u con s này quá cao
thì có ngh a là doanh nghi p đư đ u t

quá nhi u vào TS l u đ ng so v i nhu

c u.Thông th ng thì ph n v t tr i đó s không sinh thêm l i nhu n. Vì th mà vi c
đ u t đó s kém hi u qu . Vì v y, doanh nghi p c n ph i phân b v n h p lý.
H s thanh toán nhanh
H s thanh toán nhanh

T ng TSNH ậ Hàng t n kho
T ng n ng n h n

=

H s này đánh giá kh n ng s n sàng thanh toán n ng n h n c a doanh nghi p
cao h n so v i h s thanh toán hi n hành. Do đó, h s thanh toán nhanh có th giúp
ki m tra tình tr ng TS m t cách ch t ch h n so v i h s thanh toán hi n hành. H s
thanh toán nhanh cho bi t doanh nghi p có bao nhiêu đ ng v n b ng ti n ho c các
kho ng t ng đ ng ti n đ thay toán cho m t đ ng n ng n h n.
H s thanh toán b ng ti n
H s thanh toán t c th i

=

Ti n và các kho năt ngăđ ngăti n
T ng n ng n h n

H s thanh toán b ng ti n là phép tính gi a TS quay vòng nhanh chia cho n
ng n h n. TS quay vòng nhanh là nh ng TS nhanh chóng chuy n đ i thành ti n và các
kho ng t ng đ ng ti n bao g m: ti n, ch ng khoán, các kho n ph i thu. Do v y, t
l kh n ng thanh toán t c th i cho bi t kh n ng hoàn tr các kho n n ng n h n b ng
ti n và các kho n t ng đ ng ti n.
T l này th

ng dao đ ng t 0,5 đ n 1. Tuy nhiên, đ k t lu n giá tr c a h s

thanh toán t c th i là t t hay x u, có nh h ng gì đ n ho t đ ng c a doanh nghi p
hay không thì c n xem xét đ c đi m và đi u ki n kinh doanh c a doanh nghi p. N u
h s này nh h n 0,5 thì doanh nghi p s g p khó kh n trong vi c thanh toán n .

13


H s thanh toán lãi vay
H s thanh toán lãi vay

L i nhu nătr c thu và lãi vay
Chi phí lãi vay

=

H s này ph n ánh kh n ng thanh toán lưi vay c a doanh nghi p t l i nhu n
ho t đ ng SXKD. H s th hi n m i quan h chi phí lãi vay và l i nhu n doanh
nghi p, qua đó đánh giá xem doanh nghi p có kh n ng thanh toán lưi vay không.
Do kho n chi phí lãi vay c a doanh nghi p tr vào l i nhu n tr c thu và lãi
vay, sau đó m i ph i n p thu và ph n còn l i là l i nhu n sau thu . Vì th mà EBIT
l n h n lưi vay càng nhi u l n thì đ m b o cho doanh nghi p thanh toán lãi t l i
nhu n đ c càng đ m b o. Thông th ng h s l n h n 2 thì kh n ng thanh toán c a
doanh nghi p là tích c c và ng

c l i.

1.4. Ch tiêuăđánhăgiáăhi u qu kinh doanh c a doanh nghi p
1.4.1. Phân tích hi u qu ho t đ ng kinh doanh
phân tích khái quát hi u qu kinh doanh c a công ty ta s d ng ch s sinh
l i. Kh n ng sinh l i là k t qu t ng h p ch u tác đ ng c a nhi u nhân t vì th khác
v i các t l tài chính phân tích trên ch ph n ánh hi u qu t ng ho t đ ng riêng bi t
c a doanh nghi p, t l v kh n ng sinh l i ph n ánh t ng h p nh t hi u qu SXKD
và hi u n ng qu n lý doanh nghi p. M c đích chung c a các doanh nghi p là làm sao
đ m t đ ng v n b ra mang l i hi u qu cao nh t và kh n ng sinh l i nhi u nh t.
1.4.2. Phân tích hi u qu s d ng tài s n
Hi u qu s d ng TS là ch tiêu đánh giá n ng l c qu n lý m t s kho n m c TS
c a m t doanh nghi p. Tiêu chí này ph n ánh chính sách s d ng c ng nh qu n lý TS
c a doanh nghi p đư h p lý hay ch a.
Hi u qu s d ng t ng tài s n
S vòng quay t ng tài s n
S vòng quay t ng TS

=

Doanh thu thu n
Giá tr bình quân t ng TS

Trong ho t đ ng SXKD, các doanh nghi p luôn mong mu n TS v n đ ng không
ng ng đ đ y m nh t ng doanh thu, t đó là nhân t góp ph n t ng l i nhu n cho
doanh nghi p. Ch tiêu này ph n ánh m t k phân tích các TS quay đ c bao nhiêu
vòng, ch tiêu này càng cao, ch ng t các TS v n đ ng nhanh, góp ph n t ng doanh
thu, là đi u ki n nâng cao l i nhu n cho doanh nghi p. N u ch tiêu này th p, ch ng t
các TS v n đ ng ch m, có hàng t n kho, s n ph m d dang nhi u, làm cho doanh thu
c a doanh nghi p gi m.
14

Thang Long University Library


S c sinh l i c a tài s n
Ch tiêu th hi n kh n ng t o ra l i nhu n sau thu c a TS mà doanh nghi p s
d ng cho ho t đ ng kinh doanh, ch tiêu này đ
S c sinh l i c a TS

c xác đ nh:
L i nhu n sau thu
T ng TS

=

Su t hao phí c a TS so v i doanh thu thu n
Bình quân TS

Su t hao phí c a TS so v i
doanh thu thu n

=

Doanh thu thu n

Kh n ng t o ra doanh thu thu n c a TS là m t ch tiêu kinh t c b n đ d ki n
v n đ u t khi doanh nghi p mu n m t m c doanh thu thu n d ki n. Ch tiêu này cho
bi t trong k phân tích, doanh nghi p thu đ c 1 đ ng doanh thu thu n thì c n bao
nhiêu đ ng TS đ u t , ch tiêu này càng th p thì hi u qu s d ng TS càng t t, góp
ph n ti t ki m TS và nâng cao doanh thu thu n trong k .
Su t hao phí c a TS so v i l i nhu n sau thu
Bình quân TS

Su t hao phí c a TS so v i
l i nhu n sau thu

=

L i nhu n sau thu

Ch tiêu này ph n ánh kh n ng t o ra l i nhu n sau thu c a các TS mà doanh
nghi p đang s d ng cho ho t đ ng kinh doanh, đ ng th i cho bi t doanh nghi p đư
thu đ c 1 đ ng l i nhu n sau thu thì c n bao nhiêu đ ng TS, ch tiêu này càng th p
thì hi u qu s d ng các TS càng cao, h p d n các c đông đ u t vào doanh nghi p.
Hi u qu s d ng t ng TSNH
Vòng quay hàng t n kho và th i gian vòng quay hàng t n kho
Giá v n hàng bán
Vòng quay hàng t n kho

=

Th i gian quay vòng hàng t n kho

=

Hàng t n kho
360
Vòng quay hàng t n kho

Ch tiêu vòng quay hàng t n kho ph n ánh s l n hàng t n kho đ c bán ra trong
k k toán và có nh h ng tr c ti p đ n nhu c u v n luân chuy n. Con s này càng
cao ch ng t kh n ng bán ra càng l n. Trên góc đ chu chuy n v n thì h s quay
vòng t n kho l n s gi m b t đ c s v n đ u t vào công vi c này, hi u qu s d ng
v n s cao h n. Tuy nhiên khi phân tích c ng c n chú ý nh ng nhân t khác nh
h ng đ n h s quay vòng t n kho nh vi c áp d ng ph ng th c bán hàng, k t c u
15


Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×