Tải bản đầy đủ

TĂNG CƯỜNG HUY ĐỘNG VỐN TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN ĐÔNG NAM Á SỞ GIAO DỊCH HÀ NỘI

B GIÁO D C VÀ ÀO T O
TR
NGă I H CăTH NGăLONG
---o0o---

KHÓA LU N T T NGHI P

TÀI:

T NGăC
NG HUYă NG V N T I
NGÂN HÀNG TMCP ỌNGăNAMăÁ
ậS

GIAO D CH HÀ N I

SINH VIÊN TH C HI N : LÊ TH THU H NG
MÃ SINH VIÊN
: A17432
CHUYÊN NGÀNH


: TÀI CHÍNH ậ NGÂN HÀNG

HÀ N I ậ 2014


B GIÁO D C VÀ ÀO T O
TR
NGă I H CăTH NGăLONG
---o0o---

KHÓA LU N T T NGHI P

TÀI:

T NGăC
NGăHUYă NG V N T I
NGỂNăHÀNGăTMCPă ỌNGăNAMăÁă
ậS

GIAO D CH HÀ N I

GiáoăViênăH ng D n
Sinh Viên Th c Hi n
Mã Sinh Viên

: Pgs-Ts.ăL uăTh H
: Lê Th Thu H ng
: A17432

ng

Chuyên Ngành

: Tài Chính ậ Ngân Hàng

HÀ N I ậ 2014

Thang Long University Library



L IăCAMă OAN
Tôi xin cam đoan Khóa lu n t t nghi p này là do t b n thân th c hi n có s h
tr t giáo viên h ng d n và không sao chép các công trình nghiên c u c a ng i
khác. Các d li u thông tin th c p s d ng trong Khóa lu n là có ngu n g c và đ
trích d n rõ ràng.
Tôi xin ch u hoàn toàn trách nhi m v l i cam đoan này!
Sinh viên

Lê Th Thu H ng

c


L I C Mă N
Trong su t quá trình h c t p và hoàn thành khóa lu n này, em đã nh n đ

cr t

nhi u s giúp đ quý báu c a các th y cô, anh ch và các b n. V i lòng bi t n sâu s c,
em xin đ

c bày t l i c m n chân thành t i:

PGS.TS L u Th H

ng đã h

ng d n và truy n đ t t n tình kinh nghi m c a cô

giúp em trong su t quá trình làm khóa lu n.
Ban giám hi u, Phòng đào t o, Khoa Kinh t - Qu n lý Tr ng
i h c Th ng
Long đã t o m i đi u ki n thu n l i giúp đ em trong su t quá trình h c t p và hoàn
thành lu n v n.
Ban lãnh đ o và các anh ch phòng KHCN Ngân hàng TMCP ông Nam Á - S
giao d ch Hà N i đã giúp đ , ch b o và t o đi u ki n cho em th c t p t i Ngân hàng.
Cu i cùng, em xin c m n chân thành t i gia đình, b n bè đã bên c nh em đ ng
viên, khuy n khích và t o m i đi u ki n thu n l i nh t đ em hoàn thành khóa lu n
này.
Em đã r t c g ng đ làm t t khóa lu n, nh ng do th i gian có h n, trình đ k
n ng c a em còn nhi u h n ch nên khóa lu n t t nghi p này c a em không tránh kh i
nh ng thi u sót. Em r t mong nh n đ

c s đóng góp, ch b o c a th y cô và các b n.

Em xin chân thành c m n!
Sinh viên:

Lê Th Thu H ng

Thang Long University Library


M CL C
CH

NGă1. C ă S
TH
1.1.

HUYă

NG V N C A NGÂN HÀNG

NGăM I ....................................................................................1

T ng quan v v n c a Ngân hƠngăth

1.1.1.

Khái quát v Ngân hàng th

1.1.2.

V n c a Ngân hàng th

1.2.

ngăm i .................................1

ng m i ..................................................1

ng m i .........................................................2

Tìnhăhìnhăhuyăđ ng v n c aăNgơnăhƠngăth

ngăm i ......................6

1.2.1.

Khái ni m v huy đ ng v n c a Ngân hàng th

1.2.2.

Các hình th c huy đ ng v n ................................................................ 7

1.2.3.

Các ch tiêu đánh giá m c đ huy đ ng v n c a Ngân hàng th ng
m i .......................................................................................................13

1.3.

CH

LÝ LU N V

ng m i...................6

Các nhân t nhă h ngă đ nă tìnhă hìnhă huyă đ ng v n c a Ngân
hƠngăth ngăm i ................................................................................16

1.3.1.

Nh ng nhân t ch quan ...................................................................16

1.3.2.

Nh ng nhân t khách quan ............................................................... 18

NGă2. PHÂN TÍCH TH C TR NGă HUYă
HÀNGăTMCPă ỌNGăNAMăÁ ậ S
2.1.

NG V N T I NGÂN

GIAO D CH HÀ N I ........20

T ng quan v NgơnăhƠngăTMCPă ôngăNamăÁăậ S giao d ch Hà
N i .......................................................................................................20

2.1.1.

L ch s hình thành và phát tri n c a Ngân hàng TMCP ông Nam
Á – S giao d ch Hà N i.....................................................................20

2.1.2.

C c u t ch c Ngân hàng TMCP ông Nam Á – S giao d ch Hà
N i .......................................................................................................22

2.1.3.

S l

c v tình hình ho t đ ng kinh doanh c a Ngân hàng TMCP

ông Nam Á – S giao d ch Hà N i trong nh ng n m v a qua.....24
2.2.

Th c tr ng ho tăđ ngăhuyăđ ng v n c aăNgơnăhƠngăTMCPă ôngă
Nam Á ậ S giao d ch Hà N i ........................................................... 26

2.2.1.

Tình hình bi n đ ng chung ............................................................... 27

2.2.2.

Huy đ ng v n n ................................................................................27

2.3.

ánhă giáă tìnhă hìnhă huyă đ ng v n c aă Ngơnă hƠngă TMCPă ôngă
Nam Á ậ S giao d ch Hà N i ........................................................... 33


CH

2.3.1.

K t qu đ t đ

2.3.2.

H n ch và nguyên nhân ...................................................................35

c .................................................................................33

NGă3. GI Iă PHÁPă T NGă C

NGă HUYă

HÀNGăTMCPă ỌNGăNAMăÁ ậ S
3.1.

nhă h

NG V N T I NGÂN

GIAO D CH HÀ N I ........37

ng ho tă đ ng, phát tri n c aă Ngơnă hƠngă TMCPă ôngă

Nam Á ậ S giao d ch Hà N i ........................................................... 37
3.1.1.
3.1.2.
3.2.

nh h

ng chung .............................................................................37

nh h ng huy đ ng v n c a Ngân hàng TMCP ông Nam Á –
S giao d ch Hà N i ...........................................................................39
Gi iăphápăT ngăc

ngăăhuyăđ ng v năchoăNgơnăhƠngăTMCPă ôngă

Nam Á ậ S giao d ch Hà N i ........................................................... 39
3.2.1.

T ng c

3.2.2.

Xây d ng chính sách lãi su t h p lý .................................................40

3.2.3.

Nâng cao c s v t ch t, hoàn thi n công ngh trong ngân hàng .40

3.2.4.

Phát huy các chi n l

3.2.5.

M r ng chi nhánh và phòng giao d ch ............................................42

3.2.6.

Th ng xuyên đào t o nâng cao trình đ nghi p v c a nhân viên
.............................................................................................................43

3.3.

ng và đa ế ng hóa các hình th c huy đ ng v n ...............39

c truy n thông ..............................................41

Ki n ngh ............................................................................................ 44

Thang Long University Library


DANH M C VI T T T
Tênăđ y đ

Ký hi u vi t t t

NHTM
TMCP
TW
NHNN

Ngân hàng Th
Th

ng m i

ng m i C ph n
Trung

ng

Ngân hàng nhà n

CSTT

Chính sách ti n t

DN

Doanh nghi p

TCTD

T ch c tín d ng

TCKT

T ch c kinh t

VTTUT T

V n tài tr

c

y thác đ u t

TG

Ti n g i

DP

D phòng

PGD

Phòng giao d ch

DPRR

D phòng r i ro


DANH M C CÁC B NG BI U, HÌNH V ,ă

TH , CÔNG TH C

S đ 2.1. S đ c c u b máy t ch c SeAbank – S giao d ch Hà N i.................22
Bi u đ 2.1. Bi u đ huy đ ng v n t ti n g i c a SeAbank 2010 - 2012 ..................29
B ng 2.1. K t qu đ t đ

c trong 3 n m (2010 – 2012) .............................................24

B ng 2.2. Tình hình qu n r i ro t i Ngân hàng TMCP ông Nam Á – S giao d ch Hà
N i n m 2010-2012 .......................................................................................................26
B ng 2.3. Tình hình bi n đ ng huy đ ng v n SeaBank – SGD ...................................27
B ng 2.4. B ng n ph i tr và v n ch s h u c a SeAbank 2010 – 2012 .................28
B ng 2.5. T nh hình huy đ ng v n c a ngân hàng TMCP ông Nam Á – S giao d ch
Hà N i giai đo n 2010 - 2012 .......................................................................................30
B ng 2.6. Chi phí huy đ ng v n n m 2010 – 2012 ......................................................32
B ng 2.7. B ng đánh giá hi u su t s d ng v n n m 2010 – 2012 ............................ 33

Thang Long University Library


L IM

U

1. Lý do ch năđ tài
Huy đ ng v n là ho t đ ng t o ngu n v n cho ngân hàng th

ng m i, đóng vai

trò quan tr ng, nh h ng t i ch t l ng ho t đ ng c a ngân hàng. Vi c t ng c ng
huy đ ng v n giúp cho ngân hàng có đ c l ng v n l n đ ho t đ ng kinh doanh
đ ng th i c ng nâng cao kh n ng c nh tranh gi a các ngân hàng.
Ngân hàng TMCP ông Nam Á (SeAbank) là m t ngân hàng th ng m i c
ph n l n, có ho t đ ng r ng kh p trên c n c. Ngân hàng luôn quan tâm v n đ huy
đ ng v n và s d ng v n. Hàng n m đ a ra các chi n l c m i đ ho t đ ng c a ngân
hàng có hi u qu nh t. D i s ch đ o c a Giám đ c S giao d ch Hà N i cùng v i
các chi n l c, S giao d ch luôn tiên phong d n đ u v các ch tiêu đ c đ a ra và
ho t đ ng m t cách hi u qu . Nh ng trong n n kinh t c nh tranh, có nhi u đ i th
nh hi n nay, vi c t ng c ng huy đ ng v n là v n đ c p thi t đ giúp ngân hàng
càng thêm phát tri n.
T th c t đó, đ tài “T ng c ng huy đ ng v n c a Ngân hàng TMCP
Nam Á – S giao d ch Hà N i” đ c l a ch n đ nghiên c u.
iăt

2.

ông

ng và ph m vi nghiên c u

i t ng nghiên c u c a đ tài t p trung v công tác huy đ ng v n t bên
ngoài c a NHTM. Ti n hành đi sâu nghiên c u, phân tích tình hình huy đ ng
v n c a NHTMCP ông Nam Á – S giao d ch Hà N i.



 Ph m vi nghiên c u:
tài nghiên c u trong giai đo n t n m 2010-2012 t i
Ngân hàng TMCP ông Nam Á – S giao d ch Hà N i
3. Ph

ngăphápănghiênăc u

Ph ng pháp nghiên c u ch y u là ph ng pháp phân tích, t ng h p, so sánh
d a trên nh ng s li u mà Ngân hàng cung c p.
4. K t c u c a lu năv n
Ngoài các ph n m đ u, k t lu n và ph l c, khóa lu n g m 3 ch

ng:

Ch

ngă1: C s lý lu n v huy đ ng v n c a Ngân hàng th

ng m i.

Ch

ngă2: Th c tr ng huy đ ng v n t i Ngân hàng TMCP

ông Nam Á – S

giao d ch Hà N i
Ch

ngă 3: Gi i pháp t ng c

Nam Á – S giao d ch Hà N i.

ng huy đ ng v n t i Ngân hàng TMCP

ông


CH

NGă1.ă C ă S
TH

LÝ LU N V

HUYă

NG V N C A NGÂN HÀNG

NGăM I

1.1. T ng quan v v n c aăNgơnăhƠngăth
1.1.1. Khái quát v Ngân hàng th

ngăm i

ng m i

Ngân hàng th ng m i là ngân hàng đ c th c hi n toàn b ho t đ ng ngân hàng
và các ho t đ ng kinh doanh khác có liên quan vì m c tiêu l i nhu n theo quy đ nh
c a Lu t các t ch c tín d ng và các quy đ nh khác c a pháp lu t (Ngh đ nh s
59/2009/N -CP c a Chính ph v t ch c và ho t đ ng c a NHTM).
Theo lu t ngân hàng nhà n

c, ho t đ ng ngân hàng là ho t đ ng kinh doanh ti n

t và d ch v ngân hàng v i n i dung th

ng xuyên là nh n ti n g i và s d ng s ti n

này đ c p tín d ng, cung ng d ch v thanh toán.
S ra đ i, t n t i và phát tri n c a Ngân hàng luôn g n li n v i s phát tri n n n
kinh t và đ i s ng xã h i. Trong c ch th tr ng, các Ngân hàng th ng m i và các
t ch c tín d ng c ng là các doanh nghi p nh ng chúng là nh ng doanh nghi p đ c
bi t vì tài s n trong quá trình kinh doanh c a các Ngân hàng th ng m i đ u ph thu c
vào các khách hàng. M t khác, hàng hóa mà các Ngân hàng kinh doanh là m t lo i
hàng hóa đ c bi t, nó r t nh y c m v i s bi n đ i c a th tr ng và tình hình kinh t
xã h i.
Ho t đ ng c b n c a Ngân hàng th

ng m i:

Trung gian tài chính: Ngân hàng là m t t ch c trung gian tài chính v i ho t
đ ng ch y u là chuy n ti t ki m thành đ u t , đòi h i s ti p xúc v i hai lo i cá nhân
và t ch c trong n n kinh t : (1) các cá nhân và t ch c t m th i thâm h t chi tiêu; và
(2) các cá nhân và t ch c th ng d trong chi tiêu.
T o ph ng ti n thanh toán: Ban đ u, các ngân hàng đã t o ra ph ng ti n thanh
toán thay cho ti n kim lo i d a trên s l ng ti n kim lo i đang n m gi . V i nhi u u
th , d n d n gi y n c a ngân hàng đã thay th ti n kim lo i làm ph
thông và ph ng ti n c t gi , nó tr thành ti n gi y.

ng ti n l u

Trung gian thanh toán: Ngân hàng tr thành trung gian thanh toán l n nh t hi n
nay h u h t các qu c gia. Thay m t khách hàng, ngân hàng th c hi n thanh toán giá
tr hàng hóa và d ch v .
vi c thanh toán nhanh chóng, thu n ti n, và ti t ki m chi
phí, ngân hàng đ a ra cho khách hàng nhi u hình th c thanh toán nh thanh toán b ng
sec, y nhi m chi, nh thu, các lo i th ,… cung c p m ng l i thanh toán đi n t , k t
n i các qu và cung c p ti n m t khi khách hàng c n.
Phân lo i Ngân hàng th

ng m i theo hình th c s h u
1

Thang Long University Library


 Ngân hàng s h u t nhân: là ngân hàng do cá th thành l p b ng v n c a cá
nhân. Lo i Ngân hàng này th
t ng đ a ph
ph

ng và th

ng nh , ph p vi ho t đ ng th

ng là trong

ng g n li n v i các doanh nghi p và cá nhân

đa

ng.

 Ngân hàng s h u nhà n c: ây là lo i hình Ngân hàng mà v n s h u do
nhà n c c p, có th là nhà n c TW ho c t nh, thành ph . Các ngân hàng này
đ c thành l p nh m th c hi n m t s m c tiêu nh t đ nh, th ng là do chính
sách c a chính quy n TW ho c đ a ph ng quy đ nh. các n c đi theo con
đ ng phát tri n xã h i ch ngh a, Nhà n c th ng qu c h u hóa các Ngân
hàng t nhân ho c c ph n l n, ho c t xây d ng nên các ngân hàng. Nh ng
Ngân hàng này th ng đ c nhà n c h tr v tài chính và b o lãnh phát
hành gi y n , do v y r t ít khi b phá s n, tuy nhiên, trong nhi u tr ng h p
các Ngân hàng này ph i th c hi n các chính sách c a Nhà n c có th b t l i
trong ho t đ ng kinh doanh.
 Ngân hàng liên doanh: Là Ngân hàng đ c hình thành trên góp v n c a hai
hay nhi u bên, th ng là gi a Ngân hàng trong n c v i Ngân hàng n c
ngoài, đ t n d ng l i th c a nhau.
1.1.2. V n c a Ngân hàng th

ng m i

Ngân hàng th ng m i là m t t ch c trung gian tài chính v i các ch c n ng c
b n là: trung gian tín d ng, tr ng gian thanh toán và ch c n ng t o ti n.
th c hi n
đ c các ch c n ng này và đi vào ho t đ ng m t cách có hi u qu và có l i nhu n thì
đòi h i ngân hàng th ng m i ph i có m t l ng v n ho t đ ng nh t đ nh. Ngu n v n
c a ngân hàng th ng m i đ c đ nh ngh a nh sau:
“Ngu n v n c a ngân hàng th ng m i là t t c các ph ng ti n ti n t trong xã
h i mà ngân hàng huy đ ng đ c, s d ng đ cho vay và th c hi n các d ch v kinh
doanh khác c a ngân hàng”
Th c ch t v n c a ngân hàng th ng m i là bao g m các ngu n ti n t c a chính
b n thân ngân hàng và c a nh ng ng i có v n t m th i nhàn r i. H chuy n ti n vào
ngân hàng v i các m c đích l y lãi, ho c nh thu, nh chi hay là dùng các s n ph m
d ch v khác c a ngân hàng. Nh vi c có đ c kho n v n, các ngân hàng có th ti n
hành kinh doanh: cho vay, b o lãnh, cho thuê,… Nói chung v n c a ngân hàng chi
ph i toàn b và quy t đ nh đ i v i vi c th c hi n các ch c n ng c a ngân hàng th
m i. V n có ý ngh a quan tr ng t i các ho t ho t đ ng c a ngân hàng và các đ i t
khác.

2

ng
ng


i v i ngân hàng: Ho t đ ng trong l nh v c ti n t v n chính là c s đ hình



thành nên các ho t đ ng c a m t ngân hàng. V n là y u t quy t đ nh quy mô
ho t đ ng c a ngân hàng, là m t trong nh ng y u t quy t đ nh đ n k t qu và
hi u qu kinh doanh c a ngân hàng.


i v i khách hàng: V n ngân hàng có ý ngh a r t quan tr ng đ i v i các
doanh nghi p trong h u h t các ho t đ ng kinh doanh hi n nay. V n c a ngân
hàng là ngu n l c tài chính ch y u, tài tr v n tín d ng cho nh c u v n c a
các cá nhân, t ch c, đ c bi t là nhu c u v n đ u t kinh doanh, nó chi m m t
ph n l n trong t ng ngu n v n c a doanh nghi p, quy t đ nh kh n ng và quy
mô kinh doanh c a doanh nghi p. V n c a các NHTM còn t i đi u ki n thúc
đ y các nhu c u, nâng cao m c s ng c a ng i dân, đ y m nh s phát tri n v
kinh t , v n hóa – xã h i.
i v i n n kinh t : không ch góp ph n thúc đ y s phát tri n c a n n kinh t



thông qua các ho t đ ng đ u t phát tri n, v n c a ngân hàng còn góp ph n
vào vi c th c hi n chính sách ti n t c a nhà n c, ch ng l m phát và t ng
c ng s d ng v n trong n n kinh t thông qua ch c n ng huy đ ng v n và
cho vay.
NHTM c ng nh b t c m t doanh nghi p nào đ t n t i và phát tri n ph i có
v n. V n tác đ ng đ n k t c u tài s n và kh n ng sinh l i, h n ch các lo i r i ro
trong ho t đ ng NHTM. Ngu n v n bao g m v n ch s h u và v n n .
1.1.2.1. V n ch s h u c a Ngân hàng th

ng m i

V n ch s h u (VCSH) là ngu n v n riêng c a ngân hàng do ch s h u đóng
góp ban đ u và đ c b sung trong quá trình kinh doanh.
V n ch s h u đ

c c u thành t các b ph n sau:

V nă bană đ u: là ngu n v nă đ
đ ng.

c hình thành khi ngân hàng b tă đ u ho t

Tùy theo t ng lo i hình ngân hàng mà v n đi u l có ngu n hình thành khác
nhau:


i v i Ngân hàng thu c s h u nhà n

c: V n đi u l do NSNN c p phát.



i v i NHTM liên doanh: V n đi u l do các bên liên doanh tham gia
đóng góp.



i v i chi nhánh NHTM n
ngoài b ra thành l p.



c ngoài: V n đi u l do ngân hàng m

i v i NHTM c ph n: V n đi u l do c đông đóng góp d

n

c

i hình th c

v n c ph n, m i c ph n có giá tr nh nhau, m i cá nhân, m i pháp nhân
3

Thang Long University Library


đ c nh n quy n tham gia m t s c ph n nh t đ nh bao g m: V n c ph n
th ng, v n c ph n u đãi.
VCSH ban đ u ph i đ m b o các quy đ nh c a nhà ch c trách ti n t , trong đó có
quy đ nh v v n t i thi u – v n pháp đ nh, tùy theo t ng lo i NH khác nhau trong t ng
đi u ki n khác nhau mà có quy đ nh c th .
VCSH không ph i hoàn tr , có th t ng ho c gi m, thay đ i c c u v n ch s
h u và chính sách phân ph i l i nhu n.
V n ch s h u hình thành trong quá trình ho tăđ ng.
C ph n phát hành thêm, ngân sách c p thêm:
Ngân hàng có quy n phát hành thêm c ph n (d i d ng c phi u th ng ho c
c phi u u đãi) nh m gia t ng ngu n v n ho c xin c p thêm v n ngân sách đ m
r ng quy mô ho t đ ng đ ch ng đ r i ro.
L i nhu n b sung VCSH:
V i NH c ph n, đây chính là ph n l i nhu n sau thu sau khi đã bù đ p cho các
kho n chi phí d c bi t, th ng chia làm 2 ph n: m t ph n chia cho các c đông theo
giá tr c ph n, m t ph n đ b sung vào VCSH.
 Qu d tr và d phòng:
 Qu d tr b sung v n đi u l : Qu này đ c hình thành nh m m c đích
b sung v n đi u l c a ngân hàng khi c n thi t, đ đáp ng yêu c u m
r ng quy mô ho t đ ng c a ngân hàng. Hi n nay Vi t Nam, các ngân
hàng đ c trích theo t l 5% tính trên l i nhu n ròng hàng n m, m c t i đa
c a qu này không đ c v t m c v n đi u l th c có c a ngâng hàng.
 Các qu d phòng:
 Qu d phòng tài chính: t l trích b ng 10% l i nhu n ròng hàng n m c
ngân hàng, s d c a qu không đ c phép v t quá 25% v n đi u l c
ngân hàng. Qu này đ c dùng đ bù đ p ph n còn l i c a nh ng t n th
thi t h i v tài s n x y ra trong quá trình ho t đ ng sau khi đã đ c bù đ

a
a
t,
p

b ng ti n b i th ng c a các t ch c, cá nhân gây ra t n th t c a t ch c
b o hi m và s d ng d phòng đ x lý r i ro do trích l p trong chi phí.
 Qu d phòng đ x lý r i ro: đ c hình thành b ng cách trích l p d
phòng trên t ng nhóm tài s n có c a ngân hàng bao g m nhóm ho t đ ng
c p tín d ng, các d ch v thanh toán đ i v i khách hàng và đ
chi phí c a ngân hàng.

4

c tính vào


 Qu đ u t phát tri n nghi p v : qu này đ đ u t m r ng quy mô ho t
đ ng kinh doanh và đ i m i công ngh , tr ng thi t b , đi u ki n làm vi c
c a m t s t ch c tín d ng. M c trích qu này b ng 50% l i nhu n ròng
hàng n m c a ngân hàng.
 L i nhu n không chia: ph n ánh ph n thu nh p c a ngân hàng có đ
trong ho t đ ng kinh doanh, nh ng không chia tr lãi cho c đông mà đ

c
c

ngân hàng gi l i đ t ng thêm v n.
1.1.2.2. V n n c a Ngân hàng th

ng m i

Ti n g i và các nghi p v huy đ ng ti n g i: Ti n g i c a khách hàng là ngu n
tài nguyên quan tr ng nh t c a ngân hàng th ng m i. Khi m t ngân hàng b t đ u
ho t đ ng nghi p v đ u tiên là m các tài kho n ti n g i đ gi h và thanh toán h
cho khách hàng, b ng cách đó ngân hàng huy đ ng ti n c a các doanh nghi p, các t
ch c và c a dân c .
Ti n g i thanh toán (ti n g i giao d ch ho c ti n g i thanh toán): ây là ti n c a
doanh nghi p ho c cá nhân g i vào ngân hàng gi và thanh toán h . Trong ph m vi s
d cho phép, các nhu c u chi tr c a doanh nghi p và cá nhân đ u đ c ngân hàng
th c hi n. Các kho n thu b ng ti n c a doanh nghi p và cá nhân đ u có th đ c nh p
và ti n g i thanh toán theo yêu c u.
Ti n g i có k h n c a doanh nghi p, các t ch c xã h i: Nhi u kho n thu b ng
ti n c a doanh nghi p và các t ch c xã h i s đ c chi tr sau m t th i gian xác đ nh.
Ti n g i thanh toán tuy r t thu n ti n cho ho t đ ng thanh toán song lãi su t l i th p.
đáp ng nhu c u t ng thu c a ng i g i ti n, ngân hàng đã đ a ra hình th c g i
ti n có k h n. Ng i g i không đ c s d ng các hình th c thanh toán đ i v i ti n
g i thanh toán đ áp d ng đ i v i lo i ti n g i này. N u c n chi tiêu, ng i g i ph i
đ n ngân hàng đ rút ti n ra. Tuy không thu n l i cho tiêu dùng b ng hình th c ti n
g i thanh toán, song ti n g i có k h n đ c h ng lãi su t cao h n tùy theo đ dài
c a k h n.
Ti n g i ti t ki m c a dân c : Các t ng l p dân c đ u có các kho n thu nh p
t m th i ch a s d ng (các kho n ti n ti t ki m). Trong đi u ki n có kh n ng ti p c n
v i ngân hàng, h đ u có th g i ti t ki m nh m th c hi n các m c tiêu b o toàn và
sinh l i đ i v i các kho n ti t ki m đ c bi t là nhu c u b o toàn. Nh m thu hút ngày
càng nhi u ti n ti t ki m, các ngân hàng đ u c g ng khuy n khích dân c thay đ i
thói quen gi vàng và ti n m t t i nhà, b ng cách m r ng m ng l i huy đ ng, đ a ra
các hình th c huy đ ng đa d ng và lãi su t c nh tranh h p d n. Ngân hàng có th m
cho m i ngguowif ti t ki m nhi u tr ng m c ti t ki m (ho c là s ti t ki m) cho m i
5

Thang Long University Library


k h n và m i l n g i khác nhau. S ti t ki m này không dùng đ thanh toán ti n hàng
và d ch v song có th th ch p đ vay v n n u đ c ngân hàng cho phép.
Ti n g i c a ngân hàng khác: nh m m c đích nh thanh toán h và m t s m c
đích khác, ngân hàng th ng m i này có th g i t i ngân hàng th ng m i khác.
Ti n vay và nghi p v đi vay c a NHTM: Ti n g i là ngu n quan tr ng nh t c a
NHTM. Tuy nhiên, khi c n, ngân hàng th ng vay m n thêm. Nhi u ngân hàng vào
nh ng giai đo n c th ph i vay m n thêm đ đáp ng nhu c u chi ch khi kh n ng
huy đ ng b h n ch . Có các cách vay: Vay ngân NHNN, vay các t ch c tín d ng
khác, vay trên th tr ng v n.
V n n khác: lo i này bao g m ngu n y thác, ngu n trong thanh toán, các
ngu n khác. Ngân hàng th ng m i th c hi n các d ch v y thác nh y thác cho vay,
y thác đ u t , y thác c p phát, y thác gi i ngân và thu h ,… Các ho t đ ng này t o
nên ngu n y thác t i ngân hàng. Ngoài ra, các ho t đ ng thanh toán không dùng ti n
m t có th hình thành ngu n trong thanh toán (séc trong quá trình chi tr , ti n ký qu
đ m L/C,…).
1.2. Tình hình huyăđ ng v n c a NgơnăhƠngăth

ngăm i

1.2.1. Khái ni m v huy đ ng v n c a Ngân hàng th

ng m i

V n huy đ ng c a ngân hàng đ c hình thành t các nghi p v huy đ ng v n
c a ngân hàng th ng m i. Huy đ ng v n là vi c các ngân hàng th ng m i s d ng
các ph ng th c khác nhau nh m thu hút các ngu n v n t m th i nhàn r i trong xã h i
đ ph c v cho m c đích kinh doanh c a mình.
Huy đ ng v n là m t ho t đ ng đ c tr ng c a NHTM. Huy đ ng v n tuy không
mang l i l i nhu n tr c ti p cho ngân hàng nh ng nó có vai trò r t quan tr ng. Không
huy đ ng v n s không có các ho t đ ng c a ngân hàng th ng m i. V n t có c a
ngân hàng ch đ đ tài tr cho tài s n c đ nh (ví d nh tr s , v n phòng, máy móc,
các thi t b c n thi t cho ho t đ ng kinh doanh) nh ng ch a đ v n đ th c hi n các
ho t đ ng c a ngân hàng nh c p tín d ng và các ho t đ ng khác.
có v n ph c v
cho các ho t đ ng này, ngân hàng ph i huy đ ng v n t khách hàng. Do v y, huy đ ng
v n do v y có ý ngh a r t quan tr ng đ i v i ngân hàng c ng nh khách hàng.


i v i ngân hàng: t o ngu n v n đ m b o cho ho t đ ng c a ngân hàng,
đánh giá đ



c uy tín và đ tín nhi m c a ngân hàng đ i v i khách hàng.

i v i khách hàng: cung c p kênh tín d ng và đ u t , là n i c t gi an toàn,
có c h i ti p c n các d ch v c a ngân hàng.

6


1.2.2. Các hình th c huy đ ng v n
Huy đ ng v n có ý ngh a quan tr ng đ i v i b n thân ngân hàng c ng nh đ i
v i toàn xã h i, đóng vai trò quan trong vi c duy trì và ti n hành các ho t đ ng kinh
doanh c a ngân hàng. Trong đó, ngân hàng th ng m i s d ng các bi n pháp và công
c c n thi t trong gi i h n c a pháp lu t đ huy đ ng các ti n trong xã h i, t ng ngu n
tín d ng.
1.2.2.1. Nh n ti n g i
ây là hình th c huy đ ng v n th ng xuyên, đ c th c hi n qua các ch th :
T ch c kinh t , dân c , kho b c nhà n c, các t ch c tín d ng, ngân hàng khác.
Nh n ti n g i t các t ch c kinh t .
 Ti n g i thanh toán: là hình th c ngân hàng nh n ti n g i c a các t ch c kinh
t đ th c hi n vi c thanh toán h cho h thông qua các l nh chuy n ti n hay
y nhi m chi séc,…Ngân hàng huy đ ng ti n g i này thông qua vi c m các
tài kho n thanh toán (giao d ch) cho các t ch c kinh t có nhu c u. Vì đây là
ngu n ti n g i ph c v cho m c đích thanh toán an toàn nên mang tính ch t
không k h n, không n đ nh. Chi phí tr cho ngu n v n này tùy theo quy
đ nh c a các ngân hàng: ho c tr v i lãi su t th p (lãi su t không k h n) và
thu phí d ch v ho c không tr lãi và không thu phí d ch v . Hi n nay đ thu
hút khách hàng c ng nh huy đ ng đ c ngu n v n giá r này, các ngân hàng
s quy đ nh khách hàng không ph i tr phí ho c tr v i m t kho n l phí r t
nh so v i s ti n g i trong tài kho n cao h n m t m c nh t đ nh và ng

c l i.

 Ti n g i có k h n: đây là d nh đ u t tài chính c a các t ch c kinh t cho
ngân hàng vay ngu n v n t m th i nhàn r i c a mình trong m t kho ng th i
gian xác đ nh. Thông th ng, ngân hàng s đ nh ra m t k h n nh t đinh v i
nguyên t c: k h n g i càng dài, lãi su t càng cao. M c đích kho n ti n này là
an toàn và sinh l i, có k h n nên tính n đ nh cao, chi phí huy đ ng cao.
 Ti n g i ký qu : là nh ng kho n ti n g i vào ngân hàng v i m c đích s d ng
xác đ nh tr c (ti n g i ký qu m L/C, ch thanh toán,…) v i kho n ti n này
ngân hàng có th s d ng mà không ph i tr chi phí, nh ng tính n đ nh c a
nó r t kém vì khách hàng có th s d ng b t c lúc nào.
Nh n ti n g i t dân c :
 Ti n g i thanh toán: Ngân hàng th c hi n m toàn kho n cá nhân ph c v cho
nhu c u nh n và chuy n ti n c a ch tài kho n. Ng c l i, ngân hàng c ng
huy đ ng đ c ngu n v n d i d ng ti n g i có tính ch t không k h n và s
d ng vào các ho t đ ng khác c a mình. Thông th ng s d tài kho n này
7

Thang Long University Library


t ng lên khi khách hàng nh n l ng, nh n m t kho n ti n c a m t khách hàng
khác chuy n đ n, hay khách hàng t n p ti n vào tài kho n c a mình và gi m
đi khi khách hàng có nhu c u chi tiêu.
Tính ch t c a ngu n v n này: kém n đ nh do ph thu c vào nhu c u thanh toán,
chi tr c a ng i g i ti n, là lo i ti n g i có s l ng l n, quiy mô ti n g i nh . Lãi
su t ngân hàng tr cho lo i ti n này là lãi su t không k h n ho c không tính lãi. Tuy
nhiên. Khi s d ng ngu n v n này ngân hàng ph i có k ho ch phòng ng a khi khách
hàng có nhu c u s d ng v n b t c khi nào.
 Ti n g i ti t ki m: M c đích c a ngu n ti n g i này là an toàn và sinh l i.
Ti n g i ti t ki m c a dân c đ c th c hi n d i các hình th c: ti n g i ti t
ki m có k h n và ti n g i ti t ki m không k h n.
 Ti n g i ti t ki m không k h n: là lo i ti n g i tích l y, có th rút b t c
lúc nào. Khách hàng s d ng s n ph m này nh m m c đích an toàn và sinh
lãi nh ng không n đ nh tr c đ c th i gian s d ng v n trong t ng lai.
V i lo i hình ti t ki m không k h n c ng gi ng nh lo i hình ti n g i
thanh toán là khách hàng có th g i rút b t c lúc nào. Nh ng nó khác v i
ti n g i thanh toán là m i l n giao d ch, khách hàng ph i đem s ti t ki m
và ch th c hi n các giao d ch g i ti n, rút ti n mà không th c hi n các giao
d ch thanh toán nh ti n g i thanh toán.Do lo i ti n này mang tính ch t phi
giao d ch nên thoiwg gian và l ng ti n g i này t n t i t i ngân hàng
th

ng m i t

ng đ i dài h n so v i ti n g i thanh toán. Lãi su t lo i ti n

g i này tr theo lãi su t không k h n và th

ng r t th p.

 Ti n g i ti t ki m có k h n: là lo i ti n g i mang tính truy n th ng c a
ngân hàng và chi m t tr ng l n trong các lo i ti n g i c a ngân hàng.
i
t ng c a lo i ti n g i này là các cá nhân mu n có thu nh p n đ nh và
th ng xuyên, đáp ng nhu c u chi tiêu hàng tháng, hàng quý c a mình. K
h n c a lo i ti n này do các ngân hàng quy đ nh, th ng là theo tu n, theo
tháng ho c theo n m. T ng ng v i k h n mà khách hàng ch n, ngân
hàng c ng n đ nh m c lãi su t t ng ng v i k h n đó theo nguyên t c k
h n càng dài lãi su t càng cao. Do có tính k h n nên ngu n ti n này có tính
n đ nh cao, đây là ngu n v n s d ng h t s c c n thi t và n đ nh c a
ngân hàng.
Trong th c t , đ t ng c ng khai thác ngu n v n này, các ngân hàng không
ng ng cho ra các s n ph m ti t ki m có k h n phong phú v lo i hình c ng nh kèm
thoe nh ng u đãi v lãi su t, khuy n mãi,…nh : ti n g i ti t ki m d th ng, ti n
g i ti t ki m b c thang, ti n g i ti t ki m rút g c linh ho t.
8


1.2.2.2.

i vay

Ngoài hình th c huy đ ng v n qua tài kho n ti n g i thanh toán, ti t ki m, các
ngân hàng th

ng m i còn có th huy đ ng v n b ng cách phát hành gi y t có giá.

Gi y t có giá là ch ng nh n c a t ch c phát hành đ huy đ ng v n. Trong đó,
xác nh n ngh a v tr n m t kho n ti n trong m t kho ng th i h n nh t đ nh, đi u
ki n tr g c và lãi cùng các đi u kho n cam k t khác c a t ch c tín d ng đ i v i
ng i mua, th hi n là các k phi u, trái phi u, ch ng ch ti n g i ngân hàng,…
Gi y t có giá là công c n do ngân hàng phát hành. Tùy theo nhu c u v n c n
có ngân hàng s phát hành các lo i gi y t có giá phù h p t ng ng v i th i gian huy
đ ng v n: gi y t có giá ng n h n và gi y t có giá dài h n.
 Huy đ ng v n ng n h n:

huy đ ng v n ng n h n, các t ch c tín d ng có

th phát hành gi y t có giá ng n h n. Gi y t có giá ng n h n là gi y t có
giá có th i h n d i 12 tháng, bao g m k phi u, ch ng ch ti n g i ng n h n,
tín phi u và các gi y t có giá ng n h n khác.
 Huy đ ng v n trung và dài h n: Mu n huy đ ng v n trung và dài h n (3 n m,
5 n m hay 10 n m) các NHTM có th phát hành k phi u, trái phi u và c
phi u. Trái phi u do ngân hàng phát hành có th xem nh m t lo i trái phi u
công ty. So v i trái phi u chính ph thì trái phi u ngân hàng r i ro h n nên chi
phí đ huy đ ng cao h n so v i trái phi u kho b c hay trái phi u chính ph .
c đi m c a ngu n v n huy đ ng này là lãi su t cao nh ng tính n đ nh c ng
khá cao. Không đ c rút tr c th i h n v i b t k lý do nào ho c mu n rút v n tr c
th i h n ch có th bán l i trên th tr ng thông qua nghi p v chi t kh u. Do v y
ngu n v n này ch y u dùng đ huy đ ng trung và dài h n.
Huy đ ng v n b ng phát hành gi y t có giá là hình th c huy đ ng không th

ng

xuyên. Ngu n v n g n li n v i m c đích nh t đ nh c a các t ch c huy đ ng. Vì v y,
th c hi n hình th c huy đ ng này, ngân hàng c ng c n có k ho ch huy đ ng h t s c
c th , xác đ nh rõ các n i dung nh : quy mô v n c n huy đ ng, các lo i ti n huy đ ng,
đ i t ng huy đ ng, th i h n huy đ ng, th i gian phát hành, lãi su t, cách th c tr lãi
n g c,…
Bên c nh các hình th c nh n ti n g i và phát hành gi y t có giá, ngân hàng
th ng m i còn có th huy đ ng v n thông qua vi c đi vay t các t ch c tín d ng
khác trong và ngoài n c ho c vay ngân hàng nhà n c d i hình th c tái chi t kh u
gi y t có giá. ây là hình th c huy đ ng v n không th ng xuyên và mang tính nh t
th i.

9

Thang Long University Library


V n đi vay c a các NHTM ch nên chi m m t t tr ng có th ch p nh n đ c
trong k t c u ngu n v n, nh ng nó r t c n thi t và có v trí r t quan tr ng đ đ m b o
cho ngân hàng ho t đ ng m t cách bình th

ng. Ho t đ ng đi vay c a NHTM g m:

 Vay v n gi a các t ch c tín d ng khác:
Các NHTM có th vay l n nhau thông qua th tr ng liên ngân hàng (Interbank
Market): đây là tr ng h p ngân hàng có l ng ti n g i t i Ngân hàng nhà n c th p
không đ đáp ng cho nhu c u chi tr , khi đó d i s t ch c c a Ngân hàng nhà n c,
ngân hàng này s đ c vay c a m t ngân hàng khác có l ng ti n g i d th a t i
NHTW, vì kho n vay là m t b ph n c a ti n g i thanh toán nên th i gian vay ch là
m t ngày (vay qua đêm). Ngoài ra, các ngân hàng có th vay tr c ti p l n nhau không
qua th tr ng liên ngân hàng. Ph ng th c này r t ít linh ho t giúp các NHTM cân
đ i m t cách k p th i. Nguyên t c vay t các t ch c tín d ng khác: các ngân hàng
ph i ho t đ ng h p pháp, th c hi n vi c đi vay theo h p đ ng tín d ng, v n vay ph i
đ

c c m c th ch p ho c b o lãnh c a NHTW.
 Vay v năNgơnăhƠngănhƠăn

c:

Dù các NHTM có th n tr ng thì c ng không th tránh kh i lúc thi u kh n ng chi
tr ho c không có đ ti n m t t m th i, lúc đó NHTW chính là n i các NHTM ch n
vay v n sau cùng.
Vi t Nam hi n nay, NHTW cho các NHTM vay d

i các hình th c:

 Tái c p v n
 Chi u kh u, tái chi t kh u th

ng phi u và các gi y t có giá ng n h n khác

 Cho vay đ m b o b ng th ch p ho c c m c th
ng n h n khác.

ng phi u và gi y t có giá

 Cho vay theo h s tín d ng.
Ngoài ra, NHTW còn cho NHTM vay b sung v n thanh toán bù tr . Nh lo i
cho vay này mà h th ng thanh toán bù tr đ c th c hi n m t cách thu n l i trôi ch y.
Trong tr ng h p đ c bi t khi đ c th t ng chính ph ch p nh n, NHTW còn cho
vay đ i v i các NHTM t m th i m t kh n ng chi tr , có nguy c gây m t an toàn cho
h th ng.
1.2.2.3. Vai trò c a ho t đ ng huy đ ng v n


i v i n n kinh t

M i ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a c a các đ n v , t ch c kinh t và cá
nhân đ u ch u s tác đ ng c a th tr ng. Các doanh nghi p đ t n t i đ c c n ph i
không ng ng đ i m i công ngh , m r ng quy mô s n xu t, nâng cao ch t l ng s n
10


ph m,… V n đ này th c hi n đ c khi và ch khi doanh nghi p huy đ ng đ c l ng
v n c n thi t và s d ng nó m t cách hi u qu và đúng m c đích. Ngu n v n t có c a
doanh nghi p th ng không đáp ng đ c nhu c u v n c a doanh nghi p, do đó các
doanh nghi p c n ph i vay v n nh m bù đ p cho nhu c u c a mình. S xu t hi n c a
th tr ng tài chính và h th ng NHTM thông qua ho t đ ng huy đ ng đ cho vay l i,
vi c vay v n c a các doanh nghi p, t ch c kinh t , các cá nhân tr nên d dàng h n
v i chi phí ti t ki m và th t c đ n gi n h n. Nh v y, ho t đ ng huy đ ng v n v a
đáp ng các nhu c u cho doanh nghi p, v a gi m thi u l
dân.

ng ti n nhàn r i trong nhân

Trong nhi u tr ng h p, Chính ph c ng ph i huy đ ng l ng v n nh t đ nh đ
đáp ng nhu c u chi tiêu c a mình. Ngân sách Nhà n c là ngu n cung c p ch y u
cho k ho ch chi tiêu c a chính ph , song không ph i lúc nào nó c ng

trong tr ng

thái đ kh n ng đáp ng. Gi i pháp đ t ra là có th in thêm ti n ho c t ng thu , vay
n n c ngoài tuy nhiên s gây nh h ng x u t i n n kinh t . Do v y, Nhà n c có
th s d ng bi n pháp tích c c h n, đó là tìm ki m ngu n v n huy đ ng trong và ngoài
n c. Thông qua ngu n v n kinh doanh c a ngân hàng thì nhu c u v n c a Chính ph
s đ c gi i quy t. M t khác, vi c huy đ ng v n t các NHTM còn giúp cho chính
ph và NHTW qu n lý đ

c ngu n v n ho t đ ng c a các ngân hàng.

Chính sách huy đ ng v n là m t b ph n quan tr ng trong n n kinh t , tác đ ng
tr c ti p đ n m i quan h gi tích l y và tiêu dùng. Chính sách huy đ ng v n trong
n n kinh t th tr

ng có nh h

ng tr c ti p đ n các ho t đ ng tài chính, tình hình

l m phát và n đ nh ti n t . Ngu n v n có vai trò quan tr ng đ i v i n n kinh t nên
chúng ta c n ph i kh i thông các ngu n v n cho đ u t phát tri n kinh t .
Vì v y, vi c chú tr ng đ n các ngu n v n c a n n kinh t là đi u ki n c n thi t
c a các ngân hàng khi quan tâm đ n s phát tri n chung c a n n kinh t mà ngân hàng
là m t trong nh ng thành viên chính góp ph n t i nên s phát tri n đó.


i v i các Ngân hàng th

Ngân hàng th

ng m i

ng m i là m t doanh nghi p đ c bi t, kinh doanh trên l nh v c

ti n t , ngu n v n chính là c s trong ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng. Ngu n
v n kinh doanh c a ngân hàng h u h t đ c hình thành t ho t đ ng huy đ ng v n c a
NHTM.

óng vai trò là trung gian tín d ng, trung gian thanh toán, là th qu c a n n

kinh t nên NHTM là tác nhân quan tr ng trong vi c cung ng v n cho n n kinh t .
Các ngu n v n huy đ ng đ c s quy t đ nh quy mô c ng nh đ nh h ng ho t đ ng
c a ngân hàng. N u ngu n v n đ c coi là y u t đ u vào trong quá trình kinh doanh
c a m t NHTM thì ngu n v n huy đ ng đ c coi là y u t đ u vào th ng xuyên, ch
11

Thang Long University Library


y u nh t c a ngân hàng. Ngân hàng th c hi n các nghi p v tín d ng, đ u t ch y u
d a vào ngu n này.
Ho t đ ng huy đ ng có nh h ng l n t i k t qu ho t đ ng kinh doanh c a
NHTM. C th , n u ngân hàng huy đ ng đ c ngu n v n d i dào v i chi phí th p nó
có th m r ng đ c tín d ng đ u t và thu đ c l i nhu n cao. Ng c l i, v i quy mô
h n ch và chi phí cao thì ngân hàng có th g p khó kh n trong ho t đ ng kinh doanh
c a mình. Chi phí huy đ ng v n c a ngân hàng liên quan ch t ch v i lãi su t ti n g i
các lo i, lãi su t ti n g i ti t ki m các lo i và lãi su t các công c n do ngân hàng
phát hành.
Ho t đ ng huy đ ng v n không nh ng giúp cho ngân hàng bù đ p đ c thi u h t
trong thanh toán, t ng l ng v n trong kinh doanh mà thông qua huy đ ng v n, ngân
hàng n m b t đ

c n ng l c tài chính c a khách hàng có quan h tín d ng v i ngân

hàng. Qua đó, ngân hàng có c n c đ xác đ nh m c v n đ u t cho vay đ i v i nh ng
khách hàng đó ho c có th phát hi n k p th i tham ô, tr n thu , l a đ o c a các doanh
nghi p làm n không chính đáng. T đó có bi n pháp ng n ch n và x lý k p th i.
N u ngân hàng có kh n ng huy đ ng nh ng ngu n v n l n và dài h n thì có th
ch đ ng m r ng quan h tín d ng v i các thành ph n kinh t v c quy mô, kh i
l ng tín d ng, ch y u v th i gian và th i h n cho vay. Ngoài ra, Ngân hàng còn có
th phát tri n thêm nhi u lo i hình d ch v m i, tham gia vào nhi u các ho t đ ng
khác nh liên doanh, liên k t, đ u t trên th tr ng v n, trên th tr ng ti n t …
B ng chính nh ng ho t đ ng này s góp ph n phân tán r i ro, thu hút đ

c nhi u

khách hàng, m r ng th ph n, nâng cao kh n ng c nh tranh c a Ngân hàng … T đó
s nâng cao hi u qu kinh doanh c a Ngân hàng.
C c u v n c ng nh h ng tr c ti p t i c c u cho vay c a NHTM. V n t có
c a Ngân hàng ch đ c s d ng khi nhu c u thanh toán tín d ng c p bách còn ngân
hàng cho vay ch y u b ng ngu n v n huy đ ng đ c. N u m t ngân hàng huy đ ng
đ c v n trung và dài h n thì có th m r ng nghi p v tín d ng đ u t dài h n. Tuy
nhiên vi c huy đ ng v n trung và dài h n ch a đáp ng đ c nhu c u đ u t phát
tri n kinh t , nên m t ngân hàng có th dùng v n ho t đ ng ng n h n đ cho vay trung
và dài h n nh ng không đ c v t quá m t t l nh t đ nh vì đi u đó s d n đ n nguy
c m t kh n ng thanh toán c a ngân hàng.
B n ch t c a ngân hàng là đi vay đ cho vay hay ngu n v n c a ngân hàng huy
đ ng đ c là ngu n đ các doanh nghi p khác đi vay nên công tác huy đ ng v n càng
có ý ngh a quan tr ng đ i v i ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng. Do v y, công tác
huy đ ng v n có quy t đ nh r t l n đ n thành công hay th t b i trong kinh doanh c a
ngân hàng.
12


T ng c ng theo t đi n Vi t Nam có ngh a là làm cho m nh thêm, nhi u thêm
ho c là s gia t ng v m t c h c đ đ t đ c m c tiêu.
T ng c ng huy đ ng v n c a ngân hàng th ng m i là vi c đ a ra các bi n
pháp, gi i pháp nh m gia t ng v n huy đ ng c a ngân hàng th ng m i.
M c tiêu c a vi c t ng c ng huy đ ng v n c a các ngân hàng th ng m i chính
là t o ra s ch đ ng v c n trong ho t đ ng kinh doan đ t đó nâng cao hi u qu
kinh doanh trong ngân hàng th ng m i. Hi u qu c a vi c t ng c ng huy đ ng v n
là y u t quy t đ nh t i quy mô đ u t , cho vay c a NHTM. Vi c t ng c
ho t đ ng huy đ ng v n là nhi m v hàng đ u mà các ngân hàng đ t ra.

ng trong

L ng v n huy đ ng hàng n m ph i l n, chi phí b ra ít nh ng v n thu hút đ c
ngu n v n nhàn r i trong dân c , các TCTD hay các TCKT. Ngu n v n huy đ ng ph i
đáp ng nhu c u đ u t , cho vay c a ngân hàng. L i nhu n mang l i t ngu n v n huy
đ ng ph i đ t đ c so v i các ch tiêu mà ngân hàng đ t ra. Tránh tính tr ng huy đ ng
v n m t cách
t nh ng l i không đ c mang ra s d ng, đi u đó nh h ng r t l n
đ n hi u qu kinh doanh. Ngu n v n huy đ ng ph i phù h p v i công tác s d ng v n
thì ho t đ ng kinh doanh m i có hi u qu .
1.2.3. Các ch tiêu đánh giá m c đ huy đ ng v n c a Ngân hàng th

ng m i

đánh giá hi u qu v n huy đ ng, c n xem xét các ch tiêu: M c đ t ng
tr ng v n n đ nh, quy mô v n phù h p v i nhu c u s d ng v n, chi phí v n, k h n
v n h p lý.
1.2.3.1. T c đ t ng tr

ng v n huy đ ng

V n huy đ ng t ng tr

ng n đ nh theo th i gian s đáp ng nhu c u tín d ng

c ng nh ho t đ ng kinh doanh khác ngày càng t ng c a ngân hàng. N u ngân hàng
huy đ ng đ c m t l ng v n đ l n phù h p v i quy mô và nhu c u c a mình, thì
khi có m t l ng ti n l n b rút ra c ng s không gây nh h ng l n đ n ho t đ ng
c a ngân hàng, ngân hàng c ng không g p khó kh n trong v n đ thanh kho n. V n
huy đ ng t ng tr ng n đ nh s kh ng đ nh đ c v th uy tín và th ng hi u c a
ngân hàng. M t ngân hàng có đ ti m n ng v tài chính c ng nh uy tín m i có th gi
đ c m c t ng tr ng v huy đ ng v n n đ nh qua các n m. Tính n đ nh c a v n
huy đ ng quy t đ nh m t ph n an toàn trong kinh doanh ngân hàng và th i h n tín
d ng. Nó ph n ánh kh n ng tìm ki m các kho n n m i nhanh chóng v i lãi su t th p
nh m t ng c ng kh n ng thanh kho n cho ngân hàng. V n huy đ ng t ng tr ng n
đ nh s t o l p và đ nh h ng chi n l c kinh doanh c th c a ngân hàng trong vi c
s d ng v n có hi u qu .

13

Thang Long University Library


T ng v n H n m sau – T ng v n H n m tr
T c đ t ng
tr ng v n

c

=
T ng v n H n m tr

Bên c nh vi c s d ng ch tiêu t c đ t ng tr

c

ng huy đ ng v n, ngân hàng c ng dùng

t l hoàn thành k ho ch huy đ ng (TLHTKHH ) đ đánh giá quy mô huy đ ng v n:
T ng v n huy đ ng
TLHTKHH

=
K ho ch huy đ ng v n

1.2.3.2. T tr ng các lo i v n huy đ ng
T tr ng c a các lo i v n huy đ ng (ng n h n, trung h n, dài h n, n i t , ngo i t )
v i nhu c u s d ng v n m c h p lý, phù h p v i nhu c u s d ng v n c a ngân
hàng thì ph n ánh huy đ ng v n c a ngân hàng là cao.
Phân lo i theo thành ph n kinh t : dân c và các t ch c kinh t khác.
Phân lo i theo ti n g i: VND và ngo i t
Phân lo i theo th i gian: ng n h n, trung và dài h n.
T vi c so sánh, đánh giá này đ xem s n ph m huy đ ng n i t , ngo i t c a
ngân hàng t t h n hay x u đi qua các n m. Các chính sách c a ngân hàng đ a ra đã
hi u qu đ đ y m nh các ho t đ ng trong ngân hàng. T đó xem xét, đ a ra các
h

ng đi đ ho t đ ng c a ngân hàng hi u qu h n.

1.2.3.3. S phù h p gi a huy đ ng v n và s d ng v n
T k ho ch s d ng v n đ có chi n l

c huy đ ng v n phù h p. Huy đ ng v n

đ m b o phù h p v i s d ng v n c v lo i ti n, k h n, lãi su t s góp ph n đem l i
l i nhu n cao cho ngân hàng và th c hi n đúng cam k t v i khách hàng. Quy mô
ngu n v n c a m t NHTM c n ph i có s n đ nh, phù h p v i lãi su t và k h n c a
nó. S gia t ng ngu n v n theo tiêu chí nào là m t ch tiêu ph n ánh ch t l ng ho t
đ ng c a ngân hàng, là đi u ki n đ ngân hàng m r ng quy mô ho t đ ng, nâng cao
tính thanh kho n và n đ nh c a ngu n v n. Quy mô ngu n v n c n ph i đ c xây
d ng theo t ng giai đo n, tùy thu c vào đ nh h ng chi n l c phát tri n chung c a
ngân hàng, kh n ng thay đ i c c u ngu n ho c tìm ki m ngu n m i. Trên th c t
ngân hàng không th s d ng h t s v n huy đ ng đ c đ cho vay mà ph i gi l i
m t t l nh t đ nh đ đ m b o kh n ng thanh kho n nh m m c đích an toàn trong
ho t đ ng kinh doanh, s d ng đ chi tr khi khác hàng có nhu c u rút ti n. Tính thanh
14


kho n c a v n huy đ ng đ c đo b ng kh n ng tìm ki m ngu n v n m i v i chi phí
và th i gian b ra th p nh t. Thanh kho n h p lý là không tích tr quá nhi u các
ngu n v n kh d ng, tích tr quá nhi u s gi m t su t sinh l i c a v n. M t ngân
hàng đ c xem là có tính thanh kho n n u nh ngân hàng đó có kh n ng huy đ ng
đ c v n kh d ng v i chi phí th p vào đúng th i đi m phát sinh yêu c u thanh kho n.
C u thanh kho n ch y u phát sinh khi nhu c u rút ti n g i và nhu c u vay v n c a
nh ng khách hàng có ch t l ng tín d ng cao nh ng l i không báo tr c v i NHTM,
nhu c u n p thu , tr c t c, thanh toán các kho n vay t NHNN và các NHTM khác.
Cung thanh kho n thông th ng có 3 ngu n chính: Ti n m t hay ngân qu ; các tài s n
khác có tính thanh kho n cao: ch ng khoán kh m i, trái phi u, tín phi u kho b c; v n
vay trên th tr ng ti n t đ b sung thanh kho n. N u cung thanh kho n l n h n c u
thì ngân hàng v n còn d v n, ngân hàng nên ti p t c đ u t có hi u qu ngu n v n
kh d ng cho t i khi yêu c u thanh kho n m i xu t hi n. N u cung nh h n c u thì
ngân hàng ph i có k ho ch b sung ngu n v n kh d ng t các ngu n khác nhau sao
cho chi phí th p nh t. Thanh kho n mang tính th i k và bao gi c ng g n v i tính
ch t và chu k do đó ngân hàng có th s d ng nhi u ngu n đ đáp ng.
M t khác, ngân hàng m c đích là huy đ ng đ cho vay và đ u t , nên ngân hàng
th ng tìm cách khai thác và s d ng t i đa s v n và huy đ ng v n đ s d ng hi u
qu cao nh t chi phí v n đã b ra, mang l i nhi u nh t l i nhu n cho mình. N u huy
đ ng v n nhi u nh ng s d ng v n ít thì k t qu ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng
c ng s không có hi u qu . Tuy nhiên, đi u này c ng đ ng ngh a v i vi c ngân hàng
ph i đ i m t v i nh ng nguy c r i ro cao, do đó các ngân hàng ph i cân nh c k xem
nên huy đ ng v n

m c nào đ đ m b o ho t đ ng có hi u qu mà v n an toàn.

Huy đ ng v n và s d ng v n đ c coi là hai ho t đ ng c b n và quan tr ng
nh t c a m t ngân hàng. M i quan h gi a huy đ ng v n và s d ng v n còn đ c th
hi n k h n, lo i ti n và m c chi phí huy đ ng. Hi u đ c m i quan h gi a huy
đ ng v n và s d ng v n thì ngân hàng m i có th có đ c m c lãi su t, k h n và
lo i ti n huy đ ng phù h p đ m b o l i nhu n ngân hàng thu đ

c là l n nh t.

1.2.3.4. Chi phí huy đ ng v n
Chi phí huy đ ng v n là toàn b s ti n ngân hàng ph i b ra đ có đ

cs v n

đó, bao g m chi phí tr lãi và các chi phí khác.
ph c v cho vi c qu n lý chi phí
huy đ ng v n và xác đ nh các m c lãi su t ti n g i, ti n vay m t cách h p lý, các ngân
hàng th ng tính toán lãi su t huy đ ng v n bình quân, đ c tính b ng công th c:

15

Thang Long University Library


T ng lãi ph i tr
Lãi su t
huy đ ng
bình quân

1.3. Các nhân t
m i

nhăh

=
T ng ti n g i và ti n vay

ngăđ n tình hình huyăđ ng v n c aăNgơnăhƠngăth

ngă

1.3.1. Nh ng nhân t ch quan
Nh ng nhân t bên trong ngân hàng, thu c kh n ng ki m soát c a ngân hàng, so
v i các nhân t khách quan, nhân t ch quan nh h ng t i t t c m i ho t đ ng kinh
doanh c a ngân hàng. Trong các ho t đ ng đó có ho t đ ng huy đ ng v n và chính
sách huy đ ng v n c a ngân hàng.
 Lãi su t
Ngân hàng luôn c g ng đa d ng hóa các ngu n v n huy đ ng v i m c lãi su t
th p nh t có th nh m thu đ c l i nhu n cao nh t. Trong khi đó ng i g i ti n l i
h ng t i m c lãi su t cao đ thu l i nhi u h n. Ngân hàng ph i đ a ra nh ng chính
sách lãi su t phù h p sao cho đ m b o đ
b o l i ích cho ngân hàng.

c quy n l i c a khách hàng mà v n đ m

Chính sách lãi su t c a ngân hàng s bao g m lãi su t huy đ ng và lãi su t cho
vay. N u lãi su t huy đ ng là chi phí mà ngân hàng b ra thì lãi su t cho vay là kho n
l i nhu n ngân hàng thu v . Thông th

ng, lãi su t huy đ ng cao thì thu hút đ

c

nhi u ti n g i, nh ng trong m t s tr ng h p lãi su t huy đ ng tuy th p nh ng nh
ch t l ng d ch và uy tín t t mà v n thu hút đ c quy mô ti n g i t ng đ i cao.
 Hình th căhuyăđ ng v n
M t ngân hàng có các d ch v và hình th c huy đ ng ti n l i và đa d ng thì s có
nhi u l i th h n so v i m t ngân hàng khác có các d ch v và các hình th c huy đ ng
h n ch . Ngoài c nh tranh v lãi su t, vi c cung c p các d ch v và đa d ng các lo i
hình huy đ ng v n đóng vai trò quan tr ng b i vì vi c duy trì lãi su t c nh tranh huy
đ ng trong th i gian dài khi lãi su t th tr ng m c t ng đ i cao và lãi su t cao s
t ng chi phí ho t đ ng c a Ngân hàng d n t i làm làm l i nhu n c a Ngân hàng. H n
n a, trong tình hình c nh tranh, huy đ ng v n gi a các Ngân hàng l n, m c lãi su t
c a các Ngân hàng là t ng đ i đ ng đ u thì vi c t ng c ng và nâng cao ch t l ng
d ch v Ngân hàng c ng nh đa d ng hóa các lo i hình huy đ ng v n là v n đ đáng
đ c quan tâm.
16


Tài liệu bạn tìm kiếm đã sẵn sàng tải về

Tải bản đầy đủ ngay

×